این نکته هم قابل توجه است که به دست آوردن فناوری هسته‌ای با درصد غنای بالای آن، با توجه به تصوری که دشمن از ما دارد (هرچند که ما به دنبال بمب اتم نیستیم)، می‌تواند قدرت مقابله‌ی دشمن با ما را کم کند و همان اثر بازدارندگی را داشته باشد. لذا برای شکستن ساختار تحریم‌ها هم باید به دنبال اقتدار باشیم و هسته‌ای این اقتدار را به همراه دارد.

گروه سیاسی- رجانیوز: دکتر علی خلیلی دکتری معارف اسلامی وعلوم سیاسی و استاد دانشگاه امام صادق(ع) تهران و مدرس برجسته فرهنگ وتمدن اسلامی در روزهای (۱۴ و ۱۵ اسفند ماه سال ۹۲) در نوبت های فشرده ی صبح و ظهر و شب در جمع طلاب ، دانشجویان وعموم مردم شهر اصفهان حاضر شد و طی سخنرانی های جداگانه به بررسی ابعاد فرهنگی وسیاسی توافقنامه ژنو پرداخت. جلساتی که بعضاً با پرسش و پاسخ ها و حواشی آن هرکدام بالغ بر ۳ ساعت و نیم به درازا کشید و بازهم مقدرو نشد که تمامی ابعاد مسئله بررسی شود و بخش های زیادی از آن همچنان باقی ماند.

به گزارش رجانیوز به نقل از تریبون، دکتر خلیلی عنوان سخنرانی هایش را “جهالت تاریخی ما،مایه ی حسرت ما” انتخاب کرده بود که تلمیح و اشاره ای به ضعف حافظه ی تاریخی مردم ونخبگان سیاسی ما داشت وبارها به این نکته اشاره می کرد که خدا نیاورد آن روزی را که تجربه تلخ سال ۸۲ که در سال ۹۲ برای ملت ما دارد تکرار می شود را بخواهیم در سال ۱۴۰۲ دومرتبه تکرار کنیم!

این برنامه های متعدد با استقبال اقشارمختلف روبرو بود به گونه ای که در جلسه ی چهارشنبه صبح که در مدرسه علمیه ولی عصر اصفهان برگزار شد جمعیتی بالغ بر ۲۰۰ نفر از طلاب مدارس علمیه اصفهان حضور داشتند .

در زیر گزیده ای از اظهارات دکتر علی خلیلی را مرور خواهیم کرد.

چه باید کرد؟!

شعر زیبایی هست و منسوب به یکی از حضرات معصومین علیهم‌السلام است؛ در یک مصرع می گوید” ذو العقل یفعل ما ذو الجهل یفعل”؛ می‌گوید آدم عاقل و آدم جاهل کارهایی که می کنند، عناوینشان خیلی به هم نزدیک است اما تفاوت در جاهای دیگر است. هم عاقل سکوت می‌کند، هم جاهل. هم عاقل قیام می‌کند، هم جاهل. از این جهت مشترک هستند. فرقشان در کجاست؟ فرقشان در عناوین نیست، در محتواست. سکوت جاهل نشان از جهالت و غفلت است؛ خبر ندارد که چه دارد رخ می‌دهد؛ اما سکوت عاقل از روی حکمت و مصلحت است. آن موقعی که سکوت کرده و قعود دارد و شما در او تلاش و تکاپو نمی بینید، این نیست که بی خبر است، می داند چه اتفاقی دارد می افتد، اما حکمت و مصلحت ایجاب می‌کند که سکوت کند. قیامشان چه فرقی با هم دارد؟ عاقل وقتی قیام کرد قیامش تا حصول نتیجه ادامه دارد؛ اینکه یک حرکتی بکند و بعد تمام بشود و برود، از این حرکت ها در رفتارش نیست. اما جاهل وقتی هم که قیام می‌کند، چون به یکباره قیام می‌کند، تازه متوجه می شود چه‌ها رخ داده است. یک حرکت انفجاری و یک جرقه، و بعدش تمام می‌شود. لذا ما باید دقت کنیم که از کدام دسته‌ایم. برای اینکه از جاهل‌ها نباشیم، باید خود را از حالت غفلت دور کنیم تا در موضع‌گیری‌ها درست عمل کنیم.

جایگاه دانش هسته‌ای

دانش هسته‌ای بنیادی ترین دانشی است که به روی بشر باز شده است. این دانش امروزه در آغاز راهش است و تصوری که اغلب مردم از دانش هسته ای دارند همان تصور ساده و کودکانه ایست که در سال ۱۸۵۹میلادی، وقتی اولین چاه نفت در آمریکا زده شد، مردم از نفت داشتند. به تعبیر برخی، یک ماده‌ی سیاه بدبوی نجاست شیطان است. و حالا همان ماده سیاه بدبوی نجاست شیطان، ارزشمندترین کالا در اقتصاد شده است و چند ده هزار نوع ماده شیمیایی از همان ماده بدبوی کثیف نجاست شیطان دارد تولید می‌شود. دانش هسته ای افق پیش رویش این است.

برای اینها که اهل بصیرتند مثل روز روشن است که این(دانش هسته‌ای)، آینده‌ی شگرفی ایجاد خواهد کرد و چقدر زندگی بشر را متحول می‌کند.

برای تقریب بیشتر فناوری هسته‌ای به ذهن باید بگوییم که نسبتش با عالم ماده، مثل نسبت سلولهای بنیادی با موجودات زنده است. آن‌قدر در غرب بر سر این مسئله دعوا هست که حد ندارد. چرا؟ چون سلولهای بنیادی خیلی خطرناکند؛ زیرا این توانایی را به بشر می‌دهد که می تواند با ذرات سازنده موجود زنده، اجزاء خودش یا اجزاء موجودات زنده را بسازد یا حتی موجودات جدیدی بسازد، همان‌طور که شما ماشین را هر مدلی می خواهید می سازید، افق پیش روی سلول های بنیادی این است که می تواند عین همین موجود زنده را بسازد. حالا سلول های بنیادی با همه ی بنیادی بودنش، فقط برای موجودات زنده است، اما فناوری هسته‌ای بنیادی ترین دانشی است که با کل عالم ماده سر و کار دارد و ذرات سازنده ی ماده را می خواهد بالا و پایین کند.

تفاوت دانش و فنّاوری هسته‌ای با انرژی هسته‌ای

یک وقت هایی انسان آن‌قدر عصبانی می شود که دود از سرش بلند می شود که خدایا جهالت چه قدر زیاد است! چه قدر زیاد! کارشناسی که مثلا خودش را دکترای اقتصاد می داند (که اصلا عناوین مهم نیست، و استدلال برای ما مهم است)، تصورش از فناوری هسته‌ای چیست؟ انرژی هسته‌ای است. خوب وقتی تصور شما از فناوری هسته ای بشود انرژی هسته‌ای، آن وقت این شبهه یک شبهه‌ی معقول و مقبولی است که ایران که کشور دوم از لحاظ ذخایر گاز جهان است و سوم نفت جهان است، در نقشه ی انرژی ، انرژی هسته ای برای او چه جایگاهی دارد؟ حالا خوب است اگر داشته باشیم؛ ولی با این فشار هایی که دارد می آید، ارزش ندارد که برای این هزار مگاوات برق مقاومت کنیم. باید بگوییم اگر فناوری هسته ای همینی باشد که می گویید، این ارزش مقاومت ندارد. اما تصور شما اشتباه است. صورت استدلالت متین است مشکلش این است که آن مقدمه اولش اشتباه است که فناوری هسته ای را با انرژی هسته ای اشتباه گرفته‌ای! ولی در این هشت سال همین را هم ما نتوانستیم برای مردم روشن کنیم و همه هنوز می‌گوییم انرژی هسته‌ای.

اهمیت دانش هسته‌ای

ممکن است بپرسید دانش هسته ای به چه درد ما می‌خورد؟ می گوییم قدرت یک سری ارکانی دارد؛اصلی ترین شاکله ی قدرت دانش است. به تعبیر احادیث «العلم سلطان». سلطنت برای کیست‌؟ برای علم است؛ و کشوری که می خواهد پرچم‌دار تمدن نوینی بشود که تمدن نویناسلامی است باید پرچم‌دار علم هم باشد؛ این تمدن فقط مال ما نیست ، ما می‌خواهیم الگویی برای بشریت بشویم . ما اگر بخواهیم ـ حالا این اصطلاح ، اصطلاح خوبی نیست، واقعا یک مقدار ایراد دارد ولی مجبوریم به کار ببریم ـ ابر قدرت بشویم ، باید بدانیم یک ابر قدرت نمی تواند در زمینه ی دانش و زمینه های بنیادی در ردیف دهم یا بیستم باشد؛ محتاج دست این و آن باشد و در عین حال بگوید ابر قدرتم؛ ابر قدرت باید در هر عرصه ای از دانش تا ورزش ابر قدرت باشد ؛ کما این که وقتی شما می بینید آمریکا ابر قدرت است، از ورزش گرفته تا اقتصاد، همیشه جلودار است؛ از مسابقات المپیک گرفته، تا همه ی عرصه ها ؛ در اغلب عرصه ها جلو دار است چون ابر قدرتی لازمه اش این است . پس دانش هسته‌ای برای آن است؛ پس نگویید به چه دردی می خورد؟ پس مساله‌ی ما این است؛ مساله ی ما مساله ی انرژی هسته ای نیست؛ این یک بخش از ماجراست.

برخی کاربردهای علمی فناوری هسته‌ای

استفاده هایی که امروزه از فناوری هسته ای می شود یکی اش در بحث انرژی و تولید برق است که از طریق رآکتور ها انجام می شود . اورانیمی که در این رآکتور ها نیاز است، باید حداکثر بین ۳ تا ۵ در صد غنی بشود. این یک استفاده است. استفاده ی دیگر فناوری هسته ای، در زمینه ی رادیو دارو ها است؛ استفاده ی دیگر که امروزه دارد می شود در کشاورزی و اصلاح بذر های کشاورزی است . استفاده ی دیگر در تولید سوخت برای زیر دریایی ها است ؛ در نیروی دریایی یکی از مؤلفه ها و پایه های قدرت ، زیر دریایی‌ها هستند . زیر دریایی هایی که ما داریم، زیر دریایی های قدیمی اند؛ یعنی تکنولوژی اش قدیمی است و همه اش دیزلی است . این زیر دریایی ها بعد از یک ماه باید بیاید روی آب برای تجدید سوخت؛ یعنی سوختش برای یک ماه بیشتر نیست. بنابراین اگر شما بخواهید زیر دریایی بفرستید در اقیانوس آرام، وسط راه باید برگردد بیاید؛ چرا؟ چون سوختش را ندارد. اما زیر دریایی های اتمی، از وقتی که زیر آب می‌رود تا آن وقتی که آن زیر دریایی سالم هست و عمر دارد، نیازی به سوخت گذاری مجدد ندارد؛ وقتی که سوختش اتمی بشود ،که غنی سازی ۵۰ تا ۶۰ در صد می خواهد، دیگر نیازی به سوخت گیری مجدد ندارد؛ یک بار سوخت می گذاری تا آخر عمرش بس است .

جایگاه بمب اتم!

بمب اتم در مقایسه با بمب های متعارف مثل هزار تا صفر است که یک «۱» می‌‌گذاری در سمت چپش و به تمام آن‌ها ارزش می‌دهد؛ این است که در معادلات نظامی، بمب اتم مانند عصای موسی است؛ یعنی کشوری مثل بحرین اگر بمب اتم داشته باشد، یک ابر قدرتی مثل آمریکا هم دیگر نمی تواند بگوید همه گزینه ها روی میز است. بمب اتم همه‌ی معادلات نظامی را به هم میزند.

بخشی از این ماجرا، تصور حریف ما از این مسأله است؛ به همین خاطر در معادلات نظامی صرف، معادلات نظامی و سیاسی غربی، نه در معادلات سیاسی اسلامی، اصلا قابل فهم نیست که یک کشوری که داعیه ابرقدرتی دارد از چنین چیز ارزشمندی که هیچ بدیلی ندارد چشم پوشی و صرف نظر کند؛ می‌گوید: این که دارد موشک برد بلندش را می‌سازد ، ماهواره راهبرش را هم دارد می‌سازد، کلاهکش را هم هر روز دارد قوی‌تر می‌کند، خوب آیا این عقلش نمی‌رسد که یک کلاهک اتمی بگذارد سرش تا دیگر اصلاً کسی جرأت نکند به سمتش چپ نگاه کند؟ این برای آنها قابل فهم نیست. این قصه‌ها هم که اوباما گفت: «رهبر انقلاب این را گفته»، اینها از نظر سیاسیون داستانش چیز دیگری است. در سیاست اینها معنی ندارد؛ فقط باید خندید به این چیزها، چون سیاست غربی اینها حالیش نمی شود.

فناوری هسته‌ای شکننده‌ی ساختار تحریم‌هاست!

باید بفهمیم که برای یک غربی قابل فهم نیست که در سیاست و نظامی که دارد همه‌ی مؤلفه‌های نظامی را پیش می‌برد، چرا از این یکی(بمب اتم) دارد چشم پوشی می‌کند؟ چون برای او قابل فهم نیست که برای یکی اخلاق می تواند معنی داشته باشد.

حریفت را باید مطابق معیارهای خودش بفهمی. مطابق معیارهایی که نتانیاهو دارد، اصلاً قابل فهم نیست که ایرانی که دارد درصد غنی سازی را بیشتر می کند دنبال بمب اتم نباشد. چون انسانی که آنها تعریف کردند حتما باید به سمت بمب اتم برود، چون بمب اتم واقعا کیمیاست؛ چون از روزی که یک کشور بمب اتم پیدا کند دیگر هیچ کشوری جرأت نمی‌کند به قصد تصرف به آن کشور حمله کند. این نکته هم قابل توجه است که به دست آوردن فناوری هسته‌ای با درصد غنای بالای آن، با توجه به تصوری که دشمن از ما دارد (هرچند که ما به دنبال بمب اتم نیستیم)، می‌تواند قدرت مقابله‌ی دشمن با ما را کم کند و همان اثر بازدارندگی را داشته باشد. لذا برای شکستن ساختار تحریم‌ها هم باید به دنبال اقتدار باشیم و هسته‌ای این اقتدار را به همراه دارد.

مذاکره یا گفت‌و‌گوی عابر و سارق؟!

مذاکره دو کارکرد اساسی دارد: ۱- رفع سوء تفاهم ۲- معامله.

راجع به معامله مثالی می‌زنم. ما الآن می‌خواهیم گازمان را به پاکستان و هند صادر کنیم؛ می‌رویم با هندی‌ها و پاکستانی‌ها مذاکره می‌کنیم تا به توافق برسیم. اینجا عنوان مذاکره و توافق کاملا درست است؛ چون یک بحث پایاپای و خرید و فروش است؛ مثالی که وزیر خارجه اسبق ما در جلسات مناظره زدند، بخشی‌اش این است؛ اما نکته در این است که بخش زیادی از مسائلی که بین ما و کشورهای غربی وجود دارد، رابطه خرید و فروشی نیست، رابطه «ظالم و مظلوم» است و رابطه «عابر و سارق» است. گفتگوهای عابر و سارق و مشاجراتشان اسمش مذاکره نیست، بلکه کوتاه آمدن عابر زیر فشار سارق است؛ موافقتنامه نیست. ولی ادبیاتی برایش تولید نکردیم. مسئله هسته ای ما مسئله خریدار و فروشنده نیست که یک آقایی برگردد آن طور به دیگری بگوید تو مذاکره بلد نیستی! آنجا رفته ای بیانیه می‌خوانی؛ خب معلوم است که تو بخواهی لیوان بفروشی آن بگوید ۱۰۰تومان و تو بگویی۲۰۰ تومان، توافق حاصل نمی‌شود. می‌گوییم آقا! خرید و فروشی در کار نیست، رابطه عابر و سارق است. ایران داشت مسیر خودش را می‌رفت، عده‌ای آمدند گفتند تو حق نداری از این مسیر بروی؛ چرا؟ چون زورمان می‌رسد. البته زورمان می‌رسد را هیچ موقع نمی‌گویند. این یکی دیگر از مؤلفه های قدرت غربی هاست. بنابراین ما معتقدیم اصلا طرح مساله ای که دارد می‌شود از بیخ غلط است؛ چون اصلا این رابطه رابطه خریدار و فروشنده نیست که تو بگویی چون موافقتنامه انجام شد، پس مذاکره‌ات خوب است؛ باید بدانیم که آن‌ها هیچ موقع نمی‌گویند چون بازویم قوی است، زور می‌گویم. مؤلفه قدرت زور بازوی قوی نیست؛ قدرت اقناع یکی از مؤلفه های قدرت است. و آنها با تکیه بر آن ظلم می کنند و زور می گویند ولی کسی متوجه آن نمی شود!

انرژی هسته‌ای چقدر ارزش مقاومت دارد؟

ببینید شما وقتی در خیابان یا کوچه دارید میروید، یکدفعه کسی کیفتان را که در دستتان است میخواهد بدزدد یا گوشیتان را می‌خواهد بزند. سه حالت می توان برای آن فرض کرد:

حالت اول؛ اگر در کیفتان چیز ارزشمندی نباشد، حتی مقاومت هم نمی‌کنید؛ می‌گویید ببرد، چون می‌دانید اگر بخواهید یک ذره مقاومت کنید ممکن است یک صدمه‌ای به شما بزند، که خسارتش بیشتر باشد.

حالت دوم؛ اما اگر کیف یک مقدار برایتان ارزشمند باشد؛ مثلاً محصول تلاش ۳ ماهتان در آن است، در اینجا یک مقدار مقاومت خواهید کرد. کیف را می‌خواهد بکشد اما شما نگه میدارید؛ ولی اگر یکدفعه قمه‌ای ببرد بالای سرت و بخواهد بزند روی دستت باز شما رها میکنی. چرا؟ چون باز هم ممکن است خسارتش بیشتر باشد.

حالت سوم؛ اما اگر اسناد و مدارک حیاتی زندگی شما در آن کیف باشد چه میکنی؟ می‌ایستی و دو تا قمه هم می‌خوری ولی کیف را رها نمی‌کنی.

حرف ما این است که مسئله هسته ای، اولاً رابطه‌ی مذاکره کننده نیست، عابر و سارق است. ثانیاً هر کس ادعا دارد، مشخص کند کدامیک از سه حالت است؟ حالت اول ، دوم یا سوم؟ او که می‌گوید انرژی هسته‌ای، جواب می دهم تو با این تصوری که از فناوری هسته ای داری باید بدهی برود. اصلا تا همین الآنش هم اشتباه کردی مقاومت کردی! اما اگر تصورت از فناوری هسته‌ای آن تصوری باشد که ما داریم (یکی از عوامل اصلی اقتدار)، آن موقع می‌گویی این ارزش مقاومت دارد.

در یک قدمی پیروزی، دکمه عقبگرد را زدیم!

این(مذاکرات هسته‌ای) بزرگترین رویارویی دیپلماتیک ما در ۵۰۰ سال اخیر بوده است. از صفویه تا حالا این بزرگترین رویارویی دیپلماتیکی بوده است که ما با ابرقدرتها داشته ایم. ۱۰سال تمام اجماعی از قدرتها به ۴ ستون این نظام فشار آوردند و اگر این مسئله را ما تمام کرده بودیم، توازن قوایی که از قاجار تاکنون توازن منفی بود، برمی گشت. این را هم ما از دست دادیم. ما در یک قدمی پیروزی، دکمه عقبگرد را زدیم. اگر این مسئله را پیروز می شدیم، از نظر من دیگر مسائلی که باقی مانده، دیگر هیچ کدامش نه توان و قدرت این را داشت که چنین اجماعی و چنین فشاری علیه ما ایجاد کند؛ یعنی از نظر من این رویارویی آخرین رویارویی و قدرتمندترین رویارویی بود به مثابه جنگ احزابی که کفار علیه پیامبر(ص) ایجاد کردند. جنگ بعدی را مسلمانان بودند که آغازکننده شدند. ما این جا شکست خوردیم که کلید عقبگرد را زدیم. اصلا مسئله بعد فنی اش به کنار، این بعد سیاسی اش به نظر من خیلی مهمتر بود؛ چون اگر شما می‌توانستید این را تحمیل کنید، چنان اقتداری از شما در جهان ایجاد می‌شد که شاید اصلاً قابل وصف نمی‌بود.

جهالت، مایه‌ی حسرت!

دو چیز است که انسان را ناراحت می‌کند : ۱- اینکه ملت نمیداند چه چیزی را از دست داده است. ۲- مردم نمی‌دانند که چه کاری را دارند به اسم موفقیت در جیب ما می‌کنند و این پتک را بر سر ما می‌زنند که شما دیپلماسی بلد نیستید، آقای دیپلمات! دیپلماسی یعنی این؟ خوب بنده ی خدا، این دیپلماسی را که ۲۰۰ سال پیش اجرا می کردند. میرزا ابوالحسن چه کار می‌کرد؟ دیپلماسیش چه بود؟ اشتباه گرفته اید! ما انقلاب اسلامی کردیم که به این رویه در سیاست خارجی پایان بدهیم.

تا کی عقب نشینی؟!

ما امروز وقتی به تاریخ گذشته و زیاده‌خواهی‌های استکبار نگاه می‌کنیم، میگوییم باید می ایستادیم و مقاومت می‌کردیم. خوب می‌زدی تو گوشش، وقتی زد توی گوش تو که نباید بگویی چشم؛ تو هم باید یکی بزنی تو گوشش. اگر بنا بود از حق مسلم خودم چشم پوشی کنم که این را هر کس دیگر هم می‌توانست انجام دهد.

الآن شما می روید مغازه یک جنسی می خرید. برای مغازه دار شما مهم هستید یا آن پولی که می‌دهید؟ آن پولی که می‌دهید مهم است؛ لذا اگر شما همان پول را بدهید دست بچه ۵ ساله تا برود مغازه، آن مغازه دار جنس را به او می‌دهد؛ پس چرا اینگونه حرف می زنیم که ما سطح مذاکرات را بردیم بالا، آیا این افتخار است؟ چرا داریم سطح جامعه را پایین می‌آوریم؟ سطح تحلیل و معرفت کشور را باید بالا بیاوریم.

اسم اینها را دیگر مذاکره نگذاریم ، لا‌اقل بیا بگو: بله، مساله اینطوری شده است که مردم مثلا دیگر چیزی ندارند یا ما الان دیگر اقتصادمان ضعیف شده است و ما به این دلیل تصمیم گرفتیم مقاومت را بگذاریم کنار. نیا و بگو که مثلا تو دیپلماسی بلد نیستی! و ما چقدر سریع به توافق رسیدیم . خوب، هرچه او بگوید و تو بپذیری که کاری ندارد.

مهمترین امتیازی که در مذاکرات دادیم توقف پیشرفتمان بود!

این یک گام اولیه ای است که در ازای صرف نظر کردن ما از بعضی از حقوقمان، آنها از بعضی از زورگویی هایشان صرف نظر کردند. این دقیق ترین توصیف و واقعی ترین توصیف از این ماجراست. هر کسی خلاف این می‌گوید دارد اشتباه می‌کند. آنچه که ما به دست می آوریم این است. اما آنچه آمریکایی ها به دست آوردند چیست که آنگونه موجب خوشحالی جان کری شد؟ این قطار ۸ سال داشت به سرعت پیش می‌رفت؛ البته سرعتش پایین بود و این هم یکی از اشتباهات آقای احمدی نژاد بود؛ ولی این قطار بالاخره متوقف شد.

از نظر غربی‌ها و … این خیلی خطرناک بود. کابوس اسرائیل بود. شما نمی‌دانید اسرائیلی‌ها چه کابوسی داشتند. اگر ما می‌رسیدیم به قابلیت هسته‌ای، به نظرم این مهاجرت معکوسی که در اسرائیل شکل گرفته است بیشتر می‌شد. یکی از خطراتی که اسرائیل را تهدید می‌کند مهاجرت معکوس است، چون مردمش خیلی تعلق سرزمینی به آن کشور ندارند.

اگر مقاومت نمی کنید و پای میز مذاکره می روید، قواعد مذاکره را رعایت کنید!

یک دیپلمات و سیاستمدار مثل یک مکانیک جعبه ابزار دارد. در جعبه ابزارش پیچگوشتی، سیمچین، آچار آلن و … هست؛ ولی آن مکانیک می‌داند سر وقتش کجا باید از آچار آلن استفاده کند. دیپلماسی هم جعبه ابزار دارد. یک جاهایی شما باید نرمش به خرج دهی، یک جاهایی اغماض کنی، یک جاهایی باید مذاکره کنی، یک جاهایی هم باید بزنی تو گوش حریف. فقط بحث این است که جایش کجاست؟ آن را تشخیص دهی. ما معتقدیم که استراتژی مذاکره استراتژی مناسبی برای چنین مسأله ای نیست. با استراتژی مذاکره این مساله را نمی‌توان حل کرد؛ چون رابطه رابطه‌ی عابر و سارق است. در اینجا باید مقاومت کنی؛ اما حالا که شما استراتژی مذاکره را انتخاب کردید، مثل آن مکانیک می‌ماند که بگویم برادر! این پیچ که اصلا با انبر قفلی باز نمیشود؛ این با آچار آلن باز میشود؛ ولی مثل اینکه تو اصلا انبر قفلی هم بلد نیستی استفاده کنی. دوتا مشکل داری: یکی اینکه نمی‌دانی این پیچ باید با آچار آلن باز شود؛ دوم اینکه اصلاً بلد نیستی از انبر قفلی استفاده کنی. ما دو نقد به دولت آقای روحانی داریم: یکی اینکه استراتژی را اشتباه تشخیص داده‌ای؛ دوم، اگرچه دیپلمات‌های کارکشته‌ای هستید، اما در مرحله‌ی اجرا، برخی قواعد و استراتژی مذاکره را رعایت نکردید.

یک موردش این است که وقتی می‌خواهید پشت میز مذاکره بنشینید، حریف نباید احساس کند که تو به او احتیاج مبرم داری؛ چون اگر بفهمد که احتیاج مبرم داری کوتاه نمی‌آید. الآن هم اگر شما صحبت‌های غربی‌ها از جمله شرمن و کری را ملاحظه کنید، خواهید دید که می‌گویند تحریم‌ها جواب داده است و این‌ها (ایران) به مذاکرات نیاز دارند. لذا اگر قرار باشد مذاکره‌ای هم شکل بگیرد نباید به این شکل باشد. لذا آن روزی که در زمان انتخابات گفته شد که چرخ‌های سانتریفیوژ باید به شرطی بچرخد که کارخانه‌ها هم بچرخد، این در واقع خالی کردن پشت خود در میز مذاکره است؛ وقتی گفته می‌شود که خزانه خالی است، پشت دشمن را خالی نمی‌کنیم، بلکه پشت خود را خالی می‌کنیم.