Groen en Ecolo zijn bereid de paarse wetsvoorstellen over de uitbreiding van de euthanasie te steunen, indien een parlementair debat over de teksten mogelijk is. N-VA, die zelf gelijklopende voorstellen indiende, wilde donderdag nog geen inhoudelijke reactie geven omdat de teksten nog niet heeft gekregen, zei Elke Sleurs, co-voorzitter van de verenigde senaatscommissie waar het euthanasiedebat gevoerd wordt. CD&V en CDH zijn niet te spreken over de werkwijze van de andere meerderheidspartijen.

Groen en Ecolo pleitten in het euthanasiedebat voor een kaderwet over het levenseinde, waarbij alle materies over het levenseinde, dus naast euthanasie ook de palliatieve zorgen. "Maar uit de afgelopen hoorzittingen in de Senaat bleek dat er nog geen consensus is over zo'n algemene, overkoepelende visie. Daarom zullen we alvast de voorstellen van de senatoren Mahoux, Defraigne, Swennen en De Gucht steunen, mits we hierover in de Senaat open over kunnen debatteren", kondigt Freya Piryns in een mededeling aan. Volgens haar is uit de debatten in commissie gebleken dat een uitbreiding mogelijk is op het vlak van minderjarigen, met betrekking tot de doorverwijsplicht, en op het vlak van de onbeperkte geldigheid van de wilsverklaring.

N-VA, de andere partij die in aanmerking zou komen voor een wisselmeerderheid (het Vlaams Belang wil geen enkele uitbreiding), wil vooralsnog niet reageren op de vier voorstellen. Elke Sleurs had zelf herhaaldelijk, maar tevergeefs, aangedrongen op een commissievoorstel, en wil nu wachten tot ze inzage heeft in de teksten. In de wandelgangen van de Senaat toonde ze zich alvast niet opgezet met de werkwijze van de paarse partijen.

CD&V onthutst

Ook Els Van Hoof zei dat CD&V "onthutst" is over de manier van handelen van de liberale en socialistische coalitiepartners. "We waren bereid tot een debat, maar betreuren dat de media eerder werden ingelicht dan de coalitiepartner", verklaarde ze aan Belga. Inhoudelijk erkende ze dat de keuze van de uitbreiding naar minderjarigen volgens de oordeelsbekwaamheid voor de CD&V-fractie geen basis tot gesprekken is. Wat de wilsverklaring betreft, was de fractie bereid om de geldigheid op 10 jaar te brengen. Over de andere voorstellen wilde ze geen commentaar kwijt.

Ook CDH was niet te spreken over de werkwijze van de paarse coalitiepartners. "We kennen de teksten niet. Er is gisteren geen meerderheidsoverleg geweest, noch een vraag tot samenwerking", reageerde fractieleider Francis Delpérée, die opmerkte dat de uitbreiding van de wet naar de dementerenden niet weerhouden is in de consensusvoorstellen. Delpérée wil echter pas reageren nadat hij de teksten gezien heeft. "Indien een andere meerderheid dat de federale regeringsmeerderheid de teksten zou goedkeuren, zal dat de zaken niet vereenvoudigen, maar ik ben een man van de wet", stelde de grondwetspecialist. Maar hij wees op meteen ook op dat na de goedkeuring door Senaat en Kamer, het de regering zal zijn die de wet moet uitvoeren. De regering zal dan zijn politieke verantwoordelijkheid nemen, besloot de CDH-fractieleider.

Vier voorstellen

Het euthanasiedebat werd aangewakkerd door de vier voorstellen die de senatoren van SP.A, PS, Open VLD en MR lanceerden. In een eerste voorstel wordt euthanasie mogelijk gemaakt voor minderjarigen die ‘oordeelsbekwaam’ zijn. Daarnaast wordt de geldigheidsduur van de wilsverklaring - nu 5 jaar - onbeperkt in tijd. Ten derde krijgen artsen een doorverwijsplicht als ze euthanasie weigeren toe te passen. En tot slot is er ook een aanpassing van de wet op de ziekenhuizen die een extra garantie inbouwt voor de ‘gewetensclausule’, zodat elke arts wel degelijk individueel beslist en niet onder druk van de (katholieke) ziekenhuisdirectie.

'Op lijden staat geen leeftijd', verantwoordde Jean-Jacques De Gucht (Open VLD) de uitbreiding tot wilsbekwame minderjarigen.

SP.A, PS, Open VLD en MR hebben samen geen meerderheid, maar mathematisch is er geen probleem met steun van oppositiepartijen Groen en N-VA.

Uit de krant