Het nieuwe Hyperion Lyceum aan de Badhuiskade in Noord Beeld Jesper Boot

Groot, grijs en geel torent het nieuwe gebouw van het Hyperion Lyceum boven de zandvlakte van Overhoeks in Noord uit. Na zeven jaar heeft de populaire school eindelijk een eigen gebouw. Het bivakkeren bij andere scholen, en later in tijdelijke units, is voorbij.



De school, die in 2015 in VPRO Tegenlicht als lichtend voorbeeld van vernieuwend onderwijs werd geportretteerd, is volwassen.



Je zou kunnen zeggen dat het alleen maar goed nieuws is wat de klok slaat over deze school voor vwo+ en gymnasium, maar met de oplevering van het pand vertrekken meer dan twintig docenten.



Lesfilosofie

Ook zijn ouders en leerlingen bezorgd over een nieuwe koers en is het slagingspercentage voor een school voor deze doelgroep niet erg hoog. Met 83 procent vorig jaar en 89 procent dit jaar zit het Hyperion onder het landelijke gemiddelde van 91 procent op vergelijkbare bollebozenscholen.



Met de opening van het nieuwe pand voert de school een nieuw onderwijssysteem in. Dat is gebaseerd op een lesfilosofie van meer autonomie voor leerlingen, waarbij scholieren zelf bepalen of ze uitleg volgen of zelfstandig werken; ze kunnen er autonoom plannen en gepersonaliseerd leren. Het is een voortzetting van wat zeven jaar geleden is ingezet, zeggen sommigen. Anderen noemen het een onderwijsstelsel waar ze niet achter staan.



Een kwart stapt op

Ouders en leerlingen maken zich zorgen over de vertrekkende docenten. Een leraar maakte een lijstje van zijn afzwaaiende collega's, een kwart van het lesgevende personeel. De schoolleiding voelde zich gedwongen erop te reageren.



"Het is geen verrassend hoog aantal," vindt rector Elly Loman, die een brief met die strekking aan ouders schreef. "In de drie jaar sinds ik er zit, gingen altijd rond de 18 à 20 mensen weg." Inmiddels zijn alle vacatures vervuld. Schoolleiders van andere scholen vinden zo'n hoog aantal vertrekkers wel reden tot zorg.



Hoewel sommige docenten vertrekken na een tijdelijk contract, bijvoorbeeld als vervanger ­tijdens een zwangerschapsverlof, zijn er ook docenten die zich niet meer kunnen vinden in de koers van de school. In deze groep zit ook een aantal pioniers.

Ze blijven het liefst anoniem, maar doen graag hun verhaal. Het zijn onder meer docenten van het eerste uur, die bij de oprichting van de school betrokken waren, maar het niet meer zien zitten. Ze vinden het nieuwe systeem te vrij, het niveau te laag, de inspraak belabberd. Een docent zegt: "Het Hyperion staat onofficieel bekend als vwo in zeven jaar." Hij verwijst naar het relatief hoge aantal zittenblijvers in de derde en vierde klas.



Rector Loman vindt die kritiek onterecht, omdat andere scholen ook met zittenblijvers in de derde en vierde kampen en het Hyperion het juist beter doet dan gemiddeld. Ook vindt ze een beetje weerstand niet meer dan normaal. "Bij verandering hoort tumult." De ouders die kritisch waren, heeft ze kunnen geruststellen, zegt ze. "Er waren veel misverstanden over onze nieuwe koers. Niet meer dan een derde van de onderwijstijd en lokalen is ingericht voor de ­studielabs. Eerlijk gezegd vond ik de kritiek ­minimaal, zeker voor welbespraakte Amsterdammers."



Keuzevakken

Daarbij wordt het nieuwe systeem gefaseerd ­ingevoerd, omdat ze het rooster van de keuzevakken nog niet rond konden krijgen.



Uiteraard ziet Loman ook graag de slagingspercentages stijgen, maar ze vindt het logisch dat een jonge school niet meteen bij de top hoort. "Vorig jaar hadden we voor het eerst examens, terwijl er slechts drie docenten ervaring mee hadden." Ook het zittenblijven heeft nu de aandacht en lijkt af te nemen, zegt ze.



Ondertussen blijven ouders klagen over het hoge aantal lesuren dat uitvalt, dat het rommelig is, en de communicatie niet goed.



Loman: "Ik zou graag willen dat er minder lesuren uitvallen, maar we zitten soms met zieke leraren en extra snipperdagen die in de cao zijn vastgelegd. Verder heb ik alle ouders meermaals gemaild en geïnformeerd over de veranderingen. En dat rommelige? Dat hoort bij een school die jong is en alles net even anders doet."