Udostępnij:

Newsweek, jeden z najbardziej znanych amerykańskich tygodników, w grudniu 2012 roku wyszedł po raz ostatni w druku. Trudności finansowe wydawcy i sytuacja na rynku prasy, coraz bardziej spychanym na margines przez media internetowe zmusiły tytuł do przekształcenia się w czysto cyfrową formę, Newsweek Global. W sierpniu zeszłego roku tygodnik znalazł jednak nowego wydawcę, który postanowił przywrócić papierowe wydania. Planowane na 7 marca pierwsze od restartu tytułu wydanie miało być prawdziwym hitem. Wydawca przygotował coś, co miało wstrząsnąć całym światem – artykuł pani Leah McGrath Goodman, ujawniający prawdziwą tożsamość twórcy Bitcoina, znanego dotąd jedynie pod pseudonimem Satoshiego Nakamoto.

To nad czym zastanawiali się przez lata zwolennicy i wrogowie kryptograficznej waluty, która stała się w ostatnich latach jednym z najgorętszych tematów w Sieci, ujawnione miało być za sprawą dziennikarskiego śledztwa Newsweeka. Autorem słynnego artykułu pt. Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System, podpisującym się jako Satoshi Nakamoto, miał być 64-letni Japończyk, zamieszkały w Temple City w Kaliforni, nazywający się… Satoshi Nakamoto. Co prawda od ponad 40 lat miał przedstawiać się inaczej, po ukończeniu studiów (fizyki na kalifornijskiej politechnice) zmieniając brzmienie nazwiska na Dorian Prentice Satoshi Nakamoto – ale to dziennikarce Newsweeka wystarczyło, by usprawiedliwić śledztwo, czy też jak ktoś złośliwy mógłby powiedzieć, kreatywne łączenie faktów i skojarzeń.

Adres e-mailowy Doriana Nakamoto został uzyskany od firmy, w której kupował on modele kolejek, po tym jak dziennikarka przeszukała bazę danych naturalizowanych Amerykanów, w której znalazła osobę, o profilu, który mógłby pasować do enigmatycznego twórcy Bitcoina. Wymieniła więc z nim kilka wiadomości, w trakcie korespondencji dowiadując się m.in. że potrafi sobie radzić z technikami projektowania CAD (a to zdaniem dziennikarki oznacza dobrą znajomość matematyki). Kontakty, jakie pani McGrath Goodman zdołała w tym czasie nawiązać z krewnymi Doriana Nakamoto pozwoliły jej ustalić, że oni też sobie dobrze radzą z matematyką, że sam obiekt jej śledztwa pracował dla różnych rządowych organizacji nad tajemniczymi projektami z zakresu obronności i komunikacji elektronicznej, a także że jest libertarianinem i nie przepada on za systemem bankowym.

Wyproszone spotkanie dziennikarki z panem Nakamoto nie potoczyło się jednak zgodnie z jej myślą – starszy mężczyzna nawet nie wpuścił jej do domu, otwierając jedynie wizjer w drzwiach – a potem wzywając policję. Jedyna rozmowa, jaką dziennikarka zdołała przeprowadzić, odbyła się w asyście zaskoczonych policjantów, nie dowierzających, że mają do czynienia z samym twórcą Bitcoina, prowadzącym skromne życie w domku ze starą matką. Dorian Nakamoto miał milcząco przyznać się do swojej roli w projekcie Bitcoin, patrząc w chodnik i odmawiając odpowiedzi na pytania. „Już się tym nie zajmuję i nie mogę o tym dyskutować (…) to zostało przekazane innym ludziom, oni się tym zajmują, ja nie mam już z tym nic wspólnego”.

To wystarczyło pani McGrath Goodman, by zbudować całą opowieść, w której wymieszano opowieści z prywatnego życia Doriana Nakamoto, uwagi o jego osobliwej mentalności i umiejętnościach, które uzasadniać miały połączenie go z Satoshim Nakamoto (Satoshi używał odwrotnej notacji polskiej, co świadczyć miało zdaniem autorki, że jest on starym programistą – nowi najpewniej nie rozumieją takich osobliwości, rozważać miał także koncepcję miejsca na dysku, czym przecież nikt się nie przejmuje w tym tysiącleciu). Połączono to z historią zaangażowania w Bitcoina Gavina Andresena, jednego z czołowych programistów projektu, który jako jedyny na początku miał bezpośredni internetowy kontakt z człowiekiem podpisującym się Satoshi Nakamoto. Do tego dodano trochę naiwnych wyjaśnień, czym jest Bitcoin, jak bardzo jest on podatny na kradzieże i oszustwa, i jak to bitcoiny spadły z 1200 dolarów do raptem 130 dolarów (niestety autorka nie chciała napisać, gdzie mogła kupić bitcoiny tak tanio).

By uwiarygodnić artykuł, dołączono do niego zdjęcia samego Doriana Nakamoto, zdjęcie jego domu i samochodu, z widocznymi tablicami rejestracyjnymi, oraz sugestiami, że stary japoński fizyk ma gdzieś ukryte setki milionów dolarów w Bitcoinach.

Nawet wierni czytelnicy Newsweeka przecierali oczy ze zdumienia, pisząc, że to odrażający artykuł, który wystawia na niebezpieczeństwo niewinnego człowieka i jego rodzinę. Dzięki podanym danym, kilkanaście minut po publikacji tekstu w internetowym wydaniu magazynu, w Sieci pojawiły się bowiem wszystkie dane pana Nakamoto, wraz z jego szczegółowym adresem. Kilka godzin później pod jego domem czekała już sfora reporterów. Domniemany twórca Bitcoina powiedział do nich – nie mam z tym nic wspólnego. Poczekajcie, chcę darmowy lunch. Pójdę z tym gościem. „Gościem” był dziennikarz AP, który zaprosił japońskiego fizyka do restauracji na sushi. Ich kilkugodzinna rozmowa zaowocowała publikacją, w której Dorian Nakamoto, choć potwierdza niektóre szczegóły z artykułu Newsweeka, to całkowicie zaprzecza, by miał z Bitcoinem cokolwiek wspólnego – o kryptowalucie usłyszał dopiero kilka tygodni temu, gdy skontaktowała się z nim pani McGrath Goodman (przekręcając zresztą jej nazwę na „bitcom” i będąc przekonanym, że zajmuje się tym jakaś jedna firma).

Pan Nakamoto podkreślił też, że on sam nie najlepiej mówi po angielsku, i w obecności policji powiedział jedynie, że nie zajmuje się inżynierią – i że podpisał dokumenty zakazujące mu ujawniania szczegółów jego pracy, nawet gdy już pracę tę zostawił za sobą. O nic innego nie chodziło. Nigdy nie słyszał o Gavinie Andersenie, a choć jego umiejętności programistyczne pozwoliłyby mu napisać protokół Bitcoina, to jednak jest zdania, że każdy programista by to potrafił.

Wkrótce po opublikowaniu dementi Doriana Nakamoto, w Sieci pojawił się krótki wpis na webowym forum ning.com, tam gdzie w 2009 roku Satoshi Nakamoto przedstawił po raz pierwszy Bitcoina. Wpisu dokonano z tego samego konta użytkownika, co kilka lat temu – brzmiał on: Nie jestem Dorianem Nakamoto. Twórca forum potwierdził, że konto jest rzeczywiste i nie zaobserwowano przy nim żadnej podejrzanej aktywności, np. próby włamania.

Winna całego zamieszania dziennikarka podtrzymuje tymczasem swoją wersję wydarzeń. Sam Newsweek nie skomentował oficjalnie informacji AP. My kwestii tożsamości twórcy Bitcoina też komentować nie będziemy. Zastanawiamy się jedynie, czy naprawdę w pogoni za skandalem (lub jak to się mówi, ważnym interesem społecznym) można stawiać na szali cudze życie? Jeśli panu Nakamoto, lub jego licznej rodzinie cokolwiek złego się stanie, to czy Newsweek weźmie za to odpowiedzialność?