Er dreigt een groot tekort aan opvangplekken voor asielzoekers. Momenteel worden 27.000 asielzoekers opgevangen en daarmee zitten de opvangcentra vol, maar vanaf 1 januari moeten ongeveer 37.000 plekken beschikbaar zijn. Dit blijkt uit interne stukken van het Centraal Orgaan opvangasielzoekers (COA), die in het bezit zijn van NRC. Eind volgend jaar loopt de „capaciteitsbehoefte” nog verder op naar 39.000 plekken. Het COA schrijft „dat 2020 en 2021 qua capaciteit ‘spannende’ jaren zullen worden”.

De groeiende vraag naar opvangplekken wordt veroorzaakt doordat er sinds de zomer weer meer asielzoekers naar Nederland komen. Daarnaast verloopt het afhandelen van de asielaanvragen traag door personeelstekorten bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Er wordt gezocht naar nieuwe opvanglocaties, maar die zoektocht verloopt moeizaam omdat het aanbod op de vastgoedmarkt „krapper” is geworden.

De opvang van asielzoekers komt nog verder onder druk te staan als bestaande centra hun deuren sluiten. In een tiental gemeenten verloopt het contract met het COA en het is nog niet bekend of ze open blijven.

COA worstelt naast de opvangcapaciteit ook met de werving van nieuw personeel, volgens de stukken: „Per saldo is het aantal kandidaten in de arbeidsmarkt ontoereikend om de aanstaande groei te verwezenlijken”.

Lees ook een interview met directeur Choho van VluchtelingenWerk: 'Het is crisis in de asielzoekerscentra'

Abdeluheb Choho, directeur van VluchtelingenWerk, spreekt in NRC zijn onvrede uit over de lange wachttijden voor kansrijke asielzoekers, zoals Syriërs en Eritreeërs. Sommigen wachten anderhalf jaar voor ze een uitnodiging ontvangen van de IND voor een eerste gesprek. De opvangcentra, pre-pol genoemd, zijn bovendien ongeschikt voor langdurige opvang, zegt Choho. COA erkent in de interne stukken dat de begeleiding van asielzoekers in de pre-polcentra onvoldoende is.

De IND werft nieuw personeel en hoopt zo de wachttijden terug te dringen. COA is er niet gerust op, blijkt uit de stukken: „Het is de vraag wanneer de effecten echt merkbaar worden en ook blijven.” Een woordvoerder van het COA laat telefonisch weten dat het een hele klus wordt om duizenden opvangplekken te regelen: „We werken er hard aan met de gemeenten.”

Crisis in opvangcentra pagina 9

Een versie van dit artikel verscheen ook in NRC Handelsblad van 4 november 2019