Sybrand Buma (CDA) tijdens een debat in de Tweede Kamer. Beeld anp

Op het CDA-verkiezingscongres in Barneveld pookte Buma zaterdagmiddag de animositeit tussen hem en Rutte - in CDA-ogen de grootste electorale concurrent - verder op. Hij greep terug op Ruttes reactie op het CDA-verkiezingsprogramma, dat volgens de VVD-leider zo somber is dat hij erdoor naar de fles wilde grijpen. 'Wat een niveau', aldus Buma, 'weet je dan werkelijk niet wat er leeft ? En dat noemt zich premier van dit land.'



VVD en CDA zijn verwikkeld in een strijd om de kiezers op de rechterflank die niet op de PVV van Geert Wilders willen stemmen. Buma hoopt het 'fatsoenlijke alternatief' te zijn, maar dat geldt ook voor Rutte, die sinds twee jaar bovendien pogingen doet om de normen- en waardenagenda van het CDA over te nemen.

Buma vindt dat Rutte dat recht niet heeft omdat hij maatschappelijke problemen in zijn ogen niet voldoende benoemt en aanpakt. 'De premier ontkent de morele crisis in Nederland. Hij doet alsof er niets aan de hand is. Waar komt die blinde vlek toch vandaan? Is het de arrogantie van de macht? Of is het de gemakzucht van een liberaal die alleen de waarde van geld snapt? Het is beide. De morele crisis is de afgelopen vier jaar dieper geworden. En wie dat laat gebeuren heeft gefaald in zijn belangrijkste taak als premier.'

'Genoeg van het gescheld en geweld'

De CDA-leider zelf gaat de campagne in met de roep om een 'beschavingsoffensief' en een 'morele revolutie' tegen 'beledigers en bedreigers op Twitter en Facebook, treitervloggers in Zaandam, hufters in het verkeer, bankiers die alleen maar dachten aan meer, meer, meer, maar ook het giftige stoken van Turkije in de Nederlandse verhoudingen en politici die de polarisatie in ons lans vergroten in plaats van verkleinen.'



Buma: 'We geven in dit land zo ongelooflijk veel ruimte aan die 10 procent die lak heeft aan anderen en de regels aan zijn laars wil lappen. Maar laten we liever luisteren naar die 90 procent die genoeg heeft van het gescheld en het geweld.'

CDA-fractievoorzitter Buma. Beeld anp

De herinvoering van de dienstplicht is een centraal onderdeel van Buma's beschavingsoffensief: 'Daar leren we alle jongeren dienstbaarheid aan de samenleving. En een deel van de jongeren krijgt er een stuk morele opvoeding dat ze thuis niet hebben meegekregen (...) We accepteren schelden en beledigen niet als norm. We willen dat nieuwe Nederlanders zich nadrukkelijk onze waarden eigen maken. We pakken haatzaaiers aan, stoppen het verheerlijken van terreur. En we maken onze democratie weer weerbaar, we versterken onze defensie en onze veiligheid.'



Het CDA-plan om op termijn alle coffeeshops in Nederland te sluiten overleefde in Barneveld glansrijk de pogingen van enkele afdelingen om het te verzachten. De tegenstanders vinden sluiting geen echte oplossing en vrezen dat de overlast zich slechts zal verplaatsen naar de straat. Bij de stemming echter schaarde 78 procent van de leden zich achter de voorgenomen sluiting, tot genoegen van het partijbestuur en de Tweede Kamerfractie.