De Nederlandse economie is vorig jaar met 3,1 procent gegroeid. Dat is de hoogste stijging in tien jaar tijd. In 2007 groeide het bruto binnenlands product (bbp) nog met 3,7 procent.

De groei in 2017 is breed gedragen, blijkt woensdag uit gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Zowel de investeringen, als de uitvoer en consumptie zijn vorig jaar gegroeid.

De investeringen groeiden met 6 procent ten opzichte van 2016. Met name in woningen is aanzienlijk meer geld gestoken. Verder is meer geïnvesteerd in machines, installaties, personenauto's en bedrijfsgebouwen.

De export van goederen en diensten is in 2017 met 5,5 procent toegenomen. Er zijn beduidend meer machines en apparaten geëxporteerd dan in 2016. Ook de export van chemische producten steeg. De wederuitvoer groeide overigens harder dan de export van Nederlandse producten. De invoer viel 4,9 procent hoger uit dan in 2016.

Consumptie

Daarnaast hebben consumenten vorig jaar 1,8 procent meer uitgegeven dan een jaar eerder. Met name aan kleding, inrichting voor hun woning en elektrische apparaten hebben ze meer besteed. Ook aan diensten zoals horeca, recreatie en cultuur hebben ze meer geld uitgegeven. Aan auto's hebben ze juist minder besteed.

De groei in consumentenbestedingen is in lijn met de groei van de werkgelegenheid en een verder herstel op de woningmarkt. Vorig jaar zijn bijna een kwart miljoen bestaande koopwoningen verkocht.

Vierde kwartaal

In alleen het vierde kwartaal van 2017 was sprake van een groei van 0,8 procent. Huishoudens hebben in de laatste drie maanden van 2017 wel meer geconsumeerd, maar de consumptie groeide een stuk minder hard dan in de voorgaande kwartalen.

Dit had volgens CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen met name met het weer te maken. De tragere groei is volgens hem dan ook "vooral een incident". Zo was het najaar relatief warm. "In de herfstvakantie zaten mensen met pepernoten op het strand. Dat drukt natuurlijk de gasconsumptie." Hoewel consumenten door de lagere gasrekening meer geld overhouden voor bijvoorbeeld kleding, drukten de hogere temperaturen ook de uitgaven aan nieuwe kleding. "Als het warm is, dan gaan mensen minder naar de kledingzaken."

In vergelijking met een jaar eerder is het bbp in het vierde kwartaal met 2,9 procent gestegen. Daarmee was de groei op jaarbasis wel iets lager dan die in de eerste drie kwartalen van 2017. In de voorgaande kwartalen kwam de toename telkens uit op percentages van 3 tot 3,3 procent.

Trots

Minister van Economische Zaken Eric Wiebes stelt dat Nederland trots mag zijn op de economische groei. "Economische groei maakt het mogelijk dat we grote maatschappelijke uitdagingen zoals de energie- en klimaattransitie en de hoge kosten van de zorg kunnen betalen. Maar uiteindelijk willen we natuurlijk wel vooral dat Nederlanders de groei nu ook zelf merken."

Hij benadrukt dat we waarschijnlijk niet aan hoge groeicijfers van rond de 3 procent moeten wennen, omdat het aanbod aan arbeid door het lage geboortecijfer en de vergrijzing nauwelijks nog groeit. Voor economische groei is Nederland daarom afhankelijker van het verhogen van de arbeidsproductiviteit. En hiervoor zijn volgens de bewindsman technologische ontwikkeling, innovaties en een slimmere organisatie van productieprocessen nodig.

Arbeidsmarkt

Het CBS meldt verder dat de spanning op de arbeidsmarkt verder toeneemt. Dit komt doordat het aantal vacatures groeit, terwijl het aantal werklozen juist daalt.

In het vierde kwartaal nam het aantal banen met 57.000 toe naar 10,3 miljoen banen voor werknemers en zelfstandigen. Dit is de grootste stijging sinds het eerste kwartaal van 2008. De groei zat overigens alleen in het aantal banen voor werknemers. Het aantal openstaande vacatures steeg met 14.000 naar 227.000, terwijl het aantal werklozen met 29.000 daalde naar 398.000.

Tegenover elke openstaande vacatures stonden er in het vierde kwartaal 1,8 personen zonder werk die wel beschikbaar en op zoek naar een baan zijn.

Voor het eerst na de periode 2007-2008 is er volgens het statistiekbureau weer sprake van "een relatief gespannen arbeidsmarkt". Toch is de arbeidsmarkt nog niet zo krap als in 2008. Toen waren er per openstaande vacature 1,3 werklozen.

CNV

Volgens CNV-voorzitter Maurice Limmen zijn het mooie cijfers, die echter "maar de helft van het verhaal" vertellen.

"De groei komt te weinig terecht bij de mensen die er keihard voor werken. De flexibilisering van de arbeidsmarkt is een van de redenen dat de lonen maar niet stijgen, oordeelde onlangs ook nog eens de DNB, en dat mensen steeds meer blijven hangen in onzeker werk", stelt Limmen.