Leerkrachten maken zich ongerust over de toenemende radicalisering bij bepaalde jongeren. Ze hebben het dan niet over ­allochtone ISIS-aanhangers, maar over tieners uit overwegend blanke scholen, die dwepen met het gedachtegoed van Dries Van Langenhove en daar openlijk voor uitkomen. “De ‘Pano’-reportage was een kantelpunt.”

Verschillende instanties waarschuwen voor de verspreiding van radicaal rechts gedachtegoed in de klas. “Er is een groep jongeren die nostalgisch kijkt naar extreemrechts”, zegt historicus Koen Aerts (UGent), die onderzoek doet naar naoorlogse repressie en de drijvende kracht is achter de Canvas-reeks Kinderen van de collaboratie. Aerts kreeg mails van verschillende ongeruste leerkrachten, die in hun klas geconfronteerd worden met extreemrechtse radicalisering. “Die leerlingen hebben het over de Nieuwe Orde, collaboratie en ook runensymboliek, met een soort van hunkering naar een mythisch verleden. Ook de slogans van toen worden weer bovengehaald, zoals ‘linkse ratten rol uw matten’ of ‘rood is dood’. Er is een enorme polarisatie, het is wij tegen zij. Ook het beschimpen van klimaatactivisten is daar een voorbeeld van. Deels is dat eigen aan de leeftijd, aan een zoektocht naar identiteit. We mogen ook niet veralgemenen, maar moeten er wel alert voor zijn.”

Volgens Aerts is de Pano­-reportage over Schild en Vrienden een kantelpunt. “De jongeren voelen zich sindsdien minder geremd om hun extreemrechtse gedachtegoed te uiten. Anderen zijn er dan weer door aangestoken.”

Ook Christophe Busch, algemeen directeur van de Dossin-Kazerne, krijgt regelmatig signalen van leerkrachten. “Waar het vier jaar geleden nog ging over islamextremisme, maken ze zich vandaag zorgen over extreemrechts. Jongeren die dwepen met Dries Van Langenhove en ervoor uitkomen”, zegt Busch. We zien die rechtse radicalisering in scholen met een veelal homogeen blanke samenstelling. Het zijn die leerkrachten die nu voor het eerst met radicalisering te maken krijgen en die zich terecht zorgen maken.”

Foto: FRED DEBROCK

Investeren in geschiedenis

De katholieke onderwijskoepel spreekt van een trend. Eén college verwittigde deze week nog enkele sprekers die kwamen vertellen over de Tweede Wereldoorlog, dat er in de klassen tegenkantingen zouden kunnen zijn.

Hoewel het probleem niet wijdverspreid is, bereiden leerkrachten en scholen zich wel best voor. “De pakketten die drie jaar geleden gemaakt zijn tegen radicalisme, kunnen ook hier gebruikt worden”, zegt Christophe Busch. “Door middel van workshops proberen we leerkrachten te wapenen, zodat ze kunnen ingrijpen als ze geconfronteerd worden met extreemrechtse radicalisering.” Volgens Busch moeten scholen meer investeren in de kennis van geschiedenis. Minister van Onderwijs ­Hilde Crevits (CD&V) wijst erop dat ‘historisch bewustzijn’ één van de zestien sleutelcompetenties is in de nieuwe eindtermen. “Het verleden is een spiegel voor het heden, je kunt er ontzettend veel uit leren. Daarom is het van het grootste belang dat onze kinderen, onze jongeren, dat verleden voldoende leren kennen.”

bekijk ook

Dries Van Langenhove getrakteerd op boegeroep tijdens klimaatprotest in Brussel