In De Telegraaf staat vandaag een interview met Winnie Daamen, hoofddocent verkeerskunde aan de TU Delft. Ze complimenteert burgemeester Eberhard van der Laan met het afsluiten van de Kalverstraat, begin dit jaar. 'Die zaterdag waren er meer dan 700.000 bezoekers, tegen 400.000 normaal. Mensen konden niet meer voor of achteruit.'

Er spelen veel factoren mee als je kijkt naar drukte in winkelstraten. 'De voetgangersstroom is ook een optelsom van alle objecten. Een wandelwagen, een fiets aan de hand. Wat betekent dat voor de infrastructuur? Het feit dat vier op de tien mensen overgewicht hebben, heeft invloed. Dikke mensen lopen langzamer, waggelen en nemen meer ruimte in', zegt Daamen. Maar ook de vergrijzing speelt een rol, want daarmee komen meer rollators en scootmobielen om de hoek kijken.

Damschreeuwer

Daamen onderzoekt verkeersstromen en haar conclusies worden door architecten van over de hele wereld meegenomen in bouwplannen. Zo ontdekte dat mensenmassa's vaak zelfregulerend zijn. 'Op een winkelpromenade lopen mensen kriskras door elkaar, tot het druk wordt. Dan vormen mensen automatisch rijen links en rechts, tegengestelde richtingen. Als je je daar niet aan houdt en tegen de stroom ingaat, bots je op anderen. Als het nog drukker is, kan de druk zo groot worden dat voetgangers naar achteren worden gedrukt.'

Toch gaat het soms mis. Zoals met de Damschreeuwer tijdens de Dodenherdenking van 2010. 'Mensen die er vlakbij stonden zagen dat er niks aan de hand was, maar verderop wilden mensen in paniek vluchten. En dan is de beweging onvoorspelbaar. Toen zijn er gewonden gevallen. Dranghekken kunnen levensgevaarlijke obstakels zijn. Eigenlijk moeten die hekken zodanig wegklappen dat niemand erover kan vallen.'