- Trzeba to podkreślić wyraźnie: na sześć miesięcy przed wyborami nie wolno dokonywać żadnych zmian! - tłumaczy prof. Zoll

Zgadza się z tym prof. Andrzej Rzepliński. - Mam nadzieję, że ci, co przyczynili się do zmian, poniosą odpowiedzialność

Według naszych rozmówców "PiS chce za wszelką cenę utrzymać władzę." - Tu już nie ma mowy o demokratycznych wyborach

Ku zaskoczeniu wszystkich posłowie PiS przy okazji głosowania nad ustawą antykryzysową wprowadzili poprawkę dotyczącą zmiany Kodeksu wyborczego. Chodzi o to, by w głosowaniu korespondencyjnym w wyborach prezydenckich mogły brać udział również osoby podlegające kwarantannie oraz te, które najpóźniej w chwili głosowania kończą 60 lat.

Wszystko po to, aby bez względu na wszystko w maju odbyły się zaplanowane wybory prezydenckie. Konstytucjonaliści argumentują jednak, że tego typu zmiany w kodeksie wyborczym mogą być dokonywane najpóźniej na sześć miesięcy przed ich rozpoczęciem.

Zmiany kodeksu wyborczego. Prof. Zoll: nie wezmę udziału w takich wyborach

- To posunięcie jest całkowicie niezgodne z konstytucją i prawem wyborczym. Trzeba to podkreślić wyraźnie: na sześć miesięcy przed wyborami nie wolno dokonywać żadnych zmian! To jest łamanie zasad i wprowadzenie nierówności w głosowaniu. PiS chce za wszelką cenę utrzymać władzę. Tu już nie ma mowy o demokratycznych wyborach – komentuje w rozmowie z Onetem prof. Andrzej Zoll.

Jego zdaniem, obecnie w Polsce „wchodzimy w etap nieprzestrzegania zasad porządku prawnego, jakiego nie było nawet w PRL”. - Komuniści przynajmniej jakichś pozorów obowiązującego prawa przestrzegali. A dziś mamy do czynienia z jawnym nieliczeniem się z prawem. Oczywiście PiS robi to nie pierwszy raz, ale jeszcze nigdy nie postąpił tak brutalnie – uważa prof. Zoll, który w przeszłości był przewodniczącym PKW, prezesem TK i rzecznikiem praw obywatelskich.

Prof. Zolla pytamy o argumentację przedstawicieli władzy. PiS przekonuje, że zasada sześciu miesięcy dotyczy tylko istotnych zmian, a te przegłosowane przez partię rządzącą mają "jedynie charakter techniczny". - Ta interpretacja nie ma żadnych, absolutnie żadnych podstaw. Mamy do czynienia z bardzo poważnymi zmianami zasad przeprowadzania wyborów – kontruje prof. Zoll.

- Zresztą jak władza w ogóle wyobraża sobie przebieg takich wyborów? Mówi się, że kwarantanną ma być objętych 100 tys. obywateli. Jak skontrolować, czy wszystkie osoby będą miały dostęp do możliwości oddania głosu? To jest mydlenie oczu, argumentacja PiS jest nie do przyjęcia – mówi zdecydowanie.

Prof. Zoll zapowiada, że sam „w takich wyborach nie weźmie udziału”. - I nie mogę uznać, by wyłonienie głowy państwa w takich okolicznościach było legalne. Oczywiście partia rządząca uzna ewentualne zwycięstwo Andrzeja Dudy za wielki sukces. Ale powtarzam: te wybory nie będą miały podstawy prawnej. To kompromituje Polskę i niestety dostarcza bardzo uzasadnionego powodu do wkluczenia Polski z UE – puentuje.

Prof. Andrzej Rzepliński: to było haniebne i bandyckie głosowanie

Do nocnego głosowania w Sejmie odniósł się także prof. Andrzej Rzepliński, który mówi wprost: - To było haniebne i bandyckie głosowanie, które wyprowadza Polskę z narodów cywilizowanych. Mamy władzę bolszewicką.

Według byłego prezesa Trybunału Konstytucyjnego, w dniu wyborów będzie co najmniej kilka tysięcy zarejestrowanych chorych. - Obawiam się, że PiS myśli o tym w ten sposób, że przecież to niewielki odsetek uprawnionych do głosowania ludzi, a tych jest 29 mln. To bandyckie myślenie podyktowane tylko i wyłącznie chęcią utrzymania władzy. Głosowanie zostało przeprowadzone w haniebnych okolicznościach - mówi Onetowi.

Zdaniem prof. Rzeplińskiego "ustawa powinna była być procedowana w innym trybie, bo art. 123 wyłącza procedowanie ustaw w trybie pilnym". - Sytuacja jest nadzwyczajna, ale to nie zwalnia nikogo z parlamentu, by uważnie dyskutować, dochodzić do konsensusu, a następnie głosować. Tymczasem mieliśmy do czynienia z głosowaniem „bezczelnie antykonstytucyjnym”. Nikt nie zdążył przeczytać 300 stron ustawy, nawet ci, którzy głosowali za. Nikt nie poprawił błędów merytorycznych, nikt nie popatrzył na koszty, w tym gospodarcze. Kto to kontrolował? Czy mamy pewność, że jakaś obca ręka się do tego wszystkiego nie przyłożyła? Nie zdziwię się, jeśli któryś z krajów ze wschodu maczał w tym palce i nie jest to wcale Litwa...

Trybunał Konstytucyjny sformułował w 2006 r. zasadę, że wszelkie istotne zmiany prawa wyborczego muszą się w przyszłości dokonywać przynajmniej z półrocznym wyprzedzeniem. Tymczasem według posła Marcina Horały z PiS „linia orzecznicza TK jest jasna: zakaz zmian ordynacji pół roku przed wyborami dotyczy jej istotnych elementów, jak np. wielkość okręgów wyborczych, mechanizm podziału mandatów, wysokość progów wyborczych. Zmiany techniczne, organizacyjne, są dopuszczalne” - czytamy na Twitterze.

- A co tu było techniczne, a zatem mało istotne? Poseł Horała to osoba, która powie każdą rzecz, która wzmocni go wobec innych kolegów z partii. Im bardziej będzie okazywał się radykalny w tym, co mówi, tym wyższe może mieć notowania u prezesa Jarosława Kaczyńskiego. Mam nadzieję, że kiedyś poniesie za to odpowiedzialność.

Na pytanie, czy weźmie udział w majowych wyborach prezydenckich, prof. Rzepliński odpowiedział: - Nie wiem. Nie mam pojęcia, co zrobić, bo będę musiał wybierać między walką o przyszłość demokracji a swoim zdrowiem.

Poprawka zmieniająca Kodeks wyborczy

Zmieniająca Kodeks wyborczy poprawka zakłada, że:

Głosować korespondencyjnie będą mogli wyborcy "podlegający w dniu głosowania obowiązkowej kwarantannie, izolacji lub izolacji w warunkach domowych"

A także ci "którzy najpóźniej w dniu wyborów skończyli 60 lat".

Głosowania korespondencyjnego nie będzie można przeprowadzać w obwodach zagranicznych, na statkach morskich

Wyborcy ponad 60-letni, zamiast głosowania korespondencyjnego będą mogli wybrać głosowanie przez pełnomocnika (tak jak niepełnosprawni).

Zamiar głosowania korespondencyjnego trzeba zgłosić komisarzowi wyborczemu do 15 dnia przed wyborami, a jeśli ktoś jest na kwarantannie, do 5 dnia przed dniem wyborów.

Szczegóły głosowania korespondencyjnego w tym sposób i tryb otwierania kopert z głosami oddanymi korespondencyjne ma ustalać minister właściwy do spraw łączności (obecnie minister infrastruktury) w rozporządzeniu, po zasięgnięciu opinii szefa MSWiA, ministra zdrowia i PKW

(MW)