Onderzoeker Laurens Buijs sprak met zeker twintig daders van anti-homogeweld in Amsterdam en bestudeerde nog eens tientallen politiedossiers. "Ik ben geen homofoob - dat is opvallend genoeg wat de meesten benadrukten", zegt de onderzoeker van de UvA.

Buijs vroeg waarom ze het slachtoffer dan in elkaar hadden geslagen. "Dan kwamen de verhalen: die homo keek vies naar me. Of: hij gedroeg zich niet als een echte man."

Hun traditionele mannelijkheid was voor de daders die de onderzoeker sprak zo'n beetje het belangrijkste wat ze hadden. Ze hingen veelal rond op straat en waren al vroeg in aanraking met justitie of hulpinstanties gekomen. "Ze speelden vaak de slachtofferrol: de samenleving moet ons niet."

Straatcultuur

In zijn onderzoek uit 2009 concludeerde Buijs dat ruim een derde van de verdachten van anti-homo-geweld in Amsterdam autochtoon was. Ongeveer hetzelfde percentage van de verdachten was van Marokkaanse afkomst.

"Je zag dat verdachten van Marokkaanse afkomst relatief oververtegenwoordigd waren. Dat wordt heel snel toegeschreven aan de islam, maar die link is slecht te leggen", zegt de sociaalwetenschapper. "Het is meer toe te schrijven aan straatcultuur. Waar mensen vaak weinig met religie hebben, maar waar juist mannelijkheidsproblemen spelen."

De politie gebruikte de resultaten van Buijs' onderzoek in 2013 in een rapport over anti-homogeweld in Nederland. Buijs: "Ik zou het onderzoek graag willen herhalen, want het is alweer tien jaar geleden."

'Ik wil meedoen'

Als het gaat om geweld tegen lesbiennes dan zijn de daders daarentegen vooral mannen die zich juist buitengesloten voelen. "Als die twee vrouwen zien zoenen dan roepen ze dingen als: ik wil meedoen", zegt Hanneke Felten van onderzoeksbureau Movisie, die samen met een collega zo'n 25 slachtoffers heeft geïnterviewd.

De statistieken wijzen op een recente daling in anti-homo-geweld. De politie registreerde vorig jaar 189 incidenten tegenover 239 in 2017. Ook het aantal meldingen van discriminatie vanwege seksuele geaardheid is gedaald.