Met anonieme kredietkaarten en zakken gevuld met bankbiljetten, verbergen rijke Belgen al jarenlang schimmig geld voor de fiscus en het gerecht. Ze kregen daarvoor de hulp van een prins, Henri de Croÿ-Solre. Wij volgden hun spoor: van hun geheime afspraken in Brussel tot hun geheime rekeningen in de Emiraten en Puerto Rico.

Het was 30 mei 2016. In de Verenigde Arabische Emiraten rolde een fax van het toestel. ‘De klant heeft me deze ochtend gebeld. Ze wil dat we haar cash geven in Brussel, in de week van 20 juni. Dat mag hetzelfde bedrag zijn als gewoonlijk, zegt ze.’ Op de afgesproken dag kreeg een vrouw in Brussel een tas vol bankbiljetten van een koerier die ze nooit eerder had ontmoet. Het leek een scène uit een spionagefilm. Soms had zo’n koerier gewoon een Nespresso-zak bij en zaten de bankbiljetten verstopt onder dozen met koffiecapsules.

De duistere bank van de prins De Tijd kon via de 'Dubai Papers' van het Franse weekblad L’Obs ruim 3.100 gelekte documenten uitpluizen en blootleggen hoe rijke Belgen jarenlang tientallen miljoenen euro’s zwart geld konden verbergen voor de fiscus en het gerecht. We ontdekten de details van een ongeziene geldtrafiek rond de Belgische prins Henri de Croÿ. Voor ons onderzoek naar de duistere bank van de prins kregen we de hulp van collega-onderzoeksjournalisten Caroline Michel-Aguirre (L’Obs), Abdelhak El Idrissi (Radio France) en Sylvain Besson (Tamedia). Lees de artikels uit deze reeks: Prins hielpt adel en rijke Belgen miljoenen verbergen

Zelfs ambtenaar van Financiën verborg miljoenen bij prins

Vlaamse ondernemer getuigt over zijn zwart geld bij de prins

De fax verraadde niet wie de vrouw was die de bankbiljetten in Brussel kwam oppikken. Het onderwerp van de fax luidde alleen: ‘Aileen Trust.’ Dat is een schermvennootschap in Cyprus, een rookgordijn. Niemand kon achterhalen wie de eigenaar was. In de oprichtingsakte, die dateert van 1 maart 2010, vind je alleen terug dat Aileen Trust is opgericht door een zakenkantoor in de Cypriotische havenstad Limasol.

De beheerder van de vennootschap is wel een opvallende naam. Het is de Belg Henri de Croÿ. Eigenlijk is dat prins Henri de Croÿ-Solre. Hij behoort tot de 24ste generatie van de - al sinds 1767 - ‘hertogelijk-prinselijke’ familie. Want niet alleen de kinderen van de koning mogen zichzelf prinsen en prinsessen noemen. Die eer is ook weggelegd voor de telgen van een handvol adellijke families, met ronkende namen zoals de Ligne, d’Arenberg en de Merode. Alleen die hoogste adel is welkom in het ‘Salon Bleu’ van het koninklijk paleis in Brussel.

Al is Henri de Croÿ geen onbesproken figuur. De 60-jarige prins was in ons land al de hoofdbeklaagde op een belastingfraudeproces. De zaak sleepte 17 jaar aan. Tot het Luikse hof van beroep de prins in juni 2015 over de hele lijn vrijsprak en zo een streep trok onder het dossier van 32 miljoen euro aan ontdoken belastingen.

In Frankrijk loopt de prins dezer dagen weer in het vizier van het gerecht. Het nationaal financieel parket en onderzoeksrechter Bénédicte de Perthuis zitten hem op de hielen omdat hij rijke Franse klanten zou hebben geholpen om miljoenen euro’s zwart geld te verbergen voor de Franse fiscus. Ook Franse bedrijfsleiders die geld hadden verduisterd, zouden bij de prins welkom zijn geweest. De Croÿ zou hen hebben geholpen via een internationaal netwerk van stromannen. Die werkten voor zijn kantoor Helin, dat gevestigd is in Ras al-Khaimah, van de zeven emiraten waaruit de Verenigde Arabische Emiraten bestaan. De prins trok tien jaar geleden naar de vrijhandelszone in dat emiraat nadat hij daarover in een vijfsterrenhotel in Lausanne afspraken had gemaakt met de broer van de sjeik.

Jonkvrouw

Nadat de zaak in de Franse media kwam polste de Belgische Bijzondere Belastinginspectie (BBI) bij het Franse parket of er ook Belgen te vinden zijn in de gelekte gegevens die ze in handen hebben. Maar de Fransen stuurden onze fiscus wandelen met de boodschap dat er behalve prins de Croÿ geen Belgen tussen zaten. Het onderzoek van De Tijd legt nu bloot dat er tussen de honderden klanten van de prins wel degelijk ook gefortuneerde Belgen zaten.

We onderzochten een maand lang meer dan 3.100 interne e-mails, faxen, contracten, geldtransfers, aktes, identiteitskaarten en andere bestanden van het netwerk van de prins. Die gelekte documenten onthullen hoe de prins ook in ons land jarenlang een vijftigtal Belgen heeft geholpen om miljoenen euro’s achter te houden. Een van die Belgische klanten van de prins was de mysterieuze vrouw die in mei 2016 vroeg haar een zak met cash geld te overhandigen in Brussel. Haar naam vonden we in een vertrouwelijke mail. Ze draagt de adellijke titel van ‘jonkvrouw’. In 2010 heeft ze ruim 2 miljoen euro toevertrouwd aan prins de Croÿ. Eind 2017 was dat nog bijna 1,5 miljoen euro.

Schermvullende weergave ©Mediafin

Schermvullende weergave Op de prepaid anonieme kredietkaarten staat geen logo van een bank en is de naam van de gebruiker niet aanwezig.

De prins regelde voor zijn klanten nog een andere manier om hun duistere miljoenen hier incognito uit te geven: met anonieme kredietkaarten. Ook de jonkvrouw kreeg van de prins zo’n EWM Card. De voordelen van die kaart vinden we op de website ewm-card.com: een virtuele rekening, geen kredietcheck, geen link met een bankrekening en wereldwijd aanvaard via het netwerk van MasterCard. Ideaal om zwart geld hier ongemerkt af te halen en te spenderen.

Het enige wat de jonkvrouw moest doen, was de prins een seintje geven als ze wat cash nodig had. En zo rolde op 30 juni 2014 nog een fax van het toestel in de Verenigde Arabische Emiraten. De ontvanger was Bernard Ouazan, een Fransman die samen met de prins ook al op de beklaagdenbank zat tijdens het fraudeproces in ons land. ‘Bedankt om de kredietkaart van de klant te laden met 20.000 euro en me te bevestigen als dat gebeurd is.’ De fax is ondertekend door ‘A3’, een codenaam van prins de Croÿ. Ook zijn medewerkers kregen codenamen.

Al enkele maanden later, in oktober, stuurde de prins alweer een fax over Aileen Trust. Of zijn medewerker nog eens 20.000 euro op de kaart van de vrouw kon opladen? En zo ging het nog een paar keer. De bedragen die de jonkvrouw op haar kaart kreeg, schommelden tussen 10.300 en 41.200 euro per keer.

Schermvullende weergave De prins geeft een opdracht aan een medewerker om een anonieme kredietkaart voor een klant op te laden met 20.000 euro. Schermvullende weergave De klant geeft specifieke opdrachten voor het tijdstip en de locatie van de levering van cash geld. ©rv Schermvullende weergave Het opladen van de anonieme kredietkaarten gaat met bedragen tot 50.000 euro. Schermvullende weergave De klant verliest de kaart. Er wordt een nieuwe kaart geleverd, maar de commissie stijgt van 5 procent naar 8 procent. ©rv

Voor elk bedrag moest de jonkvrouw 5 procent vergoeding betalen aan het netwerk van de prins. Dat was het haar waard zolang niemand kon achterhalen waar ze het geld haalde. Achter de schermen zag de prins er ook op toe dat het verborgen fortuin van de jonkvrouw tijdig verschoof van het ene schuiloord in de wereld naar het andere. Telkens als nieuwe leaks zoals de Panama Papers of nieuwe internationale regels een belastingparadijs minder ‘veilig’ maakten, liet de prins de rekeningen van zijn klanten verhuizen naar een ander schuiloord.

Eerst zat de geheime rekening van de jonkvrouw gewoon bij een Zwitserse bank. Toen het bankgeheim daar in gevaar kwam, verhuisde haar rekening in 2010 naar de Banque Privée Edmond de Rothschild op de Bahama’s. Tot ook daar de bankiers lastige vragen begonnen te stellen over opeenvolgende, verdachte overschrijvingen. En dus verschoof de hele zwik in 2016 naar de Emiraten, bij de Abu Dhabi commercial Bank. De stroman die daar alles voor de prins regelde, was gewoon een Belg.

Om het rookgordijn compleet te maken mochten het geld dat op de kredietkaart van de jonkvrouw belandde natuurlijk niet rechtstreeks worden overgeschreven van haar geheime bankrekening. Daarvoor gebruikte het netwerk van de prins een andere rekening bij de bank HSBC in Hongkong. De truc was om op die rekening geld van alle klanten met elkaar te vermengen zodat niemand nog kon achterhalen waar het geld precies vandaan kwam. De rekening in Hongkong stond op naam van een spookvennootschap, met de nietszeggende naam Fortchings. Die werd geleid door nog een andere Belgische stroman die de prins gebruikte voor zijn operaties in Hongkong.

In juni 2015 had de jonkvrouw wel een probleempje: ze was haar anonieme kredietkaart verloren en er stond nog 21.000 euro op. Geen bezwaar voor de prins. Hij stuurde een nieuwe fax naar de Emiraten om dat te regelen: afspraak op 9 juli in Zwitserland, Genève, om haar een nieuwe kaart te geven. Voortaan zou ze wel geen 5 procent, maar 8 procent vergoeding moeten betalen voor elk bedrag dat op de nieuwe kaart zou belanden. De vrouw ging akkoord.

Somptueuze feesten

De jonkvrouw was niet de enige rijke Belgische klant van de prins. Ook al kon de prins nooit openlijk reclame maken voor de duistere diensten van zijn netwerk, de klanten stroomden toe. De Tijd kon de namen van een 50-tal Belgische klanten achterhalen. De prins lijmde hen tijdens somptueuze feesten in zijn kasteel in de Bourgognestreek in het midden van Frankrijk, Château d’Azy. Met succes. Andere Belgische klanten van wie we de dossiers volledig konden uitvlooien, blijken de prins nog veel meer geld te hebben toevertrouwd: tot 13 miljoen euro per klant.

Schermvullende weergave De prins ontving ook klanten op Château d’Azy, zijn kasteel in de Bourgognestreek in Frankrijk. ©RV DOC

Op de Belgische klantenlijst vinden we nog meer Belgische adel, zoals een barones en een telg van nog een andere prinselijke familie. Een prinses klopte aan bij de Croÿ toen ze in 2008 een nieuw schuiloord zocht voor 3 miljoen euro die ze tot dan had weten te verbergen in een kluis, lezen we in een gelekte mail van prins de Croÿ. Ook de prinses kreeg eerst een schermvennootschap op Cyprus met een rekening in Zwitserland, en later op de Bahama’s.

Op 13 juni 2014 kwam de prins naar Brussel om een nieuwe ‘oplossing’ te bespreken voor de verborgen miljoenen van de prinses. Een fiscale regularisatie was geen optie, staat in een memo van die meeting. Dan zou de prinses over de brug moeten komen met haar volledige patrimonium dat verstopt zit in belastingparadijzen, staat te lezen. De oplossing was een nieuwe rekening in de Emiraten.

De geheime rekeningen van de klanten verhuisden van het ene schuiloord naar het andere zodra de discretie niet meer zo zeker was.

Ook een adellijke familie uit Vlaams-Brabant, die de titel draagt van graaf en afstamt van de oprichter van een Bel20bedrijf, was klant bij de prins. De familie hield een oude beleggingsportefeuille van 5 miljoen euro verborgen voor de Belgische fiscus. In december 2011 regelde het netwerk van de prins een verhuizing naar de Emiraten, naar een rekening bij het plaatselijke kantoor van de Zwitserse bank Mirabaud. Begin vorig jaar is die weer doorgeschoven naar een schuiloord in de Caribische zee: de Blue Ocean International Bank in Puerto Rico.

De prins teerde niet alleen op zijn adellijke connecties om cliënteel te sprokkelen. Ook ‘gewone’ rijke Belgen, zowel in Vlaanderen, Brussel als in Wallonië, klopten bij hem aan. Sommigen kregen een codenaam, zoals ‘Madame 8’. Anderen vroegen om altijd vooraf gebeld te worden als er vertrouwelijke documenten op komst waren. De klanten hadden dan ook allemaal hetzelfde doel: een duister vermogen verbergen. Dat illustreert een mail van een Belgische belastingadviseur van 9 november 2009: ‘Beste Henri, ik heb de klant donderdag gesproken. Heb je een oplossing om niet aan de Belgische autoriteiten te moeten onthullen dat hij de begunstigde is van deze portefeuille met aandelen? Ik kijk er naar uit om van jou te horen...’ De klant in kwestie was de zaakvoerder van een groot bouwbedrijf in Vlaams-Brabant. Hij wilde een verborgen vermogen van 12,5 miljoen euro verhuizen van Luxemburg naar de Emiraten.

De duistere bank van de prins

Maîtresse

Op 9 september 2016 schreef prins de Croÿ nog een memo voor zijn medewerkers over een urenlange lunch die hij vier dagen eerder had met een Waalse bedrijfsleider. De prins was zelf afgezakt naar de Waalse fabriek van de man. ‘Hij wil kredietkaarten voor zijn twee kinderen, zijn ex-vrouw en zijn maîtresse’, noteerde de prins.

Schermvullende weergave

De afspraak was dat de bedrijfsleider en zijn naasten elk jaar zeker 150.000 euro van het verborgen miljoenenfortuin konden uitgeven via anonieme kredietkaarten. Ze kregen kredietkaarten van de witteproductenmerken Intercash en Catella. Daarmee konden ze in alle uithoeken van de wereld ‘in alle discretie’ betalen.

Maar toen de zoon van de Waalse bedrijfsleider een grotere som geld nodig had om vastgoed te kopen in Spanje, waren enkele zakken geld of een betaling met een anonieme kredietkaart geen optie. Dus regelde de prins een lening via Djazz Limited, een van zijn spookvennootschappen in het Verenigd Koninkrijk. Een Ierse stroman zou bij de notaris de nodige handtekeningen komen zetten.

Het zwarte kapitaal van de bedrijfsleider zat veilig verscholen achter een schermvennootschap in Cyprus: Fadadeux International Trust. Dat was zo overeengekomen na het eerste bezoekje van de prins aan de Waalse fabriek in augustus 2014. De achterliggende bankrekening zat eerst in de Emiraten, dan in Puerto Rico.

Een Waalse klant was al veroordeeld tot een celstraf voor verduistering. De prins stelde geen lastige vragen over de herkomst van zijn geld.

Waarom de Waalse bedrijfsleider een deel van zijn fortuin angstvallig verborgen hield, konden we niet achterhalen op basis van de gelekte documenten. Maar enkele oude krantenartikelen leren dat de man in het verleden al in aanvaring kwam met de Bijzondere Belastinginspectie voor het achterhouden van winsten in belastingparadijzen. Misschien gaat het wel om gestolen geld, want de man is vroeger ook al veroordeeld tot een celstraf voor verduistering. Prins de Croÿ stelde daar geen lastige vragen over.

Vier jaar geleden leek de prins het helemaal voor elkaar te hebben. In België was hij na jaren procederen over de hele lijn vrijgesproken in zijn oude fraudezaak. Zijn blazoen leek opgepoetst. Uit gelekte foto’s van een groot feest op zijn kasteel zien we tussen de gasten zelfs een voormalige hooggeplaatste Belgische magistraat en een kabinetsmedewerker van een federale minister.

Private Kapital Partners

De prins had de wind in de zeilen tot hij in zee ging met Aleksei Korotaev, een rijke Russische Zwitser die hem zou helpen de miljoenen van zijn klanten te beheren via een fonds op het eiland Mauritius. Dat fonds kreeg de naam Private Kapital Partners. Maar begin 2017, op het moment dat de Rus de Nederlandse voetbalclub Roda JC wilde overkopen, diende Helin, het kantoor van de prins in de Emiraten, een klacht in tegen hem. De Croÿ beweerde dat de Rus hem had opgelicht, wat die ontkent. Ze voeren nu een juridisch gevecht in de Emiraten, maar alle klanten van de prins vrezen dat de Rus met hun zwarte miljoenen is gaan lopen.

13 miljoen De Belgische klanten die we konden ontmaskeren, hebben tot 13 miljoen euro toevertrouwd aan het netwerk van de prins.

In de gelekte dossiers van de Belgische klanten zien we in elk geval dat de laatste documenten, die teruggaan tot de herfst van vorig jaar, vaak Excel-tabellen zijn van Private Kapital Partners, het fonds dat de Rus opzette voor de prins. Waar zijn de miljoenen van de klanten naartoe? In Zwitserland hebben enkele gedupeerde klanten het al aangedurfd daarover een klacht in te dienen bij het gerecht. In ons land zijn nog geen klachten ingediend.

Is het nu een kwestie van tijd voor de fiscus of het gerecht ook in ons land het netwerk van de prins onder de loep neemt? Dan dreigen de klanten van de prins niet alleen hun miljoenen, maar ook hun dekmantel kwijt te spelen.

Prins Henri de Croÿ wast zijn handen in onschuld De Zwitserse advocaat van prins Henri de Croÿ houdt vol dat zijn cliënt niets onwettigs heeft gedaan. ‘Toen Henri de Croÿ nog de leiding had over Helin (zijn kantoor in de Verenigde Arabische Emiraten, red.) was er sprake van praktijken van fiscale optimalisatie die destijds legaal waren’, luidt het. De Croÿ ontkent dat hij een systeem op poten zette om geld wit te wassen of om fiscale fraude te plegen. Al sluit de prins niet uit dat andere betrokkenen, die voor Helin in de Emiraten werkten, wel in de fout zijn gegaan. Hoewel de gelekte documenten die we verzamelden, in detail wijzen op de sleutelrol van de prins, schudt de Croÿ alle verantwoordelijkheid van zich af. ‘De leiding van Helin is ook op een spectaculaire manier uit de handen van Henri de Croÿ geglipt’, merkt zijn advocaat op. Hij wijst daarbij naar de Belg François D., de Belgische stroman die de prins pas vanaf 2013 in de Emiraten gebruikte, die volgens de advocaat het roer helemaal overnam. ‘U weet ook dat Henri de Croÿ in België zowel in beroep als door het Hof van Cassatie is vrijgesproken’, stelt de advocaat nog. Belangrijk te weten is dat die belastingfraudezaak ging over totaal andere feiten en constructies die zich afspeelden in de jaren 90. Op de vraag of de miljoenen van de klanten nu zijn verdwenen, stelt de advocaat dat intussen is uitgeklaard dat de Croÿ ook daar niet verantwoordelijk voor was. ‘Anders zou hij daar nu nog voor zijn aangehouden’, zegt hij. ‘Er is wel 18 miljoen dollar verdwenen, maar veruit het meeste geld staat nog geblokkeerd bij ADS Securities in Abu Dhabi (een vermogensbeheerder in de Emiraten, red.). Een auditrapport van het kantoor Grant Thornton heeft dat uitgewezen en ADS heeft het bevestigd. Er is een class-actionrechtszaak begonnen, via een dagvaarding door Henri de Croÿ, om de gelden bij ADS vrij te krijgen.’