De Haagse wethouder Rabin Baldewsingh (PvdA). Beeld Roos Trommelen

Baldewsingh tuigt een eigen inburgeringstraject op met onder meer verplichte stages en mentoren. 'Den Haag zijn we met z'n allen', is het motto van het 'nieuwe inburgeren'.

Waaraan merkt u dat de inburgering niet werkt?

'Ik ervaar het telkens als ik een toespraak houd tijdens naturalisatieceremonies op het stadhuis. Ik praat dan over verbondenheid, over normen en waarden. De meeste mensen in de zaal horen me wel, maar ze begrijpen me niet. Als ze vervolgens de eed moeten uitspreken, dan merk je hoe slecht ze het Nederlands machtig zijn.



'De nieuwkomers zitten bovengemiddeld vaak in de bijstand en ze participeren minder in de samenleving dan voorheen. De Rekenkamer heeft dat ook duidelijk gemaakt. Dit versterkt het wij-zijgevoel in onze stad. Het versterkt de witte woede die toch al wordt aangewakkerd door populisten die de samenleving kapot willen maken.'

Waaraan wijt u de slechte inburgering?

'Dat is een collectief falen van Nederland. De kabinetten-Rutte I en II hebben veel kapot gemaakt door hier veel op te bezuinigen. Nieuwkomers moeten zich tegenwoordig diep in de schulden steken om de taal te leren. Niemand controleert ze, niemand helpt ze. En we moeten af van de vele beunhazen onder de aanbieders van taalcursussen.'

Inburgering is toch vooral de plicht van de betrokkene zelf?

'Jazeker, maar dat betekent niet dat we ze aan hun lot moeten overlaten in een nog onbekend land met onbekende gewoonten en gebruiken. Inburgeren is meer dan de taal leren. Het is ook de geschreven en ongeschreven regels leren kennen en respecteren. Anderzijds verwacht ik van de Haagse samenleving dat zij de inburgeraars verwelkomt, zonder dat de nieuwkomers hun achtergrond hoeven te verloochenen.'

Nieuwkomers moeten sinds kort een participatieverklaring ondertekenen waarin ze zeggen dat ze de waarden en spelregels van de Nederlandse samenleving kennen en respecteren. Dat heeft demissionair minister Lodewijk Asscher, uw partijgenoot, wettelijk vastgelegd.



'Dat is maar een papiertje. Een eed is zo afgelegd. En wat dan? Het moet tussen de oren gaan zitten.'

Wat gaat u concreet doen?

'We hebben een aantal pijlers benoemd waar gelijktijdig aan moet worden gewerkt: Kennismaken, zodat je een sociaal netwerk opbouwt. Het ontdekken van de stad; wat zijn je rol en je kansen in Den Haag? Dan het leren van normen, waarden, gedragsregels en natuurlijk de taal. Je moet Den Haag ervaren door verplichte maatschappelijke stages, bijvoorbeeld bij een sportvereniging, een ziekenhuis, de receptie van het stadhuis. Die stages heb ik afgekeken van Canada. En van de Hagenaars zelf verwacht ik dat ze hun achtergrond, kennis, netwerk en ervaringen delen met nieuwkomers. Daarvoor organiseren we stads- en wijkgesprekken met oude en nieuwe bewoners.



'De komende anderhalf jaar trekken we 7 miljoen euro uit om duizend nieuwkomers intensief te begeleiden. De stad heeft 7.800 ambtenaren die ik allemaal graag aan een inburgeraar zou willen koppelen. Twee uur per maand gaan ze samen naar de bieb, het strand, een voorstelling, het maakt mij niet uit.'

Wat moeten uw maatregelen opleveren?

'Ik verwacht dat de maatschappelijke effecten groot zijn. Dat minder nieuwkomers in de bijstand komen, dat ze meer vrijwilligerswerk gaan doen. Dat er minder overlast en minder eenzaamheid is in de stad. En het is niet vrijblijvend. Wie niet meedoet, riskeert een korting op de uitkering.'

En wat als het 'nieuwe inburgeren' in Den Haag niet lukt?

'De kwetsbare laag in de Haagse en Nederlandse samenleving wordt groter als we niet in de nieuwkomers investeren. Dat is een groot gevaar voor de sociale cohesie. Dan trekt de onderlaag de bovenlaag naar beneden, in plaats van andersom.'