🔊 Beluister dit artikel

PvdA-coryfee en sociaal-democratisch Spitzenkandidat voor de Europese Verkiezingen Frans Timmermans trad op 1 november 2014 aan als vice-voorzitter van de Europese Commissie. Het was als rechterhand van voorzitter Juncker zijn voornaamste taak om te zorgen voor een versimpeling van de Europese Unie en het terugbrengen van de Brusselse regeldruk voor bedrijven en burgers. Het is hoog tijd om de balans op te maken.

Cijfers

We beginnen met de kale cijfers. Deze worden bijgehouden op een website van de EU: de EU Law Statistics. Je kunt hier per jaar zien hoeveel wetten er zijn aangenomen en wat voor type wetten dit zijn. Er wordt onderscheid gemaakt tussen wetten, aanwijzingen, regelingen en andersoortige EU-regels. Ook wordt er onderscheid gemaakt tussen nieuwe wetgeving en aangepaste wetgeving en besluiten. Als we al deze nieuwe regels optellen en de aanpassingen even buiten beschouwing laten, dan zijn er in 2018 1211 nieuwe regels bijgekomen.

In de periode-Timmermans kwamen er van 2015 tot en met 2018 5268 EU-regels bij.

De opdracht van @TimmermansEU in de EC was om Europa te versimpelen: minder regels en minder wetten. Hij slaagt erin om de groei van de wetgeving te beteugelen. Maar als we kijken naar het resultaat na 4 jaar (5268 wetten en regels erbij), dan presteert hij gewoon erg slecht! pic.twitter.com/q1DBTYmHRM — Rutger van den Noort (@RutgervdNoort) April 30, 2019

Duiding

EU-gezinde scribenten zijn positief over het functioneren van Timmermans. In de Volkskrant deze week lazen we in een toekomstvisie voor de EU: “De leiders voelen niets voor een hyperambitieuze Commissie die honderden wetsvoorstellen per jaar op tafel legt. De meesten zijn tevreden over hoe de huidige Commissievoorzitter Juncker en zijn rechterhand Timmermans de beleidsstroom sinds 2014 hebben ingedamd.”

Ook roemen de regeringsleiders zijn evaluatiefunctie, die er voor heeft gezorgd dat er 141 wetsvoorstellen zijn ingetrokken. En sinds het aantreden van Timmermans is de groei van het aantal nieuwe wetten afgenomen, zo blijkt uit de cijfers. Er werden in de vier jaar vóór Timmermans 5710 nieuwe wetten gemaakt. Dat is 8% meer dan de vier jaar daarna, onder Timmermans.

Dikke onvoldoende

Toch moeten we constateren dat het terugtrekken van 141 wetsvoorstellen slechts een druppel op de gloeiende plaat is. Als je meer dan 5000 nieuwe EU-regels toestaat in amper vier jaar, dan krijg je wat mij betreft een dikke onvoldoende voor je functioneren. De uitgesproken ambitie van het verminderen van de Europese wet- en regelgeving is bij lange na niet gehaald. Het probleem is niet opgelost, zo blijkt ook uit de statistieken. Want 74% van de EU burgers vindt dat er te veel regels door de EU worden gemaakt. Ook wordt regeldruk als een van de belangrijkste redenen genoemd om uit de EU te stappen.

Internationale vergelijking

Ook in Nederland is de regeldruk onder Rutte in de afgelopen tien jaar drastisch toegenomen. Rutte heeft meermaals de ambitie uitgesproken om juist regels en wetten af te schaffen en meer ruimte te geven aan de maatschappij. Toch zijn er 1000 regelingen bijgekomen in de laatste tien jaar, met als resultaat dat er nu in Nederland maar liefst 9834 regelingen zijn.

In het afgelopen decennium kwamen er alleen in de jaren 2013 en 2014 minder regels en wetten bij dan er werden geschrapt. Kijken we even over de grote plas naar Amerika, dan zien we dat er vorig jaar weliswaar een piek van 442 nieuwe wetten bijkwam, maar dat de trend al jaren dalend is. Zo lag het aantal nieuwe wetten in de jaren ‘80 nog op 600 per jaar.

Bureaucratisch monster

Op basis van deze cijfers kunnen we stellen dat de Europese Unie een bureaucratisch monster blijft, ondanks de dalende groei van wetten. Dat blijkt niet alleen uit de cijfers, maar ook uit de ervaring dat Brussel allerlei beleidsvraagstukken graag ambtelijk probeert op te lossen en alles wil vastleggen in regels. Deze Europese regels hebben vervolgens weer nationale impact, waardoor ook lidstaten moeten checken of alle wetten nog met elkaar in overeenstemming zijn. De EU verstikt op die manier de maatschappij.

Leugen

De vooral in verkiezingstijd klinkende mantra van ‘minder regels’ is een snoeiharde leugen gebleken. Natuurlijk wil iedereen minder regels. Maar zodra een nieuwe Europese Commissie is benoemd, gaan de ambtenaren weer aan de slag met het maken van nieuwe regels. Er is geen handrem. Er is geen toezicht.

Dat vond men op Europees niveau in 2014 ook en dus werd Timmermans als vice-voorzitter van de Europese Commissie aangesteld om dit thema aan te pakken. Nu we bijna vijf jaar later het net ophalen, zien we dat er niets van terecht is gekomen. De teller had op een negatief aantal nieuwe wetten moeten staan. Voor iedere goede ingediende wet zouden een paar andere wetten moeten zijn vervallen. Met een ‘wegstreepwet’ had je gemakkelijk een hele serie andere wetten kunnen liquideren. Maar dat is niet gebeurd.

Gefaald



Alle inwoners van de EU weten inmiddels wel dat dit zo werkt. Het vertrouwen in de politiek is laag en de geanticipeerde slagkracht is miniem.

Laat de eurofielen er maar eens eerlijk voor uitkomen: “We willen een grote en machtige EU, met veel wet- en regelgeving en een zware regeldruk”. Laten ze daar maar eens de verkiezingen mee ingaan in plaats van met inconsequenties en loze beloften. En laten wij concluderen dat de regeldruk onder Frans Timmermans gewoon verder is toegenomen.