NOS hoofdredacteur Marcel Gelauff gaf een interview aan de VARA-gids. Daarin hangt hij een lulverhaal op over hoeveel moeilijker het is om het NOS Journaal te maken, dan het RTL Nieuws. Zijn punt is ongeveer: ‘wij moeten slimme én domme mensen bereiken, en dat hoeft RTL niet’.

Waarschijnlijk is het een soort kramp waar Gelauff in schiet, omdat hij vaak kritiek krijgt dat het Journaal onder zijn leiding een te hoog Jip en Janneke-gehalte heeft gekregen. Hij besluit in het interview: “Wie niet accepteert dat wij het Journaal maken voor de hele breedte van de samenleving, heeft een beperkte en egocentrische visie.”

OK, prima Marcel.

Maar laten we, als voorbeeld, het Journaal van vanmorgen 10.00 uur nemen. Toegegeven, er zitten een paar serieuze items in (over mensen met psychische problemen, borstkanker en IS). Maar vervolgens begint een sloot aan debiele items, een soort BuzzFeed op TV — zie onder — die waarschijnlijk geacht worden “de hele breedte van de samenleving” te bereiken.

Het Journaal van vanmorgen.

Mensen met psychische problemen geven overlast in huurwoningen

Balkon van een gekkie

Borstsparende operaties zijn beter dan operaties waarbij de borst wordt weggehaald

Borstkanker

Veel mantelzorgers zijn agressief

Saoudi Arabië begint met een stel andere landen een leger tegen terreur

Onze vrienden in Saoudi Arabië

Obama bombardeert IS hevig

Maar volgens de correspondent haalt het weinig uit (20 sec)

Tot zover nieuws waar je niet echt wat mee kunt. Je hoort in 4 minuten dat er psychoten in huurwoningen zijn die overlast veroorzaken, dat de ene methode om borstkanker te bestrijden beter werkt dan de andere, dat Saoudi Arabië een leger begint en dat Obama bombardeert. Maar meer dan de oppervlakkige feitjes krijg je niet te horen.

Het Journaal is een soort McDonald’s. Het lijkt op eten, ruikt als eten en smaakt als eten. Je vreet het lekker snel weg. Maar ondertussen heb je na een half uur weer honger.

Nu denk je misschien: “maar dat kán toch ook helemaal niet, in zo’n kort Journaal uitleggen wat het BETEKENT dat Saoudi Arabië een leger begint”. Maar kijk even waar ze de helft van de tijd aan besteden:

Steeds meer mobiele pinautomaten worden gekraakt, omdat gewone pinautomaten te goed beveiligd worden

SPANNEND! ONTPLOFFINGEN!

In Amerika heeft een meneer met een pickup op een hotellobby ingereden

Internetfilmpje van een gekke meneer

In Los Angeles is de nieuwe Star Wars-film in premiere gegaan

Gesprek met meneer met Chewbacca-muts

Putin heeft een heel gek loopje

Putin (links) en Medvedev lopen erg gek

De PC Hooft-prijs is uitgereikt aan iemand

P.C. Hooft met drop shadow

Okthnxbai.

Op NOS.nl is het overigens niet anders. Het gaat om bereik. Niet om kwaliteit.

“De hele breedte van de samenleving”

De kijkcijfers van de Journaals zijn erg hoog. Het is Gelauff inderdaad gelukt om de breedte van de samenleving te bereiken. Maar inmiddels kun je je afvragen: wat is eigenlijk nog de doelstelling van de NOS? (Sport — de helft van hun budget — even buiten beschouwing gelaten). Is de doelstelling mensen informeren? Ervoor zorgen dat mensen de wereld beter begrijpen? De macht controleren? In hoeverre slaagt het daar eigenlijk nog in? En hoeveel voegt het nog toe ten opzichte van al het andere gratis nieuws?

Het moet gezegd worden. Veel nieuwsberichten op de radio, internet of elders op TV zijn geen haar beter. En de NOS maakt ook serieuze journalistiek, en heeft correspondenten die hun leven wagen in verre landen. Maar juist de serieuze journalisten moeten zich kapot ergeren aan de McDonalds-isering van het Journaal. De ambitieloosheid. Vermaak, met wat serieuze items er doorheen.

Ik snak naar een Journaal dat me de wereld beter doet begrijpen. Snel nieuws is er al genoeg.