Prawie 60 proc. respondentów chce, by prawa małżeństw tej samej płci były respektowane.

Sondaż IBRiS przeprowadzono po ogłoszeniu wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE, który nie nakazuje co prawda państwom członkowskim wprowadzenia możliwości zawierania małżeństw homoseksualnych, ale rozstrzyga, że kraje Unii, a więc także Polska, będą musiały honorować prawa takich małżeństw zawartych w innych krajach UE. – Wyniki tego sondażu to wielki sukces, bo pokazuje on, jak pozytywnie zmieniły się postawy społeczne wobec praw osób homoseksualnych w Polsce – komentuje filozofka, prof. Magdalena Środa, była pełnomocniczka rządu ds. równego statusu kobiet i mężczyzn. Poniżej dalsza część artykułu

IBRiS zapytał też o ocenę wyroku TS. 26 proc. pytanych ma złe zdanie na temat tego rozstrzygnięcia, 37 proc. ocenia je pozytywnie i aż 32 proc. nie ocenia go „ani źle, ani dobrze". Można więc przyjąć, że większość tej grupy traktuje wyrok jako konsekwencję członkostwa w UE. Szczególnie jeśli wyniki nałożymy na odpowiedzi na pytanie o to, czy Polska powinna wyrok honorować, które w 59 proc. są pozytywne. Stanowisko TS zaraz po ogłoszeniu wywołało krytyczne komentarze wśród osób o poglądach konserwatywnych.

– Sądzę, że głównym celem Unii jest bycie wspólnotą gospodarczą i w tej sferze wiele jest dobrych ideałów unijnych, takich jak np. osiąganie spójności czy podnoszenie siły gospodarczej. Ale celem Unii nie powinna być unifikacja prawa w sprawach światopoglądowych. Unia to nie jest „meta państwo", w którym prawo, obyczaje, moralność i kultura są jednolite. Jestem za całkowitą niezależnością prawa dotyczącego rodziny i związków partnerskich w państwach członkowskich – podkreśla w rozmowie z „Rzeczpospolitą" Karol Olszewski z organizacji Catholic Voices, która zajmuje się m.in. komentowaniem kwestii Kościoła, wiary i problemów światopoglądowych.

Analiza socjologicznych przekrojów osób odpowiadających na pytania o małżeństwa tej samej płci wskazuje, że w kwestii poglądów politycznych występujące różnice zgodne są z podziałem na wyborców o przekonaniach lewicowych i prawicowych. Według tego schematu osoby o nastawieniu konserwatywnym są przeciwne zarówno wyrokowi, jak i w ogóle honorowaniu praw takich par, a osoby o przekonaniach liberalno-lewicowych są przeciwnego zdania. Odnosi się to także do partyjnych elektoratów, z których najmniejsza grupa popierająca treść wyroku głosuje na PiS, a największa na SLD i Razem.

Wyraźne różnice pojawiają się natomiast w podziale respondentów ze względu na płeć. Bardziej liberalne podejście do małżeństw jednopłciowych mają kobiety (65 proc. jest za respektowaniem ich praw) niż mężczyźni (55 proc.). – Nie dziwi mnie, że więcej kobiet opowiada się za respektowaniem praw gejów – mówi prof. Środa. – Od kilkudziesięciu lat widać w badaniach, że kobiety są bardziej otwarte, może dlatego, że są lepiej wykształcone i więcej wiedzą o świecie.

Środa podkreśla ironicznie, że taka postawa leży przecież w interesie kobiet. – Lepiej, żeby w naszych miastach geje czuli się normalnie i swobodnie, bo na pewno lepiej spotkać na ulicy łagodnego z reguły geja niż agresywnego przeważnie kibola...

Czy to oznacza, że Polska gotowa jest już na zmiany prawa w tej kwestii? Jeżeli tak, to raczej nie środowiska związane z Kościołem. – Wyniki sondażu pokazują, że zdania są w tej kwestii podzielone i rozkładają się w miarę równomiernie – uważa Karol Olszewski. – Nie ma w społeczeństwie jednej zgodnej opinii na ten temat. Nie wyciągałbym więc na tej podstawie wniosków czy w polskim prawodawstwie takie związki powinny być dopuszczone. Wyniki wskazują, że akceptacja nie jest powszechna, choć nie można też mówić o potępieniu – dodaje.