De tuchtrechtbanken hebben sinds hun oprichting drie jaar geleden al 47 zware tuchtzaken moeten behandelen tegen magistraten en hun medewerkers. Onder hen ook 18 rechters.

Al bijna drie jaar bestaan er in ons land tuchtrechtbanken voor magistraten en hun personeel die zware fouten hebben gemaakt. De lichtere tuchtproblemen zijn nog altijd een bevoegdheid van de korpschefs, maar zware tuchtzaken belanden sinds 1 september 2014 voor de Nederlandstalige tuchtrechtbank in Gent of de Franstalige tuchtrechtbank in Namen. Die worden alleen bijeengeroepen als zich een tuchtzaak aandient. Ze kunnen uiteenlopende straffen uitspreken, van een blaam tot ontslag.

Weinig tuchtzaken tegen magistraten halen de pers en sommige vinden achter gesloten deuren plaats. Nieuwe cijfers onthullen dat de twee tuchtrechtbanken de voorbije drie jaar al 47 zware tuchtzaken behandelden. Het merendeel (28) ging over Nederlandstalige magistraten en hun personeel.

Gesloten deuren

Het grootste aantal zware tuchtrechtszaken was gericht tegen rechters (18). Er waren vijf zaken tegen openbaar aanklagers, 14 tegen personeelsleden van de griffies en tien tegen de parketmedewerkers.

KORT Sinds september 2014 moeten tuchtrechtbanken magistraten en hun personeelsleden berechten als ze zwaar in de fout gaan. Uit nieuwe cijfers blijkt dat intussen 47 zware tuchtzaken zijn geopend, waarvan 18 tegen rechters. De beschuldigingen gaan van luiheid en alcoholisme tot verduistering.

Zo waren er aan Nederlandstalige kant dit jaar al acht zware tuchtzaken, waarvan zes tegen rechters (‘magistraten van de zetel’). Dat waren er vorig jaar elf, tegenover vijf in 2015 en vier in 2014. Slechts drie zaken handelde de tuchtrechtbank achter gesloten deuren af.

Minister van Justitie Koen Geens (CD&V) plakte geen namen op de statistieken die hij bezorgde aan zijn partijgenote Sonja Becq, maar gaf, anoniem, wel de inhoud van de zware tuchtzaken prijs. Aan Nederlandstalige kant waren magistraten tegen wie nog dit jaar tuchtrechtszaken werden aangespannen, betrokken bij het verduisteren van gelden die onder bewindvoering stonden. Andere zaken tegen rechters gingen over herhaalde achterstand in het beraadslagen over uitspraken, herhaaldelijk dronken rijden en herhaald ‘ongepast gedrag’ tegenover griffiers en procespartijen.

Afluistering

Een van de zaken die vorig jaar werden opgestart, haalde wel de pers en was gericht tegen openbaar aanklager en diamantfraudejager Peter Van Calster. Hij kreeg in februari zijn ontslag van de tuchtrechtbank, waartegen hij beroep aantekende. Hij kreeg het verwijt eigenhandig een strafonderzoek te hebben geopend en gegevens te hebben opgevraagd bij de telecomoperatoren, omdat hij vermoedde dat hij illegaal werd afgeluisterd.

Hij zou ook te weinig de hiërarchie hebben gerespecteerd. In een zaak tegen een andere openbaar aanklager aan Nederlandstalige kant ging het om alcoholisme, chaotisch en ongepast gedrag en het aan zijn laars lappen van de wettelijke termijnen en de kantooruren.

De Nederlandstalige personeelsleden van de griffies en de parketten die zijn aangepakt, stonden bijvoorbeeld terecht omdat ze hun hoofdgriffier constant beledigden en niet gehoorzaamden, voor slagen en verwondingen in de privésfeer, voor herhaalde onwettige afwezigheid, voor het stelen van gerechtelijke stukken, dronkenschap tijdens de kantooruren en dronken rijden.

Inhouding van wedde

De straffen die de magistraten en hun medewerkers kregen, waren soms niet mals. In zeven zaken werden ze ontslagen, waarvan vier keer aan Nederlandstalige kant. In de Nederlandstalige zaken werd in vijf gevallen een inhouding van de wedde opgelegd (soms met uitstel). Er waren ook twee schorsingen. Soms werden lichte straffen uitgesproken, zoals vijf veroordelingen tot een blaam.