GroenLinks-voorman tijdens de uitslagenavond van de gemeenteraadsverkiezingen. Beeld ANP

Na een college dat overhelde naar rechts, krijgt Amsterdam, als de onderhandelingen slagen, straks een gemeentebestuur met een sterk links-progressieve signatuur.



Rutger Groot Wassink, lijsttrekker van GroenLinks wil verder praten met D66, PvdA en SP. Volgens hem hebben de Amsterdammers bij de verkiezingen duidelijk gemaakt een andere koers te willen dan die van het vorige college van D66, VVD en SP.

"De stad staat op een kantelpunt. Wij moeten nu snel aan de slag met verduurzaming, het tegengaan van ongelijkheid, democratisering. We denken dat we met deze partijen een gezamenlijk verhaal kunnen delen," zegt hij.



Meest linkse variant

De combinatie GroenLinks, D66, PvdA en SP is de meest linkse variant die nog mogelijk was na de verkiezingen. VVD valt af, net als Partij voor de Dieren. Volgens Groot Wassink is de afstand tot D66 makkelijker te overbruggen dan met de VVD.



Ook Partij voor de Dieren is niet uitgenodigd, hoewel die partij een grote winnaar was van de verkiezingen en groeide van één naar drie zetels.



Groot Wassink onderschrijft de idealen van Partij voor de Dieren op het gebied van duurzaamheid en dierenwelzijn, maar voelde tijdens de verkennende gesprekken ook dat die partij zich minder verbonden voelt met de wat linksere thema's als ongelijkheid in de stad en democratisering.



Partij voor de Dieren had als enige partij voorwaarden gesteld aan deelname aan een college, waarmee een voor de hand liggende optie van GroenLinks, D66, PvdA en Partij voor de Dieren niet meer mogelijk is.

Verliezers

Drie van de vier partijen die gaan onderhandelen, verloren flink bij de verkiezingen: PvdA ging van tien naar vijf zetels. D66 van veertien naar acht en SP van zes naar drie. Groot Wassink vindt dit geen bezwaar. "Een stem op een partij die heeft verloren, is net zo veel waard als alle anderen."



Groot Wassink wil met de drie andere lijsttrekkers in eerste instantie een gemeenschappelijke visie ontwikkelen: waar moet de stad naar toe. Hierbij is het jaar 2025, als Amsterdam 750 jaar bestaat, een mooi uitgangspunt. Pas daarna volgen de compromissen.

Reinier van Dantzig, lijsttrekker van D66, vindt de uitnodiging voor de formatie 'een mooie opsteker'. D66 zal wel, als enige liberale partij, moeten aanschuiven bij drie linkse fracties en straks, als de onderhandelingen lukken, aanvallen te verduren krijgen van de rechtse oppositiepartijen VVD, Forum voor Democratie en CDA.



Idealen

Van Dantzig ziet geen probleem. "GroenLinks, PvdA en SP zijn progressieve partijen met wie wij veel delen. En ik ben de politiek ingegaan om idealen te verwezenlijken."

Tijdens de campagne kreeg D66 veel te verduren van GroenLinks en SP. Volgens Laurens Ivens, lijsttrekker van SP, is het oude zeer inmiddels uitgesproken. "Ik heb met deze partijen meer gemeen dan met die in het vorige college."



Als deze coalitie slaagt, dan keert de PvdA na vier jaar weer terug in het gemeentebestuur. "We willen heel graag een progressieve coalitie mogelijk maken, dus wij doen graag mee," zegt fractievoorzitter Marjolein Moorman. Zij ziet geen obstakels voor deze combinatie. "Programmatisch moet dit lukken."