Lewicowi politycy podzielają ideologiczne wybory ludzi ze świata informatyki, ale różnią się z nimi w kwestiach ochrony prywatności, dozwolonych praktyk biznesowych oraz opodatkowania

Branża nowych technologii już wie, że następny prezydent będzie prowadził szkodliwe dla nich działania: wdroży np. działania antymonopolowe i ograniczy zamówienia rządowe

Wpływowy republikański senator Ted Cruz stanął po stronie Warren – to rzadka sytuacja, która wskazuje, że antytechnologiczna mobilizacja odbywa się ponad partyjnymi podziałami

Najnowsze starcie Elizabeth Warren z Facebookiem, którego zapalnikiem stały się zarzuty o stosowanie cenzury, to ostatni z szeregu dowodów, że Demokraci planujący startować w wyborach prezydenckich postrzegają wielkie firmy z branży technologicznej jako wrogów postępu a nie, jak to dawniej bywało, sojuszników.

Zeszłotygodniowe słowa Warren, że serwis społecznościowy "ma za dużo władzy" jeszcze parę lat temu szokowałyby w ustach ważnego polityka Partii Demokratycznej – w owych czasach Barack Obama pokazywał się publicznie z Markiem Zuckerbergiem czy szefem Twittera Jackiem Dorseyem, chcąc przypodobać się młodym wyborcom, dla których internet to ważna rzecz.

W tym roku z kręgów ludzi chcących ubiegać się o prezydenturę nadchodzi całkiem inny przekaz: bardzo lewicowy kandydat Bernie Sanders krytykuje niskie płace w Amazonie i unikanie podatków przez tę firmę. A inna kandydatka, Amy Klobuchar obiecuje wprowadzić prawo ściślej chroniące prywatność danych.

Ten zwrot przeciwko branży technologicznej wśród czołowych Demokratów świadczy o głębszej przemianie kulturowej w partii. Może też być poważnym zagrożeniem dla wpływów politycznych Doliny Krzemowej. Lewicowi politycy mogą owszem podzielać polityczne skłonności ludzi ze świata informatyki, ale różnią się z nimi w fundamentalnych kwestiach ochrony prywatności, dozwolonych praktyk biznesowych oraz opodatkowania.

Branża postrzega już niebezpieczeństwo, że następny prezydent będzie prowadził działania szkodliwe dla jej zysków: wdroży np. ostrzejsze działania antymonopolowe, ograniczy zlecenia federalne dla firm, które nie będą gotowe zmienić swojego postępowania.

Klobuchar dobitnie zaznaczyła ten wątek na samym początku kampanii, podczas przemówienia inaugurującego wyścig, które wygłosiła w lutym, stojąc pośród śnieżycy w Minneapolis. – Za długo wielkie firmy technologiczne powtarzały wam: "nie lękajcie się, nic złego wam nie grozi", podczas gdy kradziono wasze tożsamości i czerpano pełnymi garściami z waszych danych – mówiła pani senator.

Nawet senator Cory Booker, absolwent uniwersytetu Stanforda ściśle powiązany z Doliną Krzemową, podczas niedawnego wywiadu dorzucił branżę technologiczną do grona innych wpływowych lobby, które trzeba okiełznać. – Niezależnie od tego, czy chodzi o Dolinę Krzemową, czy przemysł farmaceutyczny, czy wielki agrobiznes, musimy sprawić, żeby ludzie odpowiadali za swoje działania – powiedział.

Spośród kilkunastu Demokratów, którzy już ogłosili, że będą walczyć o Biały Dom, co najmniej połowa potępiła już siłę wpływu amerykańskiej branży technologicznej. Podczas kampanii wypowiadali się na rzecz silniejszych działań antymonopolowych, silniejszej ochrony prywatności oraz innych kroków, które pozbawiłyby Dolinę Krzemową części jej potęgi.

Jeśli któryś z Demokratów odbije Biały Dom z rąk Donalda Trumpa, branża może stać się celem działań, które jak to ujął jeszcze inny kandydat, Pete Buttigieg, zaprowadzą porządek na "Dzikim Zachodzie Krzemowym".

Polecamy: POLITICO w oryginale - speaker Izby Gmin wyklucza kolejne głosowanie nad umową brexitową pani May

Co grozi Dolinie Krzemowej

Branża stoi w obliczu realnych zagrożeń, chociaż prezydenci w USA mają ograniczone możliwości wpływu na jej działania mocą samych dekretów. Jednak Gabinet Owalny może być znów dobrym miejscem, z którego tka się koalicje na Kapitolu – tak jak to czynił Obama w sprawie opieki zdrowotnej, a Trump przy podatkach. Prezydent niechętnie nastawiony do technologii może też nieustannie naciskać z Białego Domu, żeby urzędy regulacyjne nakładały kary i zakazywały fuzji.

Najostrzej wypowiada się jak dotąd Warren: wezwała władze federalne do zredukowania i podziału takich gigantów jak Amazon, Facebook i Google. "Aby przywrócić równowagę wpływów w naszej demokracji, sprzyjać konkurencji i zapewnić, że nowa generacja innowacji w technologii będzie równie przełomowa jak poprzednia, trzeba rozbić nasze największe spółki technologiczne" – napisała niedawno na blogu.

Senatorka z Massachusetts wskazała potem palcem konkretnie na Facebooka, kiedy dowiedziała się z POLITICO, że skasował reklamy wyborcze, na których wzywała do podziału firmy. Facebook przywrócił później te ogłoszenia, ale dla Warren cały epizod był tylko dowodem na to, że potrzebujemy "rynku mediów społecznościowych, który nie jest zdominowany przez jednego cenzora".

Republikański senator Ted Cruz z Teksasu publicznie stanął po stronie Warren – to rzadka sytuacja, która wskazuje, że antytechnologiczne poruszenie dzieje się ponad partyjnymi podziałami. Zamówiony przez POLITICO i Morning Consult sondaż wskazał, że niemal identyczny odsetek wyborców demokratycznych i republikańskich zgadzał się z twierdzeniem: "firmy technologiczne mają za dużo władzy, a rząd federalny powinien zaostrzyć dotyczące je regulacje".

Ale postawa antytechnologiczna jest najbardziej popularna na lewym skrzydle Demokratów. "Z faktu, że jakiś monopol istnieje online, nie wynika, że jest dobry – napisała czołowa postać obozu progresywnego, deputowana z Nowego Jorku Alexandria Ocasio-Cortez, w reakcji na tekst POLITICO o Facebooku cenzurującym Warren.

Trump też miał nieraz na pieńku z branżą, oskarżał Google i Twittera, że w ich działaniach widać uprzedzenia przeciwko konserwatystom. Amazon nazwał "nieopodatkowanym monopolem". Ale pod jego rządami branża technologiczna ma się świetnie. Korzysta z szerokiej fali deregulacji, a zmiany w prawie podatkowym takie jak obniżenie stawki dla spółek sprowadzanych z powrotem do USA z zagranicy podbiły jej zyski.

Tymczasem Demokraci ubiegający się o nominację swej partii obiecują, że będą dążyć do tego, by domniemane złe postępowanie skutkowało dla firm realnymi konsekwencjami. Deputowana Tulsi Gabbard z Hawajów zapowiedziała światu swoją kandydaturę ogłaszając, że istniej potrzeba "stawienia czoła przepotężnym agencjom wywiadowczym i firmom technologicznym, które w imię bezpieczeństwa narodowego i zysków korporacji pozbawiają nas swobód obywatelskich".

Sanders, który ogłosił swój start w połowie lutego, pomstował na szefa Amazonu Jeffa Bezosa z wielu powodów: od niskich płac do zaniżonych podatków, jakie płaci jego firma. Trump poruszył ten drugi temat w kontekście zawoalowanych pogróżek pod adresem gazety The Washington Post (należy do Bezosa), Sanders atakował wprost strategię minimalizacji podatków przez Amazona.

– Sądzę że większość Amerykanów zgodzi się, iż to z lekka absurdalne w przypadku Amazonu, gdy firma należąca do najbogatszego człowieka na świecie, w zeszłym roku uzyskała, jak mi się zdaje, 1 mld dol. zysku i nie zapłaciła grosza podatku do kasy federalnej. Nie sądzę, żeby zbyt wielu Amerykanów uznało, że to się broni – powiedział Sanders w rozmowie z POLITICO.

(Rzecznik Amazona przekazał nam oświadczenie: "Amazon płaci wszystkie podatki, jakich się od nas wymaga w USA i każdym kraju, gdzie działamy").

Buttigieg mówił na antenie NPR, że nie można dalej pozwolić, aby firmy takie jak Facebook wciąż działały bez żadnej kontroli, jeśli chodzi o prywatność danych. – To jeden z najważniejszych wymiarów naszego obywatelstwa, naszego życia społecznego – dodał.

Jak politycy zmienili zdanie

Gotowość tak wielu polityków demokratycznych, aby stawić czoła firmom z Doliny Krzemowej to zwrot o 180 stopni w stosunku do czasów Obamy, który pielęgnował stosunki z branżą, a jego administracja ściśle współpracowała z kierownictwem Google'a.

Sztab kandydatki Partii Demokratycznej w 2016 r. Hillary Clinton starał się pozyskać wsparcie Doliny Krzemowej, w tym celu między innymi opracował szczegółowy program w dziedzinie technologii i innowacji, skonsultowany z ludźmi z branży.

Dyrektor ds. operacyjnych Facebooka Sheryl Sandberg figurowała jakoby na liście potencjalnych kandydatów do objęcia Departamentu Skarbu albo Handlu w administracji Clinton.

Do jakiego stopnia Demokraci mający chętkę powalczyć o Biały Dom w 2020 r. odeszli od dawnej życzliwości wobec branży technologicznej, najlepiej widać na przykładzie jednego z przystanków mocno nagłośnionego objazdu Zuckerberga po Stanach dwa lata temu. Podróż od wybrzeża do wybrzeża wzbudzała wówczas spekulacje, że sam Zuckerberg ma prezydenckie ambicje, chociaż zawsze utrzymywał, iż po prostu chciał lepiej zrozumieć przeciętnego użytkownika Facebooka.

Trasa objęła niespodziewaną wizytę w South Bend, gdzie Zuckerberg zatrzymał się w lokalnej kawiarni oraz zwiedził dawną fabrykę kultowej marki samochodowej Studebaker. Kto był wówczas jego gospodarzem? Burmistrz i jego stary kolega z Harvarda Pete Buttigieg.

Redakcja: Michał Broniatowski