Mit pierwszy głosi, że partie postsolidarnościowe niejako z natury lepiej rozumieją i bardziej nadają się do uprawiania polityki w demokracji

Mit drugi - że PO jest partią wspierającą biznes i w jakiś sposób technokratyczną

Mit trzeci? PiS jest partią, która w przeciwieństwie do opozycji reformuje nasz kraj

Jerzy Giedroyć powiedział kiedyś, że Polską rządzą dwie trumny: Piłsudskiego i Dmowskiego. Słowa redaktora naczelnego paryskiej "Kultury" odnosiły się tak naprawdę nie do Polski realnego socjalizmu, ale do życia politycznego polskiej emigracji, która na długie lata po wojnie utknęła w dawno już minionych, do znudzenia przewidywalnych i niemożliwych do rozstrzygnięcia sporach. Co więcej tak naprawdę debatą polskiej emigracji nie rządziły ani trumny Piłsudskiego i Dmowskiego, ani nawet ich realne dziedzictwo, a jedynie wypaczone przez wzajemną nienawiść wyobrażenia na temat owego dziedzictwa.

POLECAMY: Lech Wałęsa dla Onetu: ostrzegałem przed Kaczyńskim, ale naród mnie nie słuchał

Debata toczyła się tak naprawdę pomiędzy dwoma mitami. W tym sensie współczesna Polska niczym nie różni się od polskiego Londynu okresu PRL, bo dokładnie tak samo opiera się na nienawiści i kilku skrajnie już wyeksploatowanych mitach.

MIT PIERWSZY: partie postsolidarnościowe lepiej rozumieją demokrację

Mit pierwszy głosi, że partie postsolidarnościowe niejako z natury lepiej rozumieją i bardziej nadają się do uprawiania polityki w demokracji. Demokracja tymczasem to nic innego jak sztuka kompromisu i zdolność do samoograniczenia będąca wynikiem zrozumienia, że nigdy nie ma się pełnej racji, stuprocentowej słuszności i tym samym prawa do realizowania swoich idei bez uwzględniania opinii innych.

W tym sensie SLD jest zdecydowanie bardziej demokratyczną partią niż PiS, PO, a wcześniej UW i UD. Samoograniczenie i kompromis bliższe są tak zwanym postkomunistom, a nie działaczom wywodzącym się z demokratycznej opozycji, którzy wydają się chwilami w ogóle nie rozumieć tego, że minione zasługi są tylko minionymi zasługami i nie dają w teraźniejszości żadnego moralnego prawa do nieuwzględniania opinii innych niż własne.

Brak szacunku PiS dla idei kompromisu i szacunku dla inaczej myślących widać niemal codziennie, a jaskrawym dowodem autorytarnego sposobu myślenia i działania był zupełnie już skandaliczny sposób procedowania i głosowania ustaw w Sejmie. Tak zwane liberalne elity swoją pogardę dla zasad okazywały przez długie lata spychając nie tylko prawicę, ale wręcz każdego o poglądach choć odrobinę odbiegających od obowiązujących do narożnika i skazując samodzielnie myślących na zawodowy niebyt a czasem wręcz bezrobocie. To, czy styl działania SLD jest pochodną szoku, którym była klęska PRL, czy też specyficznej kultury politycznej PZPR jest tematem na inny tekst, ale jakby nie patrzeć na tle elit postsolidarnościowych postkomunistyczne SLD sprawia wrażenie normalnej europejskiej siły politycznej.

MIT DRUGI: PO wspiera biznes

Mit drugi głosi, że PO jest partią wspierającą biznes i w jakiś sposób technokratyczną. O tym jak dalekie jest to od prawdy świadczą słowa Bartłomieja Sienkiewicza, ministra spraw wewnętrznych w rządzie Donalda Tuska, który jeden ze sztandarowych programów własnego rządu określił słynnymi słowami „c***, dupa i kamieni kupa”.

Ten sam minister zasłynął również opowieścią o tym, jak Rada Ministrów kilka godzin debatowała o problemie tzw. matek czwartego kwartału. Opowieść ta w ustach Bartłomieja Sienkiewicza miała obrazować na czym tak naprawdę polega rządzenie i że jego istotą nie jest zajmowanie się wielkimi sprawami a konkretami.

Problem polega na tym że opowiadając o tym, jak rząd przez kilka godzin dyskutował o sprawie, która powinna być rozstrzygnięta w kwadrans, dowiódł jedynie całkowitej dezorganizacji centrum zarządzania państwem. Teza o probiznesowym obliczu PO jest modna w środowiskach opozycyjnych publicystów, natomiast nijak nie znajduje potwierdzenia w samym biznesie, który rządy PiS powitał wręcz pozytywnie (co, rzecz jasna, szybko się skończyło).

MIT TRZECI: PiS reformuje kraj

Mit trzeci głosi, że PiS jest partią, która w przeciwieństwie do opozycji reformuje nasz kraj. W rzeczywistości ostatnią siłą polityczną, która miała ambicje przeprowadzania poważniejszych reform był AWS. Prawo i Sprawiedliwość ogranicza się do czystek kadrowych, przy czym co ciekawe najłatwiej zrobić jest karierę tym, którzy jeszcze niedawno potakiwali Platformie Obywatelskiej, a dziś równie entuzjastycznie chcą służyć PiS.

Rządząca partia nawet nie próbuje już udawać, że ma ambicje budowy instytucji. Przykładowo w MSZ, który od lat wymaga zasadniczej sanacji PiS nie przeprowadza żadnych poważnych reform ograniczając się do tak zwanej dekomunizacji. Tylko zrządzeniem losu czystka nie obejmie tych polskich dyplomatów, którzy położyli zasadnicze zasługi dla wejścia Polski do NATO. Większość bowiem jest już albo na emeryturze albo poza służbą. Nieliczni – niewywodzący się z dyplomacji PRL są z kolei na tzw. bocznym torze.

POLECAMY. Sędzia Laskowski dla Onetu: zmiany w sądownictwie to zwiększenie imperium ministra Ziobry

MIT CZWARTY: wszechpotężny prezes Kaczyński

Mit czwarty głosi że prezes Prawa i Sprawiedliwości Jarosław Kaczyński jest wszechpotężny i wszechwładny i tak naprawdę rządzi Polską. Problem polega na tym, że władza Jarosława Kaczyńskiego ogranicza się do pani Basi, tj. jego sekretarki. Do Jarosława Kaczyńskiego ustawiają się kolejki petentów, którzy chcą rozstrzygnięcia tego lub innego sporu lub załatwienia sprawy.

Jeden człowiek pozbawiony de facto aparatu wykonawczego nie jest jednak w stanie załatwić każdej sprawy, ani też tym bardziej dopilnować wykonania swych dyspozycji. Nawet jeśli podejmuje właściwe decyzje, nie zmienia to stanu spraw.

Jarosław Kaczyński znajduje się w stanie swoistej impotencji omnipotencji. Z jednej strony może wszystko, z drugiej nie może nic. Idealnym zobrazowaniem powyższego stanu rzeczy jest sytuacja w spółkach Skarbu Państwa. Niejednokrotnie prezes PiS podejmuje decyzję o obsadzie stanowiska prezesa zarządu, ale inna frakcja rządzącej partii następnego dnia dostaje zielone światło na obsadzenie reszty zarządu. Efektem powyższego stanu rzeczy jest to, że super sprawna (to mit numer 5) partia doprowadza do sytuacji, w której kluczowe spółki są sparaliżowane wojną prezesa z wiceprezesem, prezesa z zarządem, wiceprezesów pomiędzy sobą, zarządu z radą nadzorczą a na końcu wszystkich ze wszystkimi.

MIT SZÓSTY: Polska w rękach służb specjalnych

Mit szósty głosi, że polską rządzą służby specjalne. Wiele wskazuje na to, że było to prawdą 25, 20, a być może nawet 15 lat temu. Tyle, że wywodzący się ze służb PRL oficerowie którzy na przełomie 1989 / 1990 byli wpływowymi już generałami lub co najmniej pułkownikami dziś albo nie żyją, albo się zestarzeli i mają po 70 – 80 lat i bardziej niż rządzeniem zajmują się swoim Alzheimerem lub Parkinsonem.

Nieliczni jeszcze aktywni zajmują się zaś próbami utrzymania pozycji i przekonania dzieci, by jednak przejęły prowadzenie firm rodziców. Większość jednak może już niewiele. Autor tego tekstu słyszał w ostatnich miesiącach co najmniej kilka opowieści o „wszechpotężnych” oficerach, którzy nie są w stanie załatwić pracy własnym dzieciom albo samym sobie. Okazuje się bowiem że wszystko na świecie ma termin przydatności do spożycia i zasada ta dotyczy tak długów wdzięczności (te w Polsce mają wyjątkowo krótki termin realizacji), jak i układów, a nawet tzw. „haków”. Skądinąd w kraju, w którym każdy każdego wyzywa od agentów trudno szantażować kogoś archiwami sprzed 40 lat. Szczególnie jeśli szantażowany sam ma 80 lat i mało go to już obchodzi.

MIT SIÓDMY: elita biznesu to dawni TW

Mit siódmy głosi, że elita polskiego biznesu to niemal wyłącznie byli tajni współpracownicy służb PRL. I znów o ile zapewne było to w jakimś stopniu prawdą 25, 20 a może nawet 15 lat temu, to w międzyczasie wyrosły nowe fortuny, a stare nie zawsze przetrwały kolejne przekształcenia i kryzysy.

Co najmniej kilku TW owszem zarobiło nawet nie miliony, a miliardy, ale większość ma na powrót miliony (wystarczy na apartament w Miami), lecz takich, których można – niezależnie od tego, co się o nich sądzi i czy się ich lubi czy też wręcz przeciwnie – szanować za zdolności biznesowe jest ledwie kilku. Jeśli porównać listę 100 najbogatszych Polaków z tego roku i tę sprzed lat 20 to okaże się, że są to dwie różne listy.

Oczywiście wśród absolutnie najbogatszych są ludzie, którzy mieli związek ze służbami PRL, tyle że nie oznacza to automatycznie braku uczciwości, a poza tym, aby przetrwać 30 lat na szczycie, należało poza układami, które były pomocne w punkcie startu, mieć jeszcze talent. Dowodem na to do jakiego stopnia teza o "złym pochodzeniu" polskiego biznesu jest nieprawdziwa jest to, że gdyby tak było to PiS dawno by już nie rządził albo też przeciwnicy PiS mieliby pieniądze na dowolne działania polityczne przeciwko rządowi. Trudno uwierzyć, że TW mają miliardy i mogą robić co tylko chcą, a opozycji przewodzi niezmiennie tak charyzmatyczny polityk jak Grzegorz Schetyna.

POLECAMY. Jurasz: biskup Pieronek, czyli o tym, jak liberalny salon zmarnował okazję, by nie narobić sobie wrogów

MIT ÓSMY: Polska w rękach biznesmenów

Mit ósmy głosi że Polską rządzi biznes (polski, międzynarodowy, esbecki, wojskówkowy, solidarnościowy, czy też dowolny inny). Biznes oczywiście mógłby, gdyby tylko chciało mu się chcieć, sfinansować nie jedną i nie dwie, ale kilka partii politycznych.

Póki co tak się jednak nie dzieje i nic nie wskazuje na to, by miało się to zmienić. Biznesowe elity nie są ani zorganizowane (co skądinąd przeczy ich esbeckiemu lub tzw. WSI-owemu pochodzeniu), ani też nie wydają się mieć najmniejszej ochoty, by się angażować w politykę. Najbogatsi wolą się układać, niż ryzykować. Mniejsi wolą robić wszystko, by nigdy nie znaleźć się na liście najbogatszych. Wszyscy zaś wolą konsumować owoce swojego bogactwa z tą tylko różnicą, że ci bardziej inteligentni robią to dyskretnie, a ci mniej rozumiejący zasady robią to w sposób ostentacyjny. Z tej też racji naprawdę najbogatsi i najbardziej wpływowi, z nielicznymi oczywiście wyjątkami, jeżdżą Mercedesami, a nie Rolls-Royce’ami.

MIT DZIEWIĄTY: nadzieja w inteligencji

Mit dziewiąty mówi że polską politykę może naprawić większe zaangażowanie polskiej inteligencji. Problem polega na tym, że polska inteligencja jest jak Yeti. Wszyscy o niej mówią, ale od lat nikt jej nie widział. Podobno w PRL ją widywano, a nawet miała być sumieniem narodu. Tyle że po 1990 r. inteligencja uwierzyła, że narzekanie na realny socjalizm szeptem, tak aby nikt nie słyszał, oznaczało aktywny udział w opozycji demokratycznej. W rzeczywistości w opozycji działali nieliczni.

Większość, z czego skądinąd nie wolno – szczególnie 40 latkowi, który PRL nie przeżył - nikomu czynić zarzutu, wybierała milczenie. Gdy PRL upadł okazało się jednak, że szept był tak naprawdę krzykiem. Polska inteligencja nie może więc naprawić systemu skoro w punkcie wyjścia jest tak głęboko zakłamana. Nie może też naprawić systemu bo to ona w największym stopniu bierze udział w polsko – polskiej zimnej wojnie domowej.

Inna jej część jest dla odmiany tak spauperyzowana, że poza przetrwaniem niewiele więcej ją interesuje. Skądinąd jeśli poszukiwać nad Wisłą odpowiednika francuskich żółtych kamizelek to zapewne należałoby szukać ich wśród biedujących inteligentów, którzy w dużych miastach zarabiają po 3 - 4 tysiące czyli kwoty które na polskiej prowincji pozwalają żyć, ale które w dużych miastach oznaczają trwałą biedę. Tyle że w Polsce żadnych „żółtych kamizelek” nie ma.

POLECAMY: Czego nie zrozumiał ambasador RP na Ukrainie?

MIT DZIESIĄTY: Polska zbawicielem narodów

Mit dziesiąty mówi, że za nasze zasługi, za nasza ofiarę w II wojnie światowej, za pokonanie komunizmu, za Solidarność, za Lecha Wałęsę i za Jana Pawła II coś się nam od świata należy. Tyle że nikogo poza nami samymi to już nie obchodzi, a poza tym zamiast ew. próbować przypominać nasze zasługi, my jedynie stawiamy pomniki albo pomniki opluwamy, czego doskonałym przykładem jest sprawa Lecha Wałęsy, którego bezkrytyczni zwolennicy nie potrafią przyjąć do wiadomości, że w pewnym momencie zbłądził, a nienawidzący go, że koniec końców błądzić przestał.

MIT JEDENASTY: polska znajomość Wschodu

Mit jedenasty głosi, że Polska jak nikt w UE zna się na Ukrainie i Białorusi. W rzeczywistości i w Kijowie i w Mińsku znaczymy niewiele, a nasze rozpoznanie realiów tych państw jest wyjątkowo marnej próby. Być może skądinąd dlatego, że zamiast rozmyślać nad tym, jak konkretnie załatwiać polskie sprawy postanowiliśmy wznowić kłótnię ws. trumien. Piłsudskiego i Dmowskiego rzecz jasna. Niemcy, nie wiedzieć czemu, debatowali mniej, za to w tym czasie robili interesy.

Gdy wpisać do google frazę „Polską rządzą”, wyszukiwarka swoim zwyczajem daje kilka podpowiedzi. Pierwsza mówi, że „Polską rządzą służby specjalne”. Druga, że „Polską rządzą Rothschildowie”. Trzecia, najmniej nadająca się do cytowania głosi, że „Polską rządzą debile". W rzeczywistości Polską rządzą mity. Problem polega na tym, że jeśli jeszcze trochę porządzą może okazać się, że świat, a co gorsza my sami uwierzymy, że trzecia podpowiedź Google’a jest prawdziwa. Bo krajem żywiącym się ciągłymi iluzjami nie mogą wszak rządzić ludzie nadmiernie rozgarnięci.

(sp)