Antoinette Hertsenberg na afloop van opnames van Radar TV. Beeld Jiri Buller

Voor oudere werklozen is het stelsel van sociale zekerheid een hel, stelde Hertsenberg vast in twee uitzendingen van Radar Extra. Ze raken verstrikt in het ingewikkelde systeem van uitkeringen en toeslagen en moeten verplicht solliciteren om hun uitkering te behouden. De kans dat ze werk vinden is nihil: 10 procent van de 55-plussers en 3 procent van de 60-plussers komt weer aan de bak. Het voortdurend moeten solliciteren levert veel stress op.



Zelfs als ze parttimewerk aannemen, kunnen ze het recht op toeslagen verliezen. Als ze meerdere werkgevers hebben, moeten ze soms zo veel belasting betalen dat ze er amper of niet op vooruitgaan. In sommige gevallen houden ze zelfs minder over. Hertsenberg had een bijstandsgerechtigde in de uitzending die tijdelijk 28 uur per week werk had en 200 euro per maand minder overhield.

Een basisinkomen, gekoppeld aan een rigoureuze snoeibeurt in het oerwoud van uitkeringen en toeslagen, moet daaraan een einde maken voor werkloze 55-plussers. Dan krijgen ze een vast bedrag per maand, verdienen ze er in alle gevallen aan als ze werk vinden en hoeven ze niet te solliciteren.



De begeleiding van oudere werklozen (gesprekken, controles, cursussen, verplicht en soms onzinnig vrijwilligerswerk) is duur en ineffectief, bleek uit de uitzendingen van Radar Extra. Hertsenberg: 'Een oudere werkloze kost 30- tot 40 duizend euro per jaar. Geef dat geld aan die mensen.'



Het vorige kabinet vond een basisinkomen niet realistisch. Hertsenberg laat zich er niet door ontmoedigen dat er nu een rechtser kabinet is aangetreden. 'Het basisinkomen is niet links of rechts.'

Peperduur en vernederend

Schrijver en historicus Rutger Bregman, wiens boek Gratis geld voor iedereen in dertien talen is vertaald en in nog eens in elf talen wordt vertaald: 'In Finland experimenteert een centrumrechtse regering met het basisinkomen, in Canada is een conservatieve senator een groot pleitbezorger, bedrijven in Silicon Valley hebben er oren naar.'



Op lokaal niveau zijn er genoeg ideeën voor een andere aanpak, zegt Bregman. 'Wethouders beseffen dat de werklozenindustrie peperduur is en vernederend voor de mensen die ermee te maken hebben. Maar de meeste initiatieven worden door Den Haag tegengehouden.'

Hertsenberg wordt morgen vergezeld door de 58-jarige Ans Schepers uit Eindhoven. Schepers is heeft honderden sollicitaties de deur uitgedaan. Ze heeft 25 jaar ervaring bij een bank en is vorig jaar aan de Open Universiteit afgestudeerd als gezondheidspsycholoog. 'Ik krijg steeds te horen dat ik niet in het profiel pas, maar ze bedoelen dat ik te oud ben.'



Hertsenberg: 'Zo zijn er zoveel ouderen die dolgraag willen werken, maar nergens tussenkomen. Met een basisinkomen is het makkelijker om parttime te werken, makkelijker om vrijwilligerswerk te doen en makkelijker om voor jezelf te beginnen. Geef ze een bodem en maak ze zelf verantwoordelijk voor hoe ze hun leven inrichten.'

Antoinette Hertsenberg van 'Radar' - immer waakzaam en altijd tegen onzin en onrecht

De consumerende burger, zo vaak gemangeld tussen de onverbiddelijke regels van een strenge overheid en de strapatsen van zelfzuchtige ondernemingen, kan sinds 1995 rekenen op een onvermoeibare strijder aan zijn of haar zijde: Antoinette Hertsenberg van 'Radar' - immer waakzaam en altijd tegen onzin en onrecht (+).