Pożegnanie: Włodzimierz Kotoński (1925 - 2014)

small , Pożegnanie: Włodzimierz Kotoński (1925 - 2014) , Włodzimierz Kotoński, źródło: Polskie Wydawnictwo Muzyczne , wlodzimierz_kotonski_pwm.jpg

Włodzimierz Kotoński urodził się 23 sierpnia 1925 w Warszawie, zmarł 4 września 2014 roku. Był kompozytorem i pedagogiem, autorem ''Etiudy konkretnej (na jedno uderzenie w talerz)'', która była pierwszym autonomicznym utworem elektronicznym skomponowanym w Polsce.

Od razu po zakończeniu II wojny światowej zaczął studiować kompozycję w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie w klasie Piotra Rytla, którą ukończył w 1951 roku. Zaczynał od badań nad polską muzyką ludową (czego efektem jest książka "Góralski i zbójnicki" wydana przez PWM w 1956 roku). W latach 1957-61 uczestniczył w Międzynarodowych Kursach Wakacyjnych Nowej Muzyki w Darmstadt, wtedy poznawał tajniki współczesnej kompozycji i muzyki elektronicznej. ''Grupa młodych ludzi, do której ja należałem, nie dała się uwieść socrealizmowi - opowiadał Włodzimierz Kotoński podczas audycji ''Zapiski ze współczesności'' w 2 Programie Polskiego Radia - chociaż muszę się przyznać, że ja jako młody człowiek, napisałem kilka utworów w ludowych rytmach, ale to były moje pierwsze próby instrumentacji. Od początku myślałem o muzyce bardziej złożonej, o swobodnych rytmach''. ''Etiuda konkretna (na jedno uderzenie w talerz)'' z 1959 roku to pierwszy utwór zrealizowany w Studiu Elektronicznym Polskiego Radia w Warszawie, a jednocześnie pierwszy autonomiczny utwór elektroniczny jaki powstał na terenie Polski. Kotoński wykorzystał przetworzenia elektroakustyczne dźwięku talerza, a ściślej mówiąc - jednego uderzenia miękką pałką średniej wielkości w talerz turecki. Skomponował muzykę do wielu filmów animowanych i dokumentalnych, wśród nich znalazły się dzieła uznane i wielokrotnie nagradzane, między innymi: ''Dom'' Waleriana Borowczyka i Jana Lenicy ''Labirynt'' Jana Lenicy.

Od 1958 kompozytor należał do stałych współpracowników Studia Eksperymentalnego Polskiego Radia. Pracował również w innych ośrodkach muzyki elektronicznej - w studiu Westdeutscher Rundfunk w Kolonii (1966-67), w Groupe de Recherches Musicales ORTF w Paryżu (1970), w studiu Südwestfunk Baden-Baden we Freiburgu (SWF - 1979), a także w Stiftelsen Elektroakustik Musik i Sverige w Stockholmie (EMS - 1984) i w Groupe de Musique Expérimentale de Bourges (GMEB - 1986). Od 1967 do 1995 był wykładowcą kompozycji w Akademii Muzycznej w Warszawie (od 1972 jako docent, od 1983 jako profesor nadzwyczajny, od 1990 - profesor zwyczajny) oraz kierował Studiem Muzyki Elektronicznej tejże uczelni. Jako profesor gościnny wykładał również kompozycję i muzykę elektroniczną w Królewskiej Akademii Muzyki w Stockholmie (1971), w State University of New York w Buffalo (1978), w University of Southern California w Los Angeles (1982), w Rubin Academy of Music w Jerozolimie (1990) i w Seulu (1994-95). W latach 1974-76 był naczelnym redaktorem muzycznym Polskiego Radia oraz naczelnym dyrektorem muzycznym Polskiego Radia i Telewizji. Był wielkim znawcą instrumentów perkusyjnych i autorem kilku książek na jej temat - "Instrumenty perkusyjne we współczesnej orkiestrze" (PWM 1963, tłumaczona na węgierski i niemiecki) i "Leksykon współczesnej perkusji" (PWM 1999). W grudniu 2013 roku przekazał swój dorobek twórczy Bibliotece Uniwersyteckiej Uniwersytetu Warszawskiego. W zbiorze znalazły się nie tylko rękopisy utworów, ale również osobiste notatki dotyczące kompozycji, listy do znajomych, zdjęcia i inne materiały z osobistych zbiorów kompozytora.

Źródło: ZKP, materiały własne

Język Polish