Vrienden op Facebook

10 mei 2017. Sanne Terlingen van Argos neemt contact met ons op. Ze heeft nieuwe aanwijzingen gevonden in hun onderzoek naar de dood van Kahsay Mekonen. Het is erg belangrijk om de hoofdpersonen uit het onderzoek te spreken te krijgen. Zouden wij ons specialisme in digitale research in kunnen zetten? We krijgen drie namen. Amanuel, de voormalig kamergenoot van Mekonen, die zich in Nederland bevindt. Habtom, de mensensmokkelaar en de broer van Amanuel. Hij is waarschijnlijk in Italië. Dan is er nog Freweyni, een vrouw die in het noorden van Noorwegen woont en vermoedelijk een zus van Amanuel en Habtom is.

Sanne vertelt dat ze contact heeft gezocht met Habtom via Facebook. Maar nadat ze hem vroeg of hij in Rome was, wiste hij zijn foto’s en vriendenlijst. Op het profiel van het zoontje van Amanuel, was nog wel te zien dat er een familieband is tussen Habtom en Amanuel. Habtom noemt het zoontje een “zoetje”. Die reageert: “Thank you my family”. Maar Sanne wil graag meer bewijs. Ze stuurt ons de links van de drie Facebook-profielen. “Wat kunnen jullie achterhalen? En kunnen jullie ook de telefoonnummers van deze mensen vinden?”



Testcase: telefoonnummers zoeken

Dit is de perfecte casus om te testen of de methode van De Ceukelaire ook in Nederland toegepast kan worden. De eerste stap: Facebook verleiden tot het uitgeven van zestig (nep)profielen. Deze profielen zijn nodig om later alle mogelijke Nederlandse mobiele telefoonnummers ‘in te voeren’ in Facebook. Je kunt per profiel namelijk maar een beperkt aantal nummers checken.

Door alle telefoonnummers in te voeren die uitgegeven zijn in Nederland stuiten we uiteindelijk vanzelf op het telefoonnummer dat gekoppeld is aan het profiel Amanuel. Het aanmaken van een Facebook-account is een fluitje van een cent, maar zodra je meerdere accounts probeert aan te maken begint Facebook te protesteren. Als we vanaf onze desktopcomputers geen nieuwe accounts meer kunnen aanmaken, schakelen we over op onze smartphones.

Dat gaat slechts een aantal pogingen goed. Staat het IP-adres van de VPRO inmiddels op een zwarte lijst? We zetten de wifi uit, en maken meer accounts aan via het 4G-netwerk. Het beste resultaat boeken we met een iPhone. We vermoeden dat deze toestellen minder gebruikersgegevens doorsturen dan smartphones die draaien op Android-software, maar helemaal zeker zijn we niet.



Facebook blokkeert profielen

Om het onszelf makkelijk te maken, kiezen we bij het aanmaken van een nieuw profiel steeds dezelfde fictieve achternaam. Op een gegeven moment stuurt Facebook ons een bericht. “Er zijn meer dan 70 personen op Facebook met de naam XXX” Ja, dat wisten we! Die profielen hebben we zelf aangemaakt. “Voeg een profielfoto toe zodat je vrienden weten dat jij het bent” Sorry Facebook, dat gaan we niet doen.

Gaandeweg begint Facebook nieuwe profielen te blokkeren. Waarom sommige profielen wel mogen bestaan en andere niet, blijft voor ons een mysterie. Langzaam bekruipt ons het gevoel dat Big Brother Facebook in de gaten krijgt dat de personen die we hebben aangemeld niet echt bestaan. Daarom beginnen we alvast met het invoeren van telefoonnummers. De rest van de profielen maken we later wel aan…

We uploaden de een na de andere contactenlijst met telefoonnummers in de hoop dat daartussen het nummer van Amanuel zit. “Je hebt in de afgelopen 24 uur meer dan 5 keer je e-mailcontacten geüpload” Helaas. Profiel geblokkeerd. Op naar het volgende profiel. We proberen Facebook te slim af te zijn en wisselen van browser.

“Je hebt het maximum aantal uitnodigingen verzonden”, reageert Facebook. Hoe kan dat toch? We wagen een nieuwe poging via een versleutelde verbinding. Door net te doen alsof we ons in een andere stad bevinden, hopen we ook op onze computers het verdachte IP-adres van de VPRO te kunnen omzeilen.

Facebook blokkeert steeds meer van onze profielen. Gaat het ons lukken om op tijd Amanuels nummer te vinden ? De twijfel slaat toe. We zijn al meer dan twee dagen bezig. Werkt de methode wel?

En dan... gelukt! We vinden het telefoonnummer van Amanuel. Maar zou hij opnemen?