De modellen waarmee het RIVM de depositie van stikstof op natuurgebieden voorspelt, zijn te onnauwkeurig om beleid op te voeren richting individuele bedrijven.

Dat stellen Rutger van den Noort, Robert Bor en Jan Rhebergen na een twee uur durend vraaggesprek met het RIVM op maandagavond 14 oktober.

Veel te onnauwkeurig

‘De modellen blijken geschikt om landelijke trends aan te geven en om de impact van beleidsmaatregelen op landelijk niveau te voorspellen. Ook al hebben ze daarvoor volgens het RIVM al een onnauwkeurigheid van 30 procent. Op regionaal gebied is dat percentage nog veel groter’, vertelt Rutger van den Noort, ondernemer en redacteur/opiniemaker. ‘Op basis van deze voorspellingen kun je toch niet het hele bedrijf en leven van een veehouder beïnvloeden, terwijl het effect van zijn erf op het natuurgebied onduidelijk is?’

Openheid afgedwongen

Van den Noort had een gesprek met het RIVM afgedwongen door te reageren op berichten van het rijksinstituut rondom openheid van zaken. ‘We hebben het een en ander afgedwongen door agressief agenda te voeren. Met een poule van tien experts, waaronder softwareontwikkelaars en modelleerders, hebben we afgelopen zondag 94 kritische vragen ingestuurd. Hierop heeft het RIVM zondag en maandag met veel mankracht goede antwoorden geformuleerd. Het verdient een compliment over hoe dit is aangepakt’, stelt Van den Noort.

De vragen zijn hier terug te lezen en het gesprek is hier terug te kijken.

Vragen bij depositie

Volgens Van den Noort, die zich al langer vastbijt in de status van overheidsinstituten, kan het RIVM worden kwalijk genomen dat het niet richting de overheid aangeeft wat de beperkingen van de modellen zijn. Hij opteert een systeem van meer meten, zoals in Denemarken, en waaruit zou blijken dat de depositie van stikstof vanaf een boerenerf voornamelijk in 400 tot 500 meter om de bron plaatsvindt. Ook een Nederlands rapport wijst op basis van metingen die kant op.

‘Het RIVM gaat er in het model vanuit dat de ammoniak opgaat in een deken en veel verder kan neerslaan in een natuurgebied. Daarom vinden wij dat er veel meer moet worden gemeten in plaats van gemodelleerd.’

Alleen sectormaatregelen

Redacteur/opiniemaker Van den Noort is blij dat hun vraaggesprek zoveel reuring heeft gebracht. Morgen heeft hij spreektijd tijdens de hoorzitting van de vaste Kamercommissie Landbouw rond het onderwerp stikstof. Donderdagavond volgt er vervolgens een Kamerdebat.

‘Wij adviseren om sectormaatregelen te nemen om de stikstofuitstoot te beperken, maar niet om individuele bedrijven de dupe te laten zijn van deze onnauwkeurige modellen. En dan is het aan de overheid om te investeren in nauwkeurigere meetmethoden.’