De Europese Commissie besluit woensdag 7 december of zij de regels voor natuurbescherming wil afzwakken. Als deze Vogel- en Habitatrichtlijnen worden opengebroken, zijn de afspraken voor behoud en herstel van de biodiversiteit gedoemd te mislukken. Zeventwintig Nederlandse organisaties hebben op initiatief van Natuurmonumenten, Wereld Natuur Fonds en Vogelbescherming aan Eurocommissaris Timmermans gevraagd zich in te zetten voor behoud van deze natuurregels. De richtlijnen voldoen maar moeten beter uitgevoerd worden vinden de natuurorganisaties.

In de zoektocht van de Europese Commissie om de Europese regeldruk te verminderen en vereenvoudigen, houdt de Commissie de Europese natuurwetten tegen het licht. Met een zogeheten Fitness Check zijn de Vogel- en Habitatrichtlijnen geëvalueerd en is gekeken of de regels werken. In de loop van 2015 bleek uit verschillend wetenschappelijk onderzoek dat de regels goed zijn, maar de uitvoering veelal te wensen over laat. Veel bijzondere natuurgebieden verkeren in een slechte staat, in Nederland bijvoorbeeld de Westerschelde en het IJsselmeer. Soorten die er thuis horen komen er in te lage aantallen voor. Herstel van deze gebieden conform de eisen van de richtlijnen blijft achter.

Otter, zeearend en kraanvogel met dank aan Europese regels

Daar waar de richtlijnen goed worden uitgevoerd levert dat veel positieve resultaten op. Dankzij de Europese richtlijnen komen er in Nederland weer soorten als otter, zeearend en kraanvogel voor. De Europese natuurregels bieden de beste juridische mogelijkheden om waardevolle leefgebieden en landschappen, zoals bijvoorbeeld de Nederlandse Waddenzee, te beschermen. Een goede uitvoering van de natuurregels geeft bovendien duidelijkheid en zekerheid aan ondernemers. Ze zorgen voor een gelijk speelveld in heel de Europese Unie.

Steun van 500.000 Europeanen voor de regels

Het draagvlak voor de Europese natuurregels is groot. Ruim een half miljoen mensen reageerden op een publieksconsultatie van de Commissie. Daarvan sprak 94% zich uit vóór behoud van de Europese natuurregels. Nog nooit reageerde zo’n grote groep op een publieksconsultatie van de Europese Commissie. Naast burgers steunen ook organisaties, wetenschappers en twaalf regeringen waaronder Duitsland en Frankrijk, en een overgrote meerderheid van het Europese parlement de Europese natuurrichtlijnen. Na een aangenomen motie in de Tweede Kamer liet ook Staatsecretaris Van Dam in een brief de Commissie weten voor behoud van de richtlijnen te zijn. Eurocommissaris Vella, die verantwoordelijk is voor natuur, en Timmermans als verantwoordelijke voor vereenvoudiging van de regelgeving, spraken zich afgelopen maanden al positief uit over de richtlijnen.

Europa treuzelt

Desondanks treuzelt de Europese Commissie met de besluitvorming en dat geeft geen vertrouwen dat de richtlijnen ongeschonden de eindstreep halen. De natuurorganisaties hadden in de tweede helft van 2015 of begin 2016 een besluit om de richtlijnen te behouden verwacht. Die besluitvorming is echter het hele jaar vooruitgeschoven. Opmerkelijk omdat al in februari dit jaar het officiële ambtelijke evaluatierapport gereed was en concludeerde dat de regels “voldoen en een duidelijke Eu ropese meerwaarde hebben”.

Alle Europese landen spraken eerder af dat in 2020 de achteruitgang van de biodiversiteit in Europa is gestopt en tekenen van herstel zichtbaar moeten zijn. Om dit doel te bereiken is het, volgens de Europese natuurorganisaties, noodzakelijk dat de huidige Europese natuurrichtlijnen van kracht blijven en beter worden uitgevoerd. Daarom doen de natuurorganisatie een dringend beroep op de Europese Commissie en de commissarissen Vella en Timmermans om recht te doen aan de evaluatie en het draagvlak en te besluiten om de Vogel- en Habitatrichtlijn in stand te houden. De Europese natuurorganisaties zetten hun pleit voor behoud van de regels kracht bij met sociale media acties gericht op de Europese Commissie.