Studenten van de TU Eindhoven, die een auto hebben ontwikkeld die rijdt op mierenzuur. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Mierenzuur? Dat is een - zoals de naam al doet vermoeden - zeer zuur goedje dat niet verkregen wordt door deze nijvere diertjes boven een emmer uit te wringen. Mierenzuur ontstaat door waterstof te binden aan CO2. Het is een vloeistof die gewoon getankt kan worden, net als benzine. In de auto wordt het weer omgezet in CO2 en waterstof.



Het waterstof wordt gebruikt om elektriciteit mee op te wekken voor de motoren, de CO2 verdwijnt in de lucht waar het eerder aan onttrokken is. Voillà, een elektrische auto op mierenzuur. De 'Porsche' van de Eindhovense studenten is weliswaar een schaalmodel van een meter groot, maar hij toont aan dat het idee werkt: auto's kunnen rijden op mierenzuur.



De vraag is alleen: waarom?

'Praktischer als energiedrager'

Het brouwen van mierenzuur lijkt een nodeloos ingewikkelde tussenstap, want er zijn al auto's op de markt (van onder meer Toyota, Honda en Hyundai) waarbij de waterstof onder hoge druk in een tank zit opgeslagen. Waarom dan mierenzuur?



'Omdat mierenzuur veel praktischer is als energiedrager', zegt Pieter Ottink, student technische bedrijfskunde. Ottink is tevens gelegenheids-pr-medewerker van de groep van 23 studenten die sinds september in een rommelige ruimte op de TU-campus werkt aan de mierenzuurauto. Ga maar na, zegt hij: mierenzuur is niet brandbaar, niet explosief en het is vloeibaar bij kamertemperatuur, waardoor het niet onder extreem hoge druk in tanks vervoerd hoeft te worden. Als energiedrager is het daarmee veiliger dan waterstof.



Bovendien is de energiedichtheid relatief groot. Hierdoor komt een mierenzuurauto op een tank van honderd liter ongeveer vijfhonderd kilometer ver. Dat is beter dan accuauto's en ongeveer even ver als voertuigen op waterstof. Het totaalgewicht van de installatie inclusief volle tank zal vergelijkbaar zijn met dat van waterstofauto's die nu op de markt zijn, zegt Ottink. Accu-auto's zijn vaak veel zwaarder, vanwege het grote accupakket. Mierenzuur biedt dus alle voordelen van waterstof, zonder de nadelen, zeggen de Eindhovense studenten.

Hindernissen

Wiebren de Jong, universitair docent proces en energie aan de TU Delft en niet betrokken bij het project, ziet toepassingen voor mierenzuur in voertuigen. Al vindt hij dat er nog naar problemen met corrosie gekeken moet worden. 'Het is onzeker of onderdelen als bijvoorbeeld de katalysator duurzaam bestand zijn tegen het zuur', zegt De Jong. Een ander nadeel is dat mierenzuur maar 4,5 massaprocent waterstof bevat, terwijl dat bij bijvoorbeeld methanol 12,5 procent is. Met methanol kan dus hetzelfde trucje worden uitgehaald, terwijl de 'brandstoftank' een stuk kleiner kan zijn dan bij mierenzuur. Nadeel: methanol is brandbaar, erkent De Jong.



Tot voor kort stuitte het gebruik van mierenzuur op een flinke hindernis: de omzetting naar waterstof verliep te traag. Katalysatoren die het proces moeten versnellen waren bovendien kostbaar. Alles veranderde na een vinding door de Eindhovense fysisch chemicus Georgy Filonenko, die afgelopen zomer een verbeterde katalysator presenteerde. Hiermee verloopt het proces tien keer sneller, waardoor een praktische toepassing van de zure 'brandstof' in zicht kwam.

Succes

Student industrieel ontwerpen Max Aerts zag zo veel brood in een toepassing dat hij zijn studie tijdelijk heeft stopgezet om zich in het team volledig op de ontwikkeling van de auto te storten. Met succes: in enkele maanden tijd ontwierpen de Eindhovense studenten dit schaalmodel, wonnen ze twee prijzen met het idee en hebben ze inmiddels een fabrikant zo ver gekregen een heuse bus om te bouwen naar mierenzuur.



Volgend jaar gaan ze ook een 'echte' mierenzuurauto bouwen. Autofabrikanten zullen wel staan te rammelen aan de poorten van de universiteit? 'Nog niet', zegt Aerts. Vermoedelijk omdat ze net miljarden geïnvesteerd in accutechnologie en waterstof. 'Ik denk dat ze eerst willen zien of het werkt.'