Tot eind volgend jaar kunnen gemeenten zich kandidaat stellen om vrijwillig te fuseren, in ruil voor de overname van 500 euro schuld per inwoner. Met die fikse bonus en deadline wil Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans (N-VA) de druk opdrijven, want tot nu toe slaagde Vlaanderen er nooit in een vrijwillige fusie te realiseren.

CD&V wil geenszins versleten worden als de partij die zich krampachtig vastklampt aan de lokale macht en elke verandering tegenhoudt, maar kant zich ertegen te ‘fuseren om te fuseren’. ‘We zijn geen blinde verdedigers van het status-quo’, luidt het. ‘Een schaalvergroting kan, maar wel op mensenmaat.’

Van 308 naar 152 gemeenten

Onderzoeker Stijn De Ruytter van Vives, het Vlaams Instituut voor Economie en Samenleving aan de KU Leuven, ontwikkelde vorig jaar al een nieuwe methode om te bepalen welke gemeenten men best kan samenvoegen. Hij baseerde zich op dagelijkse pendelbewegingen tussen gemeenten en een minimumaantal van 15.000 inwoners per gemeente.

Op die manier daalt het aantal Vlaamse gemeenten van 308 naar 152.

Vives komt voor de provincie Antwerpen uit op 40 gemeenten in plaats van 70 nu.Limburg gaat van 43 naar 22, West-Vlaanderen van 64 tot 27, Oost-Vlaanderen van 65 tot 34 en Vlaams-Brabant van 59 tot 29. Er wordt het drukst gependeld binnen de provinciegrenzen.

Vlaams-Brabant kent vijf uitzonderingen. Namelijk drie combinaties met Oost-Vlaamse gemeenten, één met Antwerpen en één met Limburg. De band tussen Halen en het trio Kortenaken, Bekkevoort, Diest blijkt groter dan die met Hasselt. ‘Deze link kan historisch zijn’, wordt er opgemerkt, ‘want de gemeente Halen maakte tot aan de Franse bezetting deel uit van het hertogdom Brabant’.

Omdat er in West-Vlaanderen heel wat kleine gemeenten zijn, komen er hier heel wat ‘grote’ combinaties uit de bus: onder meer Groot-Tielt, Groot-Diksmuide, Groot-Koksijde en Groot-Zedelgem.