Het Spaanse Hooggerechtshof heeft het Europese aanhoudingsmandaat tegen de afgezette Catalaanse minister-president Carles Puigdemont en vier andere voormalige regeringsleden ingetrokken. Het nationaal aanhoudingsmandaat blijft wel van kracht.

Volgens Pablo Llarena, magistraat van het Spaanse Hooggerechtshof, hebben de afgezette minister-president Carles Puigdemont en zijn voormalige ministers Maria Serret, Antoni Comin, Llius Puig en Clara Ponsati zich bereid getoond terug te keren naar Spanje. Dat zou, volgens hem, het Europees aanhoudingsmandaat niet langer nodig maken.

'De betrokkenen willen hier opkomen bij de verkiezingen', klinkt het. Een verwijzing naar de lokale verkiezingen van 21 december in Catalonië. De campagne daarvoor begon afgelopen nacht.

De Spaanse rechter handhaaft wel het nationaal aanhoudingsmandaat, waardoor Carles Puigdemont en de vier voormalige ministers opgepakt worden zodra ze een voet op Spaanse bodem zetten.

Vreest Spanje Belgische uitspraak?

De magistraat van het Spaanse Hooggerechtshof heeft de beslissing genomen nadat de Brusselse raadkamer gisteren had meegedeeld dat er op 14 december uitspraak zou volgen over het Spaanse verzoek tot overlevering van Puigdemont en de vier anderen.

De Spaanse rechter vreesde mogelijk dat hij de gevluchte politici alleen kon berechten op die feiten die ook volgens de Belgisch wetgeving strafbaar zijn. Mogelijk zou de Belgische raadkamer beslist hebben om Puigdemont en de vier afgezette ministers alleen aan Spanje over te leveren wegens 'weerspannigheid'. Voor Spanje is 'rebellie' - waarvan het Puigdemont en co beticht - een veel zwaarder misdrijf, maar in België bestaat er geen eenduidigheid over de vraag of rebellie hier strafbaar is.

Mochten de vijf Catalaanse politici alleen aan Spanje worden overgeleverd wegens 'weerspannigheid', dan zouden zij voor een veel lichter misdrijf berecht worden dan hun collega's die in Spanje voor 'rebellie' zijn opgepakt. Met andere woorden: Puigdemont zou, omdat hij naar België is gevlucht, een veel lichtere straf krijgen dan de anderen die in Spanje zijn gebleven.

Wat nu voor Puigdemont?

Nu de Spaanse rechter het Europees aanhoudingsmandaat heeft opgeheven, moet de Brusselse raadkamer zich niet meer uitspreken over de vraag of hij mag worden overgeleverd aan Spanje. Puigdemont blijft als een vrij man in België. Spanje kan aan België niet vragen om Puigdemont aan het Spaanse gerecht over te dragen, tenzij de Spaanse magistraat een nieuw Europees aanhoudingsmandaat uitvaardigt.

Voor Puigdemont, die aan het hoofd van de lijst Junts per Catalunya staat, blijven er nu twee opties open: ofwel keert hij terug naar Spanje en wordt hij opgepakt, ofwel blijft hij in België om van hieruit de kiescampagne te leiden.

Vijf ex-regeringsleden in ons land, twee in Spaanse cel

De vijf voormalige Catalaanse regeringsleden verblijven in ons land sinds het Spaanse gerecht op 27 oktober besliste dat de Catalaanse onafhankelijkheidsverklaring onwettig was. De voormalige viceminister-president, Oriol Junqueras, ex-minister van Binnenlandse Zaken Joaquim Forn en de leiders van de separatistische bewegingen ANC en Omnium Cultural, Jordi Sánchez en Jordi Cuixart, zitten sindsdien opgesloten in Spanje. Hun aanhouding werd gisteren nog verlengd.

Het Belgische gerecht verklaarde voorlopig geen informatie te hebben over de beslissing van de Spaanse collega’s.