W ramach naszej nowej kampanii #wybieramyPrawdę przypominamy wybrane teksty Onetu, które wpłynęły na otaczającą nas rzeczywistość. W najbliższych miesiącach na stronie głównej Onet.pl będą prezentowane kolejne artykuły z serii #wybieramyPrawdę.

Od urodzin Hani minęły cztery lata. 1400 dni. Anka nadal płacze, jak myśli o sali poporodowej. W szpitalu św. Zofii mieli wyjść naprzeciw jej oczekiwaniom, a spełnili największy koszmar.

Przed 12.10.2014 miała sny. Dwoje dzieci, pies i kot. Rodzina. Dzisiaj wczorajsze "chciałabym" zamieniło się w emocjonalne zobojętnienie. Już na wstępie rzuca: - To była transakcja na miarę 21 wieku. Zabrali mi kobiecość, udany seks, głód życia, zdrowie, dali dziecko. Uczciwie? Lekarze przekonują, że ma poporodową depresję. Przewlekłą…

Chora na głowę

Z Mikołajem o dziecko starali się pięć lat. Były trzy ciąże, trzy poronienia i bezradni lekarze, którym słowa: "nie wiem" nie przeszły przez usta. Zawsze wiedzieli.

Po metafizycznym "tak się czasem zdarza" zlecili badania. Cały segregator: histopatologiczne, genetyczne, hormonalne, immunologiczne, anatomiczne, infekcyjne. Na końcu przyjrzeli się nasieniu przyszłego taty. Wyniki mieściły się w normie - kozłem ofiarnym został nadmierny stres.

Właściwą diagnozę postawił dr Google: endometrioza. Na forach internetowych jak bumerang wracało jedno nazwisko - dr Paweł Siekierski, kierownik zespołu położniczo-ginekologicznego w Szpitalu św. Zofii w Warszawie. Po wywiadzie chorobowym i badaniu klinicznym rozpoznał u nowej pacjentki endometriozę drugiego stopnia. - Obezwładniające skurcze w dole brzucha, bolesny seks, bolesne badania ginekologiczne wcale nie były urojeniem, jak wmawiano mi przez lata.

Dwa miesiące po operacji Anka zrobiła test ciążowy. Wynik był pozytywny. - Tyle przeszłam, będzie z górki – pomyślała. Już po porodzie usłyszy od Mikołaja: "Gdybym wiedział, że tak będzie, nigdy nie zrobiłbym Ci naszej Hani".

Jak nie tu, to gdzie

Ciąża przebiegała bez komplikacji. Anka zdecydowała się na poród w szpitalu św. Zofii. Miejscu, w którym chce rodzić każda kobieta. Wykwalifikowani lekarze, doświadczone położne i siedem jednoosobowych sal, wyposażonych w worki sako, piłki, drabinki, stołki porodowe, materace i linę. Porodówka nazwana imieniem męczennicy, której trzy córki: Wiara, Nadzieja i Miłość zmarły w strasznych mękach, słynie z metod łagodzenia bólu. Masaże, praca z oddechem, ciepłe i zimne okłady, przezskórna stymulacja elektryczna (TENS), muzykoterapia, aromaterapia - wszystko w jednym celu: rodzić po ludzku.

Anka postanowiła skorzystać z indywidualnej opieki położnej. Wypadło na Panią Mariolę, postawną blondynkę przypominającą Halinę Kiepską. Po pierwszym spotkaniu miała mieszane uczucia. - O własnych pacjentach mówiła bez empatii, ale była szczera do bólu. - To nie jest tak, że ci się należy i dostaniesz – wyjaśniła. – W szpitalu mamy jednego anestezjologa i na 10 rodzących znieczulenie dostaną tylko dwie. Które? Nie wiem… Może kto pierwszy ten lepszy.

Sprawiała wrażenie starej wyjadaczki, która niejedno w życiu widziała i niejedno w życiu przeżyła. Byłam pewna, że z nią nie zginę. Za kilka miesięcy Mariola młode małżeństwo za wszystko przeprosi. Telefonicznie.

Hormon miłości

Wody odeszły Ance na dwa dni przed terminem. O czwartej nad ranem z Mikołajem przyjechali do szpitala. Na izbie przyjęć powiedziała, że chciałaby mieć możliwość znieczulenia zewnątrzoponowego. - Panie w rejestracji parsknęły śmiechem. W pierwszej chwili pomyślałam, że jestem przewrażliwiona. Teraz wiem, że dla nich znieczulenie, to jak życzenie szampana z truskawkami. Pomarzyć można.

Ze wszystkich szpitalnych innowacji pacjentce zaproponowano gumową piłkę i podgrzewane woreczki wypełnione gorczycą na bóle pleców. Mariola doradziła dostosować oddech do rytmu skurczy i ulotniła się jak nasz "gaz łupkowy". W ramach indywidualnej opieki znikała często, a Mikołaj szukał jej po całym oddziale.

Przed szóstą ból był już tak silny, że Anka poprosiła o znieczulenie. Położna sprawdziła rozwarcie szyjki macicy i z satysfakcją powiedziała: za późno. – Nie wiem jak to możliwe, że z trzech cm w ułamku sekundy zrobiło się siedem. W karcie napisano: podano oksytocynę. Po co, jeśli skurcze były regularne i dynamiczne? Zwyczajnie chciała przyśpieszyć akcję porodową. Kiedy dziecko przesuwało się do ujścia kanału rodnego, czułam się jak Azja Tuhaj-bejowicz, którego nabiją na pal. Dostałam histerii… i dla personelu stałam się powietrzem.

Przeć trzeba umieć

W jednej chwili Helenka Kiepska zamieniła się w siostrę Mildred Ratched, pielęgniarkę-sadystkę z "Lotu nad kukułczym gniazdem". Z per ty przeszły na pani. – To było jak zderzenie ze ścianą. Kiedy spytałam, ile to potrwa, usłyszałam: jak pani się nie będzie starała, to długo. Na pytanie: czy można w jakiś sposób złagodzić ból, nie uzyskałam żadnej odpowiedzi.

Razem z mężem poprosiliśmy o lekarza – był nieosiągalny. Zmiana pozycji z horyzontalnej na wertykalną – niemożliwa. Jestem pewna, że mój ryk słychać było w całym szpitalu. Na wysokie decybele pacjentki pani Mariola miała jedną odpowiedź: proszę współpracować, pani nie współpracuje. Na popękane naczynka na twarzy jedno wyjaśnienie: jak nie umie się przeć, to tak się wygląda.

Kiedy na sali pojawiła się druga położna, Anka odetchnęła z ulgą. Na krótko. - Jedna rozrywała mnie rękoma od dołu, druga naciskała łokciem na mój brzuch, a Mikołaj pchał mnie z tyłu. Po porodzie przeczytałam, że to był chwyt Kristellera, który jest niewskazany, ale u nas to, co nie jest zakazane, jest dozwolone. Na całym świecie w sytuacjach trudnych rozwiązaniem jest cesarskie cięcie, w Polsce, jak 100 lat temu, wali się w brzuch. Może wyjdzie… Efekt wizualny to czarny siniak wielkości pięści.

Grupa trzymająca puls

Po słowach: "tętno dziecka zanika" do sali wpadł zespół lekarzy i położnych. Za nimi wjechał próżniociąg położniczy tzw. vacuum. Anki nikt o niczym nie poinformował. Musiała domyślać się, że ma przeć, kiedy skończą odliczanie: 3-2-1. Na szczęście Hania urodziła po pierwszej akcji.

- Była szara jak papier. Nie ruszała się i nie płakała. W pierwszej chwili myślałam, że nie żyje. Na główce miała obrzęk i zasinienie w kształcie "dużej malinki". Bałam się, że może mieć uraz mózgu.

Przez trzy kolejne dni nikt nie wykonał dziecku USG przezciemiączkowego. Rodzicom powiedziano: "zróbcie sobie prywatnie", to zrobili.

Foto: Shutterstock

Z Hanią wszystko było w porządku, z Anką niekoniecznie. – A to może tu, a to może tam – tak zszywali mnie po porodzie. Dwie położne, lekarz i wielki znak zapytania. Co z czym? Znieczulenie miejscowe w ogóle nie zadziałało. Przez dwie godziny czułam, jak igła wchodzi do środka i wychodzi na zewnątrz. Jeden niekończący się ból. Po wszystkim Mikołaj podszedł do mnie i powiedział: coś Ci wystaje. Spytałam: co? Rozłożył ręce. Z mojej porozrywanej pupy wystawał odbyt z hemoroidami. Jak pielęgniarki przychodziły oglądać mnie po porodzie, to słyszałam tylko: "Jezus Maria", "o Matko Boska".

Mocna płeć

Na pani Marioli wystające hemoroidy nie zrobiły żadnego wrażenia. Wzięła pacjentkę za rękę, zaprowadziła do wanny i polewała wodą. Na odpowiednią temperaturę i wycieranie ręcznikiem nie było czasu, na taśmę produkcyjną wjeżdżała kolejna rodząca. Ankę przeniesiono do wieloosobowej sali obok. Pamięta, że cały czas wyła nawet nie na głos, po cichu. - Dotarło do mnie, że jestem kaleką. A jak kaleka ma zająć się małym dzieckiem? Poza niewyobrażalnym bólem w ciele, najbardziej bolało mnie podejście szpitala. Lekarzy i położnych. Czułam się tak, jakby mnie zgwałcili. Jak kawałek mięsa, który można najpierw rozpruć, a potem zaszyć… Bez wyjaśnień. Bez słowa.

Od leżących obok Anka dowiedziała się, że miesiąc temu na wizji "rodził" polski Indiana Jones – Przemek Kossakowski. W programie, w którym wcielał się w rodzącą kobietę, do jego brzucha podłączono elektrody wywołujące skurcze zbliżone do porodowych. Zaczęło się od "nieprzyjemnego smyrania", a potem ból był tak silny, że pacjent wyrwał aparaturę i chciał skakać przez okno. Wiesz, ile wynosiło rozwarcie – położne przekrzykiwały jedna drugą. - Osiem cm! Tak jest z twardzielami – najpierw mówią "zaciążyliśmy", a potem położna ich reanimuje…

Z Bogami się nie wygrywa

Na drugi dzień po "krwawej jatce" do Anki zadzwoniła pani Mariola. Z powodu choroby dziecka nie mogła wywiązać się z "indywidualnej opieki położnej", na którą umówiła się z Anką przed porodem. - Choroba dziecka? Jej syn ma 18 lat. Myślę, że po prostu się bała i konfrontacji, i konsekwencji. Na koniec rozmowy przeprosiła mnie za poród. Powiedziała: "vacuum było jedynym wyjściem. Wiem, że Hania miała rączkę przy główce, a lekarze nie robią USG przed porodem. Uważają, że wszystko widzą podczas badania palpacyjnego i KTG".

Może dlatego tyle dzieci dusi się pępowiną? Od innych matek dowiedziałam się, że gdyby moją ciążę prowadził lekarz ze szpitala, to obchodziliby się ze mną jak z jajkiem. Byłby poród bajka – mówiły.

Z Mikołajem przez długi czas zastanawiali się, czy nie żądać odszkodowania za błędy medyczne, ale przechodzić przez to jeszcze raz? Takie sprawy ciągną się latami, a oni chcieli zamknąć tamten rozdział. - Jak było z naszym sztangistą Bonkiem? Sprawę lekarki, która przyjmowała poród bliźniaczek umorzono. Wtedy też cesarki nikt nie wykonał, a dziecko zmarło po piętnastu miesiącach. Z Bogami się nie wygrywa…

Foto: Shutterstock

Stres pourazowy jak u weterana

Pierwsze miesiące po porodzie były jak powrót z misji na Bliskim Wschodzie. Flashbacki, koszmary senne, poczucie odrętwienia, lęk. Na widok kobiet w ciąży Anka wpadała w panikę, nawet jeśli pojawiały się tylko na ekranie telewizora. – "Dziecko Rosemary", "Erin Brokovich", "Junior", "Fargo", nawet "Drogówka" – odruchowo zmieniałam kanał. Z drugiej strony miałam dziwne poczucie misji i wszystkim opowiadałam o własnym porodzie. O położnej, vacuum, łataniu, hemoroidach… Nie chciałam, żeby ktokolwiek, kiedykolwiek, gdziekolwiek przez to przechodził.

Z tamtego okresu nie ma normalnych wspomnień, tylko nieruchome obrazki. Patrzy w lustro i brakuje jej brzucha. Stoi w kuchni i nie potrafi odmierzyć dwóch miarek mleka dla dziecka. Zawiesza się jak pacjent po udarze, któremu brakuje słów.

- Psychicznie byłam wrakiem, fizycznie kaleką. Do bólów stawów, drętwienia nóg i obrzęków, doszły omdlenia i bezsenność. Wyobraź sobie, że za pół roku wracam do pracy. Nie trzymam moczu i w pampersie przygotowuję prezentację dla klientów. Jak? To jest kalectwo. Nie wiedziałam, że człowiek może znieść taki ból przez tak długi czas, ale jak musi, to znosi. Tylko później wszystko pęka. Czy były momenty, że żałowałam ciąży? Pewnie. Czy były momenty, kiedy chciałam zrobić Hani krzywdę? Nie, bardziej sobie.

High need parent

Po urlopie ojcowskim do "nieruchomych obrazków" doszedł jeszcze jeden – samotne macierzyństwo. Mama Anki opiekowała się połamaną babcią, a Mikołaj wyjeżdżał służbowo – był w trasie przez pięć dni w tygodniu. Do domu wracał tylko na weekend. Zanim na nowo się do siebie przyzwyczaili, nadchodził poniedziałek.

– Z czasem stałam się niewolnikiem mojego dziecka. Każdego dnia budził mnie dziki wrzask: "nie, nie, nie" i kopanie po głowie. Tak jakby kogoś ze skóry żywcem obdzierali. Pytałam Hanię: jesteś głodna? – Nie. Boli cię coś? – Nie. Później zrozumiałam, że tak reagowała na zmianę pory dnia. Zresztą krzyk i płacz Hani stały się moją codziennością – wystarczyło, że przestawiłam zabawkę pół metra dalej, albo w jedzeniu wyczuła grudkę. W ciągu dnia miałam 50 awantur o nic. Po kilku miesiącach nerwy puściły: darłam się, klęłam…

Z poradnika "Księga wymagającego dziecka" Marthy i Williama Sears Anka dowiedziała się, że Hania może być "high need baby", dzieckiem, które wymaga więcej. Cechy charakterystyczne się zgadzały: lęk separacyjny, nadwrażliwość, hiperaktywność, nieprzewidywalność, silna potrzeba bliskości. Problem polegał na tym, że ona sama czuła się jak "high need parent".

Matek jest dużo

Z miesiąca na miesiąc stan Anki się pogarszał. Do apatii, zmęczenia i drażliwości doszło czarnowidztwo. Bała się, że umrze, a Hania zostanie sierotą. – Już pani współczuję – tak zareagował psychiatra, któremu opowiedziała, że od dnia porodu nie jest sobą. Zamiast wzmocnić, zapewniając: damy sobie radę, dał jej do zrozumienia, że nie ma nadziei… Zdiagnozował poporodową depresję i przepisał psychotropy, po których traciła przytomność, w ciągu dnia czyściła lodówkę razem z konserwami, a w nocy zamiast spać patrzyła w sufit.

Mikołaj do problemów żony podszedł pragmatycznie: "Matek jest dużo. Mają różne doświadczenie, czasem lepsze, czasem gorsze, ale dają radę". - Wiesz co mu odpowiedziałam? Też daję radę, tylko jakim kosztem? Co będzie dalej, nie wiem. W tej chwili jest nas czworo: Hania, Mikołaj, depresja i ja…

Niecałe cztery lata temu położna przekonywała Ankę, że poród jest jak seks. Z kim spała pani Mariola, nie udało się ustalić.

* Imiona bohaterów reportażu zostały zmienione.

** Skontaktowaliśmy się ze szpitalem im. Św. Zofii z prośbą o ustosunkowanie się do zarzutów pacjentki. Najpierw z powodu trwającego sezonu urlopowego i konieczności przeanalizowania dokumentacji poinformowano nas, że odpowiedź zostanie przesłana nie wcześniej niż około godziny 13:00. Kolejny mail przyszedł przed czasem, o 12.18. Brzmiał: Dziękujemy za Pani wiadomość i zainteresowanie opisanym przez Panią przypadkiem. Powołując się na Rozporządzenie o Ochronie Danych Osobowych z dnia 25 maja 2018 roku oraz z uwagi na treść art. 13 i 14 Ustawy o Prawach Pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta personel medyczny zobowiązany jest do zachowania tajemnicy w zakresie informacji związanych z pacjentem, tym samym nie jest możliwe udzielenie jakiejkolwiek informacji w zakresie przez Panią wskazanym. Informuję, że dokumentacja medyczna udostępniana jest pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu, bądź osobie upoważnionej przez pacjenta na podstawie pisemnego upoważnienia. Podpisano: Prezes Zarządu Centrum Medycznego "Żelazna"

Przeżyłaś traumatyczny poród? Napisz do auorki: zuza.opolska@gmail.com