Basisschoolleerlingen ruimen het strand op van Texel. Beeld anp

Van wie komt die claim?

In een veelgelezen interview in deze krant krijgt presentator en schrijver Arjen Lubach de vraag voorgelegd of hij een beetje duurzaam leeft. Zijn antwoord: hij rijdt hybride, eet geen vlees en - belangrijker - hij heeft geen kinderen verwekt. Met dat laatste 'wint' hij al van iedereen die wel kinderen heeft. 'Niet dat het een wedstrijd is, maar het is wel zo. Ik draag minder bij aan de vervuiling van de aarde dan de extreemste zelfvoorzienende geitenwollen vegan mét kind.'

Klopt dit wel?

Wanneer we Lubach naar de rekensom vragen, benadrukt hij direct dat kinderen krijgen een belangrijke morele kant heeft: diepgekoesterde kinderwensen afwijzen om enkel milieutechnische redenen wil hij zeker niet. 'Je kunt zeggen dat het idee dat kinderen krijgen zó inherent is aan het leven - het ís het leven - dat je het mensen amper kwalijk kan nemen dat ze kinderen willen en krijgen.'



Maar parkeer die ethische kwestie en Lubach rekent voor: één CO2-voetafdruk is minder ingrijpend dan twee. 'Ervan uitgaande dat de volgende generatie ongeveer evenveel schade blijft doen aan de planeet, verdubbelt het krijgen van een kind dus de vervuiling. Netto gesproken: stel dat ik geen kind krijg en jij wel, en we gaan allebei over veertig jaar dood, dan draag ik vanaf dat moment niet meer bij aan de vervuiling van de aarde en jij wel.'

En jawel: het beschikbare onderzoek onderschrijft die redenatie. Zo becijferden wetenschappers van de universiteit van Lund onlangs dat de broeikasgas-nalatenschap van een kind in een welvarend land gemiddeld neerkomt op 58 ton CO2. Let wel: dat is per jaar, per ouder.



Wie in hetzelfde jaar besluit om de auto te laten staan, bespaart slechts 2,4 ton CO2. Een keer níét vliegen naar de overkant van de oceaan bespaart slechts 1,6 ton. Geen vlees eten levert minder dan een ton besparing op. Bij elkaar genomen bespaart de keus voor géén kind ruim twintig keer zo veel broeikasgas als de andere keuzes.



Daarbij geldt ook de kanttekening die Lubach zelf al maakte: die som is alleen waar als de toekomst van onze kinderen net zo milieuvervuilend uitpakt als het heden. Maar ook in optimistischere scenario's zouden veel kinderen van nu nog een tijdje behoorlijk vervuilend leven, schrijft de Utrechtste hoogleraar en CO2-rekenmeester Detlef van Vuuren van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in een reactie. Tegelijkertijd is zo'n toekomstvoorspelling nooit heel zeker, benadrukt hij, omdat er een oerwoud vol aannames aan ten grondslag ligt: het zijn toch vooral achterkant-van-een-bierviltje-overwegingen.

Eindoordeel

Lubach heeft strikt genomen gelijk: uitgaande van de energiesituatie nu, levert een kind krijgen verreweg de grootste CO2-voetafdruk op vergeleken bij andere besparingskeuzes.