Staatssecretaris Mark Harbers (links, Asiel) en minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken moeten harder aan de bel trekken bij de regering van Bahrein, vindt Amnesty. Beeld ANP

De in Nederland afgewezen Al-Showaikh is in zijn vaderland Bahrein tot levenslange detentie veroordeeld wegens hulp aan vluchtelingen ‘die ervan worden beschuldigd deel uit te maken van een terroristische groep’. De Bahreinse autoriteiten doelen hierbij waarschijnlijk op hulp aan zijn broer, Fayyad al-Showaihk, die wegens politieke activiteiten wél asiel kreeg in Duitsland als vluchteling.

De beslissing om Ali Mohammed al-Showaikh terug naar Bahrein te sturen en hem bij thuiskomst niet langer te volgen, leidt tot forse kritiek op het Nederlandse uitzetbeleid. ‘Nederland kan de verantwoordelijkheid hiervan niet negeren. We moeten alles doen wat we kunnen om hem vrij te krijgen’, zegt Kamerlid Bram van Ojik (GroenLinks).

Een woordvoerder van Amnesty International zegt dinsdag tegen de Volkskrant dat Nederland zich schuldig heeft gemaakt aan een ernstige mensenrechtenschending door Al-Showaikh terug naar Bahrein te sturen. De mensenrechtenorganisatie vindt dat de regering de diplomatieke inzet moet opvoeren om Al-Showaikh vrij te laten. In het volgens Amnesty oneerlijk verlopen strafproces heeft Al-Showaikh geen vertrouwelijke toegang tot een advocaat gehad. Bij alle gesprekken waren Bahreinse autoriteiten aanwezig.



De 27-jarige Al-Showaikh vroeg twee jaar geleden in Nederland asiel aan als politiek vluchteling. Hij zou een keer hebben deelgenomen aan een demonstratie tegen de Bahreinse regering in 2011. Zijn broer liet zich vaker gelden in het politieke debat, onder meer met kritische publicaties over het regime. Hij ontvluchtte Bahrein in 2015 omdat hij ervan werd beschuldigd een terroristische organisatie te leiden; in Duitsland werd zijn status als politiek vluchteling erkend. De Bahreinse autoriteiten richten hun vizier daarna op zijn familieleden.

Mishandeling

De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) oordeelde vorig jaar dat Al-Showaikh geen gevaar zou lopen bij een terugkeer in Bahrein. Maar op 20 oktober werd hij vlak na aankomst in de Bahreinse hoofdstad Manama opgepakt door inlichtingendiensten. In detentie zou hij gemarteld en mishandeld zijn, meldden verschillende mensenrechtenorganisaties eerder.

Vooralsnog ziet staatssecretaris Mark Harbers geen reden tot actie. In januari reageerde hij op Kamervragen dat de IND volgens hem juist heeft geoordeeld. Een woordvoerder zegt dinsdag dat Harbers niet in kan gaan op ‘individuele casuïstiek’, maar dat zijn mening over de zaak niet is veranderd. De staatssecretaris zei eerder dat zijn departement en het ministerie van Buitenlandse Zaken ‘de ontwikkelingen in Bahrein nauwlettend blijven volgen’.

Het is niet de eerste keer dat er berichten naar buiten komen over mensenrechtenschendingen van critici van het Bahreinse regime. De publieke en politieke vrijheid in het land zijn de afgelopen jaren hard achteruitgegaan: journalisten, advocaten, politiek activisten, sjiitische geestelijken en demonstranten worden door autoriteiten steeds vaker gemuilkorfd met represailles.