Coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie zijn het eens over de stikstofmaatregelen, laten de fractieleiders dinsdag weten na een extra overleg. Waarschijnlijk gaat de maximumsnelheid naar 100 kilometer per uur met uitzondering van de nacht.

"We zijn er als coalitiefracties uit. Nu is het aan het kabinet om de maatregelen te publiceren", zei D66-fractieleider Rob Jetten tegen RTL Nieuws.

De coalitieleden willen officieel nog niets zeggen over de maatregelen die het kabinet woensdagochtend bekendmaakt, maar bronnen melden aan NU.nl dat de snelheid overal wordt verlaagd van 130 naar 100 kilometer per uur. Tussen 19.00 uur en 6.00 uur mag straks nog wel 130 kilometer per uur worden gereden op wegen waar dat nu ook is toegestaan.

Van de 'stikstofwinst' die met de maatregelen wordt behaald, willen kabinet en coalitie 70 procent gebruiken om de woningbouw en infrastructurele projecten weer op gang brengen, de overige 30 procent gaat terug naar natuurherstel.

Donderdag debatteert de Tweede Kamer over de plannen.

230 100 of 130: hoeveel tijd kost het en hoeveel geld bespaar je?

Maximumsnelheid waarschijnlijk omlaag naar 100 kilometer per uur

Mede door de snelheidsverlaging was het een lastige puzzel, want deze maatregel doet de VVD veel pijn. "Het is een goed pakket, maar er zitten ook dingen in die mij niet blij maken", zei VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff daarom tegen RTL Nieuws. VVD-Kamerlid Remco Dijkstra heeft het over "een rotmaatregel".

De liberalen profileren zich graag als de autopartij die er mede voor heeft gezorgd dat 130 kilometer per uur op veel snelwegen sinds 2010 de norm is.

Hoewel er vanuit het kabinet en de coalitie steeds werd gezegd dat er geen taboes gelden bij het oplossen van de problemen rond de stikstofuitspraak, was er bij de VVD achter de schermen veel overleg over en weerstand tegen deze stap.

Als 'ruil' mag de VVD in Europa lobbyen om de versnipperde Natura 2000-gebieden in Nederland samen te voegen, een optie die al vaker naar voren kwam de afgelopen dagen. Een groot oppervlakte is eenvoudiger te beschermen, is de gedachte.

77 Waarom zorgt stikstof voor zo veel problemen in Nederland?

Woningbouw en infrastructuur krijgen voorrang

Premier Mark Rutte, die dinsdag ook bij het overleg aanwezig was, benadrukte dat de overeenstemming een eerste stap is. Dit zijn namelijk maatregelen die op de korte termijn genomen kunnen worden en snel effect hebben.

Alleen zo kan het kabinet invulling geven aan het streven om tot 2025 jaarlijks 75.000 huizen te bouwen om de krapte op de woningmarkt aan te pakken. Vooralsnog blijft het aantal bouwvergunningen door de stikstofuitspraak in dit en volgend jaar steken op 47.000.

Voor de lange termijn wordt vooral gekeken naar de landbouw, de sector die verantwoordelijk is voor verreweg de meeste stikstofneerslag (46 procent). In het regeerakkoord bestond al de mogelijkheid om varkensboeren vrijwillig uit te kopen (warme sanering), maar het duurt waarschijnlijk tot 2021 voordat de eerste stal met overheidssteun vroegtijdig de deuren sluit. Voor deze operatie is 180 miljoen euro uitgetrokken.

Daarnaast stelde het kabinet onlangs 500 miljoen euro extra beschikbaar voor het aanpakken van de stikstofproblemen. Dat bedrag loopt naar alle waarschijnlijkheid nog verder op. Het kabinet wil dat de provincies ook een financiële bijdrage leveren. Die spelen sowieso een belangrijke rol bij de uitvoering van de kabinetsplannen.

Kabinet voerde al snelheidsverlaging door

Het was al bekend dat een verlaging van de maximumsnelheid de stikstofuitstoot en -neerslag beperkt. Eind september adviseerde de Commissie-Remkes het kabinet de snelheid in de buurt van kwetsbare Natura 2000-gebieden te verlagen.

Enkele weken daarvoor had het kabinet al de voorgenomen snelheidsverhoging op delen van de A2 teruggedraaid en ging de snelheid op trajecten van de A1, de A28 en de A50 omlaag.