Normaal gesproken raak je een museumstuk niet aan, behalve met witte handschoenen. Laat staan dat je het volledig demonteert. Maar nood breekt wet: want dit mechanische beademingsapparaat uit de jaren 60 kan van nut zijn in de coronacrisis.

Het idee komt van professor Gerwin Smit van de TU Delft. "Ik dacht: dit moet simpeler kunnen." Hij ging op zoek naar oude medische apparatuur. In de online collectie van Rijksmuseum Boerhaave in Leiden vond de professor zijn machine: de 'East Radcliffe'. Een 'robuust' apparaat dat dienst deed in ziekenhuizen in de jaren 60.

Nood breekt wet

'Hoogst ongebruikelijk' noemt museumdirecteur Amito Haarhuis het verzoek van de TU Delft om een museumstuk op te eisen, maar hij twijfelde geen seconde. "Hiermee kunnen we mensenlevens redden." Al mag het absoluut niet volgens museale wetten. "Nood breekt wet", aldus Haarhuis. En dus werd het apparaat afgestoft, naar de TU Delft vervoerd, schroef voor schroef uit elkaar gehaald en nagemaakt.

En? "Het werkt", zegt anesthesist Ingrid Mertens zur Borg van het Erasmus MC die samen met vier artsen betrokken is bij het project. Al denkt ze niet dat de kans groot is dat deze mechanische machines in Nederland op een intensive care zullen draaien. Dat gebeurt alleen als er een piek komt bij een eventuele tweede golf. "De machine werkt prima, maar alleen als de patiënt volledig in slaap is." Het apparaat ademt niet mee, zoals geavanceerde apparatuur dit wel doet.

Zo werkt de machine: