Zwracanie butelek po piwie to korzyść nie tylko dla środowiska, ale i dla portfela. Dlaczego nie chce nam się tego robić? O to zapytaliśmy piątkę młodych ludzi: “trudno zachować wszystkie paragony” „ekspedienci twierdzą, że nie mają miejsca na butelki”.

Ale na początku trochę teorii. Szkło jest jednym z najbardziej wartościowych materiałów, jakie można poddać recyklingowi. Każda zebrana tona stłuczki szklanej to około 220 kg dwutlenku węgla mniej w powietrzu. Niestety, w porównaniu z Zachodem polskie statystyki dotyczące recyklingu wypadają blado. U nas około 30 proc. opakowań szklanych zostaje przerobiona na stłuczkę i ponownie przetopiona w polskich hutach szkła, tymczasem na świecie przerabia się w ten sposób średnio 80-90 proc. słoików i butelek.

Wyjątkowym rodzajem szkła są butelki zwrotne. To jedyny typ opakowania, który może krążyć w obiegu nawet 25 razy, dlatego ważne jest to, by „zwrotki” do końca wypełniły swoją rolę, zanim wylądują w śmietniku i zostaną przerobiona na stłuczkę. O ile w ogóle zostaną, bo niestety Polacy często wyrzucają butelki do frakcji z odpadami zmieszanymi, a wtedy nic nie da się z nimi zrobić…

Szklane butelki można spotkać wszędzie Foto: Piotr Kamionka / East News/ Piotr Kamionka

Obalamy mity dotyczące butelek

Znaleźliśmy pięciu młodych mężczyzn, którzy co najmniej dwa razy w tygodniu kupują piwo w szklanych butelkach. Jak sami mówią, praktycznie w ogóle nie zdarza im się odnosić szkła do sklepu. Pytamy o powód.

Kamil: Oddawanie butelek do sklepu wiąże się z napiętą sytuacją z ekspedientką. Nie dość, że pracownicy sklepu nie chcą przyjmować butelek bez paragonu, to w dodatku mówią, że nie mają miejsca w skrzynkach. Jest niemiło, więc unikam tej sytuacji i poświęcam te 50 gr.

Odpowiadamy Kamilowi: To rzeczywiście duży problem. Z prawnego punktu widzenia pracownik może odmówić odbioru butelki, bo ustawa o opakowaniach i odpadach opakowaniowych mówi jasno: „jednostki handlu detalicznego są obowiązane do przyjmowania zwracanych i na wymianę opakowań wielokrotnego użytku po produktach w takich opakowaniach, które znajdują się w ich ofercie handlowej." Teoria teorią, ale praktyka jest niestety inna. Dlatego marka Żywiec zaproponowała ciekawe rozwiązanie, by zlikwidować tę barierę. To akcja o nazwie „Wielka Zwrotka Ż”. W sklepach, które już dołączyły do akcji (lista sklepów na www.wielkazwrotkaZ.pl), możesz oddać butelki zwrotne Żywca (oraz z innych piw Grupy Żywiec) bez paragonu. Za każdą butelkę zwrotną oddawaną bez paragonu sklep wypłaci 0,35 zł. Lista sklepów nie jest zamknięta, Żywiec zachęca sklepy do dołączania do akcji.

Maciek: - Na polskim rynku jest kilkanaście, o ile nie kilkaset, rodzajów piwa. Każdy producent ma swoją „filozofię” i trudno zorientować się, która butelka jest zwrotna, a która nie. To powinno zostać uproszczone.

Odpowiadamy Maćkowi: Maciek poruszył istotną kwestię. Z danych Ministerstwa Środowiska wynika, że 7 na 10 obywateli przy zakupie napojów w szklanych opakowaniach nie zwraca uwagi na informację, czy butelka nadaje się do zwrotu. Jak rozpoznać, czy butelka jest zwrotna? Po napisie „Butelka zwrotna”, który umieszczony jest na etykiecie lub krawatce każdej butelki zwrotnej. To trwa tylko sekundę i nie wymaga żadnego wysiłku. Innym sposobem jest przywiązanie się do jednej, konkretnej marki i nauczenie się, która butelka nadaje się do zwrotu.

Porzucona butelka na drodze Foto: JAROSLAW JAKUBCZAK / East News/ Jarosław Jakubczak

Robert: Butelki muszą być kupione w sklepie, w którym chcę je zwrócić. Skąd mam wiedzieć, gdzie kupiłem piwo?

Odpowiadamy Robertowi: I tutaj pojawia się problem podobny do tego z paragonem. Na szczęście w styczniu br. ruszyła akcja „- Wielka Zwrotka Ż”, która pozwala na zwrócenie butelek zwrotnych wybranych marek piwa w dowolnym sklepie, który bierze udział w akcji. Butelki mogą pochodzić z różnych miejsc Polski. Za każdą butelkę zwrotną oddawaną w ramach akcji bez paragonu otrzymasz 0,35 zł.

Damian: - Siatka lub plecak pełen stukających butelek kojarzy mi się z pijaństwem. Wolę poświęcić te kilka złotych, ale nie najeść się wstydu.

Mateusz: - Po prostu mi się nie chce. Doliczam do ceny piwa koszt butelki i staram się tym nie przejmować.

Odpowiadamy Damianowi i Mateuszowi: Nie będziemy nikogo zmuszać na siłę, jednak chcemy powiedzieć, że wszystko zależy od nastawienia. Na przykład na Zachodzie, noszenie butelek (czy to plastikowych, czy szklanych) jest powodem do dumy i czymś zupełnie normalnym. Młodzi, starzy, rodziny z dziećmi - wszyscy zanoszą butelki do automatów, czy do kasjerów, a następnie cieszą się z tego, że zrobili coś dla planety i przy okazji odzyskali pieniądze. Warto pamiętać, że żyjemy w 2020 roku - trwa kryzys klimatyczny. Musimy podjąć walkę, by zredukować emisję CO2. W przypadku piwa stawka jest duża - korzystanie z butelek zwrotnych pozwala na zmniejszenie zapotrzebowania na energię porównywalną do rocznego zużycia energii elektrycznej miasta wielkości Poznania (źródło: porównanie danych zawartych w publikacji Gaines, Mintz i danych Polskich Sieci Energetycznych zużyciu energii Polaków)

Wielka Zwrotka Ż Foto: Noziz / Noizz.pl

Nauczmy się szacunku do szkła

Na koniec garść statystyk: Według United States Environmental Protection Agency, korzystanie z butelek zwrotnych w ciągu roku pozwala na uniknięcie emisji CO2 porównywalnej z efektem ograniczenia liczby samochodów na naszych drogach o 190 tysięcy. Z raportu Deloitte wynika, że dzięki korzystaniu z butelek zwrotnych rocznie ograniczamy ilość wytwarzanych odpadów szklanych o jedną trzecią. Mamy nadzieję, że was przekonaliśmy.

Materiał powstał we współpracy z marką Żywiec.