Pompstation De Haan te Ouddorp Beeld rv

Met de actie ging het tankstation voorbij aan de grote geloofsgemeenschap in het dorp. Die wilde ook profiteren van de 13 cent korting per liter, maar een tankbeurt op zondag is uit den boze. Ouddorper Hans Klijn (70), belijdend lid van de Hersteld Hervormde Kerk, voelt zich daarom gediscrimineerd. Zijn advies aan geloofsgenoten op het eiland: ga elders tanken.

Dit werd hem niet door iedereen in dank afgenomen: zijn Facebookpagina stroomde vol met haatberichten. ‘Ze wensten me de meest vreselijke ziektes toe’, aldus Klijn tegen het AD. Hij was op Goede Vrijdag niet bereikbaar voor commentaar.

Pomphouder Theo Noordijk vindt de commotie maar overdreven. ‘In de twee jaar dat ik hier nu werk, klaagde heel soms iemand van het eiland dat hij op zondag geen gebruik maakte van zijn auto, maar verder hoorde je er niemand over.’ Nu heeft het hoofdkantoor - De Haan is een keten met ongeveer tweehonderd vestigingen - besloten om de kortingsactie vanaf volgende week te verplaatsen naar de woensdag. ‘Ze wilden niemand tegen de borst stuiten’, verzucht hij.

Kind van de duivel

In het Zuid-Hollandse Ouddorp raakten de gemoederen vorig jaar ook al verhit. Kerkelijke leden gingen met collectebussen langs de deuren om de show van de populaire rapper Jebroer af te kopen. Ze wilden niet dat de jeugd in het dorp zou worden geconfronteerd met het in hun ogen verderfelijke nummer Kind van de duivel.

Vorige maand was Nunspeet het toneel waarop gelovigen en ongelovigen lijnrecht tegenover elkaar kwamen te staan. Kerken in de zwartekousengemeente organiseerden een handtekeningenactie om de opvoering van een lokale versie van The Passion tegen te houden. Ze vonden het pijnlijk dat de kruisiging van Jezus werd vertolkt in een cultureel evenement. Ongelovigen reageerden met hoongelach.

Volgens religiewetenschapper Ernst van den Hemel, verbonden aan het Meertens Instituut, wordt het debat over geloof een steeds meer gepolariseerd. ‘Mede door de toenemende media-aandacht voor het onderwerp.’ Maar er is meer aan de hand: terwijl de protestantse en katholieke Kerk jaarlijks minder leden krijgen, geldt dit in mindere mate voor het orthodox-protestantisme. Geloof wordt voor die groep juist een steeds bewustere keuze. Door het integratiedebat in Nederland zijn de verdedigers van seculiere waarden (denk aan gelijkheid tussen man en vrouw) zich bovendien feller gaan positioneren tegenover geloofsgroepen die deze waarden anders interpreteren. ‘Het contrast met de algemene seculiere cultuur in Nederland wordt daardoor groter’, aldus Van den Hemel.

De recente campagne van Suitsupply is hier een goed voorbeeld van: posters waarop zoenende homostellen stonden afgebeeld werden beklad, het pakkenmerk verloor duizenden volgers op sociale media. Seculiere Nederlanders organiseerden tegenacties om de tolerantie van Nederland te onderstrepen.

Realiteitsbesef

Een relletje op zijn tijd kan volgens Van den Hemel helemaal geen kwaad. ‘Het zorgt voor de nodige realiteitsbesef. We doen weleens alsof Nederland vóór de arbeidsmigratie een groot consensusfeestje was, terwijl mensen elkaar sinds de Tachtigjarige Oorlog de tent uitvechten over geloofskwesties. Het beeld dat de joods-christelijke cultuur in het publieke domein door iedereen op dezelfde manier wordt omarmd, klopt gewoon niet.’

Ook in het Zuid-Hollandse Ouddorp zijn de inwoners verdeeld. ‘Ik heb wel vaker het gevoel dat inwoners van het dorp heel erg tegen elkaar zijn’, zegt pomphouder Theo Noordijk. Onbegrijpelijk, vindt hij zelf. ‘Ik denk dan: doe normaal. Laten we met z’n allen door één deur gaan. Ook meneer Klijn is nog steeds welkom hier.’