Nederland is het Amerikaanse sportkleding- en schoenenconcern Nike behulpzaam geweest bij het grootschalig ontwijken van belasting. Dat gebeurde aanvankelijk via Bermuda en later via puur Nederlandse belastingconstructies, schrijft Trouw op basis van de Paradise Papers. Dit nieuwe lek van documenten over belastingontwijking van juridisch dienstverlener Appleby kwam vandaag in de openbaarheid.

Het gaat om belastingontwijking door het Europese hoofdkwartier van Nike dat sinds 1999 in Hilversum zetelt. Vrijwel alle verkopen van Nike-producten buiten de VS lopen via dit 'Europese hoofdkwartier'. Het bedrijf maakt optimaal gebruik van gunstige Nederlandse belastingconstructies.

In het Duitse journaal, Tagesschau, moest minister Hoekstra van Financiën vanavond al uitleg geven over Nederland als belastingparadijs. Peter Altmaier, de rechterhand van bondskanselier Merkel, zei in het programma dat hij in Brussel aandacht wil vragen voor de Nederlandse belastingconstructies.

Een vertegenwoordiger van de oppositie zei: "Met Nederland vergeleken is Luxemburg kinderspel."

Spectaculaire omzetten

Nike zag wereldwijd de omzetten en de winsten in de afgelopen tien jaar fors toenemen. Maar het meest spectaculair stijgt het bedrag dat Nike buiten het zicht van de Amerikaanse belastingdienst weet te houden, schrijft Trouw. Daarbij gaat het in 2006 nog om 535 miljoen dollar; tien jaar later is dat gestegen tot een totaalbedrag van 12,2 miljard dollar.

Uit de Paradise Papers blijkt dat Nike tussen 2010 en 2014 jaarlijks ruim een miljard dollar via Nederland naar belastingparadijs Bermuda doorsluisde. Na 2014 liepen de betalingen vanuit Nederlandse bv's van Nike naar commanditaire vennootschappen die Nike zelf opzette. Deze partnerschappen naar Nederlands recht zijn geen bedrijven en hoeven geen belasting af te dragen. De Amerikaanse belastingdienst ging er al die tijd van uit dat Nike wél fiscaal werd aangeslagen in Nederland.

Verder profiteert het hoofdkwartier in Hilversum van de royalty-regeling van de Nederlandse belastingdienst, schrijft Trouw. Het concern betaalt grote bedragen aan royalty's voor merkrecht en patenten aan Nike-entiteiten. Die zijn in Nederland aftrekbaar voor de winstbelasting, waardoor de belastingdruk verder wordt verminderd.

Tegenover Trouw zwijgt het ministerie van Financiën over de wijze waarop Nike zijn belastingzaken afhandelt in Nederland. De Belastingdienst mag niets zeggen over individuele belastingplichtigen, is het aangevoerde argument.