Bijna nergens in Europa verliest vlees zo snel aan populariteit als in België.

Tussen 2012 en 2016 is de vleesconsumptie per hoofd van de Belgische bevolking met 16,7 procent afgenomen. Dat blijkt uit cijfers in het jaarrapport van het Duitse onderzoeksbureau AMI (Agrarmarkt Informations-Gesellschaft). In geen enkel West-Europees land is sprake van een zo snelle afname. In de meeste landen wordt een paar procent minder vlees gegeten dan vier jaar geleden. In de hele EU daalde de vleesconsumptie met 1,4 procent.

Door de daling hoort de Belgische vleesconsumptie met 71 kilogram per hoofd bij de laagste van West-Europa. Nederland zit aan 79 kilogram, Duitsland aan 88 en Frankrijk aan 91. Alleen Finland komt met 74 kilogram in de buurt. Voor de hele EU bedraagt het verbruik 86 kilogram per persoon. Het cijfer heeft betrekking op consumptievlees, industrieel verwerkt vlees en dierenvoer.

De cijfers die de FOD Economie publiceert, wijken wel iets af van die van AMI. De bevoorradings­balans voor vlees (een analyse van productie, invoer, uitvoer en verwerking van vlees) wijst uit dat er in 2016 per Belg iets meer dan 78 kilogram vlees geconsumeerd is. Het gaat hier om het slachtgewicht, waarvan op het bord uiteindelijk nog ruim 51 kilogram overblijft. De dalende trend is ook hier zichtbaar, zij het iets minder afgetekend. Volgens deze cijfers is de vleesconsumptie per hoofd sinds 2012 met 10,6 procent gedaald. Ook die daling is nog altijd een stuk sterker dan de dalingen in de ons omringende landen.

Donderdag Veggiedag

Nena Baeyens van de vegeta­riërsorganisatie EVA denkt dat de verminderde populariteit van vlees te maken heeft met het stijgende aantal vegetariërs en ‘flexitariërs’: mensen die bewust minder vlees eten. Twee grote campagnes hebben daartoe bijgedragen, denkt ze: ‘Donderdag Veggiedag’ en ‘Dagen Zonder Vlees’. In steden die meedoen aan ‘Donderdag Veggiedag’ groeit het aantal vegetariërs sneller dan in steden die niet deelnemen. In Brussel en Gent verdubbelde het aantal vegetariërs tussen 2013 en 2016, bleek uit een enquête die onderzoeksbureau iVox vorig jaar uitvoerde. Die steden doen allebei mee aan ‘Donderdag Veggiedag’, wat betekent dat zo veel mogelijk stedelijke organisaties op donderdag geen vlees serveren. ‘In Antwerpen, dat niet meedoet, is die stijging minder spectaculair’, zegt Baeyens.

Ook door ‘Dagen Zonder Vlees’ groeit de bewustwording over een vleesloos of vleesarm eetpatroon, zegt Baeyens. Die campagne roept Belgen op om veertig dagen lang geen vlees te consumeren. Dit jaar deden er 115.025 mensen aan mee. ‘Sinds die actie jaarlijks wordt gehouden, is de daling van de Belgische vleesconsumptie versneld’, zegt Baeyens. ‘Dat is wellicht geen toeval.’ De terugkerende schandalen over de manier waarop vleesproducten tot stand komen, dragen waarschijnlijk ook bij aan de verminderde populariteit ervan.