De Tilburgse Kermis gaat op vrijdag 20 juli van start. De organisatie verwacht ook dit jaar ruim een miljoen bezoekers. Tegelijkertijd staat de traditionele kermis onder druk. Wat is de toekomst van de kermis in Nederland?

"De kermis zoals we die nu kennen, loopt op zijn laatste benen", stelt trendwatcher en expert op het gebied van vrijetijdsbesteding Hans van Leeuwen. "Landelijk lopen bezoekersaantallen terug, worden pachtinkomsten minder en is de uitgave per consument lager."

Atze Lubach, voorzitter van nationale kermisbond BOVAK, bevestigt dat het aantal kermissen terugloopt. "Jaarlijks verdwijnen er 24 tot 30 (dorps)kermissen. Op dit moment zijn er nog circa 1700 kermissen in het land."

"Dit is een dalende trend die door zal zetten", meent Van Leeuwen. Dat komt volgens de trendwatcher omdat de traditionele kermis vasthoudt aan nostalgie. "Er wordt niet gekeken naar de doelgroep. In elk dorp, elke stad wordt hetzelfde kunstje gedaan. Het aanbod is niet divers genoeg."

Hoge eisen

Bovendien is de consument hogere eisen gaan stellen aan vermaak, ziet ook Irma Gallema, woordvoerder van de Tilburgse Kermis. "Vroeger waren alleen de kermisattracties genoeg om mensen te trekken. Nu moeten we de lat een stuk hoger leggen om te concurreren met bijvoorbeeld festivals en pretparken."

"Kijk maar naar De Parade, Down The Rabbit Hole, Pinkpop en de Zwarte Cross", somt Van Leeuwen op. "Al die evenementen zijn hun oorspronkelijke product gaan verbreden met goed eten, theater en andersoortige activiteiten."

"Zelfs de Intratuin in Duiven heeft tegenwoordig een gigantische indoor speeltuin met restaurant", lacht de trendwatcher. "Deze ondernemingen spelen in op de wensen van de consument."

Roze Maandag op Tilburgse Kermis

Tilburgse Kermis

De Tilburgse Kermis is een uitzondering op de regel. Deze tien dagen durende kermis is de grootste in de Benelux en ontvangt jaarlijks ruim een miljoen bezoekers.

"Dat komt omdat de Tilburgse Kermis meer evenement is, dan kermis", meent Ronald van Olderen, docent en medecoördinator eventmanagement aan de NHTV in Breda. "Kijk maar naar de Roze Maandag. Dat is echt een begrip geworden en heeft niet perse iets te maken met kermis. Mensen komen hier op af."

"Kermissen moeten blijven innoveren om aantrekkelijk te zijn voor de consument", beaamt Gallema. "Op gebied van attracties, maar ook breder. De Tilburgse Kermis speelt in op verschillende doelgroepen, zoals ouderen, armen, gehandicapten en homoseksuelen. Tegelijkertijd is er volop ruimte voor muziek, cultuur en feest."

Sociale cohesie

Daarom blijft de Tilburgse kermis wel mensen trekken, meent Van Leeuwen. "Er is een gezamenlijk verhaal: een plan. Bovendien wordt er gekeken naar de wensen van de doelgroep. Omdat traditionele kermissen bestaan uit losse ondernemers met attracties is die samenhang er veel minder. Iedereen doet maar wat."

Daarnaast is het belangrijk dat de kermis gedragen wordt door een dorp of stad. "Als er iets wordt georganiseerd vanuit die sociale cohesie dan is er veel mogelijk. Er kan zelfs een traditie uit voortkomen."

Atze Lubach pleit voor meer samenwerking in de branche. "Stand alone-kermissen hebben het moeilijk. We moeten samenwerken met horeca, gemeentes en wijkraden zodat de dorpen en steden de kermis gaan dragen. Dan ontstaan er volksfeesten met wielerrondes, bloemencorso's en een jaarmarkt."

Cirque du Soleil

Lubach ziet toekomst in de kermis. "We zijn in de laatste jaren overspoeld door nieuwe festivals. Veel daarvan bestaan niet meer; het was een hype. De kermis blijft zichzelf en blijft draaien om de kleuren, de lichtjes en de geuren."

Van Leeuwen ziet de toekomst van de kermis minder rooskleurig. "Ik zie veel paralellen tussen de kermis en het circus. En circussen zijn er nog bar weinig in Nederland."

De trendwatcher denkt dat de kermis met zijn tijd mee moet gaan. "Cirque du Soleil is een goed voorbeeld. Deze variant houdt geen dieren, geeft het publiek kippenvel en biedt de luxe die tegenwoordig verwacht wordt. Hier willen mensen geld voor betalen. De Tilburgse kermis zou het Cirque du Soleil van de kermissen kunnen worden."

Ga jij naar de kermis? Of vind je dat de kermis met haar tijd mee moet gaan? Laat je reactie achter onder dit artikel.