Criminelen blijven langer in de cel, de weg voor de gekozen burgemeester wordt vrijgemaakt en het eerste jaar studeren wordt goedkoper. Dit zijn enkele nieuwe plannen uit het concept-regeerakkoord dat begin volgende week wordt gepresenteerd.

Criminelen langer vast

Gedetineerden zullen niet meer zo snel vervroegd op vrije voeten komen. Ze moeten dat voortaan verdienen. Alleen bij iemand die zich goed gedraagt kan de straf ingekort worden, maar nooit met meer dan twee jaar, bevestigen Haagse bronnen berichtgeving in de Telegraaf. Nu is het nog een automatisme dat gevangenen na twee derde van hun straf voorwaardelijk vrijkomen, tenzij er zwaarwegende bezwaren zijn.

Vooral VVD en CDA wilden de vervroegde vrijlating beperken. De maatregel heeft vooral gevolgen voor langgestraften. Iemand die bijvoorbeeld tot 18 jaar is veroordeeld, komt nu nog na 12 jaar vrij, en in de toekomst op zijn vroegst na 16 jaar.

Leenstelsel blijft, collegegeld eerste jaar omlaag

Het leenstelsel voor studenten blijft bestaan. CDA en ChristenUnie wilden graag dat de basisbeurs terugkwam, maar VVD en D66 hielden vast aan het leenstelsel, ook omdat herinvoering van de basisbeurs 1 miljard euro zou kosten.

Om te voorkomen dat jongeren vanwege het geld niet aan een studie beginnen, wordt het collegegeld in het eerste jaar gehalveerd tot 1000 euro, bevestigen Haagse bronnen berichtgeving uit NRC en het AD. Voor de pabo gaat het collegegeld zelfs de eerste twee jaar naar 1000 euro, omdat de formerende partijen jongeren in het bijzonder willen stimuleren te kiezen voor een baan als leraar in het basisonderwijs.

Gekozen burgemeester

De partijen zijn het ook eens geworden partijen over een grondwetswijziging die de gekozen burgemeester mogelijk moet maken. Omdat ook oppositiepartijen dat willen is steun van de vereiste twee derde meerderheid in zowel de Eerste als de Tweede Kamer verzekerd. Hoe de burgemeester uiteindelijk gekozen wordt - door de inwoners of door de gemeenteraad - wordt later bepaald, bevestigen bronnen berichtgeving uit de Volkskrant.

Later vast contract

RTL Nieuws meldt dat werkgevers mensen pas na drie jaar in plaats van twee jaar een vast contract hoeven aan te bieden. Het kabinet wil het zo aantrekkelijker maken voor het bedrijfsleven om mensen aan te nemen.

De partijen leggen de resultaten van hun onderhandelingen maandag voor aan de verschillende fracties. Dan kan het regeerakkoord dinsdag worden gepresenteerd.