"Dit is een uiterst ongelukkige situatie waarvan leerlingen onnodig de dupe zijn geworden", schrijft een woordvoerder van het ministerie van Onderwijs. De komende tijd gaat de onderwijsinspectie alle cijfers narekenen. Het is niet uitgesloten dat er dan meer leerlingen boven komen drijven met een 3 voor een keuzevak.

Precies een week geleden bleek uit onderzoek van de inspectie dat geen enkele examenkandidaat van VMBO Maastricht in mei aan het centraal schriftelijke eindexamen had mogen meedoen. Iedere kandidaat had voor ten minste één vak niet alle schoolexamens afgerond.

Alle uitslagen daar zijn door de inspectie, in samenspraak met de minister, ongeldig verklaard. Geen van de 354 leerlingen van het Sint-Maartenscollege en het Porta Mosana College krijgt een diploma.

Onrust vmbo's

De 'hardheidsclausule' is door betrokkenen in het vmbo gemeld bij de NOS. De afgelopen dagen kwamen meer reacties binnen, en meldingen van fouten en sjoemelen.

Zowel docenten als directeuren verklaarden dat zij "helemaal niet verbaasd waren" over wat er in Maastricht kon gebeuren. Maastricht is wel een extreem voorbeeld, zeggen ze, door de schaal waarop daar vakken niet waren getoetst. Het administratiesysteem van de schoolexamens bleek een gatenkaas.

De meldingen van onregelmatigheden komen uit de eigen praktijk van de schoolmedewerkers. Zo wordt gemeld dat docenten onder werkdruk of druk van het management cijfers invullen in het systeem voor toetsen die niet zijn gemaakt, dat vakdocenten onder druk van de directie cijfers opschroeven of een 1 geven zonder overleg vooraf met de eindexamencommissie.

Een aantal schooldirecteuren wees erop dat vmbo-docenten de afgelopen jaren grote stelselwijzigingen moesten doorvoeren en veel meer verantwoordelijkheid hebben gekregen bij de examinering, én tegelijkertijd druk voelen om leerlingen te laten slagen.

Een ander noemde het fictief ophogen van schoolexamencijfers op zijn school "al jaren staande praktijk". Een van de docenten zei dat de regels rondom examinering dit jaar "totaal onbegrijpelijk" waren geworden.