Volgens minister van Binnenlandse Zaken en vicepremier Jan Jambon (N-VA) danste ‘een significant deel van de moslimgemeenschap’ na de aanslagen van 22 maart in bepaalde wijken in Brussel. Daarmee herhaalt hij een uitspraak die hij twee weken eerder deed op een congres over Israël in Den Haag. Toen gebruikte hij het woord ‘straatfeesten’. Navraag bij de minister leert dat hij geen details kan geven over die feesten. “Dansen op straat is niet verboden, er wordt geen proces-verbaal van opgemaakt. Maar dit is geen losse flodder, er waren wel degelijk dansende moslims die de aanslagen toejuichten.”

Minister Jambon deed de opmerkelijke uitspraak vandaag in De Standaard, maar de bewering is eigenlijk al twee weken oud. De minister sprak al op 30 maart tijdens het colloquium ‘Terrorisme, Israël & Internationaal Recht’ over moslims die de aanslagen ‘vierden’. Het colloquium was een organisatie van CIDI (Centrum Informatie en Documentatie Israël) in Den Haag. Het centrum werd in 1974 opgericht om “op te komen voor het recht op vrede en veiligheid van het Joodse volk, waar ook ter wereld”.

Jambon had het in zijn toespraak eerst over de gebeurtenissen in Vorst vlak voor de arrestatie van Salah Abdeslam. Toen gooiden een aantal buurtbewoners stenen en flessen naar de pers. Het is dit incident dat aanleiding gaf tot een fikse rel tussen de VRT en Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA). Die zei dat “200 jongeren de politie en de pers hadden aangevallen” en vond dat de VRT dat nieuws in de doofpot had gestopt. Later bleek dat het over een klein incident ging. En ook Jambon heeft het in zijn toespraak voor CIDI nu plots over “een aantal jongeren”.

Maar wat daarna volgt, is ofwel een primeur ofwel een kwakkel van jewelste. Na 19 minuten en 20 seconden zegt Jambon dat er de dag van de aanslagen in Zaventem en in de metro van Brussel “in bepaalde wijken in Brussel straatfeesten werden gehouden.” Om zijn woorden kracht bij te zetten herhaalt hij: “Geen rouwfeesten, maar straatfeesten.”

Op Twitter vroegen verschillende mensen zich af waarom de straatfeesten al drie weken uit het nieuws bleven. Omdat ze niet hebben plaatsgevonden of omdat de pers ze heeft doodgezwegen?

Als die berichten kloppen, dan zijn ze tot nu vakkundig uit de pers gehouden. Op Twitter vroegen verschillende mensen zich gisteren af waarom de straatfeesten al drie weken uit het nieuws bleven. Omdat ze niet hebben plaatsgevonden of omdat de pers ze heeft… doodgezwegen?

Navraag bij het kabinet van Jambon levert weinig concrete informatie op. Woordvoerder Olivier Van Raemdonck kan niet antwoorden op de vraag of er politierapporten over de ‘straatfeesten’ waren. “Dansen op straat is niet verboden, er wordt geen proces-verbaal van opgemaakt. Maar dit is geen losse flodder, er waren wel degelijk dansende moslims die de aanslagen toejuichten. Er bereikten ons berichten uit verschillende bronnen dat er in sommige wijken gedanst werd.” Op de vraag welke die bronnen waren, verwees Van Raemdonck vaag naar “politievakbonden” en andere bronnen.

Dat de straatfeesten onder de radar bleven van de pers, kan Van Raemdonck niet verklaren. “Wij verwijten de pers niets. Als u en ik een straatfeest organiseren, dan staan er ook geen camera’s.” Dat er op de sociale media geen enkele foto of filmpje van dansende moslims verscheen (en ook niet op het YouTube-kanaal van Frank Thevissen), kan de woordvoerder niet verklaren. Hij benadrukt wel dat de minister met zijn uitspraak de moslimgemeenschap niet wil stigmatiseren. “Maar er is wel degelijk een probleem bij een harde kern.”

Het citaat van Jambon is vandaag de hele dag nieuws op de sociale media, maar dat was het twee weken geleden ook al in de Israëlische en Nederlandse pers.

Johan Leman, voorzitter van vzw Foyer, die actief is in Molenbeek, reageerde gisteren op zijn Facebook-pagina: “Ik kom dagdagelijks in Molenbeek en ben er gemiddeld 2 à 3 uren buiten de Foyer (het gebouw). Nergens heb ik ooit mensen zien dansen op straat naar aanleiding van dergelijke feiten waarover onze minister het hier heeft, een minister die ik jammer genoeg nog nooit ontmoet heb in Molenbeek. Ik neem aan dat hij daar wel al geweest is, vermoedelijk in een dienstwagen. Ik neem ook aan dat er wel enkele sympathisanten van Salah Abdeslam rondlopen… Wie ik soms ontmoet, zijn mensen die me zeggen dat Salah toch niet zelf gedood heeft. Maar mensen die dansen… Neen, niet ontmoet. Wat me opvalt, is dat vooral mensen die de laatste weken nooit een poot in Molenbeek gezet hebben daar mensen zien dansen en wat nog allemaal. Van mijn kant, zie ik in Molenbeek vooral bedrukte gezichten en op televisie hoor en zie ik Vlaamse politici die er blijkbaar geen graten in zien om – ik vermoed op basis van “horen zeggen” – mensen als heel rare wezens, een soort bijna-terroristen voor te stellen en te vernederen.”

Op Twitter was Leman iets cynischer: “Minister Jambon ziet regelmatig jongeren dansen op straat in Molenbeek, vooral na aanslagen… Te diep in het glas gekeken,vermoed ik.”

Zoveelste incident

Als minister Jambon zijn bewering niet hard kan maken (en daar lijkt het op), dan is dit het zoveelste ‘incident’ waarbij een N-VA-kopstuk de waarheid geweld aandoet in de nasleep van de aanslagen in Parijs en Brussel. Spreken van “een significant deel van de moslimgemeenschap” en over “bepaalde wijken” wijst op een fenomeen dat als meer dan incidenteel kan worden beschouwd. Het kan ook niet om een slip of the tongue gaan, Jambon deed zijn uitspraak twee keer erg expliciet.

Eerder kreeg de VRT de volle laag na een ingenieus gemonteerd filmpje van ex-VUB-professor Frank Thevissen. Met een montage van authentieke en andere beelden wilde hij aantonen dat VTM op 2 april het bij het rechte eind had door te melden dat er in Molenbeek rellen aan de gang waren. De VRT berichtte erg onderkoeld over de gebeurtenissen van die dag.

Als Jambon zijn bewering niet hard kan maken, dan is dit het zoveelste incident waarbij een N-VA-kopstuk de waarheid geweld aandoet in de nasleep van de aanslagen

Het filmpje van Thevissen, die in dienst is van de N-VA, werd geretweet door de eerste burger van het land Siegfried Bracke en door zijn partijgenoten Peter De Decker en Hendrik Vuye. De verklaring van politiewoordvoerder Johan Berckmans (in De Morgen van 13 april) dat er die avond welgeteld “één stoel en een aantal stenen” door de lucht vlogen, werd niet ‘versterkt’ door de N-VA-kopstukken. Er volgde geen rechtzetting. Volgens Berckmans was er die avond “geen schade en waren er ook geen slachtoffers. Er was geen fysieke confrontatie en er waren die dag dus geen rellen.”

Op 28 maart was er wel een rel tussen een VRT-journalist en een N-VA-kopstuk. Aanleiding was opnieuw een filmpje van Frank Thevissen. Daarin monteerde hij een citaat van VRT-journalist Rudi Vranckx en eentje van Bart De Wever. Na de aanslagen in Brussel had Vranckx aan Al-Jazeera verklaard dat “extreem-rechtse” politici in Europa pleiten voor een “Europese Patriot Act”. Thevissen monteerde daar een citaat van De Wever achter die vorig jaar – na de aanslagen in Parijs – effectief een pleidooi hield voor een Patriot Act. Conclusie van Thevissen: “Vranckx noemt De Wever een extreem-rechtse politicus.” Dit staaltje van Hineininterpretierung werd prompt door Staatssecretaris Theo Francken geretweet. Een reactie van VRT-hoofdredacteur Björn Soenens dat dit een conclusie is die je niet kunt trekken uit de woorden van Vranckx, werd weggewuifd.

Framen

Het lijkt stilaan een systeem te worden. N-VA-politici zijn er blijkbaar op gebrand om een beeld te ‘framen’ dat een aanzienlijke groep moslims in België achter de aanslagen in Brussel staat én dat journalisten (vooral van de VRT) dat niet willen zien en – integendeel – ten onrechte kritiek leveren op de law and order-voorstellen van rechtse politici. Dat Hart Boven Hard een week na de aanslagen duizenden mensen – vaak van allochtone origine – op de been bracht in alle Vlaamse centrumsteden, werd niet geretweet door N-VA-excellenties. Op al die vreedzame manifestaties werden de aanslagen nochtans luidkeels veroordeeld. Dat zowat elke imam en alle allochtone politici en opiniemakers in het land de aanslagen hebben veroordeeld, lazen we ook niet op de Twitter-accounts van de N-VA’ers.

Is er een ander land in de wereld waar ministers en staatssecretarissen die leugens verspreiden ongestoord op post kunnen blijven?

Het blijft een ongezien fenomeen dat ministers, staatssecretarissen en parlementariërs (en niet alleen van N-VA) n’importe quoi mogen verkondigen terwijl ze er wel voortdurend als de kippen bij zijn om de pers onzorgvuldigheid en partijdigheid te verwijten.

Is er een ander land in de wereld waar ministers en staatssecretarissen die leugens verspreiden ongestoord op post kunnen blijven? Is er één land ter wereld waar ministers er lustig op los tweeten als hingen ze aan een (virtuele) toog? Het minste wat de argeloze burger van zijn bestuurders kan verwachten is dat ze sereen, waardig en met kennis van zaken mededelingen doen over de gruwelijkste gebeurtenissen die ons land sinds de Tweede Wereldoorlog hebben getroffen.

Ondertussen blijft Apache wachten op de lijst van straten en pleinen waar na 22 maart ‘straatfeesten’ plaatsvonden van “een significant deel van de moslimgemeenschap”.