Οξύνεται το πρόβλημα με τα εκατοντάδες ασυνόδευτα ανήλικα και τις γυναίκες που αιτούνται άσυλο και είναι εγκλωβισμένοι στο Κέντρο Υποδοχής στη Μόρια της Λέσβου.

Το iefimerida μπήκε μέσα στην δομή της Μόριας και κατέγραψε τις καταγγελίες γυναικών για τις άσχημες συνθήκες που όπως λένε επικρατούν, κυρίως λόγω του υπερπληθυσμού.

162 ασυνόδευτα ανήλικα και 216 γυναίκες

Αυτή τη στιγμή στο Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης Προσφύγων στη Μόρια φιλοξενούνται 162 ασυνόδευτα ανήλικα και 216 γυναίκες, από τις οποίες οι 35 είναι έγκυοι. Στη δομή της Μόριας βρίσκονται συνολικά 5.206 πρόσφυγες και μετανάστες, όταν η χωρητικότητα είναι για 3.000 άτομα, με αποτέλεσμα οι συνθήκες διαβίωσης για πολλούς ανθρώπους να είναι δραματικές.

«Κάνει κρύο και οι σκηνές στάζουν νερό»

«Δεν είναι καλές οι συνθήκες στη Μόρια. Δεν υπάρχει ασφάλεια για εμάς τις γυναίκες εδώ», καταγγέλλει στο iefimerida η 26χρονη Μάρια από το Αφγανιστάν και προσθέτει: «Ειδικότερα στο θέμα του φαγητού και της καθαριότητας υπάρχουν πολλά προβλήματα. Επιπλέον κάνει κρύο σε όλη τη δομή στη Μόρια. Εκείνοι που ζουν στις σκηνές, ακόμη και αν τις κλείσουν καλά όταν βρέχει στάζει μέσα νερό. Δεν είναι συνθήκες αυτές για να μπορέσει να ζήσει κάποιος. Βρίσκομαι 3 μήνες εδώ», καταλήγει η 26χρονη Αφγανή.

«Οι γυναίκες που ζούμε εδώ στη Μόρια είμαστε αναγκασμένοι να ζούμε καθημερινά με πολλούς κινδύνους. Δεν αντέχουμε άλλο, θέλουμε να φύγουμε από εδώ, πρέπει να μας βοηθήσετε να φύγουμε», δηλώνει στο iefimerida η Αλμάν από το Ιράκ.

«Καθεστώς τρόμου για γυναίκες»

Η ΜΚΟ Human Rights Watch, που πρόσφατα επισκέφθηκε τη δομή στη Μόρια και μίλησε με γυναίκες και παιδιά, καταγγέλλει ότι για πολλές από τις γυναίκες επικρατούν «συνθήκες τρόμου», όπως τονίζει χαρακτηριστικά.

«Πήραμε συνέντευξη από 25 γυναίκες και κορίτσια, με μικρότερη ηλικία αυτή των 13 ετών, που αιτούνται άσυλο στη Λέσβο και ζουν στη Μόρια και μας περιέγραψαν ένα καθεστώς τρόμου» δηλώνει στο iefimerida η ερευνήτρια για την Ελλάδα της ΜΚΟ HRW, Εύα Κοσσέ, και προσθέτει: «Φοβούνται να κυκλοφορήσουν, να πάνε στις τουαλέτες και μας περιέγραψαν την πλήρη απουσία μηχανισμού καταγγελιών για σεξουαλική παρενόχηση ή περιστατικά βίας. Δεν υπάρχει κατάλληλος μηχανισμός ώστε οι γυναίκες και γενικά οι κάτοικοι της Μόριας να μπορούν να καταγγείλουν τα προβλήματα τους», καταλήγει η κ. Κοσσέ.

Σύμφωνα με την έρευνα που διεξήγαγε η κ. Κοσσέ, διαπιστώθηκε ότι παρ’ότι μέσα στη δομή της Μόριας υπάρχουν ειδικοί προστατευόμενοι χώροι για τον ευάλωτο πληθυσμό, πολλές γυναίκες παραμένουν εκτεθειμένες για σεξουαλική παρενόχληση ή άλλου είδους επιθέσεις. «Πάρα πολλές γυναίκες που ταξιδεύουν μόνες τους και δεν συνοδεύονται από κάποιον άνδρα, τις βρήκαμε να ζουν μαζί με τον γενικό πληθυσμό, με ανθρώπους που δεν γνωριζουν, συμπεριλαμβανομένων αγνώστων ανδρών, μέσα σε κοντέινερ και σε σκηνές. Υπάρχουν ειδικοί χώροι φιλοξενίας για μονογονεϊκές οικογένειες ή γυναίκες που ταξιδεύουν μόνες στη Μόρια αλλά ο χώρος αυτος δεν επαρκει, η χωρητικότητα είναι μικρή», τονίζει η κ. Κοσσέ.

Προβληματική όμως είναι η κατάσταση και για ορισμένες εγκύους, σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα της HRW. «Μιλήσαμε με εγκύους, 8 μηνών και πάνω, οι οποίες κοιμόντουσαν σε έα αντίσκηνο, κανένας δεν τις είχε ενημερώσει τι θα κάνουν, που πρέπει να απευθυνθούν αμα τις πιάσουν οι πόνοι, που θα πρέπει να πάνε να γεννήσουν. Τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες είναι τεράστια», καταλήγει η ερευνήτρια της ΜΚΟ Human Rights Watch Εύα Κοσσέ.

«Δεν υπάρχουν τέτοιες καταγγελίες»

Ο διοικητής του Κέντρου Υποδοχής και Ταυτοποίησης στη Μόρια, κ. Γιάννης Μπαλμπακάκης, δεν επιβεβαιώνει τις καταγγελίες της ΜΚΟ Human Rights Watch και υποστηρίζει στο iefimerida ότι μέχρι σήμερα, όσο καιρό ο ίδιος βρίσκεται στη θέση αυτή, δεν έχει λάβει τέτοιες καταγγελίες.

«Εγώ αυτό δεν το ξέρω. Είμαι από το πρωί μέχρι το βράδυ όλες τις μέρες της εβδομάδας και δεν έχω δει να υπάρχει τέτοιο θέμα. Ότι δεν είναι φυλακισμένες οι γυναίκες και μπορούν να βγουν και να συναντησουν άλλους ανθρώπους, ναι, αυτό συμβαίνει. Τι να κάνουμε δηλαδή; Να τις βάλουμε φυλακή;», τονίζει ο κ. Μπαλπακάκης.

Ο διοικητής του ΚΥΤ Μόριας διευκρινίζει πως υπάρχει ειδικός φυλασσόμενος χώρος για τις γυναίκες που είναι μόνες τους και πως δεν έχει καταγραφεί επίσημα κάποιο περιστατικό παρενόχλησης ή βίας σε βάρος τους. “Υπάρχει ξεχωριστή πτέρυγα γυναικών που είναι μόνες, είναι προφυλαγμένη πτέρυγα, έχει ασφάλεια από έξω, Τώρα αν κάποιος παράνομα μπει μέσα, εμένα δεν μου έχει καταγγελθεί κάτι τέτοιο”, καταλήγει ο κ. Μπαμπακάκης.

Νέα δομή για ασυνόδευτα ανήλικα

Στο Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης στη Μόρια πριν από λίγες μέρες δημιουργήθηκε μια νέα δομή για ασυνόδευτα ανήλικα, χωρητικότητας 80 ατόμων. Αυτή τη στιγμή φιλοξενούνται 22 παιδιά αλλά και μητέρες. Ο διοικητής του ΚΥΤ κ. Μπαλπακάκης μας έδειξε τους χώρους με τα κοντέινερ, στα οποία υπάρχει ηλεκτρικό ρεύμα και θέρμανση και οι συνθήκες ομολογουμένως είναι πολύ καλές.

Ο διοικητής προσπαθεί σχεδόν καθημερινά να ελέγχει τη συγκεκριμένη δομή και προσεγγίζει ο ίδιος παιδιά και γυναίκες για να μάθει ποια είναι τα προβλήματα τους. Μάλιστα, σε έναν ειδικό χώρο της δομής λειτουργεί και ένα είδος σχολείου για παιδιά.

«Οι Αρχές ανταποκρίνονται πολύ καλύτερα από ότι για τις γυναίκες. Υπάρχει προστατευμένος χώρος», παραδέχεται η κ. Εύα Κοσσέ, από την HRW. «Ωστόσο υπάρχουν πολλά παιδιά που βρίσκονται με τον γενικό πληθυσμό, ζουν με άνδρες που δεν γνωρίζουν και αυτό ανεβάζει τον κίνδυνο για σεξουαλική παρενόχληση και άλλα αδικήματα», προσθέτει.

Η ΜΚΟ Human Rights Watch υποστηρίζει ότι μετά από ανοικτή επιστολή που είχε στείλει τον περασμένο χρόνο, το Υπουργείο Μεταναστευτικής Πολιτικής είχε δεσμευτεί ότι μέχρι το τέλος του 2017 όλα τα ασυνόδευτα παιδιά θα είχαν μεταφερθεί σε ειδικούς ξενώνες ή σε ασφαλείς ζώνες. Ωστόσο αυτό μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει.

600 άνθρωποι σε σκηνές σε απάνθρωπες συνθήκες

Στη δομή της Μόριας αυτή τη στιγμή φιλοξενούνται κυρίως πρόσφυγες και μετανάστες από τη Συρία, το Αφγανιστάν, το Ιράκ και το Κονγκό, συνολικά όμως ζουν άνθρωποι από περίπου 50 εθνικότητες. Τα πρόσφατα σοβαρά επεισόδια στη Μόρια, που άφησαν 15 τραυματίες, μεταξύ Αράβων και Ιρακινών και Αφγανών (για τη χρήση των τουαλετών όπως καταγγέλθηκε), προκάλεσαν φόβο σε πολλές οικογένειες μεταναστών που αναγκάστηκαν να πάρουν τα πράγματα τους και να στήσουν έναν καταυλισμό με σκηνές έξω από τα όρια του Κέντρου Υποδοχής, σε μια ιδιωτική έκταση.

Όπως μπορείτε να δείτε και στις εικόνες που δημοσιεύει το iefimerida, οι άνθρωποι αυτοί ζουν σε ακατάλληλες συνθήκες υγιεινής, εκτεθειμένοι στο κρύο και στη βροχή. Σήμερα είναι περίπου 600 άνθρωποι που αρνούνται να επιστρέψουν μέσα στη δομή, κυρίως λόγω των επεισοδίων και των συγκρούσεων που ξεσπούν ανάμεσα σε μετανάστες.

«Βρήκαμε ανθρώπους να ζουν κάτω από απάνθρωπες συνθήκες διαβίωσης, με πολύ κρύο, δεν έχουν πρόσβαση σε τουαλέτες, οι οποίες είναι απομακρυσμένες», δηλώνει στο iefimerida η υπεύθυνη Τύπου της ΜΚΟ Solidarity Now στη Θεσσαλονίκη κ. Ελένη Σταματούκου, η οποία προωθεί την καμπάνια με τίτλο Open the islands. Η κ Σταματούκου, μίλησε η ίδια με πολλούς από τους μετανάστες που ζουν σε αυτόν τον πρόχειρο καταυλισμό και υποστηρίζει πως είναι άμεση ανάγκη οι άνθρωποι αυτοί να μεταφερθούν στην ενδοχώρα.

«Οι σκηνές που χρησιμοποιούν είναι καλοκαιρινού τύπου, μέσα σε μια σκηνή ζουν 6 άτομα μαζί. Μιλήσαμε μαζί τους, είναι και άνθρωποι από τη Σρι Λάνκα που βρίσκονται στη Λέσβο εδώ και 24 μήνες. Παρακολουθούμε την κατάσταση από τον Δεκέμβριο. Ανάμεσα τους βρίσκονται και οικογένειες αλλά οι περισσότεροι που ζουν σε αυτές τις σκηνές είναι άνδρες μόνοι, από το Κονγκό, το Καμερούν, τη Συρία και το Αφγανιστάν. Αρκετοί από αυτούς έχουν ψυχολογικά προβλήματα. Το αίτημα μας είναι αυτοί οι άνθρωποι να μεταφερθούν άμεσα από τα νησιά στην ενδοχώρα».

Σύμφωνα με την ενημέρωση που είχαμε από τον διοικητή του Κέντρου Υποδοχής και Ταυτοποίησης Λέσβου στη Μόρια, κ. Γιάννη Μπαλμπακάκη, από το περασμένο φθινόπωρο στο πλαίσιο αποσυμφόρησης της δομής περίπου 6 χιλιάδες άνθρωποι έχουν φύγει από τη Λέσβο για την ενδοχώρα.

Η διαδικασία αυτή συνεχίζεται, όμως αυτό προϋποθέτει πως η συγκεκριμένη δομή δεν θα πρέπει να επιβαρυνθεί άλλο.