Voor het eerst is een cao in werking getreden waarin niet alleen afgesproken wat werknemers verdienen, maar ook wat zzp'ers ten minste moeten krijgen. Zelfstandige architecten die voor een bureau werken, moeten voortaan minstens 150 procent krijgen van het brutoloon dat een werknemer krijgt voor hetzelfde soort werk.

Er is voor die 150 procent gekozen en niet 100 procent, omdat een zzp'er zelf moet betalen voor zaken als arbeidsongeschiktheidsverzekering en pensioen.

De bepaling is volgens Branchevereniging Nederlandse Architectenbureaus bedoeld om oneigenlijke concurrentie op arbeidsvoorwaarden tussen werknemers en zzp'ers te voorkomen. "De cao legt een faire bodem in de markt voor zowel werknemers als zzp'ers, die in opdracht van bureaus werken", zegt BNA-directeur Fred Schoorl.

Kartelverbod geldt niet

In 2015 probeerde de branche ook al zo'n minimum in te voeren. Maar toen werd dat nog tegengehouden door de Autoriteit Consument & Markt, omdat het zou neerkomen op illegale prijsafspraken tussen zelfstandige ondernemers.

Maar afgelopen zomer kwam de ACM met een nieuwe leidraad. "Zzp'ers die 'zij-aan-zij' werken met één of meer werknemers en in de dagelijkse gang van zaken niet te onderscheiden zijn van die werknemers, zijn geen "onderneming" in de zin van de Mededingingswet", zei de ACM toen. "Het kartelverbod geldt niet voor deze zelfstandige. Zij mogen samen afspraken maken over hun beloning, ook in het kader van een cao."

Algemeen minimumtarief

De architecten-cao is dus de eerste cao die gebruik maakt van de toestemming van de ACM. De verwachting is dat er nu ook in andere sectoren cao-afspraken komen over minimumtarieven voor zzp'ers.

Het kabinet wil in 2021 sowieso een algemeen minimumtarief voor zzp'ers invoeren van 16 euro per uur. Het aantal zzp'ers is de afgelopen jaren flink gegroeid en met het minimumtarief wil het kabinet tegengaan dat mensen werken voor een bedrag waar ze niet van kunnen rondkomen.