Cudzoziemcy żyjący w Polsce najlepiej oceniają Poznań, Trójmiasto i Wrocław. Jak pokazało badanie Morizon.pl, obcokrajowcy w polskich miastach wciąż nie czują się jak u siebie. Dlaczego?

ENGLISH VERSION

Jak wynika z danych Urzędu ds. Cudzoziemców, Polska jest drugim najchętniej wybieranym przez obcokrajowców państwem w Unii Europejskiej. Pod względem liczby wydanych wiz i zezwoleń pobytowych wyprzedza nas tylko Wielka Brytania, ale gdy Brexit stanie się rzeczywistością, najprawdopodobniej będziemy europejskim liderem w przyjmowaniu migrantów. Czy jesteśmy na to gotowi?

Postanowiliśmy to sprawdzić i spytać mieszkających w Polsce obcokrajowców o ich opinię na temat ośmiu polskich miast. Każdemu z nich przyjrzeliśmy się bliżej, gromadząc opinie z różnych regionów kraju.

Przeczytaj, co o swoich miastach sądzą cudzoziemcy mieszkający w:

Wśród cudzoziemców mieszkających w Polsce najwięcej jest obywateli Ukrainy, Rosji i Białorusi, ale polskie miasta licznie zamieszkują również Niemcy, Włosi, Chińczycy i Francuzi. W 2016 r. prawo do pobytu w kraju posiadało ponad 234 tys. osób. Na co dzień żyje ich tu jednak nawet kilkakrotnie więcej - do tej liczby trzeba bowiem doliczyć osoby, które nie zalegalizowały swojego pobytu i takie, które niezbędne dokumenty uzyskały w polskich konsulatach za granicą (jak podaje Polityka, w 2015 r. tylko na Ukrainie placówki konsularne przyznały aż 925 tys. wiz uprawniających do pracy w Polsce).

Spośród naszych ankietowanych, 55% to osoby, które znalazły pracę w nowym kraju. Blisko co trzeci respondent studiuje i w Polsce spędzi najbliższych kilka lat lub przynajmniej kilka miesięcy (do końca semestru). Z kolei co dziesiąty prowadzi tu własną działalność gospodarczą. Pozostali wciąż szukają szczęścia na lokalnych rynkach pracy lub utrzymują się dzięki wsparciu najbliższej rodziny.

Większość obcokrajowców, którzy wzięli udział w naszym badaniu (57%) żyje w Polsce co najmniej kilka lat. Pozostali przyjechali tu stosunkowo niedawno, dopiero w ubiegłym roku. Spora część z nich na pewno nie zostanie tu na dłużej - wrócą do domów po zakończeniu roku akademickiego lub wygaśnięciu umowy o pracę za granicą.

Dlaczego Polska?

Oceniając polskie miasta, ekspaci sugerowali się przede wszystkim standardami, które znają ze swoich ojczystych krajów. Blisko 57% z ankietowanych obcokrajowców przed przeprowadzką do Polski nie mieszkało bowiem za granicą. Dla pozostałych 43% to kolejny przystanek w poszukiwaniu swojego miejsca na świecie.

Dlaczego padło na akurat na Polskę? Dla co drugiego cudzoziemca główną motywacją była praca. Jak wynika z raportów Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, w ubiegłym roku o pozwolenie na pracę w Polsce ubiegało się nieco ponad 270 tys. obcokrajowców. Nic dziwnego - polskie firmy rozwijają się coraz szybciej, niektóre branże cierpią na niedobory kadrowe, a w miastach takich jak Warszawa, Kraków czy Wrocław swoje biura i siedziby otwiera coraz więcej zagranicznych marek, licznie sprowadzających i zatrudniających pracowników z innych krajów. Rośnie również zapotrzebowanie na pracowników tymczasowych.

Drugim najpopularniejszym powodem przeprowadzki do Polski (który wymieniło 42% ankietowanych) są studia. Na uczelniach państwowych i w prywatnych szkołach wyższych uczy się ok. 57 tys. studentów ze 157 krajów. Ponad połowa z nich pochodzi z Ukrainy. Wśród zagranicznych żaków liczne grupy stanowią również Białorusini, Norwegowie, Hiszpanie i Szwedzi.

Istotnym czynnikiem jest również rodzina. Imigranci, którzy znaleźli w Polsce drugi dom coraz częściej ściągają do niego najbliższych. Niemal co szósty ankietowany przyjechał tu, by spróbować swoich sił za granicą właśnie ze wsparciem rodziny bądź po prostu towarzyszy partnerce lub partnerowi delegowanemu do pracy w Polsce.

Bezpieczeństwo

Na ulicach polskich miast obcokrajowcy czują się stosunkowo bezpiecznie - choć w 6-stopniowej skali tylko Kraków zasłużył na “piątkę”, pozostałe miasta nie schodzą poniżej solidnej “czwórki”. W każdym z nich działa miejski monitoring, ulice patroluje policja i straż miejska, a poczucie bezpieczeństwa na pewno poprawia również coraz lepszy stan przestrzeni publicznych. Oprócz stolicy Małopolski ekspaci najwyżej oceniają poziom bezpieczeństwa w Poznaniu i Warszawie.

Kraków to czyste, bezpieczne i dobrze zorganizowane miasto.

Koszty życia

Według badanych obcokrajowców wysokie koszty życia (m.in. bieżące opłaty i czynsz za wynajem mieszkania) najbardziej doskwierają właśnie we Wrocławiu. Nic dziwnego - na rynku najmu ceny są coraz wyższe, a co roku na najkorzystniejsze oferty mieszkania na wynajem polują tysiące studentów. Najtaniej żyje się w Łodzi, a tuż za nią na przyjaznym dla portfela podium uplasowały się Bydgoszcz i Poznań.

Biorąc pod uwagę przeciętne zarobki we Wrocławiu, wynajem mieszkania kosztuje tu zdecydowanie za dużo.

Potencjał

Największe polskie miasta rozwijają się coraz szybciej - w niektórych z nich można wręcz poczuć się jak na placu budowy. Nic więc dziwnego, że w tej kategorii różnice były naprawdę mikroskopijne.

Największy potencjał obcokrajowcy dostrzegają w Trójmieście i Katowicach, gdzie nowe inwestycje (takie jak gdańskie Europejskie Centrum Solidarności czy zachwycająca przestrzeń wokół katowickiego Spodka) zmieniają miejski krajobraz niemal z roku na rok.

Najgorzej w rankingu wypada Łódź - wciąż jest tu wiele zaniedbanych ulic i kamienic, które psują wizerunek miasta.

Trójmiasto to świeże powietrze, rozwijające się miasta i dobry transport publiczny.

Nowoczesność

Patrząc na wyniki naszego rankingu, wniosek nasuwa się sam: polskim miastom do nowoczesnych standardów znanych z Zachodu jeszcze trochę brakuje. Na niskie oceny wpłynęły takie czynniki, jak kiepski stan mieszkań na wynajem, przestarzałe rozwiązania infrastrukturalne czy niewygodna komunikacja publiczna. O przyzwoitą “czwórkę” otarł się jedynie Poznań, a najgorzej obcokrajowcy oceniają… Kraków! Czyżby o wszystkim zaważył smog?

Największe minusy Krakowa? Oczywiście zanieczyszczenie powietrza, ale problemem są również konserwatywne i niezbyt tolerancyjne poglądy mieszkańców.

Przyjazne nastawienie

Gdzie mieszkańcy są najbardziej przyjaźni i z uśmiechem pomagają tym obcokrajowcom, którzy jeszcze nie do końca orientują się w mieście? Według ankietowanych cudzoziemców - w Poznaniu. Stolica Wielkopolski otrzymała notę 4,41, wyprzedzając Wrocław i Kraków. Ekspaci najbardziej surowo ocenili Łódź, Warszawę i Bydgoszcz.

Może miałem szczęście, ale śmiało mogę powiedzieć, że Polacy są bardzo pomocni, kiedy tego potrzebujesz.

Estetyka

Pod względem czystości, zadbanych ulic i chodników oraz utrzymania budynków w mieście najlepiej wypadła Warszawa. Najgorzej - Łódź, w której wciąż straszą stare, nie wyremontowane kamienice (co wśród lokalnych ekspatów wpływa również na poczucie bezpieczeństwa).

Rozpadające się budynki w Łodzi mogą odstraszać turystów i przyjezdnych.

Tolerancja

Rasistowskie zaczepki i dyskryminacja na tle pochodzenia, religii i orientacji seksualnej to wciąż problemy, z którymi muszą zmierzyć się polskie miasta. Według badanych obcokrajowców żadne z nich nie zasłużyło na więcej niż 3. Najbardziej tolerancyjne okazały się Katowice i Poznań (oba z oceną 3,84). Najniższą ocenę otrzymała Łódź, w której - jak wynika z zebranych opinii - obcokrajowcy nie czują się bezpiecznie i często muszą radzić sobie z obraźliwymi komentarzami mieszkańców.

Potrzebne są instytucje, które uzupełnią wiedzę lokalnych mieszkańców o innych kulturach, pomogą w integracji i pokażą, że rasizm to zło.

Kultura i rozrywka

Najwięcej rozrywek obcokrajowcy znajdują w Krakowie, z jego licznymi knajpkami, pubami i klubami oraz wydarzeniami kulturalnymi: koncertami, wystawami i festiwalami. Po piętach stolicy Małopolski depczą Wrocław i Poznań. Na nudę najbardziej narzekają cudzoziemcy mieszkający w Bydgoszczy. Choć miasto stoi muzyką, na bydgoskich scenach rzadko występują zagraniczne gwiazdy, a lokalne festiwale skierowane są raczej do koneserów muzyki klasycznej i opery.

Bydgoszcz to nudne miasto - nikt nie mówi tu po angielsku, a studenci z Erasmusa zupełnie nie mają się tu jak rozerwać.

Ekologia

Nasze badanie przeprowadzaliśmy zimą, gdy nad większością polskich miast unosi się szkodliwy dla zdrowia smog. Niskie oceny w tej kategorii były więc niemal pewne. Prawdziwie katastrofalną notę otrzymał Kraków, którego trująca sława od dawna wykracza poza granice kraju. Najwyżej oceniony został Poznań (w rankingu obcokrajowców najbardziej zadbane miasto w Polsce), o włos wyprzedzając kuszące świeżym, nadmorskim powietrzem Trójmiasto.

Zanieczyszczenie powietrza to koszmar, Polacy muszą coś z tym zrobić!

Przebić się przez barierę językową

Jednym z największych problemów obcokrajowców mieszkających w polskich miastach jest bariera językowa, najbardziej utrudniająca komunikację z mieszkańcami i załatwianie codziennych spraw ekspatom żyjącym w Warszawie, Bydgoszczy i Wrocławiu.

Jak obcokrajowcy mówią po polsku? Nie najlepiej - blisko 57% ankietowanych deklaruje znajomość języka na poziomie podstawowym, a co szósty zna jedynie kilka podstawowych zwrotów. W kwestii nauki polskiego imigranci są podzieleni - 42% uczęszcza na kursy języka lub uczy się go prywatnie, a 44% w rozmowach z lokalnymi mieszkańcami woli zostać przy angielskim. Tylko 14% deklaruje, że planuje podjąć naukę w najbliższej przyszłości.

Czego dowiedzieliśmy się z naszego badania?

Obcokrajowcy przyjeżdżający do Polski szybko stają się częścią społeczeństwa, znajdując pracę lub wybierając studia na lokalnych uczelniach. Badani uważają, że w polskich miastach jest bezpiecznie - w tej kategorii średnia ocena w 6-stopniowej skali to 4.63. Mimo coraz szybszego rozwoju i sporego potencjału, polskie miasta w oczach cudzoziemców wciąż nie uchodzą za nowoczesne. Wychuchane centra nie wystarczą, gdy w oczy rzucają się przede wszystkim liczne zaniedbane okolice. Choć ekspaci uważają Polaków za przyjaźnie nastawionych (średnia 4,05), wciąż mamy do odrobienia lekcję z tolerancji. Rasizm i dyskryminacja spotykają obcokrajowców w każdym mieście. Język jest problemem. Obcokrajowcy praktycznie nie znają polskiego (choć chcą się go uczyć), często narzekają również na poziom angielskiego wśród lokalnych mieszkańców. Tak trudno się dogadać, dlatego spore znaczenie w odbiorze miast ma obecność innych międzynarodowych pracowników i studentów.

Metodologia badania

Badanie przeprowadzono na przełomie stycznia i lutego metodą wywiadów internetowych. W badaniu wzięło udział 667 kobiet i mężczyzn pochodzących z różnych krajów świata, a obecnie mieszkających lub przebywających na terenie jednego z ośmiu badanych miast.