Ambtenaren, leerkrachten, cipiers, spoorwegpersoneel, buschauffeurs: de stakingen in België bereiken deze dinsdag een nieuw hoogtepunt. Het verkeer in Brussel staat muurvast, de Thalys rijdt niet, de metrostations zijn verlaten, overal demonstraties – en de toon wordt almaar schriller. Totale impasse, kopte De Standaard dinsdagochtend. Loopt België letterlijk en figuurlijk vast?

Met de cipiers, die kampen met personeelsgebrek en overbevolking van gevangenissen en daar al vijf weken over staken, leek de strijdbijl bijna begraven. Maandag sloten vier vooral Vlaamse bonden een akkoord met de centrumrechtse regering. Alleen: de twee grote Franstalige bonden verwerpen het compromis en staken verder. Daarmee volgt na de woede over bezuinigingen nu de woede op elkaar – en dat zo kort na de recente aanslagen waarna de nationale eenheid juist weer enigszins was hersteld. „Dit is geen goede zaak als je van dit land houdt”, zei de Gentse politicoloog Nicolas Bouteca vanochtend op de radio.

De frustratie bij de Franstaligen zit diep. Zij voelen zich ondervertegenwoordigd in de door Vlamingen gedomineerde federale regering. Ze vinden dat de voorgestelde bezuinigingen hen harder treffen. En zij lijken inspiratie te putten uit de felle stakingen even verderop, in Frankrijk. „Als het nodig is, houden we guerrilla-acties”, zei een Franstalige vakbondsleider vanochtend. „We zijn bereid om tot de finish te gaan.”

Bart de Wever, wiens Vlaams-nationalistische N-VA in de regering zit, piekert er niet over om het beleid aan te passen, zei hij vanochtend. „Besparen is niet leuk, maar het moet wel gebeuren.” De Franstaligen, zegt hij, hebben maar één doel voor ogen: de regering ten val brengen.

„Dit is een politieke staking. Men wil geen centrum-rechts beleid in Wallonië, maar links of uiterst links.”

De Franstalige vakbonden spelen volgens De Wever met vuur, door hun „taalgebruik over de regering als rotzakjes, fascisten en onbekwamen”. „Dan moet je niet verbaasd zijn dat mensen daar op straat nog overheen gaan.” De socialistische spoorbond, die actievoert tegen het schrappen van twee compensatiedagen, kondigde dinsdag aan dat hij nog de hele week verder wil staken. Daardoor kan het spoorverkeer tot en met vrijdag grotendeels ontregeld zijn.

Een versie van dit artikel verscheen ook in NRC Handelsblad van 31 mei 2016