In het Rotterdamse Erasmus MC heeft een coronapatiënt plasma ontvangen van iemand die is genezen van covid-19, de ziekte die wordt veroorzaakt door het coronavirus. Dat gebeurde afgelopen woensdag. Het is voor het eerst dat in Nederland iemand deze behandeling krijgt. De patiënt doet mee aan wetenschappelijk onderzoek dat moet uitwijzen of toediening van plasma het ziekteverloop gunstig kan beïnvloeden.

Het onderzoek draait om zogeheten antistoffen. Wie besmet raakt met een virus maakt daar meestal antistoffen tegen aan. Die antistoffen komen terecht in het plasma: het bloed zonder de bloedcellen.

Antistoffen hechten aan verschillende stukjes van het oppervlak van virusdeeltjes en op die manier neutraliseren ze virussen. Ook werken antistoffen als een soort signaal-vlaggetje: ze laten afweercellen weten dat zij de virusdeeltjes moeten opruimen.

Kleine onderzoeken

De hoop is nu dat plasma met antistoffen tegen het coronavirus het herstel van coronapatiënten bevordert. "Tijdens de SARS-uitbraak in 2003 is bijvoorbeeld een aantal kleine onderzoeken uitgevoerd met plasma van mensen die van SARS waren genezen", vertelt internist-infectioloog Bart Rijnders, die het onderzoek in het Erasmus MC leidt.

"Die onderzoeken bij SARS-patiënten suggereren voorzichtig dat toediening van plasma met antistoffen de kans op overlijden verkleint. Het kan wellicht helpen om het verblijf in het ziekenhuis te verkorten en het aantal virusdeeltjes te verminderen", zegt Rijnders.

Inmiddels verschijnen ook de eerste publicaties over coronapatiënten die plasma met antistoffen ontvingen. Chinees onderzoek beschrijft bijvoorbeeld tien patiënten die plasma kregen en vooruit gingen. Zuid-Koreaanse onderzoekers beschrijven een man van 71 en een vrouw van 67 die plasma ontvingen en herstelden.