Epoka nazistowska przenika do subkultury uczniowskiej. Zbyt późno jest o niej mowa na lekcjach historii.

Emilia ma 15 lat i jest uczennicą jednej ze szkół w Dreźnie. Otrzymała właśnie nagrodę Komitetu Wspierającego Pomnik Holokaustu w Berlinie za odwagę cywilną. Ujawniła, że w jej szkole panuje moda na symbole hitlerowskie. Do dobrego tonu należy opowiadanie kolegom i koleżankom, że ma się komórkę naładowaną na 88 proc. Wszyscy wiedzą, że ósma litera alfabetu to H, a dwa razy H to Heil Hitler. Poniżej dalsza część artykułu

To oczywiście finezyjna forma, bo w końcu w szkole słychać po prostu wypowiadane głośno hitlerowskie pozdrowienie. Z obowiązkowym podniesieniem prawej ręki. Na tym nie koniec. Do katalogu obelg dołączyło określenie „Ty Żydzie”. Uczniowie przesyłali sobie także obrazki chmury ciemnego dymu z podpisem „Żydowska rodzina”. Emilia nie mogła tego tolerować. Jej informacje dotarły do komitetu Pomnika Holokaustu, który przyznał jej tegoroczną nagrodę.

Na stronie internetowej komitetu pojawiło się jedynie jej zdjęcie. Pozostałe dane są trzymane w tajemnicy. Wiadomo jedynie, że nagroda wyniosła 2 tys. euro. – Jest to podyktowane względami bezpieczeństwa – mówi Rzeczpospolitej” Katherina Kath, rzeczniczka komitetu. W końcu może zostać uznana za obrzydliwą donosicielkę w środowiskach neonazistowskich. Mimo to Emilia podjęła wspólnie z rodzicami decyzję o upublicznieniu całej sprawy.

Jest to rzecz poważna, gdyż podobne rzeczy zdarzają się w wielu niemieckich szkołach. Przy tym posługiwanie się symbolami hitlerowskimi jako szerzenie nienawiści rasowej jest zagrożone karą do trzech lat więzienia. Nie tylko dlatego podobne zachowania w szkołach są tępione. Stały się w niektórych środowiskach swego rodzaju subkulturą. Na przykładzie nienazwanej szkoły w Dreźnie uczniowie wiedzą, z jaką materią mają do czynienia. Chociaż nie wszyscy. Z niedawnych badań Fundacji Körbera wynika, że 47 proc. uczniów w wieku 14–16 lat wie, co kryje się za nazwą Auschwitz -Birkenau. Znajomość faktów rośnie nieco później. Tak więc 71 proc. siedemnastolatków oraz starszych uczniów wie więcej o tym obozie zagłady.

– W coraz mniejszej ilości szkół występuje historia jako osobny przedmiot, więc coraz bardziej skąpa jest ogólna wiedza historyczna – mówi „Rzeczpospolitej” Sven Tetzlaff z Fundacji Körbera. Zbyt późno też pojawia się w podręcznikach temat Holokaustu, bo dopiero w dziewiątej–dziesiątej klasie, co oznacza, że uczniowie mają wtedy 16–17 lat. Do tego czasu czerpią na ten temat wiedzę z innych źródeł. W dodatku nauka o zbrodniach nazistowskich ogranicza się często do samego Holokaustu. – Jeszcze w lach 80.–90. ubiegłego wieku w niemieckich podręcznikach historii Holokaust był traktowany równolegle do innych zbrodni ludobójstwa. Od tego czasu następowała stopniowa zmiana akcentów – mówi „Rz” Krzysztof Ruchniewicz.

Uczniowie nie mają więc praktycznie żadnej wiedzy na temat okrucieństw dokonanych przez hitlerowskie Niemcy na ziemiach polskich. Równocześnie maleje liczba Niemców, którzy wiedzą, co się działo w Auschwitz-Birkenau. Pięć lat temu wiedzą tą dysponowało 90 proc. obywateli RFN, obecnie 86 proc. – Jednym z czynników może być coraz większa liczba imigrantów w Niemczech – mówi Sven Tetzlaff. Rzecz w tym, że wielu imigrantów, szczególnie z państw muzułmańskich, ma zupełnie inną wizję historii, a co za tym idzie ograniczoną wiedzę na temat niemieckich zbrodni.

Równocześnie ściganie symboli nazistowskich przybiera nierzadko satyryczny wymiar. Kilka lat temu jeden z niemieckich rzeźbiarzy wystawił w swym ogrodzie kilka krasnoludków z podniesioną prawą ręką w geście hitlerowskiego pozdrowienia. Niebawem zjawiła się u niego policja, a prokurator wszczął śledztwo o szerzenie nienawiści rasowej.