December 2018, Atlanta United viert het Amerikaans kampioenschap. Beeld AFP

Dertien maanden geleden, in november 2017, vond ­Guido Albers, zaakwaarnemer en boezemvriend van Frank de Boer, in Amerika een nieuwe liefde: voetbalclub Atlanta United. ‘Ik was ­direct verkocht, de sfeer en ambitie hier zijn onbeschrijflijk. Ik heb ge­opperd dat Frank de volgende coach moest worden.’

Aldus geschiedde. Woensdag ­zijn De Boer en Albers afgereisd naar de club die pas twee jaar meedraait in de Amerikaanse voetbalcompetitie MLS, maar het afgelopen seizoen kampioen werd. Wat heeft de 48-jarige oud-Ajaxtrainer, die buitenlandse avonturen Inter ­Milaan en Crystal Palace in de knop zag breken, te zoeken in Amerika? Het land ontbrak bij het WK en trekt louter ­toppers aan die al over hun hoogtepunt zijn.

Albers is dolenthousiast. ‘Dit is een perfecte match, véél kansrijker voor Frank dan de avonturen bij Inter en ­Palace. Hier kan hij echt zijn stempel drukken. Hij heeft niet voor niets voor vier jaar getekend.’

Albers wijst op de groeipotentie en het ambitieuze, leergierige karakter van club, personeel en spelers. Hij ­rekent voor: bij Inter verdiende de nummer 28 in de pikorde nog 2 miljoen euro netto. Bij Atlanta toucheren de meeste basisspelers zo’n 500 duizend dollar bruto (440 duizend euro). Hun salarissen zijn begrensd. ‘Die gaan als de brandweer. Ze willen leren, verder komen.’

Ook Earnest Stewart, technisch ­directeur van de Amerikaanse voetbalbond en eerder werkzaam bij NAC en AZ is te spreken over de keuze van De Boer. ‘Atlanta United wil doorstroming vanuit de jeugd en dominant, aanvallend voetbal spelen. Past Frank perfect bij.’

Geen hooligans

Gemiddeld trekt Atlanta United ruim 55 duizend enthousiaste, in de clubkleuren rood en zwart uitgedoste fans van divers pluimage. Tijdens de apotheose van de play-offs zat het stadion, dat 1,5 miljard euro kostte en gedeeld wordt met American football-club Atlanta Falcons, vol met 71 duizend fans. Het stadion staat middenin de stad. Hooliganisme ontbreekt, de sfeer is eerder blijmoedig. Gezinnen, maar ook vriendengroepen met verschillende politieke, religieuze en seksuele voorkeuren en van diverse komaf staan kriskras door elkaar ‘A-T-L’ te schreeuwen.

Stewart is vooral onder de indruk van het ovaalvormige videoscherm boven het veld (19 duizend vierkante meter) waarop boodschappen en herhalingen worden afgespeeld. Stewart: ‘Wat ook helpt: entreekaartjes zijn best goedkoop. Koffie en bier kosten in het stadion evenveel als om de hoek. En de eigenaar heeft zijn commitment gegeven.’

Verdienmodel

Die eigenaar is multimiljardair ­Arthur Blank, medeoprichter van bouwmarktgigant Home Depot. Blank wil een erfenis achterlaten in de hem geliefde stad. Tegelijkertijd ziet hij Atlanta United als een verdienmodel. Meer miljardairs adopteerden de laatste jaren een MLS-club. Stewart: ‘Geloof me, dat doen ze echt niet zonder de marketingmogelijkheden te hebben onderzocht. Niemand in Amerika wil geld verliezen. American footballclubs zijn miljarden waard geworden, wellicht dat voetbalclubs eenzelfde vlucht nemen.’

Waar LA Galaxy (David Beckham, ­Zlatan Ibrahimovic) en de clubs in New York (Thierry Henry, Andrea Pirlo) gokken op de aantrekkingskracht van een paar grote namen, investeert Atlanta in relatief onbekende spelers. Stewart: ‘De Venezolaanse spits Josef Martínez is topscorer en verkozen tot meest waardevolle speler. Hij kostte Atlanta slechts 8 miljoen en is nu een veelvoud daarvan waard.’

Atlanta staat op het punt de Argentijnse sterspeler Gonzalo ‘Pity’ Martinez van River Plate in te lijven voor ruim 15 miljoen euro. Albers: ‘Daar ­zaten ook Barcelona en Real Madrid achteraan. Maar hij en zijn adviseurs zien de potentie van de MLS.’ Martinez zal meer verdienen dan een halve ton. Drie selectieleden mogen buiten het standaardloon extra worden betaald door eigenaren of sponsors.

De aanvoerder van Atlanta United Michael Parkhurst omhelst Arthur Blank. Beeld AP

Blijvertje?

Zal de nieuwe voetbaloprisping in de Verenigde Staten beklijven? Ook in Los Angeles en Minnesota verrijzen nieuwe voetbaltempels. Het succes van United strekt tot voorbeeld voor de rest. De staat Georgia, waarvan Atlanta de hoofdstad is, staat niet te boek als sportminded, al was honkbalclub Atlanta Braves in de jaren negentig zeer succesvol was en organiseerde Atlanta in 1996 de Spelen.

Atlanta lijkt rijp voor een nieuwe sportclub die direct succesvol is. Veel inwoners komen oorspronkelijk uit landen waar voetbal de populairste sport is. ‘Voetbal is ijshockey al ver voorbij,’ weet Stewart. Toch neemt het aantal jeugdvoetballers in de VS af. Het percentage spelers in de vormende leeftijd van 6 en 12 jaar is met zo’n 14 procent afgenomen naar 2,3 miljoen, onderzocht The New York Times. De voormalige Amerikaanse doelvrouw Hope Solo stelt dat ze tegenwoordig geen voetballer had kunnen worden vanwege de hoge contributiekosten. ‘Voetbal is een witte rijkeluiskinderensport geworden.’

Reistijd

Stewart meent dat de reistijd het grootste probleem is. ‘In Nederland fiets je in vijf minuten van de ene amateurclub naar de andere, in Amerika zit je daarvoor vaak vijf uur in de bus.’ Zijn hoop is onder meer gevestigd op de jeugdacademies van de MLS-clubs, verbeterde logistiek, structuur en de aanzuigende werking van talenten als Christian Pulisic die woensdag voor 64 miljoen euro door Chelsea werd gekocht. Hij is de duurste Amerikaanse speler ooit.

De Boer en zijn zaakwaarnemer geloven in elk geval in de toekomst van Atlanta. Kort nadat hij zijn woord had gegeven stond de Belgische topclub Anderlecht op de stoep. Albers: ‘Ik geloof meer hier in. De competitie begint in februari en dit hele project heeft de toekomst.’

Stewart: ‘We lopen decennia achter wat betreft onze voetbalcultuur in vergelijking met Europa en Zuid-Amerika. Wat wij nodig hebben zijn rolmodellen en uitstekende coaches, die ook oog hebben voor de doorstroming van eigen jeugd. Iemand als Frank dus.’

De Boer en zijn vrouw Helen gaan het naar hun zin hebben in Atlanta, verwacht Stewart. ‘Het is een veelzijdige stad met een prettig klimaat en het ruikt er echt naar voetbal.’