Europejski Bank Inwestycyjny w czwartek na posiedzeniu rady dyrektorów w Luksemburgu podjął decyzję o zaprzestaniu finansowania inwestycji związanych z gazem ziemnym z końcem 2021 r.

Organizacja WWF informuje, że bank stał się w ten sposób pierwszym na świecie publicznym pożyczkodawcą, który zobowiązał się do zakończenia finansowania węgla, ropy i gazu. Jej zdaniem inne banki publiczne i prywatne muszą teraz pilnie pójść w ich ślady.

"19 państw członkowskich UE, w tym Niemcy, poparło tę politykę. Trzy kraje - Polska, Rumunia i Węgry - głosowały przeciw, ponieważ chciały większej elastyczności w zakresie finansowania gazu, a sześć wstrzymało się od głosu. Spośród tych sześciu Estonia, Litwa, Malta i Cypr nie głosowały z powodu braku elastyczności w zakresie gazu, a Luksemburg i Austria wstrzymały się od głosu, ponieważ sprzeciwiły się włączeniu energetyki jądrowej" – podała organizacja.

Z decyzji zadowolony jest ekonomista z biura WWF Sebastien Godinot. "Czapki z głów przed Europejskim Bankiem Inwestycyjnym i krajami, które ciężko walczyły, aby pomóc mu ustanowić globalny punkt odniesienia. Wszystkie banki publiczne i prywatne muszą teraz podążać tym samym krokiem i zakończyć finansowanie węgla, ropy i gazu" – wskazał.

Jak dodał, EBI w swojej polityce energetycznej nie może dopuszczać wyjątków, które pozwalałyby mu nadal finansować niektóre projekty gazowe. W jego opinii powinien koncentrować się wyłącznie na czystych źródłach energii, takich jak wiatr i słońce.

Decyzją rady dyrektorów EBI usatysfakcjonowana jest też organizacja Friends of the Earth Europe. Jej zdaniem stanowi ona duży krok naprzód w kampanii na rzecz Europy wolnej od paliw kopalnych.

"Dzisiejsza decyzja jest znaczącym zwycięstwem dla ruchu klimatycznego. W końcu największy na świecie bank publiczny w wyniku publicznej presji uznał, że finansowanie wszystkich paliw kopalnych musi się skończyć, a teraz wszystkie inne banki, publiczne i prywatne, muszą podążać za nimi" – powiedział działacz organizacji Colin Roche.

Jak dodał, 2021 rok to jednak za mało. "EBI musi odrzucić wszelkie projekty związane z paliwami kopalnymi, (...), a nie czekać do 2021 r." – wskazał. Powiedział też, że "Niemcy i Komisja Europejska muszą teraz zakończyć swoją obsesję na punkcie gazu i skoncentrować się na działaniach nadzwyczajnych, potrzebnych do powstrzymania kryzysu klimatycznego, zamiast budowania kolejnych projektów gazowych na następne dziesięciolecia".

Według organizacji Climate Action Network (CAN) decyzja EBI o znacznym ograniczeniu udzielania pożyczek na projekty związane z paliwami kopalnymi to "pierwszy krok, aby stać się bankiem UE ds. klimatu, tak jak obiecała (przyszła) przewodnicząca Komisji Europejskiej, Ursula von der Leyen".

"Aby EBI stał się bankiem klimatycznym UE, będzie musiał także wyjść poza energię i wkrótce przyjąć strategię klimatyczną, w której neutralność klimatyczna będzie najważniejsza dla wszystkich jego operacji" – powiedział działacz CAN Markus Trilling.

Czwartkowa decyzja EBI oznacza, że bank nie będzie w ogóle finansował inwestycji związanych z paliwami kopalnymi; kilka lat temu wycofał się z kredytowania inwestycji związanych z węglem. EBI oświadczył, że zamierza finansować w energetyce tylko odnawialne źródła energii i projekty związane efektywnością energetyczną.

Pomysł wycofania się z inwestycji gazowych budzi kontrowersje. Krytycy wskazują, że decyzja ta uderzy w te państwa UE, które w znaczącym stopniu uzależnione są od paliw kopalnych i które w związku z tym będą musiały ponieść ogromne koszty transformacji energetycznej. Jednym z takich krajów jest Polska. Paliwem przejściowym dla nich ma być właśnie gaz.

Z Brukseli Łukasz Osiński (PAP)