Beykent Üniversitesi'nde görev yapan akademisyen T.Z., özel üniversitelerdeki atmosferi ve yaşananları soL'a anlattı. Özel üniversitelerde her şeyi belirleyenin piyasalaşma olduğunu, bu durumun üniversitelerde eğitim ve araştırmayı imkansız hale getirdiğini belirten T.Z., Çankaya Üniversitesi'nde öğrencisi tarafından öldürülen Ceren Damar'a ilişkin ise, 'Çalışma hayatı içerisinde yaşadıklarımızı normalleştirmeye de başlıyoruz. Öğrencilerin oda basması, hocalarıyla kavga etmesi bizim günlük hayatımızın parçası oluyor. Bu sebeple Ceren Damar olayı ve benzerlerini duyduğumuzda tepki gösteriyoruz ama şaşırmıyoruz' dedi.

Beykent Üniversitesi'nde görev yapan akademisyen T.Z., soL'a konuşarak özel üniversitelerin durumunu anlattı. Çok sayıda öğrenciye çok az sayıda akademisyenin yoğun çalışma yüküyle yetersiz ortamlarda ders verdiğini aktaran akademisyen T.Z., piyasalaşmanın araştırma ve eğitimin önünde engel olduğunu belirtti.

T.Z.'ye göre özel üniversitelerin koşulları, eğitim ve araştırmayı engellediği gibi öğrencilerle öğretim görevlilerinin karşı karşıya gelmesine de neden oluyor.

İşten atılma baskısı nedeniyle açık ismini veremediğimiz T.Z.'nin soL'un sorularına verdiği yanıtlar şöyle:

'İKİ YÖNLÜ YETERSİZLİK VAR'

Beykent Üniversitesi'nde ne kadardır çalışıyorsunuz? Üniversitenin çalışma koşulları ve yaşadıklarınızla ilgili neler söylemek istersiniz?

Beş yıldan uzun süredir Beykent Üniversitesi'ndeyim. Akademisyen olarak görevimiz ders vermek ve araştırma yapmak, yaptığımız araştırmaları öğrencilere aktarmak, ancak bunların ikisi de üniversitenin koşulları sebebiyle yetersiz kalıyor.

Üniversitenin fiziki şartları öğrenci kapasitesini karşılayacak düzeyde değil, sınıflar yetersiz. Sınıflar ayarlanamadığı için ders yükleri azaltılıyor, öğrenciler haftada iki gün sabah 08.00, akşam 20.00 arasında ders almak zorunda kalabiliyor. Öğretim görevlisi sayısı da öğrenci sayısını karşılayacak düzeyde değil. Akademisyenlerden alanları olmayan konularda ders vermeleri isteniyor.

Araştırma alanıysa masraf kalemi olarak görülüyor, konferanslara katılımımız desteklenmiyor. Laboratuvarlar yeterli düzeyde değil. İş yükümüz sebebiyle araştırma yapmaya vaktimiz de olmuyor. Üniversite yalnızca kendi imajı için önemli, maddi olarak kendisini etkileyecek konuları önemsiyor. Makale sayısı da bu sebeple önemseniyor.

'DÖNEMDE EN AZ 5 DERS VERMEMİZ GEREKİYOR'

Üniversite bizden dönemde en az 5 ders vermemizi talep ediyor. Bu rakam 7 derse kadar çıkabiliyor. Derslerin konuları çalıştığımız alanlarla, uzmanlığımızla ilgili olmayabiliyor. Kendi bölümümüzün dersiyse ve YÖK vermemize izin veriyorsa, bu dersleri konuda uzman olmasak bile vermek durumunda kalıyoruz.

Yılda en az 10 ders vermemiz gerekiyor, bu da üzerimizde ağır bir iş yükü oluşturuyor ve derslerin kalitesini etkiliyor. Dersi vermek için gereken bir hazırlık süreci var. Ayrıca her derste iki quiz, bir vize ve bir final yapmamız isteniyor. Kimi akademisyenler iş yükünün ağırlığı ve üniversitenin buna yönlendirmesi sebebiyle derslerde öğrencilere slayt göstererek dersi geçiştirmeyi ve sınavları klasik yerine test olarak yapmayı tercih ediyor.

Öğrenci sayısı çok fazla ve sınav yaptıktan sonra belirli bir sürede sınavları okuyup notları açıklamak ve bunu doğru olarak yapmak zorundasınız. Kimi akademisyenler maddi gerekçelerle ve yine okulun yönlendirmesiyle 7 ders vermeyi tercih edebiliyor. Bu durumda derslerin içeriği ve öğrenciye kazandırdıkları sınırlı oluyor.

'AKADEMİSYEN OLARAK HER İŞİ YAPMAK DURUMUNDASINIZ'

Yönetim sizden yalnızca ders vermenizi değil, idari işlerle de ilgilenmenizi istiyor. Ders kaydından başlayarak pek çok konuda idari personel gibi de çalışıyorsunuz. Bu durumda öğrenciyle ilişkiniz de öğrenci sizi idari sorunlardan sorumlu kişi olarak gördüğü için sağlıklı olmuyor.

Öğrencilerle sorun yaşadığınız zaman yönetim arkanızda durmuyor. Üniversite yönetimi sorun çıkmasını istemiyor, sizden de taleplerine itiraz etmemenizi istiyorlar ve işten çıkarmayla tehdit ediyorlar. Akademisyen olarak bir güvenceniz yok.

Üniversite yönetimi size değer vermediği için öğrencinin gözünde de değersizleşiyorsunuz. Dikey-yatay geçiş, ders saydırma gibi konularla siz ilgileniyorsunuz ve çıkan problemlerden dolayı öğrenci sizi suçluyor.

Kopya çekme gibi olaylarda yakalarsanız, işleyen disiplin süreci ve öğrenciyle karşı karşıya gelmeniz sebebiyle suçlu oluyorsunuz, yakalamazsanız yakalamadığınız için suçlu oluyorsunuz. Üniversitenin öğrenciyle ilişkisi "müşteri memnuniyeti" gibi işliyor.

Bölümünüzün tercih edilmemesi durumunda bile siz suçlu gösteriliyorsunuz. Üniversite sizden öğrencilerin neden bu bölümü daha az tercih ettiğine yönelik rapor hazırlamanızı istiyor.

'EĞİTİM ALMAYA GELENLER YETERSİZLİKLERLE KARŞILAŞIYOR'

Anlattığınız koşullarda öğrenciler nasıl eğitim alabiliyor? Üniversitenin koşulları öğrencilerin tepkisine yol açmıyor mu?

Üniversiteye gelen öğrencilerin bir kısmı yalnızca diploma almak için geliyor. Bu durumda sizden yalnızca kendilerini dersten geçirmenizi istiyorlar. Gerçekten ders anlatmak istediğinizde ve zor sınavlar yaptığınızda size tepki gösteriyorlar. Öğrenciler sizi dersten kalmaları sebebiyle şikayet ettiğinde yönetim de size tepki gösteriyor.

Öğrencilerin önemli bir bölümü aynı zamanda çalışıyorlar ve bu sebeple ders yükünün azaltılması gibi kararlardan memnun oluyorlar. Bu öğrencilerle de akademisyenler olarak biz ilgilenmek durumunda kalıyoruz. Öğrenci bize çalıştığını ve bu sebeple derslere, sınavlara gelemediğini söylediğinde vicdanen de sorumlu hissediyoruz.

Gerçekten eğitim almaya gelenlerse üniversitede yetersizliklerle karşılaşıyor. Üniversitenin kütüphanesi ihtiyaçları karşılayacak durumda değil. Öğrenciler için ortak alanlar bulunmuyor. Üniversite ve kampüs hayatı yaşayamadan mezun oluyorlar. Öğrencilerde üniversite aidiyeti oluşmuyor.

'2-3 SAATTE BU KONULARI ÖĞRENMELERİ MÜMKÜN DEĞİL'

Derslerin süresi de öğrencilerin konuları öğrenmesi için yeterli değil. Olağan koşullarda iki dönemde verilmesi gereken dersler, tek dönemde, haftada 2-3 saat olarak verilebiliyor. Öğrencilerin konuları bu kadar kısıtlı sürede öğrenmeleri mümkün değil.

Üniversitede bir öğrencinin, bir hocasını tek derste görmesi gerekir. Ancak akademisyen sayısının yetersizliği sebebiyle ilköğretim öğretmeni gibi sabahtan akşama kadar aynı öğrencilerin derslerine girebiliyoruz. Öğrenci her dönemde aynı hocayı görerek mezun oluyor.

Üniversite okumak için gelen öğrencilerin eğitim hakkının gasp edildiğini bile söyleyebiliriz. Çalışma yükümüzle ve özel üniversitelerin işleyişiyle literatür takibi yapıp öğrencilere gelişmeleri aktarabilmemiz zaten mümkün değil.

Öğrenciler verdikleri paranın karşılığını da kesinlikle alamıyorlar. Yönetim parayı spor branşları gibi yerlere reklam sağlayacağı için harcayabiliyor, ancak bunun dışında kitlesel eğitim izleniyor ve piyasalaşma koşulları işliyor. Üniversitede her şeyi piyasalaşma belirliyor.

'ÖĞRENCİLER KENDİLERİNİ SUÇLUYOR'

Bazı öğrencilerinse kendilerini suçladıklarını görebiliyoruz. Yaşadıklarından dolayı kendilerini sorumlu tutuyorlar, "Çalışmadık, buraya geldik" diyerek üniversiteye tepki göstermiyorlar.

Öğrenci yaşadıklarından dolayı tepki göstermek isterse de, her konuda bizimle karşı karşıya olduğu için ilk tepki gösterdikleri de yine biz oluyoruz.

Özel üniversiteler "21. yüzyıl eğitimi" gibi söylemler kullansa da, tamamen kâr odaklı olarak yönetiliyorlar. Bu sebeple halkla ilişkiler ve reklama diğer şeylerden daha çok önem veriyorlar. Üniversitenin hazırladığı bazı reklamları gördüğümüzde "Yine abartmışlar" diyoruz.

'HERKESTE TÜKENMİŞLİK HİSSİ VAR'

Bu koşullarda akademisyenler hayatlarını nasıl sürdürebiliyor? Üniversite akademisyenlerin yaşadıkları zorluklardan ve öğrencilerin sorunlarından habersiz mi?

Herkeste yorgunluk, tükenmişlik hissi var. Dönemin başlamasına az bir süre kaldı ancak vereceğimiz dersleri yeni öğreniyoruz. Bitmeyen bir tempomuz var.

Çok öğrenci, çok iş var ve yönetim bizden sadece performans bekliyor. Bu çalışma düzenini sürekli olarak kaldırmak çok zor, bu yüzden sirkülasyon da çok fazla.

Sağlığınızı kaybetme riskiniz var, pek çok akademisyen başka yerlerde iş arıyor, kimileri başka yerlerde çalışmaya gidiyor, ancak yönetim onların yerine yenisini bulabileceğini de biliyor.

Kimi akademisyenlerse Beykent Üniversitesi'nin koşullarının diğer kimi özel üniversitelerden daha iyi olduğunu düşünerek, maddi zorluklar nedeniyle de işini yapmayı sürdürüyor.

'YAŞADIKLARIMIZI NORMALLEŞTİRİYORUZ'

Öte yandan çalışma hayatı içerisinde yaşadıklarımızı normalleştirmeye de başlıyoruz. Öğrencilerin oda basması, hocalarıyla kavga etmesi bizim günlük hayatımızın parçası oluyor. Bu sebeple Ceren Damar olayı ve benzerlerini duyduğumuzda tepki gösteriyoruz ama şaşırmıyoruz.

Örneğin bir dönemde 6 ders verirsek, sonraki dönem 4 ders verme şansımız olabiliyor, aslında bu da çok fazla iş yükü demek ama bunun normal olduğunu düşünmeye başlıyorsunuz. Araştırma görevlileri eskiden 12-13 günde 45 sınava giriyordu, bu sayı 25'e düştüğünde sevinir hale geldiler.

Üniversitenin ve öğrencilerin sizden beklentileri de bu koşullar altında azalıyor. Yönetim kitlesel eğitim sebebiyle öğrenciye çok şey veremeyeceğinizi biliyor, öğrenciler de yalnızca mezun olup diploma almaya odaklanıyor.

Yönetim ot-sopa yöntemini uyguluyor. Çok ders verip, az şikayet ederseniz, öğrencilerle sorun yaşamazsanız seviliyorsunuz. Bunlara karşın üniversitede herkes 2-3 kişilik iş yapmak zorunda kalıyor. İdealistseniz bu koşullar altında çok çabuk yoruluyorsunuz, derste öğrenci size bir soru sorduğunda bile cevap verecek haliniz kalmamış olabiliyor.

'ÖZEL ÜNİVERSİTELERDE KADIN OLMAK ÇOK ZOR'

Bir erkek olarak bu konudan bahsetmem doğru olmayabilir ama şunu da söylemek istiyorum, gözlemlediğim kadarıyla özel üniversitelerde kadın olmak da çok zor. Yönetimin aradan çekilmiş olması sebebiyle orman kanunları işliyor ve öğrencinin size bağırması, sizinle kavga etmesi olağanlaşıyor.

Piyasalaşmanın getirdiği koşullarla birlikte kadın akademisyenlerin üzerine bizden daha da çok gelindiğini ve çeşitli başka baskılarla da karşılaştıklarını gözlemliyoruz.

Kimi öğrenciler kadın bir akademisyenin kendisine herhangi bir şey söylemesini kaldıramıyor, onun sözünü daha az değerli görüyor.

Karşımızda orman kanunlarıyla çalışan bir örgütlü kötülük var ve akademik alana her yönden zarar veriyor.