एप राखेपछि मोबाइल चार्ज गर्न नपर्ने : सगुनको सेयर बेच्ने फन्डामात्रै कि साँच्चिकै?

केही हप्ताअघि संसार उछिन्दै नेपाली आविस्कार शीर्षकमा एउटा भिडियो सामाजिक सञ्जालमा निकै सेयर भएको देखियो। त्यसमा गजबको कुरा गरिएको छ। मोबाइलमा एउटा त्यस्तो एप राख्ने, जुन राखेपछि ब्याट्री चार्जरमा जोड्दै पर्दैन। त्यो एपले आफै ब्याट्री रिचार्ज गरिरहन्छ। अहिले हरेक शहरियाको हातमा मात्रै हैन गाउँमा समेत स्मार्टफोन पुगिसकेको छ। स्मार्ट फोनमा सबैभन्दा ठूलो समस्या व्याट्री छिटै सकिने हो। कहिल्यै ब्याट्री चार्जरमा जोड्नै नपर्ने गरी मोबाइल एपको भरमा चार्ज भइरहने हो भने गजब कुरा भएन त? यदि यो एप आयो भने सगुनलाई सामसङ्ग वा एप्पलले भने जति मिलियन्स् डलर दिएर किन्ने पक्का छ। तर के यो सम्भव छ?

सबभन्दा पहिला भिडियोमा गरिएको दावी हेरौँ-



यी महिला स्वाती दयाल हुन्। सगुनका सहसंस्थापक। सगुन एउटा सोसल साइट हो। यसको विज्ञापन तपाईँले थुप्रै नेपाली अनलाइनहरुमा देख्नुभएको होला। अहिले यो कम्पनीले विदेशमा बसेका नेपालीलाई लक्षित गरी आफ्नो सेयर पनि बेचिरहेको छ।

यी हुन् भारतको आइआइटी दिल्लीका डा. निलाद्री चटर्जी। यिनले पनि भिडियोमा एप चलाउँदा ब्याट्री आफै रिचार्ज हुने एप बनाउने बताएका छन्।

यस्तो बनाउन सकियो भने त क्रान्ति नै हुन्छ। हरेकको मोबाइलमा यो एप हुनेछ। किनभने एप राख्ने बित्तिकै चार्जरमा जोड्नै नपर्ने आफै रिचार्ज हुन्छ। एप राख्यो, हिँड्यो मोबाइल बोकेर। नोबेल पुरस्कारै हात पार्नुपर्ने हो यस्तो आविस्कार भयो भने त।

तर के यो सम्भव छ?

सबभन्दा पहिले आइआइटीकै डा. लाई सोधियो। यस्तो थियो उनलाई पठाइएको इमेल

In my understanding, with all due respect, Sir, the law of conservation of energy states that the total energy of an isolated system in a given frame of reference remains constant. I learnt from my school that no system without an external energy supply can deliver an unlimited amount of energy to its surroundings. Recently, I read several articles about energy harvesting techniques in wireless sensor networks; those techniques include solar, mechanical, and thermal technique.

I am really interested in your technique to recharge battery without external energy, i.e. only with an app, as mentioned in the video. Please refer the video https://youtu.be/ 38fD8Bw_S6c?t=11m59s

Watching the first part of this video, it seems like it is not about energy harvesting, but about ‘perpetual energy’ that can generate energy indefinitely without an energy source.

उनले इमेलमा दिएको जवाफ यस्तो थियो-

उनले त्यसरी एपबाट इनर्जी सिर्जना हुन नसक्ने अर्थमा आफ्नो जवाफ पठाएका छन्।

अनि मैले सोधेँ माइसंसारमा विज्ञानबारे सरल भाषामा बुझ्ने गरी लेखिरहनुहुने ‘विज्ञान बा’ लाई। असाध्यै व्यस्त हुने उनको जवाफ आउन निकै ढिला भयो। उनले यसो भने,

Wireless charging त सम्भव छ, तर त्यो पनि चार्ज गरेकै भयो । कुनै चार्जिङ डिभाइस नजिक नभइकन एपबाट मात्र आफै चार्ज हुने र एक पटक चार्ज गरे पछि कहिलै चार्ज गर्न नपर्ने कुरा त सम्भव छैन।

अहिले सगुन विदेशमा रहेका नेपालीहरुलाई आफ्नो सेयर बिक्री गरिरहेको छ। सगुनको सक्रिय प्रयोगकर्ता धेरै कम छन् र आम मानिसले यो चलाउने कुनै विशेष कारण छैन। के यिनै कारणले हाल गैर आवासीय नेपालीहरुलाई पैसा लगाऊ भन्नका लागि उनीहरु यस्तै अफवाह फैलाउँदै त छैनन्? खबरदार, दु:ख गरेर कमाएको कतार/साउदी अरेबियाका गरिब कामदारहरुको पैसा कसैको लहड (वा रहर)मा नडुबोस्। इन्फर्मेसन टेक्नोलाजीमा भन्न त केही पनि सकिन्न, तर पनि केही खास विशेषता बिना फेसबुक, ट्विटर वा इन्स्टाग्रामलाई च्यालेञ्ज गर्छु भन्नु अहिलेलाई दिवा सपना हुन पनि सक्छ। यदि सगुनले ५० प्रतिसश पनि इन्भेष्टमेन्ट विदेशीहरुसँग लिन सक्यो भने यसलाई मान्न सकिन्छ। नत्र, टेक्नोलोजी नबुझेका नेपालीहरुको मात्र लगानी लानु भनेको शंकाको विषय हो।

इनर्जीको विषयमा चासो राख्ने विदेशमा अध्ययनरत विद्यार्थीका माध्यमबाट अरु केही प्रोफेसरहरुलाई यसको बारेमा सोध्न लगाएको थिएँ। उनीहरुले यो प्रायः असंभव छ भनेका छन्। यस्तो थ्यौरीलाई Perpetual Energy (Perpetual motion) भनिन्छ। गुगल गरी हेर्दा यो विषयमा थप जान्न सकिन्छ।

कहिलेकाहीँ मिडियामा यस्ता दावी हुन्छन्। जस्तै आघा वाकार नामका पाकिस्तानी इन्जिनियरले पानीबाट चल्ने कार बनाएको दावी गरेका थिए। पाकिस्तानका वरिष्ठ पत्रकारदेखि वैज्ञानिक र राजनीतिज्ञहरु समेत मूर्ख कसरी बनेका थिए, यो लिङ्कमा क्लिक गरी पढ्नुस्।

भिडियोमा हेर्नुस् पत्रकारलाई डेमो देखाएको



यो चाहीँ एक जना प्रोफेसरले यस्तो हुदैन भनेको



यो भिडियो पनि हेर्नुस्, किन पानीबाट चल्ने कार सम्भव छैन, विज्ञको भनाई



म विज्ञानको विद्यार्थी परिनँ। तर अहिले हजारौँ नेपाली विदेशमा पढ्न गएका छन् र नेपालमा पनि धेरै विज्ञानका विद्यार्थीहरु छन्। यो के कुरा हो? एप राखेपछि “होक्स” हो कि साँच्चै “नोवेल पुरस्कार” कै हाराहारीको कुरा हो? कृपया आफूलाई भएको जानकारी वा आफ्ना प्रोफेसरलाई सोधेर जानकारी दिन सकिए जनहितका लागि त्यति कष्ट गरिदिनुहोला।