🔊 Beluister dit artikel

Het is zover. 74 jaar na het einde van de Tweede Wereldoorlog, toen duidelijk werd gemaakt dat de schaarse overlevenden niet meer welkom waren en hun bezittingen voorgoed verdwenen, is het herdenken van de grootste industriële genocide in de geschiedenis afgepakt van het handjevol resterende Nederlandse Joden.

Westerbork

Directeur Dirk Mulder van het Herinneringscentrum Kamp Westerbork heeft er een kermis van gemaakt. Van het doorgangskamp waar meer dan 100.000 mensen richting de dood werden getransporteerd. ANWB-wandelaars eten daar nu een boterhammetje in plompverloren, brandschone Duitse goederenwagons waaruit de namen klinken van de gedeporteerden. Mulder kocht die wagons ter decoratie in Duitsland.

Komende zomer wordt het voormalige kamp als vertrekpunt gebruikt voor een mars van De Nacht van de Vluchteling. Actievoerders in gele hesjes (alle sympathie voor die arme vluchtelingen in Syrië en elders) vertrappen dan de grond, betalen, ontvangen badges, daar waar eens de Boulevard des Misères de opstap naar Auschwitz en Sobibor vormde. Dit, aldus directeur Mulder, omdat het dan 80 jaar geleden is dat Joodse vluchtelingen de nazi’s dachten te ontsnappen en in het door Joden bekostigde Kamp Westerbork terecht kwamen.

Take that @kampwesterbork "Elke vergelijking tussen toenmalige vervolgden en huidige vluchtelingen is onjuist, er worden appels en peren. vergeleken.Niemand denkt bij ‘Westerbork’ aan vluchtelingen, iedereen herkent het als halte op weg naar de Holocaust." https://t.co/K05s4yCyW2 pic.twitter.com/YmWV2iQ6xU — Joop Soesan 🇮🇱🇳🇱 (@JoopSoesan) January 28, 2019

Onbegrip

De stormen van protest legde hij genoegzaam terzijde: de Joodse Gemeente, mensen die hun donaties opzegden, docenten die via Westerbork lessen gaven op scholen. ‘Men begrijpt hem niet’, evenmin als men zijn kompaan Ad van Liempt begrijpt, veelvuldig beticht van plagiaat en jatwerk en prominent lid van de raad van advies van het Herinneringscentrum. De wereld begrijpt hen niet.

Als “oorlogsdeskundige” prees Van Liempt het leugenachtige boek Oorlogsouders de hemel in en organiseerde een promotietour voor de auteur, baronesse Isabel van Boetzelaer. Haar vader en grootvader bevonden zich niet – zoals in het boek werd gesteld – jammer genoeg op het verkeerde moment op de verkeerde plaats, maar bleken gevreesde nazi’s.

Frits Barend trekt in dit stuk het tapijt onder de voeten van de journalistieke autoriteit @advanliempt uit. Lees: https://t.co/8ecG5FqKjD — Marc Belinfante (@BelinfanteMarc) April 1, 2019

Gekleineerd

Van Boetzelaer werd een boekpromotie aangeboden uitgerekend in…Herinneringscentrum Kamp Westerbork. Dit evenement werd na stevige protesten en verbaasde krantenartikelen op het nippertje geannuleerd. Maar, niet dan nadat Chaja Polak (auteur van de kritische reactie De man die geen hekel had aan Joden) en Maarten van Voorst, die de fouten in Oorlogsouders aan het licht bracht, door Dirk Mulder stevig waren beledigd en gekleineerd.

Van Liempt werd gedwongen toe te geven dat hij een boek had gepromoot dat hij niet had gelezen. Nadat Chaja Polak een lezing hield over het nivelleren – het gelijkstellen van goed en kwaad – vond Mulder het nodig om tegen haar te zeggen het nog steeds oneens te zijn. Over wat? De ouders van Polak werden opgepakt door een eenheid waarvan vader van Boetzelaer de baas zou worden.

Daders

Van Liempt verklaarde in de NRC daders interessanter te vinden dan slachtoffers. Op 4 mei 2019, in het kader van Theater na de Dam praat hij over de vroegere kampbaas van Westerbork Gemmeker, gelardeerd met fragmenten uit een documentaire waarin overlevenden van de Sjoa aan het woord komen. Heeft Van Liempt hiervoor aan alle slachtoffers toestemming gevraagd? Een futiliteit natuurlijk, als hij zichzelf maar kan profileren.

Disneyland

De komende jaren wordt nog eens 10 miljoen extra subsidie weggegooid om het herinneringscentrum verder tot Disneyland uit te breiden met nog meer schone spoorwegwagons en een fraai wandelpad. Daar waar gearresteerde Joden destijds door de modder naar het kamp moesten sjouwen om later in tegengestelde richting te worden gedeporteerd naar de vernietigingskampen.

Het vijf kilometer lange traject werd pas later met een spoorlijn doorgetrokken naar het kamp waar Gemmeker de baas was. Zijn villa staat nu in een glazen huis (weer een ludiek ideetje van Dirk Mulder, ten koste van 1 miljoen subsidie/gemeenschapsgeld ) waar dansvoorstellingen worden gegeven, omdat ze in “Dierenpark Emmen ook zo succesvol waren”.

Besmet

Voor die tien miljoen euro wordt ook een aparte opvang voor bezoekende kinderen gerealiseerd, alsof de bussen met geïnteresseerde jeugd in de file staan bij het Drentse Hooghalen. Kinderen van volwassenen scheiden … is dat nou wel zo’n goed idee in een voormalig concentratiekamp? In het toeristenwinkeltje ligt naast de plagiaatvolle ‘meesterwerken’ van Van Liempt, het boek Mein Kampf.

Westerbork is besmet en geen plaats meer voor gedenken, zelfreflectie en herdenken. Dat is ons afgepakt.

zie ook deze brief van Simon Hammelburg: "Van Liempt moet zich terugtrekken" pic.twitter.com/RhWU6NVusc — Maarten van Voorst (@maarten_voorst) April 1, 2019

Gerdi Verbeet

Gedurende de afgelopen Kristallnachtherdenking maande Gerdi Verbeet als voorzitter van het Nationaal Comité 4 en 5 mei terecht om alert te blijven op antisemitisme. Zelf is Verbeet niet zo alert. Post van mij aan haar blijft consequent onbeantwoord. Zij heeft wel tijd om lollig te doen (streng, maar ik kan tegen een grapje) in de babbelprogramma’s die ’s avonds de televisie vervuilen. Het Comité zou eens wat kritischer naar zijn eigen activiteiten mogen kijken.

Een paar voorbeelden: in 2012 trok het Comité pas na woedende protesten een gedicht over een gesneuvelde SS’er terug. Oorspronkelijk zou een kind dit gedicht op 4 mei op de Dam voorlezen. In datzelfde jaar moest ook het plan om Duitse soldaten in Vorden te herdenken worden geschrapt. In een mail schreef de toenmalige burgemeester van het Gelderse dorp aan mij dat “het tijd was voor verzoening”.

Potsierlijk

De oproep “alert te blijven” mag dus ook het Comité zelf ter harte nemen. Of zichzelf opheffen, want ons wacht weer die potsierlijke herdenking op de Dam in Amsterdam. Daar worden gemakshalve de slachtoffers herdacht van alle gewapende conflicten. De Tweede Wereldoorlog in Europa, de Japanse bezetting, de politionele acties en slachtoffers van alle politieke blunders waardoor militairen terecht zijn gekomen in landen waar we niets te zoeken hebben.

“Wie iedereen tegelijk herdenkt, herdenkt in feite niemand”, stelt Professor Smelik, directeur van het Etty Hillesum Onderzoekscentrum. De spijker op de kop.

Showvertoning

Ook die Nationale Dodenherdenking is een showvertoning geworden. De kern is van ons afgepakt.

Schaf dan die hele 4 mei-herdenking maar af en houd op met huichelen. Mijn boek Van binnen is alles stuk – Herinneringen van Holocaustoverlevenden, een samenvatting van 1200 getuigen in verhaalvorm en Chaja Polak’s De man die geen hekel had aan Joden, zijn dan nog voor de schaarse geïnteresseerden voorhanden, nakomelingen van de meesterwerken van Philip Mechanicus, Gerhard Durlacher, Primo Levi en Elie Wiesel.