Vouwen

Na bestudering van de structuur van de ringen via röntgendiffractie bleek dat ze ook nog eens gevouwen waren. ‘Als ringen stapeltjes vormen is er een interactie tussen moleculen. In dit geval was er een interactie binnen de grote moleculen.’ De hydrofobe (waterafstotende) delen van de ring vouwden zich naar het midden van het molecuul, iets dat ook gebeurt bij eiwitten in water. Maar de manier van vouwen van de ringen is totaal anders dan bij eiwitten. ‘Eiwitten zijn polymeren die zich vormen via amine-bindingen. In onze moleculen zitten de bouwstenen aan elkaar vast via een disulfide binding. Dit verschil zorgt voor een ander vouwpatroon.’

Het is de eerste beschrijving van een complexe gevouwen structuur (een zogeheten foldameer) die radicaal afwijkt van eiwitten. ‘Ondanks tientallen jaren onderzoek hebben we nog steeds geen betrouwbare ontwerpregels waarmee we de vouwing van eiwitten helemaal kunnen voorspellen’, legt Otto uit. Dit remt de ontwikkeling van nieuwe, in het lab ontworpen enzymen. Een nieuwe klasse vouwende moleculen kan helpen om te begrijpen welke regels er gelden bij het vouwen van moleculen. ‘Het molecuul dat we in ons artikel beschrijven is bovendien de eerste van een serie die we inmiddels hebben ontdekt, en die we in vervolgartikelen zullen beschrijven.’

Ontstaan van leven