Dziewięcioletnie obecnie dzieci, będąc w IV klasie podstawówek, muszą mierzyć się z materiałem, który normalnie przerabiałyby rok później

W tym wieku ten jeden rok to ogromna różnica - dzieci z wcześniejszych lub późniejszych roczników w tym wieku są na etapie nauczania początkowego, z jednym nauczycielem do wszystkich przedmiotów

Pani Katarzyna, mama dziewięciolatka z IV klasy (imię bohaterki zmienione na jej prośbę - red.) podkreśla, że pomoc próbowała uzyskać u posłów PiS i w Ministerstwie Edukacji

Jak podkreśla, wyraźnie widzi, że wśród tego "zapomnianego rocznika", czyli jedynych "przymusowych" sześciolatków posłanych do szkół pojawia się, coraz więcej agresji

Syn pani Katarzyny obecnie ma dziewięć lat. Urodził się w 2009 roku, więc teoretycznie, "rocznikowo" to już dziesięciolatek, jednak na te 10. urodziny musi jeszcze poczekać. Formalnie to więc wciąż dziewięciolatek, który cztery lata wcześniej - jako przedstawiciel tego właśnie rocznika - musiał w wieku sześciu lat pójść do pierwszej klasy.

Teoretycznie nauczyciele mieli być przygotowani na przyjęcie młodszych dzieci, plan zajęć miał być dopasowany do poziomu sześciolatków, lekcje miały być przerywane czasem na zabawę. Jednak w międzyczasie zmieniła się władza, wybory w 2015 roku wygrał PiS, który już w styczniu 2016 cofnął obowiązek szkolny dla sześciolatków. Dla syna pani Katarzyny nic to nie zmieniło, w tym momencie kończył pierwszy semestr nauki w I klasie. A potem zmieniło się wszystko, głównie wymagania stawiane uczniom, a wymuszone przez zmiany wywołane reformą szkolnictwa.

- Nasza klasa złożona jest z samych sześciolatków. To są dzieci o rok młodsze od większości swoich kolegów, będących na tym samym poziomie edukacyjnym - mówi nam pani Katarzyna. - I nagle okazało się, że nasze dzieci - które teoretycznie miały mieć komfortowe warunki nauki - muszą wyrobić normę programową, przewidzianą dla dzieci o rok starszych. Nikogo nie obchodziło, że te dzieci są w wyjątkowej sytuacji, że musiały pójść do szkoły rok wcześniej... I mamy, co mamy. Dziecko nie wyrabia, nie daje rady i powstaje albo agresja, albo zniechęcenie - mówi mama dziewięciolatka - czwartoklasisty.

- Materiał, jaki mają do przerobienia, jest ogromny. Z przyrody to nauka wszystkich układów człowieka, od oddechowego, przez nerwowy i rozrodczy. Z matematyki mają szacowanie i potęgi, rzecz dla dziewięciolatka niemal niewyobrażalna. A do tego, jakby obłożenia materiałem było mało, ta grupa dzieci dostała w większości nauczycieli, którzy wrócili do podstawówek po likwidacji gimnazjów - opowiada pani Katarzyna. - "Starzy" nauczyciele z podstawówki mają swoje klasy siódme i ósme i nie zamierzają ich oddawać, więc ci "napływowi", pogimnazjalni pedagodzy trafiają właśnie do młodsze dzieci - mówi.

- I w zasadzie nie byłoby w tym nic złego, gdyby nie fakt, że ci nauczyciele przyzwyczajeni są do pracy z 14-15-latkami, na zupełnie innym poziomie mentalnym, z zupełnie innym zasobem słownictwa. Ci nowi nauczyciele w ogóle nie zdają sobie sprawy z tego, że inne jest nawet tempo pisania takich dzieci. I jeśli robią kartkówkę na 10 minut przed końcem lekcji, co się zdarzało, to te dziewięcioletnie dzieci nie zdążą nawet pytań przepisać, nie mówiąc już o odpowiedzeniu na nie. I bywało, że dzieci wychodziły z klasy z płaczem - relacjonuje mama czwartoklasisty z jedynego rocznika szkolnych sześciolatków.

Zobacz również: Czy po gimnazjach pozostaną puste budynki? Są szkoły, które się nie poddały

"Pomoc" ze strony MEN? Niech dziecko powtarza klasę

Jak podkreśla mama chłopca, próbowała ona szukać pomocy zarówno u posłów partii rządzącej, jak i w Ministerstwie Edukacji. - Jednego z posłów PiS, o nazwiska mniejsza, poprosiłam o jakąś interwencję. Gdy zwrócił się do MEN z prośbą o reakcję na problem naszych dzieci, odpowiedź była, powiem to wprost, kuriozalna - mówi pani Katarzyna.

Wyjaśnia, że jedyną propozycją MEN, którą otrzymała za pośrednictwem posła PiS, była sugestia, żeby zostawić dziecko na kolejny rok w tej samej klasie. Czy to pierwszej, czy drugiej, czy trzeciej.

"Przepisy prawa oświatowego nie wykluczają możliwości pozostawienia ucznia klasy trzeciej w tej samej klasie na kolejny rok szkolny. W wyjątkowych przypadkach, uzasadnionych poziomem rozwoju i osiągnięć ucznia w danym roku szkolnym lub stanem zdrowia ucznia, rada pedagogiczna może postanowić o powtarzaniu klasy przez ucznia klasy I-III szkoły podstawowej, na wniosek wychowawcy oddziału po zasięgnięciu opinii rodziców ucznia lub na wniosek rodziców ucznia po zasięgnięciu opinii wychowawcy oddziału" - napisał wiceminister edukacji Maciej Kopeć.

Jak podkreślił, "wszyscy uczniowie obecnych klas trzecich szkoły podstawowej, których poziom wiedzy i umiejętności jest niewystarczający, aby mogli z powodzeniem kontynuować naukę w klasie czwartej, mogą, decyzją rady pedagogicznej być pozostawieni w klasie trzeciej".

- Kluczowe są tu słowa o "niewystarczającym poziomie wiedzy" - mówi pani Katarzyna. - Jak ja mam wyjaśnić dziecku, które zaczęło się już w szkole "ogarniać", które zdobyło kolegów i jakoś przebrnęło przez ten pierwszy czy drugi rok, że teraz będzie tę klasę powtarzał, a kumple pójdą dalej? Jak mam wyjaśnić, że to byłoby dla jego dobra? Przecież dla sześcio-siedmiolatka to byłaby ogromna niesprawiedliwość i ogromna trauma, takie dziecko poczułoby się po prostu dużo gorsze od innych. I wszystko to w sytuacji, gdy dziecko po prostu haruje, by sprostać wymaganiom programowym - podkreśla.

- I miało to się stać uznaniowo, z woli konkretnego rodzica - mówi. - Powiem wprost, to była propozycja kompletnie idiotyczna, na "odczep się". Zupełnie inaczej byłoby, gdyby ministerstwo zdecydowało odgórnie, że na drugi rok zostaje cała klasa złożona z dawnych szkolnych sześciolatków. Wtedy nikt nie poczułby się pokrzywdzony. A tak, powiedzieli nam po prostu, że ich nasz problem nie interesuje - mówi. - No i jakoś tę czwartą klasę ciągniemy, choć prawda jest taka, że mój syn w szkole, na odrabianiu lekcji i przygotowywaniu się do sprawdzianów spędza spokojnie po osiem godzin dziennie. Odwala, mówiąc wprost, cały etat, a to jest, przypomnę, dziewięciolatek - zaznacza. - Kiedy ma znaleźć czas na zajęcia pozalekcyjne, do których ma pełne prawo, kiedy ma znaleźć czas na zabawę?

Zobacz również: Zabraknie miejsc w liceach? Koszmar kumulacji roczników. "Tylko młodzieży żal"

"Nie panują nad emocjami, agresja narasta"

Jak podkreśla pani Katarzyna, efekty zbyt przeładowanego programu nauczania dają się odczuć nie tylko w sferze ocen obecnych czwartoklasistów - dziewięciolatków. - Słabsze oceny są czymś absolutnie naturalnym przy takim obłożeniu - mówi. - Podstawowy problem jest w tym, że ci dziewięciolatkowie, którzy poszli do szkół wcześniej zwyczajnie nie panują nad emocjami. Jeśli do tego dokładają się coraz gorsze oceny, to natychmiast uruchamia się agresja. Głównie wobec młodszych - mówi.

- Ja, jako sędzia sądu rodzinnego wyraźnie widzę, że ten próg demoralizacji znacząco się obniżył. Bo wcześniej problemy typu: wagary czy kradzieże w sklepach, żeby "zaszpanować", dotyczyły nastolatków. A dziś na salę sądową trafiają coraz częściej dzieci 10-11-letnie - podkreśla. - Jeśli takie dziecko nie dostaje wsparcia w domu, co niestety się zdarza, to wobec złych ocen zaczyna czuć potrzebę "gwiazdorzenia", popisania się. I co robi? No właśnie, albo bije młodszych, albo idzie do sklepu "zwinąć" batonik czy napój. Wszystko po to, by zrekompensować sobie coraz gorsze oceny, coraz gorsze wyniki... A materiału do przerobienia w szkole przybywa i nikt nie myśli o tym, że dziecko dziewięcioletnie może po prostu nie być w stanie tego ogarnąć - mówi pani Katarzyna.

- I tak zaczynają się zaburzenia hiperkinetyczne, nadruchliwość, fobie szkolne... To się nasila, a nauczyciele - wobec 25 czy 30 dzieci w klasie - po prostu sobie z tym nie radzą. I kółko się zamyka - zaznacza. - Agresję, narastającą z powodu problemów w szkole jakoś trzeba wyładować. Powiem szczerze, że mamy przypadki i szkoły, że kuratorzy sądowi wzywani są po kilka razy w tygodniu, a patrol policji pojawia się niemal równie często. To nie jest normalne - mówi pani Katarzyna. - A jeśli nie pojawia się agresja, to jest zniechęcenie i brak motywacji. Dziecko, dostając gorsze oceny mimo pracy włożonej w przygotowanie się do lekcji natychmiast odczuwa spadek motywacji, pojawiają się pytania, po co się w ogóle starać?

Jak zaznacza, najbardziej boli ją całkowita obojętność Ministerstwa Edukacji, które - w jej ocenia - w ogóle nie dostrzega skali problemu byłych sześciolatków, przymusowo posłanych do szkół w 2015 roku. - W odpowiedzi na interpelację posła PiS, którego poprosiłam o pomoc, wiceszef MEN Maciej Kopeć był łaskaw przypomnieć, że "nauczyciel ma obowiązek indywidualizować pracę z uczniem na zajęciach edukacyjnych i dostosowywać stawiane wymagania do potrzeb rozwojowych oraz możliwości psychofizycznych dziecka. Dostosowanie wymagań edukacyjnych do potrzeb dziecka dotyczy realizowanego przez nauczyciela programu nauczania" - pani Katarzyna cytuje fragmenty odpowiedzi z MEN.

- Te okrągłe słowa nijak mają się do szkolnej rzeczywistości. Nauczyciele rozliczani są z realizacji programu, a nie z "dostosowywania wymagań do poziomu ucznia". To jakaś abstrakcja - podkreśla. - MEN nasz problem po prostu, przepraszam za słowo, "olało", jako nieistotny. Bo my jesteśmy rocznikiem "zapomnianym", rocznikiem niewygodnym dla wszystkich, nami nikt się nie przejmuje i ministerstwo najchętniej by sobie nas "zdjęło z głowy". Najgorsze w tym wszystkim jest to, że już niedługo, za cztery lata nasze dzieci zmierzą się z tymi starszymi w kolejnej kumulacji roczników. I tak to wygląda, mieliśmy mieć większy komfort nauczania, a mamy zafundowany przez rządzących koszmar - kwituje pani Katarzyna.

Zobacz również: List od nauczycielki: uczniowie, rodzice, dyrektorzy i politycy mają swój pogląd na temat szkolnictwa. Nie wszystkim zależy na tym samym

Chcesz być na bieżąco z najważniejszymi informacjami dnia? Polub Onet Wiadomości na Facebooku!

(pmd)