Fractievoorzitter Jesse Klaver tijdens de bekendmaking van het verkiezingsprogramma van GroenLinks. Beeld anp

Lijsttrekker Jesse Klaver (30) presenteert het programma dinsdagavond tijdens een bijeenkomst in de Melkweg in Amsterdam. Om aan te geven dat het niet zomaar een partijbijeenkomst was, noemt GroenLinks dit een 'meet up'. Alle kaartjes waren ruim een maand geleden al vergeven. Het illustreert dat GroenLinks geen traditionele campagne wil voeren, maar een brede beweging wil losmaken.

Klaver maakte sinds zijn aantreden in 2015 furore met de term 'economisme'. Daarmee zet hij zich af met de fixatie op geld en rendement. In de Melkweg verschuift hij de nadruk naar 'empathie'. 'Deze campagne gaat over wat mensen bindt. Over empathie dat in ons allemaal zit dat door het economisme is vergeten. Empathie gaat over zorgen voor elkaar. Over weer durven dromen van de toekomst. Samen, ongeacht je leeftijd of je afkomst.' Hij keert zich tegen zowel Rutte (VVD) als Wilders (PVV). 'Als Rutte hebzucht stimuleert...vertrouwen wij op empathie. Als Wilders verdeeldheid zaait... gaan wij samenwerken.' De partij wil 'verbinden en verenigen' in plaats van 'splijten'. Tradities zoals Zwarte Piet worden aangepast, vluchtelingen hebben recht op een toekomstperspectief en hier gewortelde kinderen worden niet uitgezet.



Met de plannen voor onderwijs wil GroenLinks zich opwerpen als emancipatiepartij. Daarmee beconcurreert het D66 dat onderwijs al jaren als het thema opvoert. Met het beëindigen van de bio-industrie gaat GroenLinks de strijd aan met de Partij voor de Dieren.

Hoofdpunten - Alle kolencentrales en de kerncentrale in Borssele dicht

- Sluiten bio-industrie Hypotheekrenteaftrek verdwijnt

- SNS blijft in staatshanden

- Nederland wordt een republiek, de Eerste Kamer verdwijnt

- Het eigen risico in zorgverzekering afgeschaft

- Belasting op vermogen op basis van behaald rendement

- Tweejarige brugklassen

- Doorstroomrecht in het onderwijs: mbo-diploma geeft bijvoorbeeld recht op toegang hbo, vmbo-t op havo

- Lonen omhoog, belasting omlaag voor lage en middeninkomens

- Specialisten in loondienst

- Bedrijven moeten quotum gehandicapten aannemen

- Legalisering softdrugs

- Jonge ouders opgeteld een halfjaar verlof

- Kinderopvang voor alle kinderen van zes maanden tot 4 jaar

Loongolf

De inkomensverschillen en de vermogenskloof wil GroenLinks verkleinen. 'Het is tijd voor een loongolf', kondigt de partij aan. Dat geldt dan vooral de lage en middeninkomens. De partij belooft hen ook belastingverlaging. De lasten voor hogere inkomens gaan juist omhoog. Mensen met weinig spaargeld zijn minder kwijt aan de fiscus, mensen met vermogens meer. Die spaarbelasting wordt geheven over het behaalde rendement en niet meer zoals nu over een fictieve 4 procent. Met deze plannen gaat GroenLinks de concurrentie aan met SP en PvdA.



Voor de zorg en arbeidsmarkt heeft GroenLinks geen grote structuurwijzigingen in petto. Het is vooral schaven aan het bestaande systeem. Zo wil GroenLinks in de zorgverzekering het zogenoemde eigen risico afschaffen. Nu moet iedere volwassene de eerste 385 euro zorgkosten zelf betalen voordat de verzekering de zorg vergoedt. Dit geldt niet voor alle zorg. Zo zijn huisarts, kraamzorg, ketenzorg voor chronisch zieken en wijkverpleging uitgezonderd.

Jesse Klaver (Groenlinks) tijdens het eerste Vragenuurtje in de Tweede Kamer na het zomerreces Beeld anp