Taką interpretacją dziejów Starego Kontynentu musieli się posiłkować autorzy Traktatu ustanawiającego Konstytucję dla Europy z roku 2004. W preambule tego dokumentu, który skądinąd nigdy nie wszedł w życie, znalazło się odniesienie z jednej strony do starożytnej kultury Greków i Rzymian, z drugiej zaś – do rewolucji francuskiej, ale dla chrześcijaństwa miejsca zabrakło.



Czy to błąd poznawczy? A jeśli tak, to z czego on się bierze? Z pewnością w grę wchodzą względy ideologiczne. Znamienny przykładem może być pewien lewacki mit, utrwalony w europejskiej masowej wyobraźni. Chodzi o przekonanie, że w antycznej Grecji obowiązywała tolerancja wobec homoseksualistów, którą miał potem ukrócić Kościół katolicki.



Oczywiście mamy w tym przypadku do czynienia z ahistorycznym podejściem do problemu. Orędownicy przywilejów dla mniejszości seksualnych, którzy afirmują grecką starożytność, nie zdają sobie sprawy z tego, czym ona naprawdę była.



Ateńczycy czasów antycznych stanowili społeczeństwo patriarchalne. Naturalne dla nich było niewolnictwo. Gdyby ktoś im powiedział o „prawach człowieka”, które funkcjonują już jako swoisty przesąd w Europie XXI wieku, odrzekliby, że to jakaś aberracja. Nierówność między ludźmi uważali za coś naturalnego. Bliskie im były cnoty arystokratyczne – tak obce wszelkiemu egalitaryzmowi.



Homoseksualizm w starożytnej Grecji był zjawiskiem wpisującym się w obyczaje jej elit. Nie był traktowany jako orientacja seksualna na równi z heteroseksualizmem. Obowiązywał model rodziny dyskryminujący płeć piękną. Kobieta miała być żoną oraz matką i akceptować to, że jej mąż utrzymuje stosunki seksualne z osobami duchowo stojącymi od niej wyżej, czyli z innymi mężczyznami.



Rewolucja, którą dokonało chrześcijaństwo, polegała między innymi na dowartościowaniu kobiety i zdyscyplinowaniu mężczyzny. Kościół potępił akty homoseksualne – zajął więc w tej sprawie takie samo stanowisko, jak religia mojżeszowa – lecz miało to także związek z potępieniem przez Jezusa Chrystusa cudzołóstwa i rozwodów.



Ale oczywiście nie można też pominąć tego, że za sprawą ewangelicznego przesłania ukształtował się w Europie podatny grunt dla egalitaryzmu. I znowu przychodzi zajrzeć do eseju Audena „Grecy i my”, w którym między innymi czytamy: