Wskaźnik Wyprzedzający Koniunktury (WWK), informujący z wyprzedzeniem o przyszłych tendencjach w gospodarce Polski w kwietniu 2018 roku spadł o 2,3 pkt. w stosunku do notowań z poprzedniego miesiąca. To już drugi miesiąc wyraźnego załamania wskaźnika. Coś niedobrego zaczyna się dziać z polską machiną. Wszystko wskazuje na spowolnienie w Niemczech.

"Na razie trudno powiedzieć na ile to załamanie sygnalizuje odwrót od dotychczasowych pozytywnych tendencji i jest zwiastunem nadchodzącej dekoniunktury. Niewątpliwie ostatnie spadki wskaźnika odzwierciedlają schłodzenie koniunktury gospodarczej u naszego największego partnera zagranicznego, jakim są Niemcy. Zarówno PMI dla gospodarki niemieckiej, jak i wskaźniki Ifo i ZEW uległy znacznemu pogorszeniu w ostatnich trzech miesiącach" - napisano w komentarzu Biura Inwestycji i Cykli Ekonomicznych (BIEC).

Wskaźnik BIEC w dół. Polska gospodarka zwolni?

Na początku kwietnia informowaliśmy, że nasz największy partner handlowy - Berlin - po bardzo udanym 2017 r.wyraźnie wyhamowuje. Za Odrą spada produkcja, eksport oraz wskaźnik PMI, który mówi o nastrojach w przemyśle. Najnowsze dane o inflacji HICP również nie zachwycają. Ta w kwietniu wyniosła -0,1 proc. m/m, a w ujęciu r/r 1,4 proc. (oczekiwano 0,0 proc. m/m oraz 1,5 proc. r/r). Nie oznacza to jeszcze recesji, jedynie jasny sygnał, że szczyt cyklicznej koniunktury po kryzysie finansowym z 2008 r. i załamania z 2012 r. mamy za sobą.

Teraz gospodarki Europy będą schodzić z wysokiej góry i raczej próżno będzie szukać kolejnych rekordowych wyników, jak to miało miejsce w zeszłym roku. Ten scenariusz zresztą spełnia się już na naszych oczach - wzrost PKB w Europie zaczyna słabnąć:

piątkowy wstępny odczyt francuskiego PKB za 1 kw. 2018 wyniósł 0,3 proc. k/k (vs oczekiwania na poziomie 0,4 proc. k/k), czyli gorzej od oczekiwań;

zawiodła także Wielka Brytania wzrostem o 0,1 proc. k/k (vs konsensus 0,3 proc. k/k);

spadło także tempo wzrostu gospodarczego w Austrii z 0,8 proc. do 0,7 proc.;

a PKB w Belgii osunęło się z 0,5 proc. do 0,4 proc. względem kwartału poprzedniego.

Na razie nie wygląda to więc optymistycznie, choć dane wciąż są na plusie. Jeśli jednak np. zdarzyłby się jakiś czarny łabędź (wydarzenie trudne do przewidzenia, określenie spopularyzował ekonomista Nassim Nicholas Taleb) i doszłoby do skokowego załamania koniunktury, to Polska z deficytem strukturalnym (wyczyszczonym z zachowań koniunktury) przewidzianym w tym roku na 2,8 proc. PKB mogłaby mieć znacznie poważniejsze kłopoty.

Wszak część państw UE okres znakomitej prosperity wykorzystała do uzdrawiania fundamentów finansów publicznych i budowania nadwyżek (jak np. Czechy, Niemcy czy Holandia). Kraje te mogą się pochwalić dodatnim bilansem sektora finansów publicznych, podczas gdy Polska, chociaż w 2017 r. odnotowała pod tym względem najlepszy wynik w historii, i tak jest 1,7 proc. na minusie (chodzi o deficyt nominalny, strukturalny był gorszy i wyniósł 2,1 proc. PKB), co stawia nas raczej w drugim szeregu UE.

Jak wypadamy na tle całej Unii? Na wykresie Eurostatu widać po lewej stronie deficyt finansów publicznych liczony metodą unijną, po prawej dług publiczny:

U nas, jak widać, niestety takiego wyniku jak w Czechach, Szwecji czy Niemczech nie udało się uzyskać. Co więcej, jest prawie pewne, że sztywne wydatki budżetowe w maratonie wyborczym (zaraz są wybory samorządowe) będą wręcz rosnąć, a nie spadać (obniżenie wieku emerytalnego, transfery socjalne państwa, "piątka Morawieckiego"). I choć rząd może pochwalić się sporym sukcesem w uszczelnianiu podatków, to wciąż lwią część zwiększonych dochodów z danin stanowi właśnie lepsza koniunktura.

Nieoczekiwane załamanie gospodarcze to jednak najczarniejszy scenariusz i oby był mało prawdopodobny (ekonomiści podkreślają, że wolą ostrzegać, niż straszyć).

Niemcy spowalniają, spowalnia też Europa

Tak czy tak hamowanie na Zachodzie stało się faktem i jest tylko kwestią czasu, kiedy odczujemy to również nad Wisłą. Zresztą wyprzedzające dane BIEC mogą być forpocztą większych przemian.

Zobaczcie, jak sytuacja gospodarcza na Zachodzie wygląda na wykresie poniżej:

Foto: Citi

Pewnym pocieszeniem jest, że niektórzy ekonomiści, jak np. z ING Banku Śląskiego, są zdania, iż spowolnienie w Niemczech powinno być przejściowe.

Wracając do polskiego wskaźnika BIEC, według analityków do spadku WWK przyczyniły się wartości składowych pochodzących z badań koniunktury GUS.

"W styczniu br. uległy one gwałtownej poprawie, niespotykanej w dotychczasowej historii badań. GUS nie skomentował tych nadzwyczajnych wzrostów. Bez względu jednak na ich przyczynę, obecnie wszystkie składowe WWK pochodzące z badań koniunktury ulegają pogorszeniu" - napisano w komunikacie.

Foto: BIEC

Przemysł w Polsce spowolnił. Problemem również Niemcy

Przypomnijmy, że to nie pierwsze rozczarowujące dane z polskiej gospodarki. Jakiś czas temu pisaliśmy, że produkcja sprzedana przemysłu wzrosła w marcu o 1,8 proc. r/r. Był to wynik znacznie poniżej oczekiwań. Rynek zakładał, że będzie większa o 3 proc. Część spowolnienia to efekt bazy w przetwórstwie i niekorzystnego układu kalendarza. Ale solidny cios otrzymaliśmy wtedy również z Niemiec.

- Rozczarowujący wynik produkcji wystąpił po serii słabych danych z Niemiec na temat aktywności gospodarczej, obejmującej produkcję, eksport, nowe zamówienia i wskaźniki wyprzedzające. Niską dynamikę produkcji odnotowano m.in. w działach przemysłu o dużym udziale wysyłki za granicę (elektronika, maszyny i urządzenia). Branże nastawione na rynek krajowy (np. spożywcza, wydobycie węgla) wypadły relatywnie lepiej - argumentowali wtedy ekonomiści BZ WBK.

Tego samego zdania byli specjaliści Credit Agricole:

Spowolnienie produkcji w branżach eksportowych jest najprawdopodobniej efektem obserwowanego od stycznia br. lekkiego pogorszenia koniunktury w niemieckiej gospodarce znajdującego odzwierciedlenie m.in. w obniżającej się dynamice niemieckiego eksportu w ujęciu r/r oraz zmniejszeniu wartości wskaźnika PMI dla przetwórstwa.



BIEC: Wskaźnik Rynku Pracy wzrósł w kwietniu o 0,5 punktu

BIEC podał także Wskaźnik Rynku Pracy (WRP), informujący z wyprzedzeniem o przyszłych zmianach wielkości bezrobocia. WRP wzrósł w kwietniu 2018 r. o 0,5 punktu. Jest to pierwszy wzrost po sześciu miesiącach systematycznego spadku. Skąd takie zachowanie wskaźnika? W komunikacie BIEC czytamy, że:

W ubiegłym roku w drugim kwartale również odnotowano wzrost wartości wskaźnika, co może wskazywać, iż również teraz będziemy mieli do czynienia z jedynie krótkim, tymczasowym wzrostem wartości stopy bezrobocia, głównie o charakterze sezonowym, nie zaś z odwróceniem pozytywnych tendencji występujących od dłuższego czasu.



"Należy jednak pamiętać, iż zapasy efektywnej podaży siły roboczej wśród zarejestrowanych osób bezrobotnych dość istotnie się kurczą, a nierozwiązanym problemem rynku pracy pozostaje niska aktywność zawodowa ludności" - dodano.

Na koniec odnotujmy jeszcze ostatnie dane GUS. Urząd statystyczny w opracowaniu kwartalnym podał, że obroty w przemyśle w Polsce na koniec 2017 r. wzrosły r/r o 2,8 proc. wobec wzrostu o 4,4 proc. rok wcześniej, a obroty na eksport i wywóz wzrosły o 3,2 proc. wobec wzrostu o 12,8 proc. rok wcześniej.

Udział eksportu w obrocie ogółem w Polsce wyniósł 38,2 proc. wobec 38,1 proc. w 2016 roku.

WARTO WIEDZIEĆ: