Een uniek notitieboek uit de zestiende eeuw

Coenen verzamelt zijn kennis in dikke handschriften, zijn visboeken. In 1574 geeft hij een van die boeken aan Willem van Oranje. Drie jaar later begint hij aan zijn tweede Visboek dat nu een van de topstukken van de KB is. Coenen heeft er drie of vier jaar aan gewerkt.

Het resultaat van al dat werk is een verbluffend handschrift. Pagina na pagina zien we de meest bijzondere wezens aan ons voorbijtrekken. Ze zijn voorzien van nauwkeurige bijschriften en omlijst met kleurrijke randen van waterverf.

Coenens visboek is uniek. Van geen andere zestiende-eeuwer is een dergelijke getekende encyclopedie bewaard gebleven. In een gedicht op een titelblad legt hij zijn bedoeling uit:

Die dit visboek zullen zien of lezen

Zij zullen ’t somige berispen en zeggen, behoort al anders te wezen.

Ik heb ’t geschreven en gemaakt naar mijn simpel verstand

Meest van onze vissen die wij hebben in Holland

Die onze vissers dagelijks vangende zijn

En gegeten worden tot alle termijn

En mede van oneetbare vissen voort

Ook van andere vreemdelandse vissen so ik hebbe gehoord

Die ’t leest of beziet mag ’t zeggen een ander voort

Dat hij hier ziet ende hoort.