Een bewoonster van het azc in Gilze. Beeld anp

De IND onderzoekt in samenspraak met de politie hoe de gegevens in handen zijn gekomen van de bendes. Zeker drie migranten hebben aangifte gedaan.



Veel Nederlanders worden via telefoon of e-mail regelmatig geconfronteerd met 'phishing-acties', waarbij criminelen uit zijn op wachtwoorden of andere persoonlijke gegevens. Migranten en asielzoekers bleven tot dusver buiten schot, maar sinds de IND op 7 maart de eerste melding binnenkreeg, zijn vierentwintig signalen van de telefoonfraude binnengekomen. Het werkelijke aantal gedupeerden zal hoger liggen, omdat niet iedereen de fraude meldt.

'Verlaat het land'

De criminelen, die in sommige gevallen beschikten over gedetailleerde gegevens zoals paspoortnummers, belden aanvankelijk met een 088-nummer (gebruikt door landelijk opererende bedrijven en instellingen), maar later ook met een 070-nummer dat hoort bij het Bureau Secretaris Generaal van het ministerie van Veiligheid en Justitie.



Migranten kregen te horen dat er problemen waren met hun verblijfsdocument en dat als ze niet zouden betalen, ze 'uit Nederland verwijderd zouden worden'. Ook kwam het voor dat ze alleen te horen kregen dat ze het land dienden te verlaten.



De Indiase Gaurav Arora (32), projectmanager bij een groot Nederlands elektronicaconcern, werd verteld dat er problemen waren met zijn visum. Volgens hem klonk de 'ambtenaar' erg overtuigend. 'Hij wist mijn e-mailadres, de datum dat ik naar Nederland was gekomen en mijn paspoortnummer. Ook begon hij over het visum van mijn vrouw. Toen begon ik me echt zorgen te maken.'

Arora werd gevraagd op een 'IND-expatwebsite' gegevens achter te laten. Omdat een collega in de Verenigde Staten vorig jaar op deze manier was beroofd van 2.000 dollar (1.750 euro), bleef de Indiër achterdochtig. 'Ik vroeg hem een officiële e-mail te sturen met een kopie naar mijn baas. Daarna heb ik niets meer van ze gehoord.'



De IND zegt in een reactie niet te weten hoe de criminelen aan de persoonsgegevens zijn gekomen. Volgens een woordvoerder is het 'niet aannemelijk dat die uit IND-dossiers komen'. Volgens de dienst zijn er 'geen aanwijzingen voor een hack' en zijn de gegevens die door de fraudeurs gebruikt zijn 'niet specifiek en vaak onjuist'.

Beter screenen

Volgens migratierechtadvocaat Jelle Kroes is de telefoonfraude een teken dat de IND beter moet screenen wie toegang krijgt tot persoonsgegevens. 'Als ik namens een cliënt bel met de IND, wordt in de meeste gevallen niet geverifieerd of ik gemachtigd bent. Daarvan is gemakkelijk misbruik te maken.'



De IND, die een speciaal meldnummer heeft geopend, wil niet zeggen of er migranten zijn die geld hebben overgemaakt. Migranten en asielzoekers betalen leges aan de IND. Het bedrag varieert van 840 euro voor een naturalisatieverzoek tot 881 voor een kennismigrant.



In de VS, Canada en Australië komt telefoonfraude onder migranten al langer voor. Zo waarschuwde het Canadese anti-fraudecentrum in januari Syrische vluchtelingen niet in te gaan op telefoontjes van immigratieambtenaren. De vluchtelingen kregen het advies op te hangen en zelf de immigratiedienst te bellen.