W sieci pojawiają się krytyczne uwagi pod adresem tych, którzy mimo akcji #zostajewdomu, wybierają się na spacer, trening biegowy czy rower. Czy faktycznie każde wyjście z domu wiąże się z ryzykiem zarażenia koronawirusem? O to pytamy dr. Pawła Grzesiowskiego, eksperta w dziedzinie immunologii, terapii zakażeń, prezesa zarządu Fundacji Instytut Profilaktyki Zakażeń.

Trwa akcja #zostajewdomu, ale czy to znaczy, że w czasie pandemii mamy całkiem przestać wychodzić na zewnątrz, jeśli jesteśmy zdrowymi ludźmi i nie należymy do grupy ryzyka?

Dr med. Paweł Grzesiowski: Nie. W pierwszej fazie tego ogłoszenia nastąpiło zamieszanie w mediach. To hasło “zostaje w domu” powstało spontanicznie, ale jako lekarz muszę powiedzieć, że tak naprawdę powinniśmy namawiać innych, by unikali kontaktów międzyludzkich. Długotrwałe zostanie w domu - dla zdrowej osoby - mogłoby spowodować negatywne skutki dla zdrowia zarówno fizycznego, jak i psychicznego. Wciąż nie mamy takiego stanu epidemii, żeby cały kraj objęty był kwarantanną. To oczywiście może ulec zmianie. W sytuacji najwyższego zagrożenia rząd zakaże wszystkim opuszczania domów, ale póki co takiego nakazu jeszcze nie mamy. I być może nie będziemy mieli.

W parkach widać grupki ludzi - niektórzy zachowują znaczną odległość od siebie, inni nie. Ci, którzy stoją blisko siebie ryzykują?

Nie wolno się zbliżać, przytulać, całować, "przybijać piątki" czy podawać ręki, bo to narusza niezbędny dystans. Ale też nie histeryzujmy. Jeśli stoimy na świeżym powietrzu metr od siebie, to nic nam nie grozi. Wiatr ten aerozol natychmiast rozwiewa, więc to nie jest tak, że wirus jest w powietrzu zawieszony między nami. Będzie tam tylko wtedy, gdy ludzie są w tłumie, w zamkniętym pomieszczeniu.

Tak samo jak jadę rowerem i mijam ludzi, nic mi nie grozi. A gdyby, teoretycznie i przez przypadek, ktoś na mnie splunął czy kaszlnął?

Ten wirus nie działa jak ebola, ospa wietrzna czy odra, gdzie zakażalność jest na poziomie 10-15. Wiemy, że zakaźność koronawirusa jest na poziomie 2-2,5, więc drogą powietrzną nie możemy się zarazić.

Żebyśmy teraz nie przesadzili w drugą stronę i nie powiedzieli, że nic nam nie grozi i możemy spokojnie wychodzić z domów.

Powiedzmy to jasno - wychodzimy na spacer do lasu, do parku, a nawet na ulicę, tylko pod warunkiem, że unikamy spotkań z ludźmi.

Dość popularne są siłownie na świeżym powietrzu. Tych należy jednak unikać.

Tak, te które mogły - zostały zamknięte, tak samo jak place zabaw dla dzieci. Nie korzystajmy z tego typu sprzętu, bo nie da się go regularnie odkażać, a ktoś zarażony mógł z niego przed nami skorzystać i pozostawić trwałe ślady biologiczne. W takim miejscu najczęściej ćwiczy kilka osób, przesiadają się z jednego sprzętu na drugi - tu widzę przeciwwskazania, tak samo odradzam trenowanie na zamkniętej siłowni.

Żeby wyjść z domu wielu z nas korzysta z windy, nawet jak jedziemy sami, nie wiemy, kto korzystał z niej przed chwilą.

Tu też nie można przesadzić. Bo jak ktoś ma niewydolność krążeniową, a mieszka na 12. piętrze, to wchodząc na piechotę może dostać zawału. Ta winda powinna być regularnie dezynfekowana i wietrzona, co nie jest proste, bo drzwi zamykają się automatycznie. Główne zagrożenie to przyciski i poręcze, elementy, których dotykamy.

Normalnie na wiosnę zaczynałyby się treningi - grupowe ćwiczenia jogi w parku, wspólne bieganie? Jeśli zachowamy odstępy, warto korzystać z takich zajęć, czy lepiej wykonywać je samodzielnie?

Ja uważam, że można, ale z zachowaniem zasad, o których już mówiliśmy - nie witamy się, nie dotykamy, zachowujemy odstępy. Jeśli ćwiczymy na dworze, nic nam nie grozi. W dłuższej perspektywie nie wytrzymamy w domach, o ile władze nie wprowadzą stanu wyjątkowego i nie zakażą swobodnego poruszania się. Jeśli okaże się, że trzeba będzie zaostrzyć zasady, wtedy wszyscy zostaniemy w domach. Nie możemy wykluczyć takiego scenariusza.

Jak pan szacuje, jak długo utrzyma się zagrożenie koronawirusem?

Szykujemy się na 6 tygodni, by osiągnąć stan, gdy będzie tylko kilka nowych przypadków dziennie. Jeśli uda się krócej, to super. Ale wszystkie modele mówią o tym, że od jednego chorego zarażają się dwie-trzy kolejne osoby, łatwo policzyć, że ze 100 po tygodniu robi się 300. Na tej podstawie, o ile będziemy robili testy, łatwo przewidzieć, kiedy będziemy mieli 1500 potwierdzonych zachorowań.

Jeśli mamy 6 tygodni siedzieć w domach, to warto zaplanować sobie spacer czy bieganie. Jeśli się boimy, to nawet o 6 rano, gdy na ulicach nie ma ludzi.

Tak, i Warszawie widzę, że ludzie mają tego świadomość.

Zobacz także: Osi Ugonoh: "Moje pierwsze wyjście na bieganie było straszne"