De Belgische petanquewereld zit met een cocaïneprobleem, vindt de Nederlandse kampioen. Zijn Belgische evenknie beaamt: ‘De federatie weet het, maar die doet niets.’

‘We kennen het beeld dat de leken hebben van petanque. Een bejaardensport op de camping. Of op het strand, met plastic ballen.’ Zo zegt Stefaan Kausse, vertegenwoordiger uit Bree en na zijn uren, met zijn twee ploegmaats, Belgisch kampioen petanque. ‘Maar na jaren door België en Frankrijk rijden, van kampioenschap naar kampioenschap, krijg je een heel ander beeld van de sport. Er wordt op erg hoog niveau gespeeld.’ En wie sport op topniveau zegt, zegt doping. ‘Het is waar, ook in ons wereldje gaat er doping om.’

Het zijn de Nederlandse kampioenen Edward Vinke en Kees Koogje die hun boekje opendeden in een interview op de website ­Vice Sports. Verhalen over wietrokende petanque­spelers, spelers op rilatine. En op cocaïne. Vooral in ons land doen ze dat laatste graag, zegt Vinke. ‘Ik ken genoeg Belgische spelers die coke gebruiken. Die gaan dan even naar het toilet en gooien geen bal meer fout als ze terugkomen. Ze voelen zich dan echt de koning.’

‘We kennen Vinke en Koogje’, reageert Kausse. ‘Iedereen die petanque op niveau speelt, kent mekaar. Het zijn goeie spelers en correcte jongens. Maar hier scheren ze wel heel veel over één kam. Ja, er zijn er die een goeie pint drinken tijdens een toernooi. En af en toe ruik je ook de geur van een joint. Maar zij doen het voorkomen alsof heel petanquend België coke snuift. Dat is niet zo.’

‘Maar ze zijn er wel’, zegt zijn medekampioen Gert Quetin, postbode uit Heusden-Zolder. ‘Ze verdwijnen eventjes, dan komen ze terug met grote ogen en spelen ze beter. Ik heb op die manier al wedstrijden verloren. Maar die jongens lopen niet tegen de lamp want er zijn geen controles. Op een Europees kampioenschap of een wereldkampioenschap wel, maar op de toernooien hier niet. Terwijl ze het beter wel zouden doen. Dit soort toestanden moet er uit. We kennen ze trouwens. De federatie weet ook om wie het gaat. Maar zolang het niet gaat om jongens die naar een EK of WK gaan, wordt niets gedaan.’

Olympische sport

Dat steekt, zegt voorzitter Reinold Borré van de Petanque Federatie Vlaanderen (PFV). Twintig jaar is hij voorzitter, en nooit heeft hij iets gehoord of geweten van verboden middelen in zijn sport. En net nu, nu hij campagne voert om van petanque in 2024 een olympische sport te maken, komen ze met verhalen over cocaïne. ‘Wij hebben daar dus géén weet van. Onze spelers en speelsters op het EK en WK zijn allemaal gecontroleerd, en allemaal negatief bevonden. En nu doen ze in Nederland alsof alle Belgen aan de coke zitten? Ik vind: als je mensen beschuldigt, moet je namen noemen. Anders zwijg je.’

Het probleem, zo moet ook Borré erkennen, is dat er in ons land weinig of geen dopingcontroles zijn. ‘Er zijn zoveel toernooien op campings of op dorpspleinen. Wij hebben niet eens het recht om daar te controleren. De clubs organiseren allemaal hun eigen toernooien. Daar is het hun verantwoordelijkheid om te controleren. En dan zijn er de toernooien die onder ons toezicht staan. Maar wij hebben de middelen niet om veel controles in te richten.’

Dus legt de voorzitter zijn bonen te week op de olympische erkenning van zijn sport. “Als ge olympisch zijt, dan valt u een grote eer te beurt. Kijk naar het ijsschaatsen of het boogschieten. Veel minder beoefenaars dan de petanque, maar veel meer prestige. En als ge olympisch zijt, krijgt ge geld. Dan kunnen we dat eventuele probleem met die cocaïne zo oplossen.”

Geen marathon

Blijft de vraag of je van een streep coke op het toilet plots een petanquewonder wordt. ‘Nee’, is het eenduidige antwoord van prof toxicologie Jan Tytgat (KU Leuven). ‘Cocaïne stimuleert, en doet de vermoeidheid wegvallen. Maar neem te veel en je wordt nerveus, en je spieren beginnen te trillen. Dan ga je niet beter werpen. Als cocaïne het verschil kan maken, is het in sporten waar je de fysieke uitputting wil tegengaan. Maar laat ons eerlijk zijn: de petanque is de marathon niet, hé.’