Ramon Sinkeldam in zijn nieuwe trui. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Op trainingskamp in Spanje, eind december, krijgt Ramon Sinkeldam een pakketje van zijn nieuwe ploeg FDJ overhandigd. Hij kan nauwelijks wachten het te openen. Hij weet al wat er in zit: twee fonkelnieuwe kampioenstruien, rood-wit-blauw. Eindelijk heeft hij de trui waar hij recht op heeft.



Een half jaar eerder, op 25 juni, klopt Sinkeldam op de NK in 's-Heerenberg de gedoodverfde favoriet Dylan Groenewegen en outsider Wouter Wippert in de sprint. Voor de buitenwacht een verrassende zege, want Sinkeldam is geen veelwinnaar. Liever rijdt hij voor anderen dan dat hij zelf in de schijnwerpers staat. Maar dit keer staat híj op de hoogste trede van het schavot.

Uit de luidsprekers klinkt het Wilhelmus, om zijn lijf zit de kampioenstrui. Een 'schone' trui nog, wars van sponsoruitingen. 'En daarom eigenlijk ook de mooiste die er is', vindt hij. Een jaar lang mag Sinkeldam rondrijden in het rood-wit-blauw, als bewijs dat hij die dag de beste was.



Althans, dat denkt hij.



Ramon Sinkeldam is een gewaardeerde kracht bij Team Sunweb, de formatie waarvan Tom Dumoulin het uithangbord is. 2017 is een ongekend succesvol jaar voor de ploeg. Dumoulin wint de Giro, Sinkeldam het NK, Warren Barguil en Michael Matthews veroveren in de Tour respectievelijk de bolletjestrui en de groene trui en op het WK zijn er titels bij de ploegentijdrit (mannen en vrouwen) en individuele tijdrit (Dumoulin).

Beeld anp

Binnen het wielrennen geldt Sunweb als een modelploeg. Buschauffeur, kok, mekanieker, Giro-winnaar; iedereen is er even belangrijk. 'Wij' gaat boven 'ik'. De teamgeest is een van de belangrijkste pijlers onder de veelgeprezen Keep Challenging-filosofie van teambaas en oprichter Iwan Spekenbrink.



Dat die benadering ook consequenties heeft bij persoonlijk succes, blijkt in die laatste dagen van juni. Met het winnen van het NK is voor Sinkeldam een droom uitgekomen. In de auto op weg naar huis houdt hij de kampioenstrui aan, zo trots is hij op het tricot. De trui is een showmodel, alleen bedoeld voor de podiumceremonie. Een nieuw exemplaar wordt nog op maat gemaakt en voorzien van de naam van de ploegensponsor.

Beeld ANP

Truien spotten

In het wielrennen is de trui van eminent belang. Eén camerashot in de Tour vanuit de helikopter en je herkent direct de geletruidrager. Het onderscheidt de winnaar van de rest. Zo is het ook met het rood-wit-blauwe tricot, vindt Sinkeldam. In Nederland is er maar één renner die een jaar lang het rood-wit-blauw mag dragen. 'Fuck, dat ben ik gewoon', denkt hij op maandag op het Waagplein in Alkmaar, waar hij zijn vaste trainingsmaten trakteert op koffie en gebak.



Het belangrijkste gespreksonderwerp die dag: de koersbroek. Sinkeldam behoort tot het groepje puristen dat vindt dat onder de rood-wit-blauwe kampioenstrui een zwarte koersbroek hoort. Kwestie van goede smaak én traditie. De broek is op dat moment nog zijn grootste zorg.

Maar dan, op maandagavond, hangt ploegleider Marc Reef aan de lijn. Slecht nieuws. Hij vertelt Sinkeldam dat de ploeg heel andere plannen heeft met het tricot: geen rood-wit-blauw, maar het originele shirt van Sunweb met daarin een rood-wit-blauw vlak verwerkt. Sunweb, legt Reef uit, wil eenheid uitstralen in plaats van individuen eruit te laten springen. Sinkeldam is verbijsterd.



Wat op de achtergrond meespeelt: teambaas Spekenbrink ergert zich al jaren aan het verdienmodel in het wielrennen. Tv-gelden verdwijnen naar de organisatoren van koersen, ploegen zijn afhankelijk van sponsoren. Dat de nationale kampioenen een aparte trui krijgen waarmee de sponsor naar de achtergrond verdwijnt, vindt hij de omgekeerde wereld. 'Ferrari hoeft in de Formule 1 toch ook niet in gele auto's te rijden?'

Sponsor betaalt

Het zijn voor Sinkeldam de laatste dagen voordat hij vier weken van huis is, voor de Tour de France. Normaal gesproken zou hij nog wat met zijn vrouw en kinderen doen, afscheid nemen, maar daar komt niets van terecht. Nadat Reef de telefoon heeft neergelegd, belt hij met Bobbie Traksel, voorzitter van de Vakbond van Beroeps Wielrenners. Sinkeldam wil weten of het allemaal wel mag wat er nu gebeurt. Hij voelt zich bestolen.



Traksel is bijkans nog emotioneler dan Sinkeldam. 'Ik kon als oud-renner zijn pijn bijna voelen', zegt hij. Een dag later gaat Traksel op onderzoek uit. Het wordt hem duidelijk dat al veel eerder door de ploegen, in samenspraak met de KNWU, is gepraat over de trui. Ze willen een tricot waarin veel meer ruimte is voor sponsoren en minder voor de driekleur. Commercie telt zwaarder dan traditie.

In een telefoongesprek met Vincent Luyendijk, directeur van de wielerbond, reageert Traksel geëmotioneerd. 'Jij bent een marketingman, maar je geeft de belangrijkste marketingtool van het NK weg', roept hij. 'Het is een schande.'



Voordat Sinkeldam dinsdagmiddag naar Düsseldorf vertrekt, waar de Tour start, belt Spekenbrink. 'Hij was boos', zegt Sinkeldam. 'Hij had het idee dat ik achter zijn rug om zaken aan het regelen was. Terwijl ik bij Traksel alleen maar heb geïnformeerd wat de regels zijn.'



Spekenbrink legt hem nog een keer de beweegredenen van de beslissing uit: sponsorbelangen en uitstraling van eenheid. Sinkeldam zegt dat hij het wel snapt, maar niet begrijpt. Hij is onzichtbaar als Nederlands kampioen. Dat steekt.

Beeld anp

Goedkoop design

De aangepaste kampioenstrui leidt bij veel wielerliefhebbers en renners op de sociale media tot verontwaardiging. 'Briljant! Low budget design zodat je het associeert met de goedkope vakanties van Sunweb', is een van de vele cynische reacties.



Journalisten verzamelen zich op woensdag, bij de teampresentatie in Düsseldorf, rond Spekenbrink voor een toelichting. Spekenbrink zegt trots te zijn op de titel van Sinkeldam, maar het overstijgt volgens hem niet 'het apetrots zijn dat je lid bent van Team Sunweb'.



Een stukje verderop staat Sinkeldam. Hij zit niet te wachten op een relletje, zo voor het begin van de belangrijkste wielerwedstrijd van het jaar. Er zit hem wel iets anders dwars. 'In het telefoongesprek met Iwan kreeg ik de opdracht om te zeggen dat ik die trui mooi vond. Dat ging me te ver. Ik wilde correct blijven, maar mezelf ook nog in de spiegel kunnen aankijken.'

In Franse dienst

Van een gebod is volgens Spekenbrink nooit sprake geweest, wel van een dringend advies om geen onrust rondom de ploeg te creëren. Sinkeldam zegt tegen de pers dat hij 'een heel ander idee' had van de trui, maar dat hij ook beseft dat het belangrijk is dat sponsoren tevreden zijn. 'Zij betalen ons salaris.' Na afloop complimenteert Spekenbrink hem met zijn optreden. Hij heeft zichzelf niet boven het collectief geplaatst.



In de Tour legt Sinkeldam zijn chagrijn naast zich neer. 'Het zou ook niet goed zijn als die trui je leven bepaalt.' Hij weet bovendien dan al nagenoeg zeker dat hij zal vertrekken bij Sunweb. FDJ uit Frankrijk heeft hem een aanbod gedaan en daar heeft hij wel oren naar. Hij moet bij de ploeg van Marc Madiot de sprint voor Arnaud Démare gaan aantrekken.

De trui is geen inzet in de onderhandelingen. In de gesprekken met Madiot voelt Sinkeldam dat de ploegleider de waarde van het tricot onderkent. 'Hij is een oud-renner en weet hoe belangrijk dat is.' Bovendien is Démare Frans kampioen geworden en in die hoedanigheid duidelijk zichtbaar in een blauw-wit-rode trui. Dat komt dus wel goed.



Het afscheid bij Sunweb gaat niet zoals Sinkeldam had gehoopt. Hij komt nog langs als ploeggenoot Albert Timmer wordt uitgeluid, maar zelf hoort hij niets. 'Een ploeg met een miljoenenbudget en dan niet eens geld voor een flesje wijn, jammer.' Hij wil niet natrappen, hij is altijd goed behandeld door Sunweb, maar toch voelt het ongemakkelijk.

Eindelijk die trui

In oktober, bij een meeting van FDJ in Besançon, moet Sinkeldam de kleurcode van de Nederlandse trui doorgeven. Het eindresultaat is mooier dan hij ooit had kunnen bedenken: de ploegsponsor heeft hun logo alleen op de broek geplaatst, uit eerbied voor de trui. Het shirt is 'schoon' gebleven.



Op 2 januari mag Sinkeldam op de sociale media zijn nieuwe trui showen, die hij over twee weken, in de Ronde van de Algarve, voor het eerst in de koers zal dragen.'Wat denk je?', luidt het bijschrift bij de foto. 'Trotser kun je niet zijn. Dit is waar je van droomt als Nederlandse renner.' Het bericht levert hem 2.740 likes op, maar nog belangrijker: hij heeft zijn Nederlandse trui. Voor het eerst voelt Ramon Sinkeldam zich écht kampioen.