Precies 25 jaar geleden kwam de publicatie Nederland is meer dan de Randstad uit. Hierin viel te lezen dat de Randstad als motor van de Nederlandse economie begon te haperen en juist veel gebieden buiten de grootstedelijke regio's in het westen des lands de grootste economische groei doormaakten.

De economische emancipatie van overig Nederland was onmiskenbaar voortgeschreden, zo concludeerden de auteurs destijds.

Heeft deze aangekondigde verschuiving in het ruimtelijke patroon van onze economie zich daadwerkelijk voortgezet, vraag je je dan af. Feit is dat we de nieuwe geografie van onze economie niet langer kunnen duiden met het traditionele paradigma van 'Randstad versus de rest'.

Nederland inmiddels meer een kenniseconomie

Vooral is duidelijk dat onze economie de afgelopen decennia structureel is veranderd; en bijvoorbeeld veel meer op kennis, innovatie, diensten en creativiteit drijft, en dat sommige regio's daar heel goed op hebben geanticipeerd terwijl andere niet in staat bleken om zich aan te passen aan de nieuwe omstandigheden.

De Randstad kent inmiddels haar eigen economische problematiek, buiten de Randstad zijn nieuwe economische clusters ontstaan, terwijl ook regio's in de periferie van het land het lastig hebben.

Dé Randstad bestaat niet

Wat ook opvalt is dat dé Randstad niet bestaat! De afgelopen 25 jaar tekende zich nadrukkelijk een tweedeling af tussen een florerende Noordvleugel en een stagnerende Zuidvleugel. Door de Randstad als een economisch gebied te beschouwen worden we dus op het verkeerde been gezet.

Het economische succes van de Randstad is de afgelopen 25 jaar bijna volledig op het conto van de Noordvleugel van de Randstad te schrijven, met de regio Amsterdam als grote trekker. Het contrast met de regio Rotterdam-Den Haag is groot. Het verdienvermogen, de gecreëerde toegevoegde waarde, van dit deel van de Randstad kromp en de banengroei daar kon het tempo in de Amsterdamse regio niet bijhouden.