Die vervoervakbond Untu het klagte van bedrog, diefstal en oortredings van die Wet op Transnetpensioene aanhangig gemaak nadat pensioenfondsbydraes van miljoene rande glo onwettig weerhou is.

Die klagte is Saterdag by die Sinoville-polisiestasie teen die administrateur van die Passasierspooragentskap (Prasa), Bogisizwe Mpondo, ingedien.

Die klagte volg nadat Prasa skriftelik aan Untu erken het dat die staatsbeheerde instelling pensioenfondsbydraes van R23 miljoen – wat hy in Februarie en Maart by duisende Metrorail-werkers afgetrek het – onregmatig weerhou het.

Steve Harris, algemene sekretaris van Untu, het gesê die wet is duidelik dat Prasa as werkgewer bydraes wat aan die fonds gemaak word binne sewe dae ná die einde van ŉ kalendermaand moet oorbetaal.

“Untu het bevestiging van die fondse en Prasa gekry dat die bydraes nie oorbetaal is nie. Prasa se verskoning is dat hy kontantvloeiprobleme ondervind. Dit is geen verskoning om die swaarverdiende geld van sy werkers sonder hul medewete te gebruik nie. Dit is ŉ strafregtelike oortreding,” het Harris gesê.

Hy het gesê Prasa het aan die Sondagkoerant City Press gesê hy het kontantvloeiprobleme, maar is nie bankrot nie.

Prasa se optrede het aan die lig gekom nadat ŉ makelaar aan die vakbond gesê het dat daar ŉ tekort in die pensioenfondsbydrae was van ŉ Metrorail-werker wat onlangs afgetree het.

Untu sê markte het die afgelope ruk met sowat 30% verswak – tot nadeel van pensioenarisse wat staatmaak op die rente wat hulle van beleggings verdien. Die Metrorail-werkers dra egter steeds tot die pensioenfondse by, wat beteken die administrateurs daarvan kan namens hulle nog aandele teen ŉ laer prys koop. Wanneer die markte weer kop optel, gaan dit in hul guns tel, verduidelik Harris.

Hy sê nie net weerhou Prasa die R23 miljoen nie, hy trek ook voordeel uit die rente wat op die geld verdien word.

Volgens die vakbond is die Wet op Pensioenfondse in 2014 gewysig en ŉ versuim om werkers se bydraes oor te betaal kan lei tot ŉ boete van R10 miljoen of tronkstraf van tot 10 jaar vir diegene wat verantwoordelik is.

Untu, wat 49% van werkers by Prasa verteenwoordig, sê Mpondo en sy waarnemende bestuurders het die vakbond se herhaalde oproepe dat strafregtelike klagte ingedien gaan word as die geld nie oorbetaal word nie, geïgnoreer.

Die vakbond het ook by die minister van openbare ondernemings, Pravin Gordhan, sy eweknie by vervoer, Fikile Mbalula, die pensioenfondsberegter Muvhango Lukhaimane, en adv. Shamila Batohi, nasionale direkteur van openbare vervolging, klagte ingedien.