YAY Foto

Lawinowo wzrosło zapotrzebowanie polskich przedsiębiorstw na pracowników z innych państw. W 2016 roku w ramach uproszczonej procedury zatrudnienia obcokrajowców firmy deklarowały zatrudnienie 1,3 mln osób. Ponad milion to Ukraińcy. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zaprezentowało szczegółowe dane.

Pracodawcy, chcąc zatrudnić obcokrajowców, formalnie muszą uzyskać dla nich zezwolenie na pracę. Od tej zasady są jednak pewne wyjątki. Firmy mogą także zatrudnić cudzoziemców tylko na podstawie zarejestrowanego w urzędzie pracy oświadczenia o zamiarze zatrudnienia obcokrajowca. Uproszczona procedura dotyczy jednak wyłącznie obywateli 6 państw (Armenii, Białorusi, Gruzji, Mołdawii, Rosji i Ukrainy) i umożliwia zatrudnienie ich na maksymalnie sześć miesięcy.



Wystarczy w oświadczeniu wpisać dane obcokrajowca, którego pracodawca chce zatrudnić, a oświadczenie zarejestrować w urzędzie pracy. Dany obcokrajowiec na podstawie zarejestrowanego dokumentu może ubiegać się w swoim kraju tylko o dokument pobytowy w Polsce, czyli np. o wizę albo kartę pobytu.

Jest to znacznie prostsze niż staranie się o zezwolenie na pracę dla obcokrajowca, gdyż nie wymaga uzyskania wcześniej informacji od starosty o lokalnym rynku pracy. Nie jest wymagane także robienie 14-dniowego testu rynku pracy, czyli sprawdzenie czy w lokalnym urzędzie pracy nie ma osób chętnych podjąć pracę na stanowisku, na które pracodawca chce zatrudnić obcokrajowca.



Zezwolenia na pracę nie dotyczą obywateli krajów Unii Europejskiej. Mogą oni pracować w Polsce bez zezwolenia.

Lawina oświadczeń

W 2016 roku urzędy pracy zostały wręcz zalane oświadczeniami pracodawców o chęci zatrudnienia obcokrajowców. Niemal każdego miesiąca firmy deklarowały chęć zatrudnienia ponad 100 tys. obywateli sześciu krajów w ramach uproszczonej procedury - informuje Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

W minionym roku w powiatowych urzędach pracy zarejestrowano ponad 1,3 mln takich wniosków. To o 68% więcej niż w roku poprzednim. W minionych latach ta liczba kształtowała się na poziomie 150-250 tys. oświadczeń rocznie, a dopiero od 2014 roku zaczęła dynamicznie się zwiększać.

/ Opracowanie własne na podstawie danych Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Milion Ukraińców

Największą grupą narodowościową, którą pracodawcy chcieli zatrudnić w ramach uproszczonej procedury, byli obywatele Ukrainy - ponad 1,262 mln złożonych oświadczeń (96% ogółu złożonych dokumentów). Dalsi w kolejności są obywatele Białorusi (24 tys. złożonych oświadczeń), Mołdawii (21 tys.), Rosji (4 tys.), Gruzji (1,7 tys.) i Armenii (1,6 tys.). Ponad jedna trzecia obcokrajowców już w momencie składania oświadczenia przez pracodawcę miała zezwolenie na pobyt w Polsce (wizę lub kartę pobytu) - podaje MRPiPS.

Osoby w wieku 26-40 lat stanowiły 45% zatrudnionych w ramach uproszczonej procedury, osoby w wieku 41-65 lat - 29%, a osoby do 26. roku- 26%. Co ciekawe, pracodawcy chcieli zatrudnić także 1,6 tys. osób powyżej 65. roku życia.

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki społecznej podaje także dane dotyczące deklarowanej formy zatrudnienia obcokrajowców przez pracodawców. W ponad 80% oświadczeń deklarują oni chęć zatrudniania pracowników z szóstki wybranych krajów na umowę cywilnoprawną (o dzieło lub zlecenie). Pozostałych 20% obcokrajowców deklarują zatrudnić na umowę o pracę.



Należy zaznaczyć, że w rzeczywistości liczba cudzoziemców, którzy podjęli pracę w Polsce na podstawie oświadczeń, jest niższa liczba złożonych dokumentów. Mogą tu występować takie sytuacje jak rezygnacja cudzoziemca z przyjazdu do Polski, odmowa wydania wizy przez konsula czy niestawienie się cudzoziemca w miejscu pracy albo zgłoszenie tej samej osoby przez kilku pracodawców.

Największa liczba oświadczeń dotycząca zatrudnienia obcokrajowców w ramach uproszczonej procedury dotyczyła pracowników przy pracach prostych (750 tys. oświadczeń). W dalszej kolejności przedsiębiorstwa potrzebowały robotników przemysłowych (247 tys.), operatorów maszyn i urządzeń (112 tys.), pracowników usług i sprzedawców (65 tys.). Reszta grup zawodowych stanowiła 10% wszystkich oświadczeń.

/ Opracowanie własne na podstawie danych Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Już nie rolnictwo

Lawinowo wzrosło zapotrzebowanie zatrudnienia przez pracodawców w działalności usług administrowania i w działalności wspierającej. Co kryje się pod tą klasyfikacją w Polskiej Klasyfikacji Działalności? To przedsiębiorstwa zajmujące się m.in.: działalnością ochroniarską, utrzymaniem porządku w budynkach, administracyjną obsługą biura, działalnością centrów telefonicznych (call center) czy pakowaniem.

W 2016 roku, po raz pierwszy, to właśnie firmy z zakresu usług administrowania i wspierania potrzebowały najwięcej dodatkowych rąk do pracy. Pracodawcy zgłosili do urzędów pracy rekordową liczbę oświadczeń o zatrudnieniu obcokrajowców właśnie w tej branży - 379 tys. oświadczeń. To trzy razy więcej niż w roku poprzednim.

Tym samym rolnictwo, pomimo również dużego wzrostu zapotrzebowania na pracowników - o 60 tys. osób - spadło na drugą pozycję. Kolejne działalności, w których przedsiębiorcy zgłaszali oświadczenia o zatrudnieniu pracowników, to m.in.: budownictwo (168 tys. oświadczeń o zatrudnieniu), przetwórstwo przemysłowe (167 tys.), transport (63 tys.) i handel (52 tys.).

Nie tylko Warszawa

Podobnie jak w latach poprzednich największa liczba złożonych oświadczeń o zatrudnieniu obcokrajowca przypada na województwo mazowieckie - 28% ogółu złożonych oświadczeń. Kolejne województwa, które odnotowały najwyższy udział złożonych oświadczeń przez pracodawców to: dolnośląskie (10,3%) i wielkopolskie (9,7%) i małopolskie (7,7%).

Chociaż liczba zapotrzebowania pracodawców na obcokrajowców ma skoncentrowany charakter, to warto odnotować, że procentowy udział województwa mazowieckiego z roku na rok wyraźnie spada. W 2015 r. woj. mazowieckie dotyczyło 40% wydanych zezwoleń w skali kraju. W 2013 r. było to 55%. Oznacza to, że coraz więcej regionów odczuwa potrzebę zatrudnienia obcokrajowców.

Jak podało w tym tygodniu MRPIPS, bezrobocie w lutym było najniższe od 26 lat. Wyniosło zaledwie 8,5%. To rekordowo niski lutowy odczyt. Pracodawcom coraz trudniej znaleźć odpowiednich pracowników. Potwierdza to także NBP w swoim co kwartalnym raporcie o kondycji sektora przedsiębiorstw. Pod koniec zeszłego roku, przedsiębiorcy zaczęli wyraźnie sygnalizować, że kłopot w znalezieniu odpowiednio wykwalifikowanych pracowników staje się problemem w dalszym rozwoju firmy.

Oznacza to, że w najbliższych latach liczba wydawanych zezwoleń na pracę dla obcokrajowców będzie rosła. A nam przyjdzie coraz częściej spotykać we własnej pracy oraz korzystać z pracy obcokrajowców.