15 Βήματα προς την Οικονομική Ελευθερία

Όποτε εξετάζουμε τα οικονομικά μας, είναι πολύ συνηθισμένο να αφιερώνουμε την προσοχή μας σε ένα μόνο ζήτημα. Κάποιοι ασχολούνται μόνο με τα έξοδα τους, άλλοι με το πως θα αυξήσουν τα εισοδήματα τους, και άλλοι ψάχνουν για την “μαγική” επένδυση που θα τους φέρει εύκολα κέρδη χωρίς ρίσκο.

Και κάποιοι απλώς βρίζουν τους πολιτικούς και τους τραπεζίτες, που μας έφεραν σε αυτή την κατάσταση…

Είναι στην φύση μας να επικεντρώνουμε την προσοχή μας σε ένα μόνο μέρος ενός περίπλοκου προβλήματος. Μπορεί να νοιώθουμε πιο άνετα με ένα συγκεκριμένο θέμα λόγω των προηγούμενων εμπειριών μας, ή μπορεί να προσπαθούμε να μιμηθούμε τις ιδέες άλλων γνωστών μας. Αυτή η αποσπασματική αντιμετώπιση όμως έχει ως αποτέλεσμα να κάνουμε “μισές δουλειές”, και να μην βρίσκουμε ουσιαστική λύση.

Η οικονομική διαχείριση της ζωής μας είναι ένα σύνθετο ζήτημα, με πολλές διαφορετικές πτυχές. Και η καλύτερη απάντηση σε ένα σύνθετο πρόβλημα, είναι να έχουμε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο που θα μας καθοδηγεί με σταδιακά βήματα προς την λύση.

Κάθε μία από τις 15 παρακάτω συμβουλές αφορά ένα ξεχωριστό πρόβλημα του πορτοφολιού μας. Δείτε τις σαν διαδοχικά βήματα που πρέπει να ακολουθήσετε σταδιακά, ώστε να φτάσετε στον τελικό σας προορισμό: την οικονομική σας ελευθερία!

1. Ξοδεύετε λιγότερα από όσα κερδίζετε

Από εδώ ξεκινάνε όλα, δεν υπάρχει πιο βασικός κανόνας από αυτόν. Ακούγεται απλό, και όμως είναι τόσο δύσκολο για κάποιους που έχουν συνηθίσει σε ένα συγκεκριμένο lifestyle, πέρα από τις πραγματικές δυνατότητες του πορτοφολιού τους. Εάν μπορείτε όμως να διατηρήσετε έναν πιο περιορισμένο τρόπο ζωής, ξοδεύοντας λιγότερα από όσα κερδίζετε και αποταμιεύοντας ή επενδύοντας τη διαφορά, θα είστε ήδη στον δρόμο προς την οικονομική σας ελευθερία.

2. Ελέγξτε που ξοδεύετε τα χρήματα σας

Είναι το πρώτο μικρό βήμα για να βοηθήσετε το πορτοφόλι σας. Καταγράψτε όλα τα έξοδα σας, μέχρι και το μικρότερο, για έναν μήνα. Θα έχετε έτσι μία εικόνα για τις πραγματικές προτεραιότητες σας και τις οικονομικές συνήθειες σας, και θα βρείτε ποια είναι τα λιγότερο σημαντικά έξοδα που μπορείτε να μειώσετε.

3. Πληρώστε πρώτα τον εαυτό σας

Ο πιο εύκολος τρόπος για να χτίσετε την αποταμίευση σας, και να αποφύγετε τις σπατάλες, είναι να βάζετε αμέσως στην άκρη το ποσό που θέλετε να φυλάξετε. Έτσι θα ξέρετε ότι μπορείτε να ξοδέψετε τα υπόλοιπα χρήματα στο πορτοφόλι σας χωρίς πρόβλημα.

4. “Χτίστε” μία αποταμίευση ασφαλείας

Ακόμα και εάν μειώσουμε τα τακτικά μας έξοδα, πάντα θα μας προκύπτουν έκτακτες ανάγκες. Και αυτές σχεδόν πάντα χρειάζονται άμεσα μετρητά. Βάζοντας σταδιακά ένα χρηματικό ποσό στην άκρη (ιδανικά 3 μισθούς ή παραπάνω) θα είμαστε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε κάθε δύσκολη κατάσταση, χωρίς να ζητάμε δανεικά ή να φορτώσουμε την πιστωτική μας.

5. Κάντε αυτόματες όλες τις συναλλαγές σας

Ορίστε πάγιες εντολές πληρωμής για όλους τους λογαριασμούς σας, αλλά και για την αποταμίευση σας. Έτσι θα ξέρετε ότι όλες οι οικονομικές σας υποχρεώσεις είναι ήδη τακτοποιημένες, θα γλυτώσετε πολύτιμο χρόνο και θα μπορείτε να αφιερώσετε την προσοχή σας σε πιο σημαντικές αποφάσεις. Ένας μηνιαίος τακτικός έλεγχος στις ενημερωτικές καταστάσεις που σας στέλνει η τράπεζα, αρκεί για να βλέπετε ότι όλα λειτουργούν σωστά.

6. Αποφύγετε τις οφειλές σε πιστωτικές

Οι πιστωτικές κάρτες έχουν πολύ υψηλά επιτόκια, και μία απλήρωτη οφειλή μπορεί εύκολα να πολλαπλασιαστεί μέσα σε λίγα χρόνια. Είναι βασική προτεραιότητα να μηδενίσετε ότι υπόλοιπα έχετε εκεί, όσο πιο γρήγορα μπορείτε, για να βελτιώσετε την οικονομική σας κατάσταση. Στην συνέχεια, φροντίστε να πληρώνετε ολόκληρο το υπόλοιπο των καρτών σας σας κάθε μήνα. Εναλλακτικά, ακυρώστε όποιες κάρτες δεν χρησιμοποιείτε, ή και όλες εάν δυσκολεύεστε να μείνετε συνεπείς.

7. Φτιάξτε ένα πλάνο εξόφλησης των οφειλών σας

Όσο και αν μας αγχώνει η σκέψη τους, τα χρέη μας είναι μία ωρολογιακή βόμβα που περιμένει να σκάσει στο πορτοφόλι μας. Και ο μόνος τρόπος για να την αφοπλίσουμε, είναι να αντιμετωπίσουμε τις οφειλές μας με επιμονή και σύνεση.

8. Ξεχωρίστε τα “καλά” από τα “κακά” δάνεια

Στην Ελλάδα οι περισσότεροι έχουν μάθει με τον δύσκολο τρόπο τις συνέπειες ενός “κακού” δανείου, που πήρανε για να πληρώσουν ένα ακριβό αυτοκίνητο, ένα μεγάλο ταξίδι, ή κάποια άλλη καταναλωτική υπερβολή. Στην πραγματικότητα η μόνη περίπτωση που μας συμφέρει να πάρουμε ένα δάνειο, είναι για κάτι που θα μας αποφέρει περισσότερα έσοδα. Μία νέα επιχείρηση, ένα ακίνητο που σκοπεύουμε να νοικιάσουμε, ή ακόμα και ένα πτυχίο, είναι μερικές προτάσεις που μπορούν να δικαιολογήσουν το κόστος ενός “καλού” δανείου.

9. Προσέξτε τα μεγάλα έξοδα

Μπορεί να ψάχνουμε τρόπους για να μειώσουμε τα καθημερινά μας έξοδα, όμως συνήθως οι μεγάλες αγορές είναι και οι πιο σημαντικές. Η αγορά π.χ. ενός αυτοκινήτου ή ενός ακινήτου είναι μία πολύ κρίσιμη απόφαση, και μία λάθος απόφαση μπορεί να καταρρακώσει το πορτοφόλι μας για πολλά χρόνια, ειδικά εάν η αγορά αυτή γίνεται με δάνειο. Σκεφτείτε ποιες είναι οι πραγματικές σας ανάγκες και οι δυνατότητες σας, και υπολογίστε πολύ προσεκτικά τι θα σας κοστίζει αυτή η αγορά κάθε μήνα, όχι μόνο την αρχική τιμή αγοράς.

10. Αυξήστε το εισόδημα σας

Είναι πιο εύκολο και γρήγορο να μειώσουμε τα έξοδα μας, όμως μακροπρόθεσμα πρέπει να βρούμε τρόπο να αυξήσουμε και τα έσοδα μας, εάν θέλουμε να βελτιώσουμε την οικονομική μας κατάσταση. Είναι αλήθεια ότι η κρίση έχει μειώσει τους μισθούς και περιορίσει τις διαθέσιμες δουλειές στην Ελλάδα, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να μένουμε άπραγοι. Ακόμα και αν δεν βλέπουμε καλύτερες προοπτικές στην σημερινή εργασία μας, μπορούμε πάντοτε να ξεκινήσουμε μία επιπλέον περιστασιακή απασχόληση, ή ακόμα και να εξετάσουμε μία άλλη δουλειά σε κάποιον κλάδο με καλύτερες προοπτικές.

11. Ένας υψηλός μισθός δεν σημαίνει ότι είμαστε πλούσιοι

Είναι πολύ συνηθισμένο κάποιος να έχει περιουσία με αρνητική συνολική αξία, εάν είναι φορτωμένος με απλήρωτα δάνεια και ακριβά σπίτια ή αυτοκίνητα, που τα έσοδα του δεν μπορούν να υποστηρίξουν. Από την άλλη, κάποιος με χαμηλότερο εισόδημα μπορεί να έχει μεγαλύτερη καθαρή περιουσία, εφόσον φροντίζει να ξοδεύει λιγότερα από όσα κερδίζει, και να επενδύει σωστά το υπόλοιπο. Προσπαθήστε να είστε στην δεύτερη κατηγορία.

12. Η αποταμίευση είναι πιο σημαντική από τις επενδύσεις

Πολλοί δίνουν σημασία μόνο στο πως θα επενδύσουν τα χρήματα που έχουν ήδη συγκεντρώσει, προσπαθώντας να βρουν την “χρυσή συνταγή” για υψηλές αποδόσεις. Στην πραγματικότητα όμως, το ποσό που συνεχίζουμε να αποταμιεύουμε κάθε μήνα παίζει μεγαλύτερο ρόλο στο τελικό αποτέλεσμα μίας επένδυσης, ειδικά όταν ξεκινάμε από χαμηλά. Συνεχίζετε να προσθέτετε χρήματα στο κεφάλαιο σας, και προσπαθήστε να αυξήσετε σταδιακά την μηνιαία σας συνεισφορά, όσο περιορίζετε τα έξοδα ή αυξάνετε τα έσοδα σας.

13. Ξεκινήστε την αποταμίευση όσο πιο νωρίς μπορείτε

Ακούγεται περίεργο, αλλά κάποιος που ξεκινάει στα 25 του να αποταμιεύει και να επενδύει τακτικά, μπορεί να πετύχει διπλάσια συνολικά κέρδη από κάποιον που ξεκινάει στα 35 του με τα ίδια χρήματα! Και αυτό χάρη στη δύναμη του ανατοκισμού, που αξιοποιεί τον χρόνο με τον καλύτερο τρόπο. Όσο πιο νωρίς ξεκινήσετε λοιπόν, τόσο καλύτερο θα είναι το αποτέλεσμα για το πορτοφόλι σας.

14. Επιλέξτε ένα απλό επενδυτικό πλάνο χαμηλού κόστους

Οι ειδικοί συμφωνούν ότι το κόστος ενός επενδυτικού πλάνου είναι από τους πιο σημαντικούς παράγοντες που καθορίζουν την τελική απόδοση του. Όσοι εμπιστεύονται τους συμβούλους που προωθούν δυσνόητες επενδυτικές λύσεις με υψηλές ετήσιες προμήθειες, βγαίνουν πάντα χαμένοι σε σχέση με όσους επιλέγουν ένα απλό χαρτοφυλάκιο με τίτλους χαμηλού κόστους που απλώς ακολουθούν τους δείκτες των αγορών.

15. Βάλτε στόχο την οικονομική ελευθερία σας

Ο απώτερος σκοπός μας δεν πρέπει να είναι απλά να βάλουμε στην άκρη όσα περισσότερα χρήματα μπορούμε, ή να αποκτήσουμε όλο και πιο ακριβά υλικά αγαθά. Ο όρος “lifestyle inflation” περιγράφει την κατάσταση όπου κάποιος αυξάνει τα έξοδα του όποτε αποκτά περισσότερα έσοδα, με αποτέλεσμα να μην του μένουν καθόλου χρήματα στο τέλος. Και τα ψυχολογικά οφέλη από την απόκτηση υλικών αγαθών είναι πάντα εφήμερα, με αποτέλεσμα να συνεχίζουμε να αγχωνόμαστε και να προσπαθούμε με νέες αγορές να ξεπεράσουμε τους “ανταγωνιστές” του κοινωνικού μας κύκλου.

Ο πραγματικός μας στόχος θα πρέπει να είναι η οικονομική μας ελευθερία: να ζούμε μία ικανοποιητική ζωή με μόνο όσα υλικά αγαθά πραγματικά χρειαζόμαστε, απαλλαγμένοι από οφειλές και άγχη, και με τακτοποιημένες όλες τις οικονομικές μας υποχρεώσεις. Και αυτός είναι ο καλύτερος τρόπος για να μπορούμε να επικεντρωθούμε στις πραγματικές ανάγκες της ζωής και της οικογένειας μας!