Οι δράστες έφεραν μηχανήματα με τα οποία έριξαν κάτω τις βάσεις και ύστερα με τροχό έκοψαν τις προτομές. Στις δύο φωτογραφίες βλέπουμε την προτομή του Κωστή Μπαστιά, διά χειρός Πραξιτέλη Τζανουλίνου, πριν και μετά.

Η προτομή του Παντελή Χορν, που φιλοτέχνησε ο Πραξιτέλης Τζανουλίνος, «έκανε φτερά» από το Πνευματικό Κέντρο. Είναι η δεύτερη φορά που γλυπτά γίνονται στόχος σπείρας, η οποία προφανώς τα πουλάει ως παλιοσίδερα σε παράνομο χυτήριο.

Με μια καλά οργανωμένη επιχείρηση, άγνωστοι αφαίρεσαν πέντε προτομές από την υπαίθρια γλυπτοθήκη του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αθηναίων, στην καρδιά της πόλης. Η αρπαγή έγινε στις 25 και 26 Μαΐου καθώς οι θρασύτατοι δράστες, αφού πρώτα απέσπασαν τις ορειχάλκινες κεφαλές των Κώστα Ουράνη, Αγγελου Τερζάκη, Κωστή Μπαστιά και Γιώργου Θεοτοκά, επέστρεψαν την επομένη και πήραν κι εκείνη του Παντελή Χορν. Είναι η δεύτερη φορά που το συγκεκριμένο άλσος γίνεται στόχος των κακοποιών, οι οποίοι πωλούν τις προτομές ως σκραπ σε παράνομα χυτήρια.

Το θλιβερό «απουσιολόγιο» της ντροπής: Γεώργιος Θεοτοκάς, Κωστής Μπαστιάς, Κώστας Ουράνης, Αγγελος Τερζάκης, Παντελής Χορν. Οι προτομές τους έκαναν φτερά πριν από μερικές ημέρες από την υπαίθρια γλυπτοθήκη (Πάρκο των Λογοτεχνών), στον χώρο του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αθηναίων. Σε μια καλά οργανωμένη επιχείρηση που είχε δύο φάσεις, θρασύτατοι άγνωστοι αφαίρεσαν πέντε ορειχάλκινα κεφάλια τα βράδια της 25ης και της 26ης Μαΐου.

Με κάποιο μηχάνημα έριξαν κάτω τις βαριές βάσεις τους και με τροχό έκοψαν τις προτομές, κάτι που σημαίνει ότι έφτασαν στο σημείο με εξοπλισμό αλλά και με άνεση χρόνου να ολοκληρώσουν τη δουλειά ανενόχλητοι σε ένα από τα κεντρικότερα σημεία της πρωτεύουσας. Στην πρώτη φουρνιά, η λεία ήταν τα κεφάλια των Θεοτοκά, Μπαστιά, Ουράνη και Τερζάκη και την επομένη νύχτα οι δράστες με περίσσια αυθάδεια επέστρεψαν για να πάρουν τον Χορν.

Η ειρωνεία είναι ότι όλα τα αγάλματα είχαν συντηρηθεί πολύ πρόσφατα χάρις σε ένα ειδικό πρόγραμμα με την ευθύνη του Δήμου Αθηναίων.

Αν σκεφτεί κανείς ότι ακριβώς από το ίδιο σημείο πήραν το 2013 τις προτομές των Δομήνικου Θεοτοκόπουλου, Νίκου Καζαντζάκη και Αντώνη Τρίτση, οι οποίες δεν βρέθηκαν ποτέ, τότε αντιλαμβάνεται το μέγεθος του προβλήματος. Μέσα σε τρία χρόνια, το παρκάκι –που είναι και στέκι τοξικομανών– αναδεικνύεται στο αγαπημένο λημέρι των κακοποιών, με οκτώ κλοπές. Ο Δήμος Αθηναίων και η αστυνομία στέκουν με αμηχανία και ανημπόρια μπροστά σε ένα φαινόμενο που θα έπρεπε να έχει παταχθεί για λόγους ουσιαστικούς αλλά και συμβολικούς. Είναι αδιανόητο σε οποιαδήποτε ευνομούμενη πολιτεία να επιδεικνύεται τέτοια βάναυση αδιαφορία για τη μοίρα του δημοσίου χώρου, ιδιαιτέρως του ιστορικού κέντρου. Είναι όμως και απαράδεκτο να χάνεται με τόση ευκολία η πολιτιστική κληρονομιά μας. Το γλυπτό του Νίκου Καζαντζάκη λ.χ. είναι από τα χέρια του Θανάση Απάρτη, ενός από τους σπουδαιότερους Ελληνες γλύπτες.

Εργα τέχνης λιώνουν ως παλιοσίδερα σε παράνομα χυτήρια της Αττικής έναντι 100-120 ευρώ η προτομή. Στην περίοδο της οικονομικής κρίσης, η αντικατάστασή τους με καινούργια –αν υπάρχει κάποιο πρόπλασμα του αυθεντικού– είναι δαπανηρότατη και υλοποιείται δύσκολα.

«Είμαι πολύ στενοχωρημένος και ιδιαίτερα προβληματισμένος από την ώρα που άκουσα τι συνέβη», λέει στην «Κ» ο Τήνιος γλύπτης Πραξιτέλης Τζανουλίνος που είχε φτιάξει τις προτομές του Ουράνη, του Μπαστιά και του Χορν και επίσης είχε καίριο ρόλο και στο πρόσφατο πρόγραμμα της συντήρησης και αποκατάστασης των γλυπτών της πρωτεύουσας. «Με πιάνει απελπισία αν σκεφτώ με πόση αγάπη, προσοχή και αφοσίωση εργάστηκα πάνω στα έργα αυτά για να καταλήξουν σαν παλιοσίδερα σε χυτήριο. Είναι ένας βιασμός για τον καλλιτέχνη. Και δεν είναι η πρώτη φορά. Τα τελευταία χρόνια άρπαξαν και μια δική μου προτομή του Παλλάντιου από τον Πειραιά αλλά και μια σύνθεση με πτηνά στη συμβολή Θησέως και Ποσειδώνος. Δεν ξέρω τι να πω πια…».

Ο ομότιμος καθηγητής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, καταξιωμένος γλύπτης Θεόδωρος Παπαγιάννης, που είχε κάνει τις προτομές του Τερζάκη και του Θεοτοκά, επίσης εξέφρασε τη θλίψη του: «Ζούμε στην εποχή της βαρβαρότητας. Αυτό που έγινε στην καρδιά της Αθήνας, για πολλοστή φορά, μαρτυράει ότι είμαστε μια διαλυμένη χώρα όπου δεν υπάρχει προστασία για τίποτα. Ως δάσκαλος αλλά και ως καλλιτέχνης αισθάνομαι ντροπή. Δεν είναι μόνο ότι έργα κλέβονται. Αυτά που μένουν στη θέση τους βανδαλίζονται –ακόμα και με βαριοπούλα– όπως συνέβη σε τρεις περιπτώσεις γλυπτών και μνημείων που έχω φτιάξει στην Ηπειρο».