De kwestie

Tot 1 september mogen vanwege de coronacrisis geen evenementen plaatsvinden. Dat „betekent ook definitief geen betaald voetbal tot 1 september”, zei premier Rutte dinsdag. „En ja dat is zuur.”

De Eredivisie blijft dit voetbalseizoen dus beperkt tot 26 wedstrijden voor de meeste clubs, voor wie die nog een inhaalwedstrijd moesten spelen zelfs maar 25 wedstrijden. De grofweg 200.000 seizoenkaarthouders van Eredivsieclubs hebben dit seizoen al gauw een fors bedrag neergelegd zonder dat zij alle geplande 17 thuiswedstrijden kunnen bezoeken. De meeste supporters lopen vier thuiswedstrijden mis, bijna een kwart van het totaal.

Zeker bij de topclubs zijn seizoenkaarten kostbaar. De goedkoopste seizoenkaarten bij Ajax, Feyenoord en PSV kosten 242 tot 290 euro. Hoe beter de plek, hoe duurder de kaart. Voor een stoeltje op de eretribune bij PSV is 650 euro betaald. Bij Ajax is dat 800 euro. Hebben deze supporters recht op teruggave van een deel van hun geld?

Zo zit het

Volgens de algemene voorwaarden niet. Voetbalclubs hanteren de standaardvoorwaarden van voetbalbond KNVB. Wie een seizoenkaart aanschaft, moet die voorwaarden accepteren. Artikel 4 stelt dat „het publiek geen recht op restitutie van (enig deel van) de prijs van een toegangsbewijs en/of enige andere (financiële) compensatie” heeft als wedstrijden op last van het openbaar gezag niet kunnen plaatsvinden. Op basis van deze voorwaarden kunnen seizoenkaarthouders het dus vergeten dat zij een deel terugbetaald krijgen.

Lees ook: moet ik een voucher voor mijn geannuleerde vlucht accepteren?

Met die voorwaarden is echter een nogal groot probleem. „Ze zijn niet alleen consumentonvriendelijk, maar ook in strijd met de wet”, zeggen de in sport- en contractenrecht gespecialiseerde advocaten Rutger Middendorf en Neal Walenkamp van Köster Advocaten.

Het burgerlijk wetboek bevat namelijk een zwarte lijst met contractvoorwaarden die als „onredelijk bezwarend” gelden voor particulieren. Dat een consument ervoor heeft getekend doet er dan niet toe. Als een algemene voorwaarde in strijd is met de zwarte lijst, is die niet geldig. De stilzwijgende verlenging zonder opzegmogelijkheid van bijvoorbeeld een energiecontract staat op die zwarte lijst. En ook uitsluiten of beperken van de mogelijkheid een contract te ontbinden, zoals opgenomen in de KNVB-voorwaarden, staat op die zwarte lijst.

Een seizoenkaarthouder betaalt voor bezoek van een seizoen met 17 thuiswedstrijden. Omdat vier ervan niet doorgaan, wordt niet geleverd wat is overeengekomen – en dan kan de kaarthouder gedeeltelijke ontbinding van zijn seizoenkaartovereenkomst vragen. „De voetbalclub zou de seizoenkaarthouder dan pro rata moeten terugbetalen”, zegt Middendorf. „Maar die terugbetaalmogelijkheid hebben clubs dus uitgesloten via de standaardvoorwaarden. En dat mag niet.”

Een beroep op overmacht door de clubs heeft volgens de advocaat weinig zin. Ondanks overmacht kan de seizoenkaartovereenkomst nog steeds worden ontbonden. Dit kan anders zijn als de wedstrijden later nog kunnen worden ingehaald. In dat geval zou de redelijkheid en billijkheid of „de geringe aard van de tekortkoming” de ontbinding in de weg kunnen staan.

Het antwoord

Voetbalclubs hebben contractueel uitgesloten dat seizoenkaarthouders hun geld terugkrijgen. Maar die contractuele bepaling is in strijd met de wet. Seizoenkaarthouders kunnen hun ‘contract’ gedeeltelijk ontbinden en hebben dan recht op restitutie van een deel van het betaalde bedrag.

Lees ook de antwoorden op andere consumentenrechtvragen over bijvoorbeeld reiskosten, hypotheek en sportschool

Stel uw vraag! In de rubriek Consument & Corona gaat de economieredactie van NRC op zoek naar antwoorden op vragen over consumentenrechtkwesties die lezers bezighouden. Wij horen graag welke vraag bij u leeft. De rubriek behandelt vragen die te maken hebben met rechten en plichten, bijvoorbeeld over uw arbeidsrelatie, geannuleerde vakantie of doorbetaling van de kinderopvang. Ik heb een vraag Welke vraag zou u graag behandeld zien?

Een versie van dit artikel verscheen ook in NRC Handelsblad van 25 april 2020