Het aanbod van huurwoningen is veel te klein, vooral in de vrije sector. Jasper de Groot, directeur van huurwoningensite Pararius, weet als geen ander waar het fout gaat, en hoe de dramatische situatie op de woningmarkt kan worden opgelost.

Pararius-directeur Jasper de Groot bruist zichtbaar. Zijn bedrijf, dat een landelijke website runt met beschikbare huurwoningen in de vrije sector, werkt aan een nieuw product: een concurrent voor huizensite Funda (zie kader Aanval op Funda onderaan deze pagina). Hij voegt er met de nodige bravoure aan toe dat zo’n extra platform alleen al wenselijk is om marktleider Funda scherp te houden.

Maar Pararius blijft in de eerste plaats het grootste landelijke internetplatform voor verhuurmakelaars. Zo’n 70 procent van alle beschikbare vrijesectorwoningen is te vinden op de site. Dat geeft De Groot een uniek en diep inzicht in de ontwikkelingen in dit problematische deel van de woningmarkt.

Hoe komt het dat de vrije sector in Nederland maar 7 procent van de totale woningmarkt bedraagt?

‘Dat is het gevolg van het beleid van twee tegenover elkaar staande politieke richtingen, die jarenlang hun eigen kiezers hebben willen bedienen. Rechtse politici wisten dat de hypotheekrenteaftrek heel belangrijk was voor hun achterban. De linkerkant zette in op gesubsidieerde sociale huisvesting in combinatie met huursubsidie. Tussen die twee zwaar gesubsidieerde onderdelen van de woningmarkt ontstaat niet zomaar een ongesubsidieerde vrije sector, met huren die logisch aansluiten op de sociale huursector.’

Hoe ontwikkelt de vrije sector zich?

‘De vrije sector groeit gemiddeld zo’n 5 tot 6 procent per jaar. We hebben nu iets meer dan 11.000 woningen op de site staan. Een jaar geleden stonden we op 10.000. Dus wij zijn met 10 procent gegroeid. Maar het ligt allemaal een stuk ingewikkelder. Op het dieptepunt van de recessie hadden we meer dan 20.000 woningen op de site. We dachten dat we in een fase van natuurlijke groei zaten. Dat bleek niet zo te zijn. Na het instorten van de woningmarkt besloten veel huiseigenaren hun oude woning niet te verkopen, maar te kiezen voor verhuur in afwachting van betere tijden. Dat leverde een ruim aanbod op en een vrijwel stabiele gemiddelde huurprijs. Toen in 2014 het herstel van de markt inzette, werden woningen die vrijkwamen weer direct verkocht. Het aantal woningen op de site slonk toen snel. Woningen verhuren is blijkbaar anticyclische business.’

'In afwachting van betere tijden besloten huiseigenaren hun woning te verhuren'

We hebben nu te maken met een enorm gebrek aan vrije sectorwoningen en de huren lopen explosief op. Welke rol speelt Pararius daarin?

‘Wij hebben geen enkele baat bij oplopende huren. We hebben zo’n 550 abonnees, allemaal verhuurders die regelmatig gebruik maken van ons platform. Dan zijn er nog rond de 900 die via een soort strippenkaartsysteem af en toe woningen plaatsen op onze site. Die tarieven staan los van de huurprijzen die overeen worden gekomen. We zijn vooral gebaat bij veel transacties. Dat betekent voor ons meer advertentie-inkomsten en meer partijen die zich bezighouden met het verhuren van woningen en dus behoefte hebben aan ons platform.’

Is het gebrek aan vrijesectorhuur een stedelijk probleem, of speelt het door het hele land?

‘Overal waar de prijzen van woningen in de lift zitten, is er ook een gebrek aan vrije sector huurwoningen. Dus het speelt in de hele Randstad en dan door de provincie Utrecht naar Arnhem en Nijmegen, en vanaf daar naar de Brabantse steden. Ook steden als Groningen en Maastricht kampen ermee. Daarbuiten is het probleem veel minder nijpend.’

Amsterdam staat bekend als een geval apart. Wat is er anders in de hoofdstad?

‘De verhouding tussen sociale huur, vrije sectorhuur en koopwoningen is onevenwichtig. Bij de laatste officiële telling van de gemeente stond de totale sociale huursector op 57,3 procent. Dat is bijna het dubbele van het landelijk gemiddelde. Het aandeel koopwoningen beloopt in Amsterdam ongeveer 30 procent van de woningmarkt, in Utrecht is dat 45 procent en landelijk 56 procent. De vrije sector staat op 13 procent, dat is wel hoger dan het landelijk gemiddelde van 7 procent. Koop- en vrijesectorhuur blijven echter beide ver achter bij de Amsterdamse vraag. Daarom lopen de prijzen van koopwoningen en huren van de vrijesectorwoningen ook zo snel op.’

Hoe groot is de behoefte aan vrijesectorhuurwoningen in Amsterdam eigenlijk?

‘Dat moet de markt uiteindelijk bepalen, maar ik weet zeker dat als het aantal zou verdubbelen de markt dat makkelijk zou opnemen. De prijzen zouden dan wel dalen.’