Mensen die binnen een straal van een kilometer van een pluimveebedrijf wonen, lopen 11 procent meer kans op een longontsteking. Onderzoekers van onder meer de Universiteit Utrecht en het UMC Utrecht hebben daarover gepubliceerd in een internationaal wetenschappelijk tijdschrift over longaandoeningen.

Dat er in de omgeving van pluimveebedrijven een verhoogd risico was op longontsteking was al bekend, maar nu is ook vastgesteld dat de luchtvervuiling de oorzaak is, zegt onderzoeker Lidwien Smit. "Mensen in de omgeving van pluimveebedrijven blijken veel meer pneumokokken, een bacterie die longontsteking kan veroorzaken, in hun keel te hebben."

Na 1,5 kilometer: geen extra risico

Een pneumokok is een veelvoorkomende bacterie, die ook voorkomt in gebieden waar helemaal geen pluimveebedrijven zijn. Dat wijst erop dat de pluimveebedrijven geen specifieke bacterie verspreiden die het verhoogde risico op longontstekingen veroorzaakt. Daarom wordt de conclusie getrokken dat de stofdeeltjes bij pluimveebedrijven de oorzaak van het verhoogde risico zijn.

Bij bij q-koorts en geitenbedrijven is het anders: q-koorts wordt veroorzaakt door één bacterie, die alleen bij geitenbedrijven voorkomt.

Vanaf een afstand van 1,15 kilometer van een pluimveebedrijf neemt het extra risico snel af. Bij 1,5 kilometer is van een verhoog risico al geen sprake meer. Er werden bijna 1000 gevallen van longontsteking in Noord-Brabant onderzocht.

Maatregelen

In de Volkskrant noemt staatssecretaris Van Dam het onvermijdelijk dat er maatregelen komen om de gezondheid van omwonenden te verbeteren. Het onderzoek is gesubsidieerd door de ministeries van Economische Zaken en Volksgezondheid en loopt al langere tijd.

In dit verdere onderzoek is tevens bewezen dat de bewijslast ook andersom werkt: als de pluimveebedrijven er niet zouden zijn in het gebied, zouden er 11 procent minder gevallen van longontsteking zijn. Voor dit onderzoek is gebruik gemaakt van ziektegevallen uit 2009, de onderzoekers gaan nu ook naar latere jaren kijken.