Hendrik Vuye en Veerle Wouters leggen in een boek de vinger op de tere plekken in de huidige monarchie en pleiten voor een modern ‘republikeins’ koningschap.

De twee N-VA’ers houden in hun boek geen radicaal pleidooi voor de afschaffing van de monarchie, zoals je van Vlaams-nationalisten kunt verwachten. Ze leggen in de werking van de huidige monarchie wel de vinger op een bonte reeks tere plekken die niet stroken met de huidige zeden, met de grondwet of het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Delphine Boël kon niet eens proberen haar afstamming te laten vaststellen zolang Albert koning was, omdat het staatshoofd onschendbaar is. En als de koning of de leden van de koninklijke familie hun geld uit de civiele lijst of dotaties niet opkrijgen, mogen ze het houden.

De wetten op de majesteitsschennis zijn in strijd met het recht op vrije meningsuiting. Het statuut van de leden van koninklijke familie is flou, het is zelfs onduidelijk wie wel en wie niet deel uitmaakt van de koninklijke familie.

De regels voor erfopvolging sluiten bovendien buitenechtelijke kinderen uit. Het genaderecht hoort bij strafuitvoeringsrechtbanken thuis, niet bij de koning. Waarom moet een regering eigenlijk haar ontslag aanbieden aan de koning? Dat is toch een erfenis uit het ancien régime? En de ministeriële dekking van koninklijke toespraken is flinterdun.

De twee N-VA’ers eindigen met 25 voorstellen ‘om de monarchie toch enigszins te verzoenen met de democratie’. Daarbij geldt het Nederlandse vorstenhuis als voorbeeld. De koninklijke familie moet een statuut krijgen, de rol van de koning bij de regeringsvorming wordt uitgeschakeld, de regering krijgt een zeg in de aanwijzing van de kabinetschef van de koning.

Vuye en Wouters hopen met hun boek het debat over die voorstellen aan de gang te krijgen om erger te voorkomen. Daarmee hebben de twee N-VA’ers hun eerste activiteit voor het centrum Objectief V, dat een nieuwe ronde in de staatshervorming moet voorbereiden, erop zitten.