UE podpisała umowy stowarzyszeniowe z Gruzja i Mołdawią 27 czerwca 2014 roku. Najważniejszą i najbardziej obszerną częścią tych umów są porozumienia o pogłębionej i całościowej strefie wolnego handlu (DCFTA), które w większości były już prowizorycznie stosowane od września 2014 roku. Dziś umowy weszły w życie w całości.

Według danych Komisji Europejskiej korzyści przyniosło już prowizoryczne obowiązywanie zapisów umów stowarzyszeniowych. W 2015 roku gruziński eksport do UE zwiększył się o 16 proc., co było bezpośrednią konsekwencją wdrażania DCFTA. Na rynek unijny trafiają m.in. gruzińskie owoce kiwi, borówki, orzechy, czosnek i wino. Wzrósł także eksport miedzi.

Eksport warzyw konserwowych z Mołdawii do UE wzrósł o 455 proc. od 2014 roku, zaś owoców konserwowych o 228 proc. - podaje KE.

Umowy stowarzyszeniowe wyznaczają też program reform w wielu sektorach.

Tego samego dnia co Gruzja i Mołdawia umowę stowarzyszeniowa z UE podpisała też Ukraina. Jednak Unia nie zakończyła jeszcze ratyfikacji porozumienia z tym krajem, bo w kwietniu zostało ono odrzucone w referendum w Holandii.

Wynik holenderskiego referendum nie był wiążący, ale we wtorek rząd tego kraju zażądał dodania do umowy UE-Ukraina wiążących gwarancji, które wyjdą na przeciw obawom przeciwników ratyfikacji porozumienia.

- Będziemy dążyć do uzyskania prawnie wiążącego rozwiązania, które odniesie się do obaw wyrażanych przed referendum - powiedział premier Holandii Mark Rutte na konferencji prasowej po szczycie UE w Brukseli. Jak dodał, nie wiadomo jeszcze, jaką formę mają przyjąć te gwarancje.

- Być może będzie to zmiana tekstu umowy stowarzyszeniowej. Ale może znajdziemy rozwiązanie, które nie będzie zakładało zmiany tekstu - powiedział Rutte. - Jeśli tego nie uzyskam, to nie podpiszę umowy - podkreślił, przyznając, że znalezienie takiego rozwiązania nie będzie łatwe.

(RC)