Voor een land vol kikkers, kieviten en koeien is het een merkwaardig symbool. Dat neemt niet weg dat van alle Nederlandse provincies alleen Groningen en Drenthe geen leeuw in hun schild voeren.

De Nederlandse leeuw is verwant aan die van Vlaanderen. In kleur en positie doet hij sterk denken aan zijn soortgenoot in het wapen van het Duitse graafschap Nassau, wat gezien de herkomst van de Nederlandse koninklijke familie geen toeval is. Toch is ook in Vlaanderen en Duitsland de leeuw geen inheemse diersoort.

Leeuw uit Schotland

De eerste die de heraldische leeuw naar Nederlands grondgebied haalde was waarschijnlijk graaf Floris III van Holland. Hij trouwde in 1162 met Ada van Schotland en nam het Schotse wapenschild als uitgangspunt voor het zijne. Holland pronkt sindsdien met een klimmende leeuw van keel (rood), met nagels en tong van azuur op een veld van goud, al had Floris ongetwijfeld nog nooit een leeuw van dichtbij gezien.

De oorsprong van de leeuw in de heraldiek ligt waarschijnlijk in het Midden-Oosten. Daar kwam de koning der dieren in oudtestamentische tijden in het wild voor. De Joodse stam van Juda adopteerde de leeuw als zinnebeeld. Later kreeg deze Leeuw van Juda een plaats in het wapen van de stad Jeruzalem en kwam uiteindelijk symbool te staan voor het Joodse volk.

De associatie met Christus gaf de leeuw status en kracht in kringen van christelijke heersers in de vroege Middeleeuwen. Ten tijde van de kruistochten won de heraldische leeuw snel aan populariteit. Cartografen beeldden de landkaart van de Nederlanden in de 16de en 17de eeuw graag uit in de vorm van een leeuw: de Leo Belgicus.

We waarschuwen alvast: u hoeft dit niet per se te weten, maar meer Nutteloze Kennis vindt u hier.