Twintig cent kost-ie om te maken. Twintig euro levert-ie op in Australië. Het zijn megawinsten die drugscriminelen boeken met de Nederlandse xtc-pil.

Vandaag bleek uit onderzoek van de Politieacademie dat het afgelopen jaar wereldwijd voor minstens 18,9 miljard euro aan Nederlandse xtc en speed is verkocht. Als het gaat over de handel in synthetische drugs is Nederland een absolute grootmacht.

Die toppositie bekleedt Nederland al tientallen jaren. Hoe kan dat? Volgens het onderzoek, onder leiding van hoogleraar bestuurskunde Pieter Tops, moeten we voor een antwoord eerst terug in de tijd.

Van oudsher tolerant

Speed en mdma (de werkzame stof in xtc) zijn hier pas relatief laat verboden. Daardoor konden producenten in de jaren 80 al een vooraanstaande positie verwerven op de pillen- en poedermarkt.

Van oudsher staat Nederland tolerant ten opzichte van drugs. Ook nu is de overheid traag met het verbieden van designerdrugs. "Nederlandse criminele netwerken krijgen hierdoor nieuwe markten als het ware in de schoot geworpen", schrijven de onderzoekers.