In een interview met De Zondag (29/5/2016) doet Vlaams minister van Natuur Joke Schauvliege enkele opmerkelijke en opgemerkte uitspraken. Het lijkt erop dat de minister, die altijd zegt te zoeken naar een evenwicht tussen de diverse maatschappelijke belangen, milieu- en natuurverenigingen als een grote tegenstander beschouwt. Dat is jammer, maar ook onbegrijpelijk: de milieuverenigingen vertegenwoordigen honderdduizenden gezinnen en zijn, gedragen door vele duizenden vrijwilligers, een onontbeerlijke partner om het natuur- en klimaatbeleid op het terrein waar te maken.

Enkele belangrijke kanttekeningen bij het interview:

“Mag ik even opmerken dat ook Natuurpunt een grote ontbosser is en dat zij geen compensatie hoeft te betalen?”

Dat Natuurpunt uitgezonderd zou zijn van de regels van compensatie klopt niet. Het bosdecreet voorziet een aantal uitzonderingen voor het compenseren bij het kappen van bomen, zoals plantages voor kerstbomen, fruitbomen, agroforestry, bomen jonger dan 22 jaar of bij het realiseren van Europese natuurdoelstellingen (IHD). Maar die uitzonderingen gelden voor iedereen, voor Natuurpunt, voor de overheid (het Agentschap voor Natuur en Bos), voor landbouwers, voor vastgoedpromotoren. Iedereen is gelijk voor de wet. Dat neemt niet weg dat er een hemelsbreed verschil bestaat tussen het kappen van bomen om de grond te betonneren (zoals bij de ontbossingen van Essers) of om er een waardevol natuurgebied van te maken (zoals bijvoorbeeld bij het herstel van een heidegebied). Bij het een is de natuur voorgoed verloren; bij het tweede vergroot de natuur- en belevingswaarde net.

"Ik heb ervoor gekozen de prijs op te trekken, maar toch redelijk te blijven. Ik wil mensen niet afschrikken."

Redelijk zou zijn dat elke vierkante meter bos die gecompenseerd moet worden, ook werkelijk wordt gecompenseerd door de aanplant van een vierkante meter bos elders. Momenteel wordt door de overheid gemiddeld 6,62 euro betaald om een vierkante meter te bebossen, terwijl de compensatievergoeding 1,98 euro bedraagt. Eerder deze maand riep het Rekenhof minister Schauvliege op om meer inspanningen te doen om tot daadwerkelijke compensatie te komen. Als reactie besloot de minister het bedrag te verhogen naar 2,62 euro per vierkante meter. Maar dat is ruim onvoldoende om het tij te keren: op deze manier kan slechts 40 procent van de verloren bosoppervlakte gecompenseerd worden.

"De kritiek komt uit één hoek. [...] Draulans en Deprez zitten bij Natuurpunt, dat is dezelfde hoek. Dit gaat om een beperkt aantal roepers. Ik daag iedereen uit om de debatten in het parlement te volgen. Daar zal je merken dat er een breed draagvlak is voor wat ik doe."

Het klopt dat Draulans en Deprez af en toe standpunten met Natuurpunt delen. Maar daarin zijn ze niet alleen. 98.000 Vlaamse gezinnen alleen al zijn lid van Natuurpunt; los van de andere natuur- en milieuverengingen. Onder hen tal van politici, ook parlementairen, van alle democratische politieke partijen. Het lijkt wat kort door de bocht om de brede maatschappelijke kritiek te herleiden tot enkele individuen die een hart hebben voor natuur.

Behalve grote verontwaardiging op sociale media, komen er ook uit de wetenschappelijke wereld signalen dat het natuurbeleid in Vlaanderen tekort schiet en een gebrek aan ambitie toont. In een opiniestuk riepen 43 professoren van alle Vlaamse en Brusselse universiteiten minister van Natuur Joke Schauvliege (CD&V) op om kordater op te treden inzake natuur en milieu. En we herinneren ons nog de oproep van The Shift, een netwerk van bedrijven, NGO’s en wetenschappers, in aanloop naar de klimaatconferentie van Parijs waarbij werd aangedrongen om ambitieuzere doelen te stellen om zij die klaar staan om de klimaatuitdaging aan te gaan beter te ondersteunen.

"[...] het budget voor natuur was nooit zo groot."

Het budget voor aankoop van natuur en bos lag in 2003 op 32,9 miljoen euro. In 2014 was dat bedrag gezakt naar 14,1 miljoen euro. Nochtans is de aankoop van gebieden de beste garantie op bescherming van kwetsbare en bedreigde natuur.