De Europese Unie, politiek Den Haag en zelfs Arjen Lubach. Deze week heeft iedereen het opeens over TTIP: het Trans-Atlantisch Vrijhandels- en Investeringsverdrag dat de VS en de Europese Unie willen sluiten. Het klinkt nogal abstract. Maar je hebt juist heel veel met TTIP te maken, blijkt uit deze vijf praktische voorbeelden.

1. Meer werk en geld

Oesters uit Europa mogen nog niet in de VS worden verhandeld. En als je Nederlands servies naar de VS wil exporteren, zijn de invoerrechten daar hoger. Voorstanders van het vrijhandelsverdrag zeggen dat, als de importtarieven en regels straks op elkaar aansluiten, er goedkopere producten, economische groei en meer banen zullen komen.

Volgens het ministerie van Economische Zaken kan TTIP tussen de 1,4 en 4,1 miljard euro opleveren. Een grote marge. En volgens sommigen ook nogal optimistisch.

2. Chloorkippen op je bord

Volgens onze overheid betekent dit verdrag niet dat alle regels worden gelijkgesteld. Toch maken sommigen zich daar zorgen over. De ‘chloorkip’ is hét symbool van die angst. In de VS mag kippenvlees met chloor worden ontsmet tegen bijvoorbeeld salmonella-bacteriën. In de EU is dat chloorbad nu nog verboden. Het compromis lijkt nu een in azijnzuur ontsmette kip.

Maar er is meer aan de hand. Hormoonvlees bijvoorbeeld. In de EU is dat verboden. Hetzelfde geldt voor genetisch gemodificeerd voedsel. En wat te denken van dierproeven? De EU verbiedt het testen van make-up op konijnen en andere dieren, en handel in op dieren geteste cosmetica. Moet dit verbod straks overboord?

Lees ook: Is het lucratief om het meest gehate bedrijf ter wereld te zijn?

3. Je privacy op straat

Nog zo’n zorg: privacy. Amerikaanse techbedrijven hoopten op minder Europese regels, waardoor dataopslag en de uitwisseling van internetproducten makkelijker worden. Zo kan Google makkelijker informatie van klanten kopen en verkopen aan bedrijven.

Volgens het ministerie is dat van tafel. “De EU onderhandelt met de VS niet over privacybescherming.”

4. Vervuiling in je achtertuin

Voor chemische stoffen gelden hier strengere regels dan in de VS. In verfafbijtmiddel van de bouwmarkt mag bijvoorbeeld geen hoge concentratie van de stof dichloormethaan zitten. In de VS is dit spul gewoon te krijgen, met een waarschuwing erop dat je goed moet ventileren als je het gebruikt. Het kan dat het nu juist makkelijker wordt om samen te werken voor schonere technologie. Maar milieubelasting veroorzaakt TTIP hoe dan ook, schreef de Europese Commissie eerder: meer behoefte aan grondstoffen zorgt voor meer vervuiling.

Ook is in sommige EU-landen het winnen van schaliegas verboden. De vraag is onder meer wat het winnen ervan doet met de kwaliteit van ons drinkwater. Met TTIP kunnen we Amerikaanse bedrijven misschien niet meer tegenhouden om bij ons naar schaliegas te boren.

5. Belastinggeld naar bedrijvenclaims

Het meest omstreden - en technische - aspect: het Investor State Dispute Settlement (ISDS). In essentie mogen bedrijven daardoor staten voor een speciale rechtbank dagen als ze bang zijn dat beleid hun investeringen bedreigt. Ze kunnen op die manier nationale wetten proberen tegen te houden. Amerikaanse olieconcerns die niet naar schaliegas mogen boren in Europese landen, zouden zo een proces kunnen aanspannen.

Het risico: lichtvaardige claims. En daar gaat dan weer belastinggeld heen als de staat ongelijk krijgt of moet schikken. De Tweede Kamer heeft zich er deze week tegen uitgesproken omdat zij vreest dat dit het democratische proces bedreigt.

Wil je weten hoe TTIP preciest werkt, hoe de beslissing erover wordt genomen en wie de voor- en tegenstanders zijn? Lees dan ook dit stuk op nrc.nl