Rutger Hauer en Monique van de Ven in Turks Fruit. Beeld Alamy Stock Photo

Op Instagram kreeg ik een ­bericht van een oud-studiegenoot. Vier jaar lang zaten we bij elkaar in de klas. ­Lachen, kletsen, zeuren en soms ook een beetje acteren, zingen en dansen. Het ­waren mooie jaren waaruit diepe vriendschappen zijn voortgekomen. Luister, zei hij, jij was de beste van de klas, waarom speel jij geen hoofdrollen? De jongen in kwestie, met zelf duizenden volgers en verworven bekendheid via allerlei kanalen, heeft gelijk. Niet dat ik de beste van de klas was, zoiets zou ik natuurlijk nooit over mezelf zeggen, maar dat ik na mijn acteeropleiding slechts een paar ­minirolletjes heb gespeeld en verre van ‘doorgebroken’ ben, klopt.

Mijn telefoon staat dus alles­behalve roodgloeiend, wel word ik zo nu en dan gebeld door onder andere het castingbureau dat vorig jaar rond de #MeToo-discussie onder vuur kwam te liggen vanwege wangedrag van een van de medewerkers. Of ik een lesbienne wil spelen, geen tekst, niet echt in beeld ook, alleen af een toe een zoenscène. Of ik een scharrel van de hoofdpersoon wil spelen, weinig tekst, maar bijvoorbeeld wel naakt uit het bed stappend. Of ik een meisje op een feest wil spelen, een xtc-pil uitdelend en daarna, je raadt het al, zoenend met de hoofdpersoon. Ik begrijp dat ik érgens moet beginnen, maar ik sta niet achter zulke scènes. ‘Zou jij dit doen?’, vraag ik aan de assistent van het castingbureau die mij heeft gebeld. ‘Nee’, zegt ze, ‘om eerlijk te zijn is het het geld niet echt waard.’ Helder.

Bullshit

In het derde jaar van onze opleiding moest ik een naaktscène spelen met dezelfde klasgenoot. Dit viel binnen het o zo gevreesde blok ‘functioneel naakt’, waarin het draaide om scènes die een bepaalde ‘flexibiliteit’ vereisen en waarbij je leert je grenzen ‘aan te geven’. Pure bullshit. Je haalde het vak enkel als je in je blote borsten een seksscène speelde terwijl de rest meekeek. Ik wilde dat niet en heb de scène geweigerd, het voelde niet goed, al kon ik het niet plaatsen. De keuze werd geaccepteerd, maar tijdens de evaluatie kreeg ik de wind van voren: ik had me aangesteld en ik moest niet denken dat het voor mij moeilijker was dan voor de anderen. Kennelijk mochten grenzen wel worden aangegeven, maar werd alleen het overschrijden ervan beloond. In het werkveld later speelde ik in een speelfilm en videoclips, kort truitje hier, blote benen daar. Het voelde, opnieuw, niet goed, maar ik wist niet waarom. Tot ik een tijd ­later een interview las met een islamitische actrice die eenzelfde soort opleiding en bijbehorende vakken had gevolgd. Ze hoefde de naaktscènes niet te spelen, voor haar was een uitzondering gemaakt. Mijn klomp (en hart) brak. Omdat ik een jonge Nederlandse vrouw ben zonder duidelijke geloofsovertuiging werd van mij verwacht dat ik alles maar deed zonder tegenspraak?

Paradox

Massih Hutak beschreef in Het Parool (1 augustus) hoe paradoxaal het is dat in de Nederlandse samenleving enerzijds wordt gevierd dat iedereen zichzelf mag zijn en mag houden van wie hij/zij wil en het anderzijds vrouwen wordt verboden zichzelf te bedekken. Ik heb geen gelovige achtergrond, maar weiger mezelf nog langer in de objectiverende rol te láten plaatsen.

Begrijp me niet verkeerd. Ik geloof dat het Neerlands sekssymbool Katja Schuurman was die zei dat vrouwen niet alleen serieus genomen moeten worden in een coltrui, en daar ben ik het volledig mee eens. Zolang de keuze iets wel of niet te doen maar bij de vrouw zelf ligt. Iets laten zien van jezelf moet worden gerespecteerd, net als iets niet willen laten zien van jezelf.

Om meer werk te krijgen, raadt de klasgenoot mij aan meer naakt te ­laten zien op mijn Instagram. Hij heeft duidelijk, net als mijn oud­docenten, niet begrepen dat ik (en ­alleen ik) bepaal wie mijn lichaam te zien krijgt.