De normaliter atheïstische functionarissen uitten deze week hun zorgen over de uitspraken van de Dalai Lama. Ze waarschuwden de Tibetanen in ballingschap herhaaldelijk dat er hoe dan ook een incarnatie zal plaatsvinden. En wel onder communistische voorwaarden.



De bemoeienis van verschillende Chinese politici stuitte op veel weerstand bij de volgelingen van de Dalai Lama. "Het is alsof je Fidel Castro laat beslissen wie de volgende paus wordt, en daarna verwacht dat alle katholieken die paus zullen volgen. Dit is ridicuul", verklaarde hun woordvoerder tegen Reuters.



Tijden veranderen

De Dalai Lama, die in 1959 Tibet ontvluchtte, werd lange tijd verguisd door Peking. Chinese ambtenaren bestempelden hem als "een wolf in schaapskleren", die in het geheim pleit voor gewelddadig separatisme. China beschouwt Tibet als een integraal onderdeel van het moederland, en houdt vol dat de People's Liberation Army de Tibetaanse gebieden in 1950 op vreedzame wijze heeft bevrijd.



De inmenging van de Chinese communistische partij in de religieuze kwestie is daarom opvallend. De bemoeienis begon na een gesprek tussen de Dalai Lama en de BBC. Daarin stelde de 80-jarige vast dat de tijden aan het veranderen zijn. "De instelling van de Dalai Lama zal ooit ophouden te bestaan", betoogde hij. "Deze door de mens gemaakte instellingen moeten ooit stoppen."

Dubbel verraad

Bij China schoot deze boodschap in het verkeerde keelgat. Zhu Weiqun, de functionaris die zich bezighoudt met Tibet, beschouwt de uitlatingen van de Dalai Lama als dubbel verraad. "Ten eerste is het verraad tegenover de Chinese politiek. De beslissing om een Dalai Lama aan te wijzen ligt bij de Chinese regering", zei hij volgens The New York Times op een parlementsbijeenkomst in Peking.



Ook vindt de politicus dat de spiritueel leider het Tibetaanse boeddhisme heeft bedrogen. "De Dalai Lama heeft een weinig respectvolle houding aangenomen. Waar ter wereld vind je iemand die zo luchtig doet over zijn eigen opvolging?", zei Zhu. "Het is niet aan hem om te beslissen of hij al dan niet wederboren wordt. De lijn van de Dalai Lama zal verdergaan door reïncarnaties."



Monty Python

Het is ironisch te noemen: de officieel atheïstische Chinese regering die opkomt voor de religieuze integriteit van het Tibetaanse boeddhisme. Hoogleraar Tibetaanse studies aan de Universiteit van Colombia Robert Barnett zei daarover in The New York Times: "Ik denk niet dat de Dalai Lama er bezwaar tegen zal hebben als we dit door de bril van Monty Python bekijken. Met zijn uitspraken herinnert hij de Chinezen eraan dat zij geen beslissingsmacht in dit soort kwesties hebben."



De Dalai Lama en de Tibetaanse gemeenschap in ballingschap vrezen voor het lot van hun land. In 1995 wees de Tibetaanse regering na de dood van de tiende Panchen Lama, de tweede leider van het Tibetaanse Boeddhisme, een jonge jongen aan als de reïncarnatie van de overleden man. Daarop arresteerde de regering in Peking het jongetje en zijn ouders, en wees een andere jongen als de elfde Panchen Lama aan.