WHWG jest małą firmą i do realizacji kontraktu z PFN podnajmuje inne firmy. Płaci Polska Fundacja Narodowa za pośrednictwem WHWG

Najciekawsze rozliczenia dotyczą waszyngtońskiej firmy PR-owej Edelman, którą regularnie podnajmuje WHWG. W jej sprawozdaniach kilkakrotnie znaleźliśmy informację, że pracuje dla polskiego konsulatu w Nowym Jorku

Między listopadem 2018 r. a czerwcem 2019 r. Edelman zainkasował z tego tytułu niemal ćwierć miliona dolarów (prawie 1 mln zł) z pieniędzy polskich podatników

Przelewy szły, mimo że na początku 2019 r. konsulat zakończył współpracę z obydwoma firmami. — Byłem bardzo zaskoczony niebywale słabymi, wręcz mizernymi efektami tej współpracy — mówi Onetowi konsul Maciej Golubiewski

Dlaczego więc pieniądze z PFN do WHWG do Edelmana płyną dalej? — Nie mam zielonego pojęcia, o co w tym chodzi. Wygląda na to, że ryczałt był przedłużany bez mojej wiedzy — mówi konsul

Kilka dni temu ujawniliśmy w Onecie, że Polska Fundacja Narodowa zapłaciła w ciągu kilkunastu miesięcy ponad 5,5 mln dol. — czyli ponad 20 mln zł — amerykańskiej firmie PR-owej White House Writers Group za promowanie naszego kraju w USA. Amerykanie wzięli pieniądze m.in. za stworzenie w mediach społecznościowych profili o Polsce, które na całym świecie obserwuje po kilkanaście czy kilkadziesiąt osób. W dodatku pomylili zdjęcia, umieszczając fotografię Pragi jako Warszawy, zaś Kamila Stocha uznali nie za skoczka, lecz za narciarskiego akrobatę.

W rozliczeniu z PFN firma z Waszyngtonu przypisuje też sobie m.in. organizację spotkań z amerykańskimi oficjelami, których wcale nie organizowała.

Ale w rozliczeniach finansowych, które zgodnie z amerykańskim prawem WHWG musi składać co pół roku w Departamencie Sprawiedliwości USA, znaleźliśmy jeszcze bardziej podejrzane operacje finansowe.

WHWG jest małą firmą i do realizacji kontraktu z PFN podnajmuje inne firmy, często dużo większe. Słowo „podnajmuje” nie pasuje tu jednak najlepiej, jako że WHWG nie opłaca tych firm z własnego honorarium, lecz dopisuje ich wydatki do rachunków, które wysyła Polskiej Fundacji Narodowej.

Jest to możliwe, bo tak skonstruowany jest kontrakt PFN z White House Writers Group. Wedle umowy zawartej w październiku 2017 r., WHWG otrzymuje stały miesięczny ryczałt, który w tej chwili wynosi 90 tys. dol. (ponad 350 tys. zł). Do tego dochodzi zwrot „uzasadnionych wydatków”. Teoretycznie — bez uprzedniej zgody PFN — nie powinny one przekroczyć 10 proc. miesięcznego wynagrodzenia. Poza tym za organizowane przez WHWG wydarzenia, takie jak konferencje, dyskusje panelowe czy kolacje dla VIP-ów, PFN zobowiązał się płacić ekstra.

Polska żyła złota

I właśnie te dodatkowe, pozaryczałtowe koszty są dla WHWG i współpracujących z nią firm żyłą złota. Onet skontrolował te wydatki na podstawie oficjalnych raportów złożonych w Departamencie Sprawiedliwości USA. Zgodnie z amerykańskim prawem są one dostępne publicznie.

Najciekawsze rozliczenia dotyczą firmy Edelman, którą regularnie podnajmuje WHWG. Według danych finansowych za 2018 r., to największa na świecie firma PR. Co robi za pieniądze PFN?

W jej sprawozdaniach kilkakrotnie znaleźliśmy informację, że pracuje dla polskiego konsulatu w Nowym Jorku. Zapytaliśmy o tę współpracę nowojorskiego konsula Macieja Golubiewskiego: — Z Edelmanem jako podwykonawcą WHWG współpracowałem w bardzo ograniczonym zakresie w okresie od lipca 2018 r. do stycznia 2019 r. Chciałbym podkreślić, że byłem bardzo zaskoczony niebywale słabymi, wręcz mizernymi efektami tej współpracy. To przesądziło o tym, że właściwie od samego początku nie polegałem na WHWG/Edelman PR jeśli chodziło o jakąkolwiek poważniejszą pomoc. Zaoferowane mi przez przez WHWG/Edelman PR wsparcie okazało się tak znikome, że zdecydowałem się na zakończenie współpracy z tymi firmami na początku 2019 r.

Pytamy konsula: — Kto panu polecił WHWG i Edelmana jako ich podwykonawcę?

Maciej Golubiewski: — Z racji wykonywania oficjalnych obowiązków, które obejmują też prowadzenie działań dyplomacji publicznej, orientowałem się, że WHWG jest zatrudniony przez PFN do realizacji podobnych działań na terenie USA. WHWG skontaktował się ze mną i poinformował mnie, że jest możliwość bezkosztowego wsparcia projektów dyplomacji publicznej mojej placówki przy wykorzystaniu Edelman PR, z którą współpracują, na co się zgodziłem po otrzymaniu oficjalnej zgody MSZ. Konsulat nie podpisał żadnej umowy z Edelman PR, ani nie wykonał żadnych płatności dla WHWG czy Edelmana.

Rachunki za nic

Wsparcie bezkosztowe oczywiście jednak nie jest. Płaci za nie Polska Fundacja Narodowa z publicznych pieniędzy — ryczałtem po 10-20 tys. dol. miesięcznie od czerwca 2018 r. W sumie do końca 2018 r. było to ponad 100 tys. dol. (prawie 400 tys. zł). W dokumentach WHWG złożonych w Departamencie Sprawiedliwości USA znaleźliśmy informacje o przelewach z polskiej fundacji do Edelmana za pośrednictwem WHWG. Ale to nie koniec zarobków Edelmana.

W dokumentach samego Edelmana znajduje się bowiem informacja, że między lutym a lipcem br. firma zainkasowała kolejne 100 tys. dol. (prawie 400 tys. zł) za pracę jako podwykonawca przy kontrakcie z PFN. W sprawozdaniu Edelmana napisane jest jasno: to ryczałt, jaki firma dostaje za pracę dla konsulatu RP w Nowym Jorku.

Przypomnijmy, że konsulat zrezygnował z ich usług w styczniu br. Rozliczenie Edelmana za pracę dla konsulatu dotyczy więc sześciu miesięcy po rozwiązaniu umowy.

Przesłaliśmy te dokumenty konsulowi. — To absolutny skandal — stwierdził Golubiewski po lekturze. — Nie mam zielonego pojęcia, o co w tym chodzi. Wygląda na to, że ryczałt był przedłużany bez mojej wiedzy. Napisałem do szefa WHWG Clarka Judge'a kilka dni temu, wspominając artykuły Onetu i podkreślając, że nie chcę mieć z WHWG ani z Edelmanem nic wspólnego.

Niewiele jednak z tego wyniknie, bo w dokumentach złożonych w Departamencie Sprawiedliwości USA jest umowa, wedle której WHWG zobowiązało się zapłacić Edelmanowi niemal ćwierć miliona dolarów (prawie 1 mln zł) między listopadem 2018 r., a czerwcem 2019 r. Umowa została więc w pełni zrealizowana z pieniędzy Polskiej Fundacji Narodowej mimo że obie firmy po styczniu br. dla konsulatu już żadnej pracy nie wykonywały.

W dodatku — mimo że współpraca z konsulatem ustała — Edelman wciąż dopisuje do rozliczeń z PFN swe koszty pracy dla konsulatu. Między marcem a lipcem br. pracownicy tej firmy wydali np. blisko 1 tys. dol. na bilety, podróże, hotele i jedzenie.

Edelman napisał także w sprawozdaniu, że w ramach wykonywania zadań dla PFN, firma zorganizowała w lipcu w Waszyngtonie spotkanie dla akademików i dziennikarzy z europosłem PiS Ryszardem Legutką. „Śniadanie w intymnej atmosferze” odbyło się w czterogwiazdkowym hotelu Westin Georgetown.

Tarcia z dyplomatami

Według informacji Onetu, między polskimi dyplomatami a WHWG regularnie dochodzi do konfliktów. Dyplomaci mają pretensje o to, że firma dostaje olbrzymie pieniądze, za które niewiele robi.

Jak już pisaliśmy wcześniej, w rozliczeniu swej pracy dla PFN, White House Writers Group wymienia np. trzy lunche zorganizowane między grudniem 2017 r. a marcem 2018 r., na których przedstawiciele firmy mieli promować Polskę. Tyle że — jak ustalił Onet — dwa z nich organizowane były nie przez WHWG, lecz przez polską ambasadę w Waszyngtonie w ramach cyklicznych spotkań, na które ambasador Piotr Wilczek zaprasza amerykańskich polityków i urzędników. — Traktowanie tych spotkań organizowanych przeze mnie w mojej rezydencji jako przykładów realizacji zadań zleconych firmie WHWG, stanowi dla mnie kompletne zaskoczenie – powiedział nam ambasador Wilczek.

Fundacja atakuje Onet

Polska Fundacja Narodowa nie chciała dotąd odpowiadać na nasze pytania, ale już po publikacji serii tekstów w Onecie wydała oświadczenie. Zarzuciła nam „wybiórcze i subiektywne” przedstawienie współpracy PFN z White House Writers Group po to, „by zdeprecjonować i zdyskredytować podejmowane przez Fundację działania”. „Intencjonalnie” też negujemy, zdaniem PFN, „inicjatywy podejmowane przez Polską Fundację Narodową, wspierające polską rację stanu”.

Konkret w tym oświadczeniu był jeden. „Prowadzone testowo profile w mediach społecznościowych przez White House Writers Group były działaniem uzupełniającym w fazie pilotażowej i nie stanowiły zasadniczego przedmiotu porozumienia z Fundacją, a zostały przez Onet błędnie przedstawione jako bezpośredni główny cel kooperacji” — napisała PFN.

Nie jest to jednak prawda. Amerykanie w swych raportach dla Polskiej Fundacji Narodowej (przesłanych też do Departamentu Sprawiedliwości USA) umieszczali wspomniane przez nas profile internetowe wśród swych kluczowych osiągnięć, nazywając je „hubem informacyjnym” dla Polski. Teraz zapytany o tę sprawę przez serwis Politico szef WHWG Clark Judge przyznał: — Prawda jest taka, że nie poświęciliśmy tym profilom zbyt wiele uwagi.

POLECAMY: Jak Polska Fundacja Narodowa wyrzuca miliony dolarów w amerykańskie błoto

POLECAMY: Opowieści o wydatkach Polskiej Fundacji Narodowej w USA część 2, czyli rodzina na swoim

(sp)