RTÜK, internet ortamında sunulan radyo, televizyon ve isteğe bağlı yayınları bu hafta başından itibaren denetlemeye başlayacak. Lisanslama için verilen sürenin dolduğunu vurgulayan CHP’li RTÜK Üyesi İlhan Taşcı, internet denetiminde RTÜK’ün ilk hedefinin, sitelerinde video haber yayınlayan BBC Türkçe, Deutche Welle, Amerika’nın Sesi benzeri yabancı yayıncılar olacağını bildirdi.

RTÜK, internet üzerinden yapılan yayınların denetimine ilişkin hazırladığı uygulama yönetmeliğini Eylül 2018 tarihinde yayınlanmak üzere Cumhurbaşkanlığına göndermişti. Yaklaşık 1 yıl boyunca burada bekletilen yönetmelik, 1 Ağustos 2019 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlandı.

Yönetmelik uyarınca internet yayıncılarına RTÜK’ten lisans almaları için verilen süre 1 Eylül’de doldu. RTÜK, bu hafta başından itibaren resmen interneti denetlemeye başlayacak.

SETA RAPORU ETKİLİ OLDU

CHP’li RTÜK Üyesi İlhan Taşcı, yönetmeliğin Resmi Gazete’de yayınlanma zamanlamasının “manidar olduğuna” dikkat çekti. Taşcı, “Bu yönetmeliğin yayınlanmasıyla SETA’nın ‘Uluslararası Medya Kuruluşlarının Türkiye Uzantıları’ başlıklı raporunu kamuoyu ile paylaşması birbirinden bağımsız adımlar değildir, tam tersine paralel bir süreçtir. Düşünün ki, 1 yıl boyunca Saray’da bekletilen ve tek bir noktasına dokunulmayan yönetmelik, SETA raporunun tamamlanmasından hemen sonra yürürlüğe girdi. Çünkü SETA raporu, internet denetiminin işaret-aydınlatma fişeğidir. Orada yazılanlar bu denetimlerde izlemeye alınacak yayıncılarla ilgili yol haritasıdır” vurgusunu yaptı.

“YABANCILAR” SARAYIN HUZURUNU KAÇIRIYOR

SETA raporunun “Uluslararası Medya Kuruluşlarının Türkiye Uzantıları” başlığının bile internet denetiminin nerelere “uzanacağına” ilişkin fikir verdiğini söyleyen İlhan Taşcı, şu değerlendirmeyi yaptı:

“RTÜK’ün internet denetimindeki ilk hedefini bu rapordaki yabancı merkezli kuruluşlar oluşturacaktır. RTÜK radarına ilk takılacak olanlar da artık video, görüntü içerikli haberlerine ağırlık veren BBC Türkçe, Deutche Welle, Amerika’nın Sesi VOA, Independent, Rus Sputnik Ajansı ve Euronews gibi yayıncılar olacaktır. Çünkü iktidara Türkiye’deki medyanın yüzde 95’ini kontrol etmek de yetmiyor. Türkiye’de adım adım kurgulanan çok kanallı tek sesli yayıncılığı, Türkçe yayın yapan yabancı merkezli yayıncı kuruluşlar bozuyor. Asıl dertleri Türkiye’de oluşturdukları düşünsel anlamda çölleşmiş, kuraklık dönemini yaşayan medya ortamında giderek etkinleri; toplumun belli kesiminde güvenirlikleri artan uluslararası yayın kuruluşlarını dizginlemek, disiplin ve kontrol altına almak. Böylece yayın politikalarına müdahale edemedikleri bu yayın kuruluşlarına RTÜK üzerinden baskı, denetim ve yaptırım mekanizmasını işletecekler ana hedef budur.”

Yabancı merkezli yayıncıların bugüne kadar Türkiye’de karşılaşmadıkları bir durumun da yaşanacağını anlatan İlhan Taşcı, “Eskiden Türkiye’ye yönelik haberleri nedeniyle kimi zaman muhatapları savcılardı. Ancak bundan sonra siyasi irade ile muhatap olmak zorunda kalacaklar. RTÜK, Demoklesin Kılıcı gibi üzerlerinde sallanacak. SETA raporunda ismi geçen hiçbir yayıncı da bu kapsamın dışında olmayacak” diye konuştu.

Taşcı, bu yayıncıların videolu haberleri nedeniyle kimi zaman “Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne” aykırı yayından, kimi zaman ise “tarafsızlık, gerçeklik ilkelerini” esas almadıkları gerekçesiyle yaptırımla karşı karşıya kalabilecekleri görüşünü dile getirdi.

İlhan Taşcı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yabancı medyaya ilişkin son çıkışına dikkat çekerek, “Uluslararası medyanın Türkiye’ye olan tavırları objektiflikten uzak. Mevzu Türkiye olunca yabancı medya organları propaganda aracına dönüşüyor” sözlerinin internet denetiminde yapılacakların habercisi olarak okunması gerektiğini vurguladı.

“RTÜK’ÜN ÜSTÜNDE BİR RTÜK VARDIR”

CHP’li RTÜK Üyesi İlhan Taşcı, internet denetimine ilişkin kimi ulusal ve uluslararası yayıncı platformların üst düzey yönetici ve sahiplerinin kapalı kapılar ardında, kimi görüşmeler yaptığı bilgisini verdi. Saray başta olmak üzere farklı kurum ve kuruluşlardaki üst düzey yöneticilerle yapılan bu görüşmelerdeki temel hedefin internet denetimine karşı “ara formül” bulma arayışı olduğu bilgisine veren İlhan Taşcı şunları söyledi:

“Anlaşılan o ki, kimi isteğe bağlı yayıncılar gelinen noktayı hala tam okuyamamış. Platformlar ile aboneleri arasındaki ara formüllerle internet denetiminden ‘kurtulacaklarını’, en azından belli bir düzeyde tutacaklarını, RTÜK radarına takılmama ayrıcalığını elde ederek, eski yayınlarını sürdürebileceklerini sanıyorlar. Ama yanıldıklarını zamanla anlayacaklar. Çünkü RTÜK’ün üstünde bir RTÜK vardır! Bir merkezden ihbar işareti denetlenmeleri, yaptırımlarla karşı karşıya kalmalarına yetecektir. RTÜK ihbar hattına gelecek sistematik şikayetlerden sonrası çorap söküğü gibi gelecektir. Biz bu filmi çok izledik.”

Mert Taşçılar

Odatv.com