De overheid steekt geld in de ontwikkeling van medicijnen die vervolgens voor een hoge prijs op de markt komen. Er worden geen voorwaarden gesteld aan de prijs van de geneesmiddelen, en dat zou wel moeten gebeuren. Dat zeggen Stichting Onderzoek Multinationale Ondernemingen (SOMO) en Wemos, een maatschappelijke organisatie die zich richt op de verbetering van gezondheid wereldwijd.

Het is niet bekend hoeveel geld er precies in de ontwikkeling van de medicijnen wordt gestoken, maar het gaat om tientallen miljoenen. "Als er overheidsgeld in de ontwikkeling wordt gestoken, dan moet dat leiden tot betaalbare medicijnen die toegankelijk zijn voor iedereen", zegt Ella Weggen van Wemos in het NOS Radio 1 Journaal.

Ze noemt het voorbeeld van Calquenze, ontwikkeld in Oss, een middel voor de behandeling van lymfeklierkanker. De overheid is in het begin betrokken geweest door innovatiekredieten te verstrekken en door geld te investeren vanuit de Brabantse Ontwikkelings Maatschappij. Later stapte de Brits-Zweedse farmaceut AstraZeneca in het bedrijf. Het medicijn kost in Amerika nu 15.000 dollar per patiënt per maand. De overheid had vanaf het begin voorwaarden moeten stellen over de prijs, vinden de onderzoekers.

Redelijke prijzen

Minister Bruins voor Medische Zorg vindt de kritiek van SOMO en Wemos een terecht punt. "Er moeten goede medicijnen op de markt komen voor redelijke prijzen", zei hij vanochtend. Hij vindt dat het geld van de overheid op dit punt doelmatiger moet worden besteed. Over een paar weken komt hij met plannen om voorwaarden te stellen aan de ontwikkeling van dit soort medicijnen, waarbij de overheid "de rechten en de ontwikkelingskansen" houdt.

De branchevereniging zegt dat de hulp van de overheid te klein is om allerlei voorwaarden te stellen. "De investering van de overheid is een paar miljoen, maar om het medicijn uiteindelijk op de markt te zetten, zijn honderden miljoenen nodig", zegt Annemiek Verkamman, voorzitter van belangenvereniging van biotech-bedrijven HollandBio. Volgens haar geeft de overheid alleen het eerste zetje.