Het grote Noord-Nederlandse bevolkingsonderzoek Lifelines probeert te achterhalen waarom de één ernstiger corona krijgt dan de ander.

Ruim 135.000 inwoners van Friesland, Groningen en Drenthe krijgen hiervoor de komende tijd wekelijks een vragenlijst toegestuurd. Hun antwoorden worden gekoppeld aan data van biobank Lifelines.

De medische onderzoekers hopen er hiermee achter te komen of erfelijke eigenschappen of zogeheten omgevingsfactoren zoals leefstijl of luchtvervuiling mede bepalen of iemand ernstig ziek wordt van het coronavirus of juist milde klachten ontwikkelt.

Weinig corona

In Noord-Nederland heerst nog relatief weinig corona en zijn -naar verhouding- nog vrij weinig mensen positief getest. Toch moet er volgens prof. dr. Lude Franke, hoogleraar genetica, wel een beeld te krijgen zijn. ,,Deelnemers aan het onderzoek kunnen aangeven of ze symptomen hebben gehad die wijzen op corona. Later kunnen we bij een kleine groep die wel positief getest is vaststellen of die verschijnselen overeen komen.’’

In het bloed of andere lichaamsmaterialen van deelnemers is nu nog niet zomaar aan te tonen of iemand corona heeft gehad. Maar dat soort serologische testen zijn wel in de maak. Op dat moment zou voor een grote groep Lifelines-deelnemers te onderzoeken zijn of ze corona hebben gehad. Dan zijn die gegevens te koppelen aan andere data over hun dna, erfelijke eigenschappen, voeding, leefstijl en omgeving.

Ook onderzoekt Lifelines in hoeverre het coronavirus invloed heeft op het welzijn en welbevinden van de Noorderlingen. Worden mensen somber of angstig? Heeft dit effect op hun eetgedrag en gezondheid? Hoe raakt het hun dagelijkse leven, waaronder het werk? En wat voor effecten gaat dit op de langere termijn hebben?

Verspreiding in kaart

Dankzij dit onderzoek brengt Lifelines ook in kaart hoe de verspreiding van het coronavirus over de komende maanden in de drie noordelijke provincies verloopt. Deze kennis kan helpen om in de toekomst bij andere infectieziekten nauwkeuriger te kunnen voorspellen wat er zal gebeuren.

Het Lifelines corona-onderzoek is een gezamenlijk initiatief van het UMCG, Rijksuniversiteit Groningen, Aletta Jacobs School of Public Health en Lifelines. Het wordt mede mogelijk gemaakt door de Universiteit van het Noorden, een collectief van noordelijke kennisinstellingen.

De wekelijkse vragenlijsten worden verstuurd naar deelnemers van de onderzoeksprogramma’s Lifelines en NEXT. Hun antwoorden worden gecombineerd met eerder verzamelde data, waaronder ook genetische informatie.

Alleen deelnemers aan de onderzoeksprogramma’s Lifelines en Lifelines NEXT worden uitgenodigd voor dit onderzoek. Ze ontvangen de uitnodiging per e-mail. Meer informatie is te vinden op www.lifelines.nl/covid19.