Zelf omschrijft Otten zich als ‘een straight shooter’. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Henk Otten (51) is al jaren de politieke metgezel van Thierry Baudet, de man met wie hij naar eigen zeggen ‘de wonderlijkste samenwerking’ van zijn leven is aangegaan. Samen richtten ze drie jaar geleden Forum voor Democratie op. Nu is de boerenzoon uit Drenthe bestuurslid, penningmeester, recruiter, mediastrateeg én lijsttrekker van FvD voor de Eerste Kamerverkiezingen. Bewonderaars als Kamerlid Theo Hiddema zien in hem een onmisbare kracht met grote organisatorische kwaliteiten, gedesillusioneerde ex-FvD’ers (‘jongens, dat zijn een mannetje of vijf’) beschouwen hem juist als een opvliegerige bemoeial.

Zelf omschrijft Otten zich als ‘een straight shooter’. De in Groningen afgestudeerde jurist en bedrijfseconoom (‘ik heb nog met Klaas Knot in het jaar gezeten’) begon zijn werkende leven als advocaat bij een typisch Zuidas-kantoor. Daarna specialiseerde hij zich als dealmaker bij internationale telecomfusies in Hongkong en Londen. ‘Ik verkocht Ben aan T-mobile, was betrokken bij de beursgang van KPN, op m’n dertigste deed ik de deal waarbij France Télécom Casema overnam.’

Hij ‘stampte nog wat bedrijfjes uit de grond’ en als werknemer bij het Amerikaanse bedrijf Lehman Brothers en tijdens een samenwerking van een jaar met MTV leerde hij op zijn woorden letten. ‘Ik was al politiek correct voordat ze het in Nederland konden spellen. Dingen die hier geroepen werden, kon je in zo’n bedrijf absoluut niet zeggen.’

Toch heeft Otten de afgelopen jaren op tenen gestaan. ‘Ik wil gewoon heel graag dat het slaagt’, zegt hij over zijn aanvaringen. ‘Als je een deal laat verslonzen, wordt hij niet geclosed. Dan gaat een ander ermee aan de haal. Zo is het in de politiek ook.’ De partij is nog jong, zegt Otten, daarom zit hij bovenop de dagelijkse praktijk. ‘Dan ben ik iemand die zegt: jongens, kom op, schiet op. Dat gaat echt nog wel veranderen. Ik heb mezelf acht tot tien jaar gegeven. Dan moeten de rails goed liggen, de politieke infrastructuur moet dan neergezet zijn.’

Enkele ex-FvD’er waren boos op u, niet op Baudet. U zou de partij als een militaire operatie leiden.

‘De interne ruzie is enorm opgeblazen door de media. Het gaat om een heel klein groepje. Die waren gewoon uit op posities.’

De inmiddels geroyeerde of vertrokken leden vonden dat FvD niet democratisch genoeg was. Een voorbeeld: de leden kunnen de aanstelling van een door u voorgedragen bestuurslid pas verhinderen als twee derde komt opdagen op een partijcongres. Terwijl FvD 27 duizend leden heeft.

‘Toen wij begonnen, dachten we niet dat we zo snel al 27 duizend leden zouden hebben. Onze statuten zijn niet in steen gebeiteld, maar deze leden wilden te snel. Wij hebben heel goed gekeken naar waar het misging bij andere vernieuwingsbewegingen. Dan zie je dat er vaak gesteggel ontstaat over de verdeling van posities in de partij. Bij het opstellen van onze statuten hielden we daar rekening mee.’

En u? U deed de rekrutering en staat nu zelf op nummer één van de senaatslijst.

‘Dat doen we bewust, dat gaan we niet ontkennen. Als partij moet je leren kruipen, lopen en dan pas rennen. In die volgorde. Als we dat niet doen, overkomt ons hetzelfde als 50Plus. Daar gaan ze met elkaar op de vuist. 50Plus wilde na het kruipen meteen rennen. Ik snap dat ze daar ouder zijn en haast hebben, maar wij kiezen liever voor gecontroleerde groei. Ik doe het echt niet voor een baantje of het geld.’

Waarom klopte Baudet drie jaar geleden bij u aan om de partij op te zetten?

‘Ik heb meer ervaring met dingen uit de grond stampen. Dat zag hij ook wel. We hebben elkaar tien jaar geleden leren kennen via een gemeenschappelijke vriend, een advocaat uit New York. Zo is het contact gegroeid. We zijn heel verschillende persoonlijkheden; ik kom uit Drenthe – doe maar gewoon dan doe je gek genoeg. Maar inhoudelijk zijn we het eens.

‘Als student stemde ik D66, op Van Mierlo, ook vanwege de bestuurlijke vernieuwing. Later heb ik Bolkestein gestemd, maar ik haakte af toen de VVD ontzettend naar links opschoof. Nu zijn ze popiejopie met bitterballen en proefballonnen. De kiezers worden serieuzer, de VVD minder serieus. Ze richten zich op de doeners, de selfmade men. Daar geloven wij ook heel erg in. De echte selfmade men hebben de VVD niet nodig, die richten hun eigen partij op. Dat zijn wij.’

U waarschuwt voor LPF-toestanden, maar u was zelf toch ook betrokken bij de LPF?

‘Heel kort. Ik was fan van Pim Fortuyn en vond dat er iets moest gebeuren aan de immigratie en de islamisering. Ik ben wel eens op zo’n congres geweest. Het was een nieuwe partij, de leider was vermoord en ze stapten ook nog eens in de regering. Dat hadden ze nooit moeten doen.’

Trok de PVV u niet aan?

‘Het was aanvankelijk helemaal niet de bedoeling om een politieke partij op te richten, maar we kregen het gevoel dat het debat vastliep in een clash tussen de Wildersmensen en de rest. Er was een nieuwe beweging nodig om dat los te trekken. En we voelden ons belazerd door Rutte na het Oekraïnereferendum.’

‘Ik ben al heel lang bezig met een combinatie van media en politiek. Ik kom uit de telecomsector. Rond 2003 heb ik een internettelevisiestation opgezet, Contrast TV. Ik wilde een ander geluid laten horen, ook uit onvrede over de monocultuur binnen de traditionele media, maar was te vroeg. Niet iedereen had breedbandinternet. Het was vóór YouTube, vóór Facebook. Zoiets als Facebook had ik misschien ook kunnen bedenken. Ik wilde heel graag iets met internet doen.’

Zoals wel vaker tijdens het gesprek slaat Otten zijn MacBook Pro open. ‘Ik vind de mediakant nog leuker dan de politiek. We hebben nu een Facebookkanaal waarmee we miljoenen mensen bereiken, soms in een week wel een paar miljoen. We creëren onze eigen content met filmpjes en het nieuwe boek van Theo (Hiddema, red.) verkopen we in onze webshop. We zijn eigenlijk een mediabedrijf met een politieke tak.’

Uit onderzoek van de Volkskrant blijkt dat extreemrechtse fora nogal te spreken zijn over FvD.

Dat beweert de Volkskrant, maar dat weet ik toch niet? Jullie proberen ons nu weer bij zo’n antisemitisch hoekje te duwen. Dan blijft er vanzelf iets hangen bij mensen: er zal wel iets niet kloppen bij FvD. Ik weet hoe het werkt. Maar kijk nou naar alle stemmingen. We hebben er vóór gestemd om de definities van antisemitisme aan te scherpen. We hebben daar helemaal niks mee.’

Kijkt de partij ook kritisch naar zichzelf? Toen Johan Derksen zich bekende tot FvD-sympathisant wees zijn collega Wilfred Genee er meteen op dat Baudet urenlang heeft gedineerd met de racistische denker Jared Taylor.

‘Ik wist niet wie die man was, maar ik zou daar nooit naartoe gegaan zijn. We weten toch zelf wat we willen? Daar hebben we geen Amerikaan voor nodig. Ik zat daar niet bij en weet ook niet wat daar allemaal besproken is. Het is alweer lang geleden. Paul Rosenmöller steunde het regime van Pol Pot in de killingfields van Cambodja. Daar hoor ik jullie wat minder over. Toch een andere orde van grootte.’

Henk Otten: ‘We willen een assertiever beleid richting Brussel.’ Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Er was ook nog de affaire met de Amsterdamse kandidaat Yernaz Ramautarsing die in besloten groepen op WhatsApp begon over het verband tussen ras en intelligentie.

‘Ik had nooit verwacht dat we door iemand met een Surinaamse achtergrond in Amsterdam op twee te plaatsen in een racismedebat terecht zouden komen. Het is uit de klauwen gelopen, ook omdat D66 er zo hard op inhakte. Minister Ollongren voorop, hoewel zij verantwoordelijk is voor de veiligheid van volksvertegenwoordigers.

‘Yernaz is een vrije geest, maar in zo’n campagne moet je gedisciplineerder opereren. We zaten appgroepen door te lezen waarbij we dachten: jezus, waar gaat dit over? En we hadden nog gewaarschuwd: ga uit die groepen.’

U wilt nu de Eerste Kamer in, maar soms lijkt het alsof FvD neerkijkt op het Kamerwerk.

‘Ik vind dat er heel veel over details wordt geneuzeld. We willen graag op hoofdlijnen praten. Heb je gezien welke moties er deze week weer zijn ingediend? Over de verlenging van de duur van cadeaubonnen. Daarvoor ga ik niet de politiek in.’

U stelt zelf toch ook honderd vragen over Marrakech?

‘Dat pact lijkt me iets essentiëler voor de toekomst van onze kinderen dan de geldigheidsduur van cadeaubonnen. Die moties gaan soms over heel kleine dingen. Er is natuurlijk ook heel veel macht naar Europa verschoven. Daarom gaan we hier een beetje over details vergaderen.’

En daarom wilt u een Nexit.

‘We willen een assertiever beleid richting Brussel.’

U wilt toch een Nexit?

‘Dat is het standpunt dat in ons verkiezingsprogramma staat. We willen in elk geval meer opkomen voor het belang van de Nederlandse bevolking. In een referendum kunnen mensen dan zelf kiezen of er een Nexit komt. We zijn nu vooral aan het focussen op alliantiepartners binnen de EU. We moeten ook kijken hoe het verder gaat met de Brexit. Ik denk dat de gevolgen nogal zwaar worden aangezet.’

Wordt de toestand in Nederland niet ook zwaar aangezet door uw partij? De ondergang van het Avondland lijkt altijd nabij.

‘We kijken vooruit. Het gaat allemaal nog redelijk, maar dat kan snel veranderen. We hebben te weinig politieagenten, ik zie het onderwijs verslechteren... We willen de immigratie stoppen. Dat is een belangrijk punt. Immigranten moeten iets brengen, niet alleen halen. Het is doodnormaal dat je door allerlei hoepels moet springen om in Australië te mogen wonen. Zo’n gecontroleerd model willen wij ook.

‘De cultuur van ons land staat op het spel. Er is door immigratie behoorlijk wat veranderd de afgelopen twintig jaar. Dat valt niet te ontkennen. Toen hadden we het niet over boerkaverboden, haatimams, homoseksuelen die niet over straat durfden. Ik wil niet terug naar het verleden, maar vroeger gingen we meer ontspannen met elkaar om. Dat wil ik terug.’

U wilt straks in de Eerste Kamer ook samenwerken met het kabinet?

‘Dan moet er wel wat gebeuren, zoals terugtrekking uit het Marrakechpact.’

Andere partijen lijken weinig op te hebben met FvD.

‘Dat zullen we nog wel eens zien na de verkiezing. Het hangt van de uitslag af, maar ik verwacht dat ze aankloppen. Er moeten dan wel echt dingen veranderen, want we zijn niet van de kleine puntjes.’

CV Henk Otten Geboren 1967. Opgegroeid in het Drentse Hijken op een gemengd boerenbedrijf.

Werkte na zijn studie bij Loeff Claeys Verbeke, tegenwoordig Allen & Overy genaamd.

Na een periode in Londen en Hongkong, vestigde hij zich in 2003 als zelfstandig ondernemer.

Vader van twee kinderen van 10 en 13.

Woonachtig in Amsterdam.