De quinoa-verkopen in Nederland zijn ingestort. Dat zegt de grootste Nederlandse importeur van het gewas directeur Poppe Braam van Dutch Organic International Trade (DO-IT).

“Er wordt voor zeker 40 procent minder verkocht dan een jaar geleden.”

De oorzaak? Met gemiddeld 6,75 euro voor 500 gram is het ‘graan’ te duur. “Mensen haken af bij deze prijs.”

Braam kan het weten omdat zijn bedrijf ook de quinoa voor verschillende supermarkten en natuurvoedingswinkels verpakt. Hij stelt dat de inkoop- en verkoopprijs van biologische quinoa (en dat is volgens Braam vrijwel alle quinoa in Nederland) in enkele jaren tijd verdrievoudigde.

Volgens Braam worden de prijsstijgingen veroorzaakt “door de quinoa-hype in de VS”. Daar werd quinoa in korte tijd razend populair onder welvarende Amerikanen, omdat het zo gezond is.

Het beeld van de inzakkende Nederlandse verkoop wordt bevestigd door Udea-inkoopmanager Stephan Blommendaal. Udea is een biologische groothandel en zit via franchises achter de meer dan zeventig filialen van EkoPlaza. Door de prijsverhoging van eind vorig en begin dit jaar, is de verkoop volgens Blommendaal met 70 procent gedaald.

“De prijs voor de witte variant steeg toen in een half jaar van 3,99 naar 6,99.”

Inmiddels is de prijs weer wat gezakt naar 4,99 euro. “Maar de verkoop zit nog circa 30 procent onder het niveau van eind vorig jaar.”

Uit de Andes

Wie aan hip voedsel en gezonde ‘superfoods’ denkt, komt al snel terecht bij quinoa (spreek uit als ‘kien-wa’).

De korrels bevatten twee keer zoveel eiwit als rijst en zijn rijk aan mineralen en vitamine E en B2B . Het is glutenvrij en staat laag op de glycemische index (die iets zegt over de snelheid waarmee koolhydraten als glucose in het bloed worden opgenomen).

Traditioneel werd quinoa vooral verkocht onder het traditionele publiek van de natuurvoedingswinkels, maar de laatste jaren ook onder het ‘hipster’-segment van de bevolking. Een VPRO-column die de term ‘quinoakutten’ introduceerde, ging deze zomer nogal viral.

Productie quinoa neemt toe

Wereldwijd wordt veel geëxperimenteerd met de verbouwing van quinoa. Zelfs in Nederland, waar onlangs de eerste oogsten plaatsvonden. Maar vrijwel alle quinoa komt uit Bolivia en Peru, liefst 98 procent blijkt uit cijfers van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO). Nog nooit werd zo veel geproduceerd als in 2013 (al is quinoa een nogal kleine speler in vergelijking met andere gewassen).

De FAO gelooft in quinoa en stelt dat de korrels een belangrijke rol kunnen spelen bij het uitbannen van honger, ondervoeding en armoede. De VN-organisatie riep 2013 uit tot Het Jaar van Quinoa en liet zelfs een quinoa-lied maken.

Braam bezoekt Bolivia en Peru al jaren met enige regelmaat en zag dat de oogst in tien jaar tijd verdubbelde. De helft daarvan is volgens Braam goed voor de export en daarvan verdwijnt weer driekwart naar de VS. Braam (die met zo’n 1.200 ton aan importen goed is voor zo’n 15 procent van de Europese markt) schat dat de omvang van de Nederlandse markt dit jaar ongeveer 300 ton is. Hij zegt dat de vraag in Europa afneemt, maar dat het geen impact op de prijs heeft omdat de Amerikaanse vraag zo hoog is.

“Daar betalen ze waanzinnige prijzen.”

Het lijkt er dus op dat de Amerikaanse hipster wat minder prijsbewust is dan de Nederlandse.