Beeld ANP

Het is nog maar een maand geleden dat Jeanine Hennis zich genoodzaakt zag af te treden als minister van Defensie vanwege het falen van de krijgsmacht. Toen ging het om fatale ongelukken met een mortiergranaat tijdens de missie in Mali en op de schietbaan in Ossendrecht.

Dat de veiligheidsvoorschriften stelselmatig werden genegeerd, kwam boven water door een onafhankelijke buitenstaander: de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Dat was tegen het zere been van defensie zelf. Ook na de onthullingen in de Volkskrant over vernederingen, seksueel geweld, mishandeling, afpersing, verboden wapenbezit en grootschalig cocaïnegebruik ziet defensie niets in een onafhankelijk onderzoek naar de ontsporingen in de militaire organisatie. Een beter bewijs voor de sektarische, gesloten cultuur, waarbij het melden van misstanden gelijk staat aan het vergooien van je carrière, is nauwelijks denkbaar.



De nieuwe bewindslieden van Defensie kunnen dit subversieve gedrag van de krijgsmacht niet over hun kant laten gaan. Hennis heeft de defensiecultuur niet kunnen veranderen en zag daarmee haar eigen carrière op de klippen lopen. Dat lot hangt ook de nieuwe staatssecretaris Barbara Visser, die verantwoordelijk is voor materieel en personeel, boven het hoofd als ze niet snel en stevig in actie komt. Zij mag zich niet in slaap laten sussen door beloften, gedragscodes, voorlichtingscampagnes, meldpunten en vertrouwensmensen, want daarvoor blijkt de praktijk op de werkvloer immuun.

Defensie is ongeschikt om zijn eigen vlees te keuren. Het noodzakelijke onderzoek naar de gedegenereerde cultuur bij de krijgsmacht zal dan ook door onafhankelijke experts moeten worden gedaan. Uitstel is geen optie.



Want na jaren van desinvestering moet nu de wederopbouw van de krijgsmacht ter hand worden genomen. Navopartner Nederland moet zijn ambitie om militair bij te dragen aan vredesmissies waarmaken. Operationele inzetbaarheid impliceert niet alleen deugdelijk materieel, maar ook de instroom van adequaat personeel dat kan inspelen op nieuwe uitdagingen. Om competente krachten te kunnen aantrekken, zal de gesloten, hiërarchische machocultuur voor eens en voor altijd doorbroken moeten worden.