Bij elkaar opgeteld is er tot en met het derde kwartaal van 2017 bijna 1,2 miljard euro betaald aan kosten voor afwikkeling van de schade, preventie en een leefbaarheidsprogramma. Er is een verdeelsleutel afgesproken tussen de Staat en Shell en Exxon, de oliebedrijven die samen eigenaar zijn van de NAM. In die afspraak staat dat 64 procent van de kosten voor rekening van de Staat komt en Shell en Exxon ieder 18 procent bijdragen, oftewel 211 miljoen euro.

Het kabinet moet dus het grootste deel van de kosten voor z'n rekening nemen, zo is al decennia geleden afgesproken met Shell en Exxon. De samenwerking van de regering met de oliegiganten dateert al van halverwege vorige eeuw.

Het oude schadeprotocol was niet langer houdbaar, omdat het ongewenst werd geacht dat de NAM daar nog een rol in speelde. Sinds april vorig jaar staat de NAM daarom op afstand, en zijn er onderhandelingen over een nieuw protocol. In Groningen zijn alle partijen het daar al maanden over eens, maar het wachten is op goedkeuring door het kabinet.

Winst

Er worden in Groningen overigens niet alleen kosten gemaakt voor de schadeafwikkeling, maar ook voor bijvoorbeeld het preventief versterken van huizen en gebouwen. De NAM is wettelijk verplicht om al die kosten te betalen. Maar ze worden vervolgens in mindering gebracht op de winst die met de gaswinning wordt gemaakt.

Daarom vloeit er minder geld naar de schatkist, en betalen indirect alle belastingbetalers mee. Met het gas uit Groningen zijn sinds het begin van de winning, begin jaren 60 van de vorige eeuw, al honderden miljarden euro's verdiend.