De vele nieuwe banen die er zijn bijgekomen, hebben de armoede in ons land niet doen dalen, zegt Ides Nicaise van het Leuvense Instituut voor de Arbeid.

Nooit waren er meer mensen aan het werk in België. Vorig jaar kwamen er nog 59.000 banen bij en waren er 4,8 miljoen mensen aan de slag. Goed nieuws voor de armen, want voor de regering-Michel zijn ‘jobs, jobs, jobs’ het beste recept om mensen uit de armoede te halen. Maar die redenering gaat niet helemaal op, schrijft Ides Nicaise van het Leuvense Instituut voor de Arbeid vandaag in De Tijd.

De afgelopen tien jaar zijn er in ons land zo’n 40.000 mensen bijgekomen die wel een job hebben, maar toch amper de eindjes aan elkaar kunnen knopen. Waar het armoederisico in 2005 nog 3,9 procent was, is dat nu 4,7 procent. ‘Dat komt omdat veel nieuwe banen van ondermaatse kwaliteit zijn’, zegt Nicaise. ‘Vier op de tien nieuwe jobs zijn bijvoorbeeld deeltijds en in de helft van de gevallen gaat het om tijdelijke contracten. Bovendien wordt de helft van die nieuwe banen verloond op het niveau van de 20 procent laagstbetaalde jobs.’

Race to the bottom

Minister van Werk Kris Peeters (CD&V) wil tegen 2025 een job voor iedere Belg. Nicaise juicht die ambitie toe, maar wijst erop dat de manier waarop belangrijk is. ‘België heeft zijn loonkostenhandicap dan wel deels weggewerkt, het sluit niet uit dat de buurlanden zullen reageren door opnieuw de loonkosten te laten dalen’, zegt Nicaise. ‘Door in die neoliberale concurrentielogica te stappen, krijg je binnen Europa een race to the bottom.’ Zo werden meer dan de helft van de nieuwe jobs tussen 2011 en 2016 ingevuld door gedetacheerde buitenlanders, die hier vaak tegen dumpinglonen komen werken.

Meer arme werklozen

Nicaise erkent dat een klein land als België sociale dumping niet kan tegengaan zonder hulp van Europa, waar vooral Centraal- en Oost-Europese landen op de rem staan. Maar het zijn wel de regeringen van Elio Di Rupo (PS) en Charles Michel (MR) die het armoederisico bij werklozen hebben doen stijgen, zegt de Leuvense onderzoeker.

Door onder andere de verlaagde uitkeringen voor langdurig werklozen, de beperking van de inschakelingsuitkering voor jongeren is het aantal werklozen dat dreigt in armoede terecht te komen, flink gestegen. Volgens de Hoge Raad voor Werkgelegenheid krijgt 30 procent van de geregistreerde werklozen geen uitkering meer.

‘De regering staart zich blind op het drukken van de werkloosheidscijfers’, concludeert Ides Nicaise in De Tijd. ‘Maar ze verliest het onderliggende doel uit het oog: de armoedebestrijding.’