Likwidacja Otwartych Funduszy Emerytalnych (OFE) zbliża się wielkimi krokami. W 2020 roku aktywa zgromadzone na OFE mają zostać przekazane na Indywidualne Konta Emerytalne (IKE), działające jako Otwarte Fundusze Inwestycyjne (OFI). Rząd PiS wyjaśnia, że w ten sposób "oddaje Polakom ich oszczędności emerytalne". Pieniądze na IKE mają być bowiem "prywatne".

W styczniu 2020 r. pieniądze zgromadzone w OFE automatycznie będą przekazane na Indywidualne Konta Emerytalne (IKE)

Tylko ten, kto będzie chciał, żeby zgromadzone w OFE środki trafiły do ZUS, musi złożyć odpowiednią deklarację

Jedna z podstawowych różnic między dalszym oszczędzaniem na IKE lub w ZUS jest brak możliwości dziedziczenia środków, które trafią do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Oto lista najważniejszych pytań i odpowiedzi dotyczących reformy emerytalnej PiS:

Na czym będzie polegać likwidacja OFE w praktyce?

OFE zostaną przekształcone w Otwarte Fundusze Inwestycyjne (OFI), a zarządzające nimi Powszechne Towarzystwa Emerytalne (PTE) w Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych (TFI). Fundusze mają podlegać pod ustawę o funduszach inwestycyjnych, a nie pod ustawę o OFE.

Czy w związku z reformą, uczestnicy OFE będą musieli coś robić, np. wypełniać jakieś deklaracje?

W 2020 roku wszystkie aktywa OFE zostaną automatycznie przeniesione na Indywidualne Konta Emerytalne (IKE) działające jako Otwarte Fundusze Inwestycyjne (OFI). Nie wymaga to żadnych działań po stronie uczestników OFE.

Co trzeba zrobić, jeśli nie chcemy, aby nasze oszczędności emerytalne zostały przeniesione na prywatne IKE, lecz do ZUS?

Należy złożyć deklarację w PTE, które obecnie obsługuje nasze OFE (np. Aviva, Generali, Metlife, PKO BP Bankowy, czy Nationale-Nederlanden). Wówczas gotówka zostanie zapisane na podstawowym koncie emerytalnym w ZUS, a aktywa (akcje i obligacje) trafią do Funduszu Rezerwy Demograficznej.

Czy w związku z przeniesieniem aktywów z OFE na IKE zapłacimy podatek?

Tak. Został on nazwany opłatą przekształceniową i wynosi 15 proc. od całości zgromadzonych aktywów. Zostanie ona pobrana w dwóch ratach (po 7,5 proc.) w 2020 i 2021 roku. Biorąc pod uwagę, że średnio na OFE Polacy zgromadzili po 10 tys. zł, to z tej kwoty trzeba będzie oddać państwu 1500 zł. Ministerstwo Finansów spodziewa się, że wpływy z opłaty przekształceniowej wyniosą 19,3 mld zł.

Czy z przeniesieniem aktywów do ZUS wiążą się jakieś opłaty?

Nie. Ale to nie oznacza, że podatku nie zapłacimy. Wszak emerytury wypłacane przez ZUS są opodatkowane według skali PIT stawkami 18 i 32 proc. Efektywne opodatkowanie to około 15-16 proc., więc wynosi tyle samo, co opłata przekształceniowa w przypadku przeniesienia aktywów do IKE.

Czy na przekształcone z OFE konto IKE będzie można wpłacać pieniądze?

Tak. W ramach limitu na IKE będzie można kontynuować dobrowolne oszczędzanie. W 2019 roku limit kwot wpłacanych na IKE wynosi 14 295 zł (w 2018 roku było to 13 329 zł). W 2020 roku będzie on zapewne o kilkaset złotych wyższy.

Czy pieniądze zgromadzone na IKE będą wliczane do ustalenia emerytury minimalnej?

Tak. Będą wliczane do oficjalnej stopy zastąpienia ZUS oraz brane pod uwagę przy wyliczaniu emerytury minimalnej.

Kiedy będzie można wypłacić pieniądze z IKE?

Po osiągnięciu wieku emerytalnego. Wcześniejsza wypłata nie będzie możliwa ze względów prawnych. Pieniądze gromadzone na OFE pochodziły bowiem z publicznej składki na ubezpieczenie emerytalne, zatem przeznaczone były na cele emerytalne.

W jaki sposób będzie można wypłacić pieniądze z IKE?

Jednorazowo lub w ratach, ale dopiero w momencie uzyskania prawa do emerytury.

Czy emerytura z IKE będzie dziedziczona?

Tak. Środki zgromadzone na IKE mają być prywatne i będą podlegać dziedziczeniu.

Czy emerytura w ZUS jest dziedziczona?

Pieniądze przelane z OFE na na indywidualne konto w ZUS nie będą podlegać dziedziczeniu. Z chwilą śmierci ubezpieczonego składki z I filaru zasilają budżet ZUS.

Natomiast składki gromadzone na subkoncie w ZUS podlegają wypłacie wskazanym osobom lub dziedziczeniu. Do ich otrzymania uprawniony jest przede wszystkim współmałżonek, pod warunkiem że małżeństwo objęte było wspólnością majątkową.

Jak sprawdzić, czy i gdzie mam OFE oraz, ile pieniędzy zgromadziłem w funduszu?

Należy udać się do oddziału ZUS i zapytać o to osobiście - powinniśmy informacje uzyskać "od ręki". Ponadto wszyscy użytkownicy Platformy Usług Elektronicznych (PUE), dostępnej na stronie ZUS, zobaczą potrzebne dane również na swoim profilu.

Osoby, które wiedzą, jakie OFE posiadają, mogą sprawdzić stan swojego funduszu, logując się na platformę internetową.

Ile aktywów ogółem jest zgromadzone w OFE?

162,3 mld zł.

W co OFE inwestowały?

126,9 mld zł to aktywa OFE zainwestowane w spółki na GPW w Warszawie. 10,8 mld zł to aktywa OFE zainwestowane w akcje na rynkach zagranicznych.

Ilu Polaków posiada OFE?

Jest 15,8 mln uczestników OFE

Kiedy zmiany w OFE wejdą w życie?

Foto: KPRM

Zasady przekształcenia OFE w IKE. Podsumowanie:

Foto: KPRM

WARTO WIEDZIEĆ: