Partijleider Esther Ouwehand (PvdD) in de Tweede Kamer. Beeld Remko de Waal / ANP

Dat blijkt uit een voorstel dat het partijbestuur wil inbrengen bij het congres van de Partij voor de Dieren op 26 januari. In het voorstel voor het aanpassen van de huisregels van de partij, waarvan een concept in handen is van de Volkskrant, staat dat aspirant-voorzitters voortaan moeten voldoen aan een vooraf op te stellen functieprofiel. De selectiecommissie, waarin minstens twee bestuursleden en partijleider Esther Ouwehand een meerderheid vormen, bepaalt of een kandidaat ‘voldoende past in het functieprofiel’.

Wie wordt afgewezen, kan zich melden bij de commissie van beroep van de partij. Als daar opnieuw een ‘nee’ klinkt, ligt de afgekeurde kandidaat definitief uit de race om het voorzitterschap. Hij of zij mag zich niet aanmelden als tegenkandidaat – dat recht is voorbehouden aan leden die voldoen aan het profiel.

Sebastiaan Wolswinkel Beeld Kees van de Veen / HH

‘Coup gepleegd’

Als de partijleden het voorstel zondag aannemen in de Rai in Amsterdam, wordt het voor buitenstaanders moeilijker de zittende top te vervangen. Zo voorkomt de partij een herhaling van vorig jaar, toen de jonge Sebastiaan Wolswinkel verrassend werd gekozen als de nieuwe voorzitter. In de partijtop werd gesproken van een coup: Wolswinkel zou massaal vrienden van de PvdD-jongeren hebben opgetrommeld om het voorzitterschap te bemachtigen. Wolswinkel heeft dat altijd ontkend.

Voorzitter en partij raakten verder in onmin na het vertrek van Femke Merel van Kooten-Arissen uit de Tweede Kamerfractie. Zijn bestuur nam het Wolswinkel kwalijk dat hij begrip had getoond voor de motieven van het brekende Kamerlid. Ook riep hij in de media op tot een brede discussie over de koers. In oktober wist het bestuur Wolswinkel af te zetten door hem te royeren als lid; zo kon hij ook geen voorzitter meer zijn.

Marianne Thieme (rechts) krijgt een bos bloemen van Esther Ouwehand tijdens haar afscheid in de Tweede Kamer in oktober. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Motie in de maak

Niet veel later ging de afgezette voorzitter in beroep tegen zijn royement. Daarover heeft Wolswinkel nog niets gehoord, bevestigt de partij. Niettemin wil de partijtop in Amsterdam een toelichting geven op het besluit om Wolswinkel te royeren. Ontevreden leden zouden inmiddels een motie hebben aangemeld om de ex-voorzitter toe te laten tot dat deel van het congres.

In een reactie bevestigt interimvoorzitter Ruud van der Velden van de PvdD de voorgestelde wijzigingen. Volgens Van der Velden is de verandering niet bedoeld om toekomstige Wolswinkels de toegang tot de top te versperren. ‘Over de voorzittersverkiezing stond nog niets in het huishoudelijk reglement. Daar leer je van. Dit is om het voortaan professioneler te doen. We zijn geen kleine partij meer, we hebben 18 duizend leden. Dan moet je wel voldoen aan het functieprofiel.’ In juni moet de nieuwe partijvoorzitter worden gekozen.