TBMM'den geçen yeni Vergi Yasası'yla, Avrupa'daki Türklerden yüksek kar payı vaadiyle para toplayan İslami holdinglerin korunması, bu holdinglere para kaptıran Türklerin tepkisine yol açtı. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2016'da aldığı kararla halen faal olan holdinglerden paraların iade imkanı doğmuştu.

Söz konusu holdinglere kar payı vaadiyle para yatırdıklarını ancak paralarını geri alamadıklarını ileri süren yatırımcılar, yasada yapılan değişiklikle artık dava açıp haklarını arayamayacaklarını belirterek, ikinci kez mağdur edildiklerini ileri sürdüler.

TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen yasa teklifi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın onayından sonra yürürlüğe girecek. Yasanın yürürlüğe girmesiyle İslami holding olarak bilinen şirketlere, "Kandırıldım” gerekçesiyle dava açılmasının da önüne geçilmiş olacak. Yatırdıkları paraları geri isteyenlere de para yerine borsada işlem gören hisse senetleri verilecek.

Muhammet Demirci

Almanya'nın başkenti Berlin'de faaliyet gösteren Avrupa Türkleri Dayanışma İnisiyatifi'nin sözcüsü Muhammet Demirci söz konusu yasal düzenlemeyle Avrupa'da binlerce kişinin ikinci kez mağdur edileceğini ileri sürdü. Holdinglerden paralarını geri alabilmek için Almanya'da dernek kurduklarını ve Türkiye ile Almanya'da hukuk mücadelesi başlattıklarını söyleyen Demirci, yasal düzenlemelerle haklarını aramalarının da engellenmek istendiğini söyledi.

Kar payı vaadiyle bir milyon civarında kişiden para toplandığını ancak vaat edilen kar paylarının kendilerine ödenmediğini savunan Muhammet Demirci, "Apaçık kandırıldık. Hakkımızı mahkemelerde arıyoruz. Şimdi kanunu değiştiriyorlar ve artık haklarınızı arayamayacaksınız diyorlar” sözleriyle tepki gösterdi.

Kefenle protesto ediyor

Kombassan, Jet-Pa, Yimpaş ve Endüstri Holding'e 600 bin mark yatırdığını söyleyen Hanifi Doğan ise 1995'den bu yana yatırdığı paraları geri alabilmek için mücadele ettiğini söyledi. Köln yakınlarındaki Troisdorf'da yaşayan Doğan, "Evime kadar geldiler. ‘Sizi haramdan kurtarmak için ayağınıza geldik' dediler. ‘Faiz haramdır, zinadan farkı yoktur' diye ikna ettiler. O gün bu gündür paralarımı almak için çalmadığım kapı kalmadı” dedi.

Türkiye'ye yatırım yapılacağını ve binlerce kişinin istihdam edileceğini anlatarak kendilerinden paralar toplandığını iddia eden Doğan, "Camilerde vaazlar verdiler. İnsanlar da iyi niyetli davrandı. Ama paralarımızı geri almak isteyince iş değişti. Paramı istediğim için Konya'da holding binasından polis çağırarak beni attılar. Defalarca nezarette yattım. Derdimi siyasilere anlattım ama sonuç elde edemedik” diye konuştu.

Hanifi Doğan

Holdinglere tepkisini göstermek için Almanya'da ve Türkiye'de kefen giyerek protesto eylemleri düzenleyen Hanifi Doğan, "Beni tanıdıkları için Türkiye'den gelen hiçbir hükümet yetkilisinin toplantısına almıyorlar. Basını da susturdukları için sesimizi duyuramıyoruz. Şimdi bu yasayla artık tüm umudumuz kayboldu” diye sitem etti.

"Yasa ile hukuk ihlal ediliyor”

Köln Barosu'ndan avukat Seydi Koparan TBMM Genel Kurulu'ndan geçen yasa teklifini "hukuk ihlali” olarak değerlendirdi. İlgili değişikliğin sadece bir şirkete yönelik yapıldığını kaydeden Koparan, "Amaç burada şimdi adı Bera olan Kombassan’ı korumak. Oysa hukuk devletlerinde bir şirkete, bir kişiye has yasa çıkarılmaz. Bu akıllara ziyan bir uygulama, hukuk ilkeleri ayaklar altına alınıyor” dedi.

Seydi Koparan

Koparan, "Bu yasa şu anlama geliyor; Kombassan'a karşı artık, ‘Beni kandırdınız' diye dava açılamayacak. Kimse ‘ben size ortak değilim. Benden kar payı karşılığında para aldınız. Beni kandırdınız' diyemeyecek. Devam eden davalarda da yargıç yeni yasaya göre davayı reddedebilecek. Kanun bunun için yapılıyor. Bir insan kandırıldığını ileri sürerek niye hukuki yollarla hakkını arayamayacak? Böyle bir yasa olur mu?” diyerek tepki gösterdi.

Almanya'da holdingler tarafından aldatıldığını ileri süren çok sayıda kişi için Almanya ve Türkiye'de davalar açtıklarını belirten Koparan, "12-13 yıldır hukuk mücadelesi veriyoruz. Almanya'daki davalar kısa sürede sonuçlandı. Alman yargıçlar dolandırıcılığı gördü ve paraların iadesine karar verdi. Ancak Türkiye uzun süre bu kararları tanımadı. Şimdi Türkiye'deki mahkemeler de müvekkillerimiz lehinde kararlar almaya başladı. Ve tam bu süreçte Meclis devreye girdi ve hukukun önünü tıkadı” diye konuştu.

Video izle 04:08 Holdingzedeler adalet peşinde

"İnsanlar dolandırıldı”

Avukat Seydi Koparan Avrupa'da para toplayan holdinglerin insanların dini ve milli duygularını istismar ettiklerini söyledi. Vaat edilen yüzde 20, yüzde 30 kar payının inandırıcılıktan uzak olduğunu ifade eden Koparan, bu oranın dünyanın hiçbir ekonomisinde mümkün olmadığını kaydetti. "Ama vatandaşların bunu anlayacak ekonomi bilgileri yoktu. Üstelik paralar genellikle camilerde toplandı. İnsanların dini duyguları sömürüldü” diyen hukukçu, "Türkiye'ye yatırım yapılacağı, istihdam yaratılacağına” inanan insanların paralarını verdiklerini belirtti ve "Vaat edilen kar payları ilk yıllarda kısmen verildi. Çünkü böylece yeni kişilerden paralar toplandı. Ama sonra ne kar ne de ana paralar geri ödendi. Bu insanlar açık, net şekilde kandırıldı ve dolandırıldı. Çoğu parası olmadığı için dava açamadı. Hukuk sigortası olanlar dava açtı” şeklinde konuştu.

Bir milyon kişiden 30 milyar euro

Avrupa Türkleri Dayanışma İnisiyatifi'nden Muhammet Demirci'ye göre söz konusu holdingler Avrupa'da bir milyon civarında Türk'ten para topladı. Demirci, Avrupa'da toplanan meblağın 30 milyar euro civarında olduğunun tahmin edildiğini söylüyor.

Yasa neyi içeriyor?

Kombassan olan ismini Bera olarak değiştiren şirketin Konya'daki merkezi (Foto: Arşiv)

Avrupa'da Kombassan Holding olarak para toplayan, daha sonra adı Bera Holding olarak değiştirilen şirket aleyhine dava açılmasının da engelleneceği yasa değişikliğiyle alacaklılar hissedar olarak kabul edilerek. Bu kişilere ortaklık verilecek ve böylece açılan tüm davalar düşecek. Bera Holding Kamuyu Aydınlatma Platformu'na (KAP) açıklama yaparak, teklifin kanunlaşmasıyla birlikte haklarındaki davaların düşeceğini, devam eden davaların da ortadan kalkacağını bildirmişti.

Yasa şirkete yaradı

Kombassan olan ismini Bera olarak değiştiren şirketin daha önce AKP'den Aksaray milletvekilliği ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı görevlerinde bulunan yönetim kurulu başkanı Ali Rıza Alaboyun teklifin komisyondaki görüşmelerine de katıldı.

Alaboyun burada yaptığı konuşmada, "Mesela, hissemizin komisyonda görüşüleceği duyulur duyulmaz, dün borsa yüzde 1 civarında değer kaybederken bizim hissemiz tavan yaptı, bir beklenti var özellikle yabancı yatırımcılar tarafından” diye görüş belirtmişti. Ancak mağdurlar bu görüşmelere davet edilmemişti.

Tuncay Yıldırım

© Deutsche Welle Türkçe