Το συγκεκριμένο άρθρο δημοσιεύτηκε πριν 6 μήνες.

Το στιγμιότυπο αφορά ρεπορτάζ από τη Βηρυττό του Λιβάνου σχετικά με βιοτεχνία παραγωγής ενδυμάτων που αποφάσισε να παραγάγει στολές προστασίας, ενόψει της πανδημίας κορωνοϊού. Η δημοσιογράφος είναι σε ζωντανή μετάδοση ενώ δοκιμάζει την στολή προστασίας, για τις ανάγκες του ρεπορτάζ, διευκρινίζοντας ότι δεν είναι απαραίτητη ακόμη.

Φωτογραφία που δείχνει δημοσιογράφο να φορά ειδική προστατευτική στολή για τον κορωνοϊό, ενώ τον εικονολήπτη να μην φοράει κάποιο μέσο προστασίας, αποδεικνύει την εκστρατεία εξαπάτησης και εκφοβιασμού της κοινής γνώμης για την πανδημία του κορωνοϊού.

Διακινήθηκε και στο ελληνικό διαδίκτυο μια φωτογραφία δημοσιογράφου που φορά ειδική προστατευτική στολή για τον κορωνοϊό, ενώ ο εικονολήπτης της δεν φοράει άλλο μέσο προστασίας. Εδώ δεν πρόκειται για ντοκουμέντο εξαπάτησης και εκφοβισμού της κοινής γνώμης, όπως σημειώθηκε επί των αναρτήσεων, αλλά για εξειδικευμένο ρεπορτάζ.

Κυκλοφόρησε κατά κύριο λόγο σε προσωπικά προφίλ στο Facebook (παράδειγμα 1, 2, 3), σε αναρτήσεις σε δημόσιες ομάδες του Facebook (παράδειγμα εδώ κι εδώ), καθώς και σε ιστολόγια όπως skeftomasteellhnika.blogspot.com. Σε όλες τις αναρτήσεις η φωτογραφία έχει επισημάνσεις που αναφέρονται στον εικονολήπτη (“ντυμένος κανονικά“) και στον/στην δημοσιογράφο (“απατεώνας δημοσιογράφος που τρομοκρατεί τις μάζες“), ενώ σε όλες τις περιπτώσεις οι αναρτήσεις υποδηλώνουν ότι η δημοσιογραφία εξαπατά την κοινή γνώμη σχετικά με την επικινδυνότητα της τρέχουσας πανδημίας.

Παράδειγμα ανάρτησης, με τις λεκτικές επισημάνσεις που τέθηκαν επί του στιγμιοτύπου.

Άλλο παράδειγμα για την κατανόηση της φωτογραφίας.

Τι ισχύει;

Η φωτογραφία δεν προέρχεται από την Ελλάδα. Πρόκειται για στιγμιότυπο σύντομου βίντεο που κυκλοφόρησε στο Twitter στις 18 Μαρτίου και έχει σχεδόν 2 εκατομμύρια προβολές. Συνοδευόταν από παραπλήσιο κριτικό σχόλιο κατά γυναίκας δημοσιογράφου στη Βηρυτό, πρωτεύουσα του Λιβάνου.

Earlier in #Beirut: example of bad media coverage that contributes to panic and sets wrong example. 1. If your photographer doesn’t need that, then you definitely don’t. 2. Save masks and protective gear for medical workers who actually need it. #COVID19 pic.twitter.com/RT7DQrkhKH — Michael Downey (@mgdowney) March 18, 2020

Την προστατευτική στολή φορούσε η Λιβανέζα δημοσιογράφος της αραβικής τηλεόρασης Al Arabiya και του σταθμού Al Hadath Ghinwa Yatim.

Όπως η ίδια δήλωσε και επεξήγησε, βρισκόταν για ρεπορτάζ σε βιοτεχνία ραπτικής και κατασκευής ενδυμάτων, η οποία, ενόψει της πανδημίας του κορωνοϊού, αποφάσισε, σε συνεργασία και επίβλεψη τοπικού νοσοκομείου, να συνδράμει στην προετοιμασία της πόλης κατασκευάζοντας μέσα προστασίας, όπως και την ειδική στολή προστασίας που φέρει η δημοσιογράφος.

Η συγκεκριμένη στολή κατασκευάστηκε για χάρη της δημοσιογράφου προκειμένου να τη δοκιμάσει, στο πλαίσιο του σχετικού ρεπορτάζ. Κατά τη ζωντανή σύνδεση (μέρος της οποίας αποτελεί το σύντομο βίντεο που έγινε viral) που προηγήθηκε (18/03) του ρεπορτάζ, η δημοσιογράφος τόνισε ότι δεν χρειάζεται να πανικοβληθεί ο κόσμος, δοκιμάζει μόνον την τοπικά παραγόμενη στολή προστασίας – καθώς δεν είναι απαραίτητη επί του παρόντος. Συνεπώς, δεν ήταν σκόπιμο να φέρει και ο εικονολήπτης στολή.

Ο τίτλος της ανωτέρω ζωντανής σύνδεσης στο κανάλı “Al Hadath” μεταφράζεται στα ελληνικά ως εξής: “Η ανταποκρίτρια στη Βηρυττό δοκιμάζει προστατευτική στολή από τον κορωνοϊό” [ομοίως και εδώ]. Εντοπίσαμε και την ακριβή τοποθεσία λήψης της ζωντανής μετάδοσης – που έγινε αφορμή και για την υπό εξέταση φωτογραφία. Η ρεπόρτερ βρισκόταν επί της οδού Gouraud, στο ύψος της διασταύρωσης με την οδό Sainte Famille.

Η δημοσιογράφος Ghinwa Yatim σε ρεπορτάζ που προβλήθηκε στις 19/20 Μαρτίου, σχετικά με βιοτεχνία παραγωγής ενδυμάτων που αποφάσισε να σχεδιάσει στολές προστασίας σε συνεννόηση με το προσωπικό τοπικού νοσοκομείου στη Βηρυττό. Πηγή: Al Arabiya.

Το ρεπορτάζ προβλήθηκε ολοκληρωμένο αργότερα ως εξής:

Η ίδια ανέδειξε την προσπάθεια αυτή εν μέσω ελλείψεων και αδυναμίας εισαγωγής υγειονομικού υλικού στη χώρα, προκειμένου να γίνει γνωστό ότι υπάρχουν δυνατότητες παραγωγής προστατευτικών στολών από εντόπιες μονάδες. Από αυτές τις στολές θα μπορούσαν να επωφεληθούν, εκτός από ιατροί και νοσηλευτές, και δημόσιοι υπάλληλοι, διανομείς, δημοσιογράφοι, και γενικά όλοι όσοι έρχονται σε επαφή με αόριστο αριθμό ανθρώπων.

Συνοψίζοντας, η παρουσίαση της εικόνας εκτός του πλαισίου αναφοράς της (out of context) δίνει παντελώς εσφαλμένη εντύπωση και παραπληροφορεί. Ο ισχυρισμός ότι “απατεώνας δημοσιογράφος τρομοκρατεί τις μάζες για την τρέχουσα πανδημία” καταρρίπτεται.