Brussel neemt deel aan het Europese jongerengarantie-project. Het zorgt voor een heel intensieve begeleiding.

Afgelopen maand was er bij de Brusselse arbeidsbemiddelingsdienst Actiris aanleiding voor een feestje: voor de vijftigste achtereenvolgende maand was de jongerenwerkloosheid er gedaald.

De daling is indrukwekkend: in juli 2013 was nog 30,8 procent van de Brusselse jongeren op zoek naar werk, vorige maand was dat 20,7 procent. In Antwerpen is het cijfer in die periode gedaald van 25,4 procent naar 23,6 procent. (De Antwerpse cijfers slaan op juni, een eerlijkere vergelijkingsbasis omdat in Vlaanderen de schoolverlaters in juli in de statistieken worden opgenomen en in Brussel niet).

‘Dat de jongerenwerkloosheid in Brussel al een tijd systematisch lager ligt dan die in Antwerpen, is niet zo bekend bij de publieke opinie’, zegt woordvoerder Jan Gatz van Actiris.



Binnen zes maanden

Een deel van de verklaring is de deelname van Brussel aan het jongerengarantie-project, een initiatief van de Europese Unie. Dat geeft jongeren binnen zes maanden nadat ze werkloos worden, recht op een opleiding, een stage of een baan. Ook nadien worden ze nog intensief gevolgd door de arbeidsbemiddelaar.

Het recept is geïnspireerd op ervaringen in Finland en Oostenrijk, en wordt in een aantal Europese regio’s toegepast met financiële steun van het Europees Sociaal Fonds. In 2016 was er in Wallonië en Brussel 42 miljoen euro voor beschikbaar. Voor het hele project heeft Europa tussen 2014 en 2018 een bedrag van 6,4 miljard euro beschikbaar gesteld.



‘De cijfers tonen aan dat het bij ons heel succesvol is’, zegt Gatz. ‘Mijn collega’s krijgen geregeld vragen uit andere Europese steden over hoe we dat voor elkaar krijgen’. Actiris wordt op de website van de Europese Unie genoemd als een voorbeeld van hoe de jongerengarantie succesvol toegepast kan worden.



Veel heeft te maken met een heel intensieve begeleiding. Daarvoor werkt Actiris samen met Bruxelles Formation en de VDAB-Brussel. Dat gebeurt onder meer via ‘leerwinkels’, die informatie bieden over het Nederlandstalige onderwijs- en opleidingsaanbod in Brussel. Ook de ‘mandatering’, waarbij Actiris de begeleiding overdraagt aan de VDAB, werpt vruchten af. Vooral met het oog op de arbeidsmarkt in de Vlaamse rand rond Brussel. Al blijft vooral de talenkennis een pijnpunt: van alle werkzoekenden bij Actiris zegt 22 procent over een gemiddelde kennis van het Nederlands te beschikken en 8 procent over een goede kennis.

‘Het is duidelijk dat de aanpak via het Europees Sociaal Fonds in Brussel goed werkt’, zegt Shaireen Aftab van de VDAB. ‘Ik zou willen dat wij in Vlaanderen ook over die middelen konden beschikken. Maar Europa kiest de regio’s die er het meeste behoefte aan hebben en dan komt het Brussels Gewest eerder in aanmerking dan Vlaanderen.’ Het programma mikte bij de start vooral op Europese regio’s waar de jeugdwerkloosheid hoger ligt dan 25 procent.



Onder de radar

Aftab zegt dat de systematisch minder gunstige score van Antwerpen ook te verklaren is door een statistische factor: de VDAB telt jongeren in een intensief opleidingstraject wel als werklozen mee, Actiris doet dat niet.

Daarnaast zijn de problemen in beide grootsteden vergelijkbaar: ook Antwerpen heeft te kampen met jongeren die het moeilijk hebben op de arbeidsmarkt. Mogelijk zijn er in Brussel wel meer jongeren die geen werk hebben en evenmin een opleiding volgen, maar zich niet als werkloze inschrijven. Die blijven onder de radar en dat vertekent de cijfers.