Geheime diensten uit het buitenland 'kijken verlekkerd naar AMS-IX' nu Nederland op het punt staat om de bevoegdheden voor de eigen inlichtingendiensten uit te breiden. Dat zegt hoogleraar informatierecht Bart Jacobs in een hoorzitting over de nieuwe 'aftapwet'.

Jacobs, hoogleraar computerbeveiliging aan de Radboud Universiteit Nijmegen, denkt dat andere diensten dan landen 'verlekkerd kijken naar de gegevens die via de AMS-IX verstuurd worden'. Volgens hem is dit 'een van de grootste privacyschendingen waarmee Nederlandse burgers te maken kunnen krijgen'.

De opmerkingen van Jacobs maakten deel uit van veel kritiek die organisaties en bedrijven tijdens de hoorzitting in de Tweede Kamer uitten op de nieuwe aftapwet. Het wetsvoorstel dat ter discussie stond, is de nieuwe Wiv . Die breidt de bevoegdheden van de veiligheids- en inlichtingendiensten AIVD en MIVD uit, zodat zij bijvoorbeeld ook communicatie via de kabel mogen onderscheppen. Dit kan op grote schaal gebeuren, waardoor deze bevoegdheid ook wel als 'sleepnet' wordt aangeduid.

Microsoft stelde dat het in verschillende landen aan wetgeving moet voldoen. Daarom wil het dat er in het wetsvoorstel duidelijk wordt wat precies binnen de landsgrenzen van Nederland plaatsvindt, bijvoorbeeld welke apparaten gehackt mogen worden. Over de afbakening van gegevens die de diensten kunnen opvragen zei Microsoft verder dat de wet onvoldoende helderheid biedt over de manier waarop informatie verzameld kan worden, bijvoorbeeld door te hacken via derde partijen.

Michiel Steltman van de Stichting Digitale Infrastructuur Nederland zei dat moet worden voorkomen dat de diensten 'een grote bak data opvragen in plaats van gebruik te maken van een pincet om aparte gegevens te selecteren'. KPN voegde daaraan toe dat vergaande wetgeving Nederland bovendien minder aantrekkelijk zal maken voor buitenlandse bedrijven.

De Raad voor de Rechtspraak waarschuwde ervoor dat met beperkt toezicht de 'slager zijn eigen vlees keurt'. De Raad stelde daarom voor om voor deskundigheid en kennis bij toezicht te zorgen door mensen daarvoor op te leiden. Dennis Broeders van de WRR voegde daaraan toe dat bij een uitbreiding van bevoegdheden ook een toegenomen transparantie zou moeten horen. Zo zou 'de bulk van de onderwerpen in openbare zittingen besproken moeten worden'.

Ethisch hacker Victor Gevers stipte onder andere aan dat gegevens in steeds grotere mate versleuteld zullen raken, waardoor uiteindelijk meer mensen nodig zijn om informatie op een andere manier te verzamelen. Hij uitte zijn twijfels over de aanwezigheid van die capaciteit bij de AIVD.

Paul Ducheine van het ministerie van Defensie en bijzonder hoogleraar Military Law of Cyber Operations aan de Universiteit Amsterdam, is voor de nieuwe aftapwet. Volgens hem heeft veiligheid een prijs. In dit geval is dat de prijs van uitgebreide bevoegdheden voor de diensten. Deze zouden ervoor zorgen dat burgers 'in veiligheid van hun rechten kunnen genieten'.