Voor veel asielzoekers is de aanvraag van een kinderpardon te duur. De IND vraagt 164 euro per persoon. Twee moeders in Gilze zamelden daarom voor dertien gezinnen geld in.

Ze heeft een energieke uitstraling, niets doet vermoeden dat ze slopende jaren achter de rug heeft. Maar zodra ze haar verhaal doet, komt de angst in haar stem naar voren.

Al acht jaar probeert de Eritrese Woinshet Demissie (36) met haar gezin in Nederland te blijven. Met haar echtgenoot en drie kinderen verblijft ze in het asielzoekerscentrum (azc) in Gilze, één van de drie grootste in ­Nederland.

In maart deed Demissie een ­beroep op de eenmalige uitzondering op het kinderpardon, dat in ­februari door het kabinet Rutte III tot stand kwam. 90 procent van de naar schatting zevenhonderd asielkinderen en hun gezinnen die hier al langer dan vijf jaar zijn, krijgen hierdoor waarschijnlijk alsnog een verblijfsstatus. Maar de aanvraag voor Demissie en het gezin kost in totaal 820 euro.

Blozend van schaamte

Dat geld heeft ze niet. Voor asielzoekers is sparen geen optie. Demissie moet met haar gezin iedere week rondkomen van 120 euro. Ze wil het liefst aan het werk, om fatsoenlijk voor haar kinderen te kunnen zorgen, maar asielzoekers mogen alleen vrijwilligerswerk verrichten. Demissie helpt momenteel een ander asielgezin als mantelzorger.

Om asielzoekers bij te staan in de kosten van de aanvraag, kwamen Marielle Doremalen (45) en Kim van Dongen (38) in actie. Hun kinderen zitten op dezelfde school als die van Demissie. Op het schoolplein praatten kinderen van zes jaar oud onderling over de situatie van klasgenoten die wachten op de uitslag van het kinderpardon. Zodoende raakte Doremalen in gesprek met Kamal, een andere ouder. “Ik vroeg hem of hij ook een beroep had gedaan op het kinderpardon. Hij vertelde blozend van schaamte dat hij daar geen geld voor heeft. Ze zijn met zijn zessen, en dat zou in totaal 984 euro kosten.”

Voor een relatief grote groep asielzoekers is het onmogelijk het geld voor de aanvraag bij elkaar te sprokkelen. En zonder betaling wordt een aanvraag niet in behandeling genomen.

Bekokstoofd op het schoolplein

De Brabantse moeders keken elkaar aan en dachten: hoe kan dit? “Moederliefde prikkelde ons. We hebben de twee basisscholen in ons dorp om hulp gevraagd.” Het plan voor een inzameling was al snel gemaakt. “Dat hebben we eigenlijk bekokstoofd op het schoolplein hiernaast,” vertelt Van Dongen.

“Eerst was het de klus om te achterhalen hoeveel gezinnen in aanmerking komen voor het kinderpardon in Gilze”, legt Doremalen uit. “Dat waren er in totaal dertien. Geen van hen had hier het geld voor.” Ouders uit verschillende klassen hebben gezamenlijk 5900 euro opgehaald. Daarmee zijn de aanvragen van 36 individuen betaald, onder wie die van Demissie en haar gezin.

De Eritrese is ontzettend blij dat de twee vrouwen dit voor elkaar ­gekregen hebben. “Ik ben ze dankbaar. Alhoewel het nu stressen is voor de beslissing. Iedere dag vragen de kinderen of er post is van de IND. Als er niets te bekennen is, gaan ze huilen. Ik hoop dat we het goede nieuws zo snel mogelijk krijgen en wij een normaal leven gaan leiden, want het leven in een azc is behoorlijk moeilijk.”

Ook Stichting Inlia, dat zijn gelovigen die asielzoekers met ditzelfde doel helpen, heeft een noodfonds opgericht. Ze hebben de leges voor 51 asielzoekers betaald.

John van Tilborg van Inlia vertelt dat ze zich ook inzetten voor een verlaging van de tarieven: “In Nederland hebben we voor alles ontzettend hoge legeskosten. De overheid zegt letterlijk: ‘Je moet betalen om van je rechten gebruik te kunnen maken. En wij gaan het u heel moeilijk maken’. Dit is een belemmering om een kinderpardon aan te vragen. Je moet als overheid zorgen dat het recht dat je toekent toegankelijk is.”

Lees ook:

Het laatste kinderpardon? Een illusie

Met enige regelmaat belooft ‘Den Haag’ een snellere asielprocedure, met minder ‘schrijnende gevallen’. In de praktijk is het probleem onoplosbaar. De roep om een nieuw pardon is nooit ver weg.