De drugscriminaliteit in Antwerpen zou meer op nationaal niveau bestreden moeten worden. Dat staat in een eerste evaluatie van het Stroomplan. Burgemeester Bart De Wever (N-VA) hoopt dat de volgende federale regering er werk van maakt.

Het Stroomplan werd in 2018 gelanceerd als antwoord op de drugscriminaliteit in en rond Antwerpen. Maar de implementatie kampte met moeilijkheden. Zo verliep de samenwerking tussen de lokale en de federale politie in het Kali-team niet van een leien dakje. Het doel was nochtans om tot een maximale samenwerking te komen tussen lokale en federale politie, gerecht, douane, inspectiediensten en stadsbestuur.

Het stadsbestuur had een evaluatie van het Stroomplan gevraagd aan het Institute for International Research on Criminal Policy (IRCP) van de Universiteit Gent.

De onderzoekers adviseren in hun evaluatie dat het federale niveau het plan meer moeten ondersteunen en het moet integreren in de overkoepelende beleidsplannen. Daarbij stellen ze een coördinerende rol voor het federaal parket en de Nationale Veiligheidsraad voor.

Ze wijzen op structurele capaciteitstekorten bij de betrokken (politie)diensten. De medewerkers van het Stroomplan botsen ook nog op juridische obstakels. Zo heeft het Kali-team onvoldoende toegang tot allerlei databases en ligt de haven nog steeds in twee afzonderlijke gerechtelijke arrondissementen. Omdat de informatiedeling tussen de verschillende actoren stroef verloopt, moet er werk gemaakt worden van ‘een Kruispuntbank Veiligheid die uitgebreid wordt naar georganiseerde en ondermijnende criminaliteit’.

‘De veelheid aan relevante actoren, bevoegdheden, beleidsplannen en regelgevende kaders is een obstakel in het nastreven van een geïntegreerd en integraal veiligheidsbeleid’, concluderen de onderzoekers onder meer. Ze wijzen erop dat hun studie een procesevaluatie is. De impact van het plan is dus niet nagegaan.

De Wever: ‘Doorzettingsvermogen nodig’

‘Zoals de onderzoekers aangeven, gaat dit niet enkel over drugs en ook niet enkel over Antwerpen’, reageert Antwerps burgemeester Bart De Wever (N-VA). ‘De georganiseerde misdaad is een gif dat onze samenleving ondermijnt, onze jeugd kansen ontneemt en onze instellingen kan corrumperen. De volgende federale regering moet doorzettingsvermogen aan de dag leggen om de drugsproblematiek en de daaraan verwante criminele activiteiten te bestrijden. Ze zou er daarom goed aan doen de aanbevelingen op te volgen, meer mensen en middelen ter beschikking te stellen, en meer juridische en organisatorische slagkracht te creëren.’

De Wever stelt dat het Stroomplan ‘pionierswerk’ is en het dus logisch is dat er nog hindernissen moeten worden overwonnen. ‘De multi-agency approach is uniek in ons veiligheidslandschap’, zegt hij. ‘Dat heeft het voorbije jaar cultuurverschillen tussen verschillende veiligheidspartners naar boven gebracht. Op zich is dat een goede zaak, want juridisch-technische muren die samenwerking hinderden, kwamen op die manier sneller aan de oppervlakte.’

Granaten

Antwerpen wordt regelmatig opgeschrikt door drugsgeweld. De federale politie meldde meerdere malen dat de granaataanvallen en incidenten met explosieven in het Antwerpse vermoedelijk gelinkt zijn aan het drugsmilieu. De Antwerpse haven is dé draai­schijf in de internationale drugstrafiek geworden.