Het kabinet moet de uitstoot van CO2 naar aanleiding van de zogenoemde Urgenda-zaak mogelijk met 9 megaton meer terugbrengen. De kans is hierdoor groot dat het kabinet op korte termijn nog eens extra ingrijpende maatregelen moet nemen om het klimaatprobleem aan te pakken, zo bevestigen Haagse bronnen tegen de NOS.

Binnen de coalitie wordt gedacht aan het sluiten van kolencentrales, verder verhogen van de energierekening en wellicht ook het verlagen van de snelheid op snelwegen.

Druk op partijen

"Dit is een flinke tegenvaller voor het kabinet, want het is veel erger dan ze verwacht hadden", zegt politiek verslaggever Arjan Noorlander. "De onderlinge verschillen binnen de coalitie over de klimaataanpak zijn al groot en hiermee wordt de druk op de partijen alleen maar groter."

De rechter heeft in oktober 2018 in een door Urgenda aangespannen rechtszaak bepaald dat Nederland de uitstoot van broeikasgassen in 2020 met 25 procent moet hebben teruggebracht ten opzichte van 1990. Dat percentage lijkt bij lange na niet gehaald te worden. De Nederlandse Staat heeft een zorgplicht en moet burgers beschermen, vindt de rechter.

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PLB) keek afgelopen weken naar de gerechtelijke uitspraak en komt komende vrijdag met de definitieve doorrekening.

Snelheid van 130 naar 100

Er wordt binnen de coalitie gedacht aan extra snelle sluiting van twee kolencentrales, dit zou zo'n 4 megaton opleveren. Dan blijft er nog een gat van 5 megaton. Minister Wiebes van Economische Zaken moet op zoek naar klimaatmaatregelen die snel iets opleveren. Het verlagen van de snelheid van 130 naar 100 zou bijna 1 megaton reductie opleveren.

De vraag is nu of het kabinet de reductie ook gaat halen; D66 en ChristenUnie vinden dat de maatregelen vanwege de rechtelijke uitspraken moeten worden genomen. Binnen de coalitie staat vooral de VVD op de rem; zij vrezen dat grote spoedmaatregelen de economie en de burger flink kunnen schaden.

Deze maatregelen staan los van het klimaatakkoord, waar het kabinet nu mee bezig is. In dat akkoord wordt gezocht naar besparingen voor een langere termijn tot 2030. De berekening van het Planbureau voor de Leefomgeving kan nog enigszins veranderen, pas vrijdag stellen ze het definitieve getal vast.