"Echt waar?" Terwijl hij een stapeltje kandijkoeken op tafel legt, klakt Hamoud Mhna (21) ongelovig met zijn tong. Hij wist het niet, van Keulen. "I am so so sorry."



De kapper uit Damascus zit in de kantine van de de Zaandamse Noorderkerk. Elke middag opent die zijn deuren voor de circa 500 vluchtelingen - vrijwel allemaal mannen - in de grote witte tenten aan de overkant van de straat, op het Veldpark. Veel vluchtelingen in de kerk blijken niets te hebben meegekregen van de gebeurtenissen in Keulen.



Ahmed Akas (40), ingenieur uit Aleppo, wel. Hij weigert te geloven dat er vluchtelingen tussen de aanranders zaten. "Een leugen van de nazi's", smaalt hij. Osaam Khola (40) uit Damascus, hoewel 'geschokt', vermoedt ook een complot: ze willen de grenzen met een legitieme reden kunnen sluiten.



Ahmed Baroudi (36), binnenhuisarchitect uit Damascus, vindt dat te ver gaan. Het nieuws kan volgens hem best kloppen, maar hij wil wachten tot alle feiten boven tafel zijn. "Jullie hebben hier in Europa toch overal camera's hangen? En als uit die beelden blijkt dat het vluchtelingen waren, spijt het me heel erg." De daders moeten 'met ijzeren hand' worden gestraft, vindt hij.

Ahmed Akas Beeld Olaf Kraak

Nooit instructies

Volgens Ahmed Abdullah (21) - een van de weinige Soedanezen in de noodopvang - hebben 'veel Syriërs hier een vriendin'. Over omgangsvormen met Westerse vrouwen hebben ze nooit instructies gehad, zegt hij. Anderen bevestigen dat. Zelf kreeg Abdullah met Oudejaarsavond een fles tegen zijn achterhoofd, gegooid door een Turk in een café in de buurt. Bleek hij per ongeluk met het meisje van de Turk te dansen. Hamoud Mhna lijkt succesvoller. Hij laat foto's op zijn smartphone zien, genomen in Zaandam en Amsterdam, waarop hij lachend naast Nederlandse vrouwen staat. Over zijn verhouding tot die vrouwen blijft hij vaag.



De 28-jarige Bassam Obaidan, ook nog vrijgezel, kan zich voorstellen dat hij ooit iets krijgt met een Nederlandse. Maar zoenen op straat, dat zul je hem nooit zien doen. Hij is aan dat beeld inmiddels enigszins gewend geraakt, maar in Syrië doen ze dat niet, en dat vindt hij beter. Dat geldt ook voor andere dingen, zoals het homohuwelijk - natúúrlijk keurt hij dat af, 'zoals alle Arabieren'. Al accepteert hij homo's op persoonlijk vlak, voegt hij eraan toe. In Ter Apel zag hij er opeens 'best veel': Syrische homo's. Een rare gewaarwording, want in Syrië zijn ze heel, ehm, 'verlegen'.



Vijandigheid

Hij is bang dat de vijandigheid die hij nu soms al voelt in Nederland na Keulen nog verder toeneemt. "Vorige maand werd er vanuit het park een vuurwerkbom gegooid naar onze tenten. Op straat zei een man tegen me: 'Fuck you, wat doe je in dit land?'. Ik durf 's nachts niet alleen over straat te gaan."



Ahmed Akas beent naar de koffiehoek. Hij komt hij terug met een vrijwilliger, Rebecca Helder (40). Ze geeft reiki aan de vluchtelingen in een bijzaaltje van de kerk. "Met Oudjaar ", zegt Akas, "was ik bij haar thuis met drie vrienden. Allemaal mannen. Maar we deden niets." Helder knikt. "We waren naar het vuurwerk gaan kijken op de brug, bij de Bristol. Na twaalven hebben ze nog twee drankjes bij mij gedaan. Het was gezellig. Ze zijn superbeleefd en behulpzaam."

Bassam Obdaian Beeld Olaf Kraak

Vrijgezel is Akas niet. Integendeel, hij heeft twee vrouwen. Helder kijkt verbaasd. Zijn eerste vrouw, een Libanese, stuurde hij vijf maanden voor zijn vertrek uit Syrië naar Beiroet. Zijn tweede, een Syrische, die hij daarna trouwde, liet hij na hun vlucht achter in de Turkse stad Borsa. Hoe Nederlanders tegen polygamie aankijken, weet Akas niet precies. Hij wil zijn twee vrouwen wel graag naar Nederland halen.



Obaidan, nadenkend: "Ik denk niet dat ze dat hier leuk vinden."



Akas grijnst. "Nou ja, dan neem ik gewoon een derde vrouw."