De hoofdstedelijke arrogantie begint in het nadeel van de stad te werken, waarschuwt burgemeester Femke Halsema in haar nieuwjaarstoespraak. ‘Er is geen reden voor superioriteit.’

Ook de mantra dat Amsterdam de stad is waar alles kan, moet wat de burgemeester betreft herzien worden. Het waren twee opvallende en zelfkritische waarschuwingen.



In een afgeladen Paradiso, waar dit jaar de nieuwjaarsreceptie werd gehouden, zei Halsema dat er in de rest van Nederland steeds meer kritiek is op de Amsterdamse zelfgenoegzaamheid, met schadelijke gevolgen. “Het is het lot van elke hoofdstad denk ik – om met enige hartstocht te worden verguisd en belachelijk te worden gemaakt. De vraag is wel of wij het er soms niet een beetje naar maken,” aldus de burgemeester.

Linkse coalitie

Ze wees erop dat de stad, momenteel bestuurd door een linkse coalitie, er maar wat trots op is dat de gemeentelijke nota’s bol staan van termen zoals ‘inclusiviteit’ en dat Amsterdam er regelmatig prat op gaat heel anders te zijn dan de rest van Nederland. Halsema waarschuwde de aanwezige politici en inwoners dat de stad hierdoor alleen komt te staan.

“Begrijp me niet verkeerd: er is heel veel om trots op te zijn. Er is alleen geen reden voor superioriteit.”

Megaprojecten als Zuidasdok, het doortrekken van de Noord/Zuidlijn naar Schiphol of de woningbouwopgave zijn volgens Halsema niet mogelijk zonder de steun van en goede relaties met omliggende steden zoals Zaanstad, Haarlemmermeer, Almere, Haarlem en zelfs Utrecht. Ook grote problemen als het lerarentekort of de schaarste bij de politie en het openbaar ministerie zijn volgens Halsema niet zonder de rest van Nederland op te lossen. “Dit zijn niet alleen Amsterdamse problemen, het zijn Nederlandse problemen.”

Forse kritiek

De toespraak van Halsema lijkt op het juiste moment te komen. Vorig jaar klaagden de afzwaaiende burgemeesters van Aalsmeer, Haarlemmermeer en Amstelveen nog dat de hoofdstad zich steeds minder lijkt aan te trekken van de buurgemeenten. Ook de verplaatsing van cruiseterminal PTA naar een locatie buiten de stadsgrenzen verraste de rest van de IJmond-gemeenten zodanig, dat er nog steeds geen nieuwe plek is gevonden. En zelf kreeg burgemeester Halsema forse kritiek uit het hele land toen ze het landelijk ingevoerde boerkaverbod in 2018 ‘on-Amsterdams’ noemde en aankondigde er geen prioriteit aan te zullen geven.

Zonder deze incidenten bij naam te noemen, riep Halsema Amsterdammers op om een toontje lager te zingen. “Zo zou ik de opdracht voor 2020 wel willen omschrijven. Trots zijn op de prachtige historie van onze stad, zonder zelfgenoegzaam te denken dat dit ons, de inwoners, bijzonder maakt.”