De Nederlandse regering moet meer het voortouw nemen bij het bestrijden van racisme. Dat is de boodschap van de VN-rapporteur voor racisme en xenofobie, Tendayi Achiume. Ze bezocht Nederland de afgelopen week en lichtte haar bevindingen toe op een persconferentie in Den Haag.

De Zambiaanse is als VN-rapporteur de opvolger van Verene Shepherd, die in een rapport in 2015 felle kritiek had op de figuur van Zwarte Piet. Volgens de nieuwe rapporteur heeft Nederland op dit gebied sindsdien belangrijke stappen gezet.

Zo prijst ze de beslissing om bij de landelijke Sinterklaas-intocht dit jaar geen zwarte pieten, maar alleen roetveegpieten in te zetten. "Het is het belangrijkste dat er nu een dialoog is", zei de VN-rapporteur.

Tegelijk vindt Tendayi Achiume dat de nationale overheid meer verantwoordelijkheid moet nemen in de pieten-kwestie, vooral omdat het gaat om evenementen die worden gesubsidieerd. Daarmee doelde ze op het standpunt van premier Rutte, die herhaaldelijk heeft gezegd dat hij de verandering van Zwarte Piet overlaat aan de maatschappij.

Onderwijs

Een andere belangrijke rol voor de overheid ligt volgens Tendayi Achiume in het onderwijs. Volgens haar moeten de geschiedenislessen veel meer aandacht besteden aan de Nederlandse betrokkenheid bij slavernij en kolonialisme en aan de komst van gastarbeiders naar Nederland. Uiteindelijk helpt dit om discriminatie en intolerantie tegen te gaan, denkt de VN-rapporteur.

Kritiek had de Zambiaanse op het onlangs ingevoerde boerkaverbod. Ze wees erop dat het is gericht tegen moslimvrouwen, die in Nederland toch al een kwetsbare groep zijn.

De vandaag gepresenteerde bevindingen van Tendayi Achiume zijn nog voorlopig. In juli volgend jaar verschijnt een rapport met haar definitieve oordeel over racisme en xenofobie in Nederland.