"Het aantal personen dat in de eerste helft van 2015 voor een leefloon bij het OCMW aanklopte, overschrijdt nu al het aantal dat we in het hele jaar 2014 hebben kunnen helpen", schetst Julien Van Geertsom, voorzitter van de POD Maatschappelijke Integratie, de penibele situatie. Het stijgingspercentage van meer dan 11 procent is ook hoger dan de 9,8 procent van 2009, toen de financiële en economische crisis toesloeg.

Die crisis laat zich nog altijd voelen, maar er is ook een structurele toename van het aantal leefloners uit maatschappelijk kwetsbare groepen (ouderen, laaggeschoolden, alleenstaanden, allochtonen...). Een andere belangrijke factor zijn de verstrengde voorwaarden om een inschakelingsuitkering te genieten in afwachting van een eerste baan. Het recht op die uitkering is sinds 1 januari van dit jaar beperkt in de tijd.

Wie de inschakelingsuitkering verliest, komt bij het OCMW aankloppen voor een leefloon. De verstrengde regelgeving had tijdens de eerste zeven maanden van 2015 een grote impact op het aantal leefloners, volgens de overheidsdienst Maatschappelijke Integratie.

Jongeren tussen 18 en 24 maken met goed een derde (31,9%) nog altijd de grootste groep uit in het aantal leefloners. De stijging van het aantal leefloners was groter in Wallonië (+15%) dan in Vlaanderen (+8,7%) en in Brussel (+7,7%), en sterker voelbaar in de kleine gemeenten (+13,6%) dan in de grote steden van het land (+10,3%).

Beterschap is niet meteen in zicht. In de statistieken voor de eerste helft van dit jaar zitten nog niet de personen die erkend werden als vluchteling. De vluchtelingentoestroom manifesteerde zich immers op het einde van de zomer, en wie als vluchteling erkend wil worden, moet eerst een ganse procedure doorlopen. Eenmaal erkend, heeft de aanvrager recht op een leefloon. De POD verwacht dan ook dat het aantal leefloners begin volgend jaar zal "exploderen".