Minister Grapperhaus en staatssecretaris Harbers hebben tot nu toe van vijftien jihadisten de Nederlandse nationaliteit ingetrokken of een voornemen daartoe bekendgemaakt. Het ministerie van Justitie en Veiligheid bevestigt een bericht daarover in NRC.

De intrekking wordt opgelegd als iemand is veroordeeld vanwege een terroristisch misdrijf of als iemand zich buiten Nederland heeft aangesloten bij een terroristische organisatie en daarmee de nationale veiligheid in gevaar brengt. Bij de eerste groep gaat het om mensen in Nederland (vijf intrekkingen); bij de tweede om mensen die zijn uitgereisd (tien intrekkingen).

Alle betrokkenen hebben een dubbele nationaliteit, want intrekking van het Nederlanderschap mag niet leiden tot staatloosheid.

Averechtse effecten

Het ministerie bevestigt dat de vier grote gemeenten het kabinet hebben gevraagd de intrekking versneld te evalueren. De grote steden vinden dat afpakken van de nationaliteit ook averechtse effecten kan hebben. Critici van de maatregel zijn bang dat intrekking radicalisering in de hand kan werken en dat de betrokkenen in de illegaliteit verdwijnen. Justitie is van plan de wet dit jaar te evalueren.

Justitie wil niks over individuele zaken zeggen, maar benadrukt dat na intrekking van het Nederlanderschap de focus niet meer op reïntegratie ligt, maar op vertrek uit Nederland. In de tussentijd kan bijvoorbeeld ook een meldplicht of een gebiedsverbod worden opgelegd. Volgens het ministerie is tot nu toe niet gebleken dat de maatregel in de praktijk de dreiging voor de nationale veiligheid vergroot of dat mensen Nederland niet vrijwillig of gedwongen zullen verlaten.

Als het gaat om mensen die zich buiten Nederland hebben aangesloten bij een terroristische organisatie is het een voorwaarde dat de betrokkenen niet in Nederland zijn. Vragen rond illegaliteit en vertrek spelen dan geen rol, zegt Justitie en Veiligheid.