Bijna de helft van de 22 Amsterdamse moskeeën van Marokkaanse origine staat onder invloed van salafisten. De fundamentalistische stroming in de islam heeft afgelopen jaren een opmars gemaakt in de hoofdstad waarbij gematigde moskeeën binnen hun invloedssfeer zijn geraakt. Dit blijkt uit onderzoek van NRC.

In een recent jaarrapport waarschuwt inlichtingendienst AIVD voor salafisten die meer gematigde moskeeën proberen over te nemen, soms met behulp van geweld. Tot nu toe ging men ervan uit dat salafisten een kleine minderheid vormen binnen de moslimgemeenschap, maar in Marokkaanse moskeeën is hun aandeel afgelopen jaren gegroeid. Van de 22 Marokkaanse moskeeën in Amsterdam, zijn er zeven in handen van salafisten en hebben nog eens vier te maken met een salafistische fractie binnen de moskee. Deze aantallen zijn gebaseerd op de inhoud van preken, online uitingen en bronnen binnen de Marokkaans-Nederlandse gemeenschap. Salafisten streven naar een terugkeer naar de ‘zuivere’ islam uit de tijd van de profeet Mohammed.

Lees ook: Gratis studeren in Medina om hier de ‘ware islam’ te prediken

„We herkennen de signalen van de rol die salafisten spelen in Amsterdamse moskeeën”, zegt een woordvoerder van de gemeente. „Het heeft al langer de nadrukkelijke aandacht van de burgemeester.” De groei van het salafisme plaatst gemeenten voor een dilemma. Zij maken zich zorgen over de tendens, omdat sommige salafisten een anti-integratieboodschap uitdragen die voeding kan geven aan radicalisering. Tegelijk moet de overheid afstand houden tot de koers van religieuze instellingen vanwege de scheiding van kerk en staat.

De ontwikkeling in moskeeën hangt samen met de invloed die Saoedi-Arabië uitoefent. Nederlandse imams worden in toenemende mate opgeleid aan de Islamitische universiteit van Medina en gaan na terugkeer het salafisme uitdragen. Nu volgen veertig Nederlanders de opleiding in Medina, stelt de Facebookpagina van Nederlandse studenten in Medina.

Saoedische geleerden worden vaak uitgenodigd om te spreken in Nederlandse moskeeën, waar zij ongelijkheid van vrouwen prediken, zo blijkt uit hun lezingen. De geestelijken zeggen onder meer dat vrouwen zich erbij moeten neerleggen wanneer hun man meerdere vrouwen wil trouwen. Ook wordt vrouwen aangeraden hun huis niet te verlaten, tenzij dit noodzakelijk is. Kinderen mogen vanaf hun tiende worden geslagen wanneer zij het gebed niet willen verrichten, preken de Saoediërs in Nederland.

Het Contactorgaan Moslims en Overheid, een koepelorganisatie van moskeeën, wil een Nederlandse imamopleiding, zodat jongeren niet in Saoedi-Arabië gaan studeren.

Een versie van dit artikel verscheen ook in NRC Handelsblad van 22 april 2017