Woensdag 23 oktober 2013 – die datum staat bij de winkeliers in Zoetermeer in het geheugen gegrift. Op die dag opende de spotgoedkope kledingwinkel Primark een vestiging in de voorstad van Den Haag. En dat bracht nogal wat teweeg.

Wat zijn de gevolgen als Primark naar je stad komt?

1. Veel meer shoppers…

Het aantal bezoekers in het Stadshart Zoeterméér, waar Primark is gevestigd, is in de eerste zeven maanden na de komst van de prijsvechter met 15 tot 20 procent gestegen. Dat schreef Hans van Tellingen vorig jaar in een artikel over het ‘Primark-effect’. Van Tellingen is algemeen directeur van Strabo, een vastgoedinformatiebureau dat met behulp van camera’s passantenonderzoek doet.

2. …en die zijn ook jonger dan voorheen

Tot grote vreugde van voorzitter Johan van Doorn van de winkeliersvereniging van het Stadshart trekt Primark een jonger publiek aan dat anders niet in Zoetermeer zou gaan winkelen.

“Den Haag oefent een veel grotere aantrekkingskracht uit op jongeren. Zoetermeer is niet hip and happening. Het gevaar is dat je hier alleen gezinnen met kleine kinderen en ouderen overhoudt.”

3. Meer omzet omliggende winkels…

Van Tellingen schreef toen dat de omzet van omliggende modewinkels met 10 procent was gestegen, die van schoenenwinkels en drogisterijen met 20 procent en die van de horeca met 40 procent. Het Primark-effect zou meetbaar zijn tot op 200 tot 250 meter afstand van de winkel.

Desgevraagd zegt Van Tellingen dat het effect ruim anderhalf jaar later nog niet is uitgewerkt. Volgens hem trekt het Stadshart in Zoetermeer “ruim 1 miljoen bezoekers” meer dan voor de komst van de Primark. “Je zou verwachten dat het effect afvlakt”, zegt hij.

“Bijvoorbeeld door de opening van de vestiging in Den Haag. Maar vooralsnog neemt de drukte in het Stadshart in Zoetermeer alleen maar toe. En de bestedingen ook.”

De meeste winkels in de omgeving van Primark zijn heel blij met de publiekstrekker in hun midden. Die extra bezoekers lopen immers ook even binnen bij elektronicawinkel MediaMarkt. Of bij Rituals, een winkel voor luxe verzorgingsproducten. Of ze drinken koffie bij DE.

4. …en die winkels passen hun collecties aan

Bij Only, een winkel met laaggeprijsde dameskleding, houdt de inkoper er rekening mee dat er een Primark in de buurt zit, zegt winkelmanager Fiona van der Kruk.

“Voor deze winkel koopt hij eerder shirtjes van negen euro in dan van zestien euro.”

5. Die nieuwe shoppers maken er een rommeltje van

Met de komst van de prijsvechter is het bij Only in de winkel rommeliger. “Bij Primark is het een zootje; daar trekt iedereen alles overhoop”, zegt Van der Kruk.

“Als ze vervolgens hier komen, gaat het op dezelfde manier. We merken dat het ons vooral op zaterdag veel moeite kost om de boel netjes te houden.”

6. Niet iedereen lift mee op het ‘Primark-effect’

Bij kledingwinkel Esprit, pal tegenover Primark, hadden ze hoge verwachtingen van de komst van de prijsvechter. Moeders zouden naar Esprit komen terwijl hun dochters zich bij Primark zouden vermaken. Maar toen de budgetwinkel eenmaal open was, vervloog die hoop. “Zo werkt het blijkbaar niet”, constateert regiomanager Jennifer Willems van Esprit. “Als klanten daar”, ze knikt afgemeten naar de overkant, “een volle tas hebben gekocht, dan komen ze niet meer hier naartoe.”

“Bij Primark heb je voor 80 euro een tas vol, bij ons heb je een broek en een truitje.”