Η υπερβολική πολιτική ορθότητα χαρίζει ψηφοφόρους και οπαδούς σε ακραίες πολιτικές δυνάμεις και στους ευαγγελιστές του φοβικού λαϊκισμού. Αυτό φάνηκε με τον πιο καθαρό τρόπο με την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ. Η αμερικανική μεσαία και εργατική τάξη αγωνιούσε για το αν θα έχει δουλειές και αν θα μπορέσει να πληρώσει τις σπουδές των παιδιών της στα πανάκριβα πανεπιστήμια. Η αμερικανική ελίτ όχι απλώς δεν άκουγε αυτές τις αγωνίες, δεν είχε καμία απολύτως επαφή με την «άλλη» Αμερική. Δέσμια ηχηρών μειοψηφιών, ασχολείτο με πολιτισμικά ζητήματα που αφορούν ελάχιστους. Είναι παράλογο όταν κάποιος βγάζει ελάχιστα χρήματα και θεωρεί ότι δεν θα βρει ποτέ μια αξιοπρεπή δουλειά λόγω της παγκοσμιοποίησης, να προσπαθεί ένας άλλος να τον πείσει γιατί χρειάζονται και τρίτου είδους τουαλέτες στα δημόσια σχολεία.

Στην Ελλάδα ορισμένοι κάνουν το ίδιο λάθος, και θα το πληρώσουμε. Παράδειγμα, οι διαμαρτυρίες λόγω της υπερβολικής συγκέντρωσης προσφύγων και μεταναστών στα νησιά. Το πρόβλημα είναι υπαρκτό και το πιστοποιούν άνθρωποι μετριοπαθείς και υπεύθυνοι, ούτε ρατσιστές ούτε φασίστες εκ πεποιθήσεως. Οταν βάζουν κάποιοι στο ίδιο τσουβάλι τους ακροδεξιούς με τους πολίτες που αγανακτούν με τις συνθήκες που επικρατούν, είναι προφανές ότι δεν βλέπουν πέρα από τη μύτη τους. Οσο τους σνομπάρουν ή τους επικρίνουν με τρόπο πολύ επιθετικό τόσο θα τους στέλνουν απέναντι.

Μέχρι τώρα είμαστε τυχεροί και έχουμε επιδείξει μια ωριμότητα ως κοινωνία. Τυχεροί, γιατί δεν έχει συμβεί κάποιο πραγματικό ή fake επεισόδιο που να γίνει αντικείμενο αξιοποίησης από ακραίες δυνάμεις ή κίτρινα μέσα ενημέρωσης. Ωριμοι, γιατί δείξαμε ότι μπορούμε να αντιμετωπίζουμε κρίσεις σαν και αυτή του 2015 με σύνεση και ευελιξία. Δεν ξέρω τι λειτούργησε υποσυνείδητα, ίσως και οι εικόνες των προγόνων μας που είχαν ζήσει την προσφυγιά. Είδαμε τις πολιτικές συνέπειες που είχε το φαινόμενο σε διάφορες άλλες χώρες της Ευρώπης ή ακόμη και πώς τραυμάτισε τη Γερμανίδα καγκελάριο. Αν μάλιστα σκεφθεί κανείς ότι το μεγάλο κύμα προσφύγων και μεταναστών συνέπεσε με τη χωρίς προηγούμενο οικονομική κρίση, είναι διπλά εντυπωσιακή η αντίδραση του Ελληνα πολίτη.

Τώρα, ενδέχεται να ξαναζήσουμε μια κρίση σαν και αυτή του 2015. Τα βόρεια σύνορά μας είναι σφραγισμένα. Η κατάσταση είναι διαφορετική. Θα χρειασθεί πολύ μεγάλη προσοχή για να μην προκληθούν πολιτικές και κοινωνικές εντάσεις που θα μας ξεπεράσουν όλους.