Crkva „Ime Marijino“

U centru Novog Sada, sasvim sigurno dominira rimokatolička crkva, naziva „Ime Marijino“. Novosađani je još zovu Katedrala iako ona to nije, jer se sedište rimokatoličkog biskupa u Bačkoj, nalazi u Subotici.

Pre sadašnje katoličke crkve u Novom Sadu postajala je stara

Župa Imena Marijinog osnovana je davne 1702. godine, a današnja crkva je treća izgrađena po redu od tog doba. Prva je sagrađena odmah nakon osnivanja župe, a druga 1743. godine. Poznato je da je na mestu sadašnje crkve, još početkom 18. veka, bila izgrađena prva katolička crkva. Ova crkva je bila izuzetno skromna i sagrađena kao privremeni objekat, mada je 1742 godine bila srušena. Na istom mestu je bila sagrađena nova, a 1742. godine je novu crkvu, osvetio nadbiskup Gabor Patačić.

Međutim i ova nova crkva je 1849. godine, bila zapaljena tokom bombardovanja 12. juna 1849. godine, a srušen joj je bio i toranj. Sam toranj je bio delimično renoviran, ali tadašnja javnost nije bila zadovoljna renoviranim izgledom. Građani nisu bili zadovoljni ovakvim izgledom te su Gradskoj skupštini dali inicijativu da se izgradi potpuno nov crkveni objekat, koji će priličiti jednom Kraljevskom gradu, kakvim su smatrali da je Novi Sad.

Krajem 19. veka, katolička zajednica Novog Sada, odlučuje da sazida potpuno novi i to hram reprezentativnog izgleda. I tada godine 1891. donosi se odluka da se stara crkva kompletno poruši i da se na tom istom mestu, izgradi potpuno nova crkva. Đerđ Molnar (György Molnár) je u to vreme, bio najpoznatiji i arhitekta sa najviše iskustva. Molnar je tokom 1892. godine, izradio kompletan projekat za izgradnju nove crkve, jer je želeo da pomogne svom gradu i crkvi.

Poznato je da za tako obiman posao, nije hteo ništa da naplati. Iste te godine stara crkva je porušena, a naredne godine, majstori Karl Lerer i Stefan Gusek, inače poznati preduzimači, u novembru 1893. godine, završavaju građevinski deo posla uz stalni nadzor arhitekte Molnara. Župna crkva je građena u periodu od 1893. godine, sve do 1895. godine.

Crkva „Ime Marijino“ u Novom Sadu posvećena je Bogorodici!



Crkva „Ime Marijino“ u Novom Sadu, posvećena je Bogorodici, a izgrađena u neogotskom stilu. Toranj sa osvećenim pozlaćenim krstom, podignut je u oktobru 1894. godine. Crkva je dugačka 52 metra, široka 25 metara, visina oltara iznosi 22 metra, a sam toranj ima visinu od 73 metra. U crkvi su izgrađena četiri oltara, a glavnim oltarom se smatra apsidi. Na tom glavnom oltaru se nalazi velika slika Majke Božije uz ugarske svetitelje i kraljeve Lasla (Ladislava) i Stefana. Lik Boga Oca rezbaren je u drvetu, a ispod se nalaze motivi iz Biblije. Najvrednija ujedno i najstarija slika u crkvi je slika Presvete Bogorodice.

Levo od glavnog oltara, nalazi se oltar Uskrsnuća Isusova sa figurama svetih Pavla i Petra, koji su takođe rezbareni u drvetu. Treći oltar je posvećen zaštitiniku vatrogasaca, svetom Florijanu i tu su još izrađene figure svete Elizabete i svetog Emerika takođe u drvetu, a tu se još nalazi i slika svete Porodice. Četvrti oltar po redu, posvećen je Hristovom grobu, poseduje figure četiri anđela i smešten je ispod hora. Sve skulpture na oltarima, rađene su imitacijom kamena, takozvanom mramorijacijom, a sve skulpture su i kolorisane. U samoj crkvi je u drvetu duborezom urađeno još nekoliko elemenata.

U ovoj crkvi je postavljena bista arhitekte Đerđa Molnara

Manje je poznato da je ispod hora u plićoj niši, postavljena bista poznatog arhitekte Đerđa Molnara. Đerđ je tokom gradnje crkve, sarađivao sa mnogim, tada poznatim umetnicima i majstorima iz Subotice, Budimpešte, Temišvara pa čak i iz Tirola. Ipak je najviše sarađivao sa tesarima Karlom Bekom i Stefanom Gusekom, zidarom Karl Lererom, bravarom Leopoldom Bernoldom, stolarima Filipom Jausom i Matijasom Drahom, livcem Emerikom Dicgenom, električarem Vic Francom, farbarima Ilijašem Vincensom i Francom Štajnom, vajarom Gustavom Frajhtnerom, kamenorezcem Johanom Šomanom, staklorescem Lajošom Vurstom i krovopokirvačem Jozefom Klajnčekom.

Crkva Ime Marijino trobrodna je bazilika!



Ova crkva je u suštini trobrodna bazilika, poseduje toranj visine 73 metra, što je ujedno čini i najvišljom bogomoljom u Novom Sadu. Zanimljivo je da sva četiri oltara u crkvi Imena Marijinog, ukrašava Tirolska rezbarija. Svu postavljenu umetničku rezbariju u crkvi, izradio je i postavio Ferdinand Štufleser iz Tirola. Kompletna Župna crkva, jeste građena u neogotskom stilu, ali i sva ostala rezbarija u unutrašnjosti, takođe poseduje elemente neogotike.

Prozori su ukrašeni vitražima i na njima su postavljeni grbovi i biblijske scene, cenjenih novosadskih katoličkih porodica, a svi ovi vitraži su inače izrađeni u Budimpešti. Orgulje izuzetnog kvaliteta i lepote, montirao je Gerb Riger-Jagedorf iz Šlezije 1895. godine i to nasparam glavnog oltara. Posebnu vrednost koje poseduje crkva, pre svega predstavlja njihova starost, kao i poseban zvuk, koji uopšte nije izmenjen modernizovanjem instrumenata. Godine 1904. crkva je morala biti obnovljena, jer je zadesio požar. Krov je nakon toga renoviran u ukrašen emajliranim šestougaonim, keramičkim pločicama Žolnai („Zsolnay“).

U crkvu „Ime Marijino“ se ulazi kroz impozantan dvokrilni masivni portal. Iznad portala je postavljan prelep grb izrađen u reljefu i na njemu je ispisano „Crux Amore“, što u prevodu znači Krst Ljubavi. Ovaj impozantni verski objekat, izgrađen je u centru Novog Sada, a nalazi se u smeru severoistok-severozapad. Odmah iza župne crkve se nalazi, novosađanima poznata Katolička porta sa zgradom crkvene opštine, takozvanom Plebanijom iz 1809. godine, Palatom Vatikan i Kulturnim centrom. Po planu arhitekte Dake Popovića, Palata Vatikan je izgrađena 1930. godine. Sama fasada je izrađena u poznatom stilu secesije uz brojne balkone i terase, koji su u stilu stambenih blokova, perioda od pre prvog svetskog rata.



Crkva Ime Marijino u sadašnje vreme



Fasadna cigla je pre nekoliko godina, peskirana i očišćena od godinama taložene prljavštine. Kompletna crkva je nedavno dobila i specijalnu rasvetu, tako da noću ovako osvetljena izgleda zaista atraktivno. Crkva Ime Marijino u Novom Sadu jeste u funkciji religije, ali su vrata crkve uvek otvorena za sve zainteresovane.

Ova crkva je sasvim sigurno i prava turistička atrakcija za turiste iz regije, ali i celog sveta, koji rado posećuju Novi Sad i koje su zainteresovani da vide umetnički urađenu unutrašnjost. U crkvi se povremeno održavaju i koncerti, a posebno su zanimljivi koncerti svetski poznatih orguljaša. Muzička omladina Novog Sada, često organizuje koncerte u ovoj crkvi, pre svega zahvaljujući dobroj saradnji sa Župnim uredom. Crkva može da primi oko 400 posetilaca, a poseduje izuzetno kvalitetnu akustiku.

Jedno od 10 najpoznatijih turističkih atrakcija u Novom Sadu je upravo Župna crkva Imena Marijinog. Možemo slobodno reći kako je ovo grandiozno crkveno zdanje, jedno od najmonumentalnijih i najprepoznatljivijih obeležja Novog Sada.

