In Honolulu Magazine vertelt de Hawaïaanse kok Sam Choy hoe zijn moeder hem vijftig jaar geleden naar de riviermonding stuurde om limu manauea te zoeken, een soort zeewier. Daarna moest hij de geroosterde kimirinoten uit de as halen en ze kraken, terwijl de volwassenen de moi (vis) fileerden en kruiselings in stukken sneden. Ze mengden de vis, de noten en de algen en daar, op dat Hawaïaanse strand, liet het jongetje dat later de paus van de poké werd, zich overweldigen door de smaken van de zon en de zee. Het was het begin van zijn poképassie.

En nu staan er poké bowl-recepten in de Allerhande en kun je van Groningen tot Middelburg poké bowls bestellen. Alsof je die Hawaïaanse smaken zomaar naar Nederland kunt verhuizen. Wat is er gebeurd tussen Hawaï en Haarlem?

Niemand weet precies sinds wanneer de poké bowl de poké bowl heet. Sommigen zeggen: sinds James Cook er eentje voorgezet kreeg toen hij Hawaï had ontdekt. Anderen zeggen: sinds de jaren zestig. In elk geval veel langer dan Pokémon, waar het dus ook helemaal niets mee te maken heeft. Poké betekent in het Hawaïaans niets anders dan kruislings snijden.

Lees ook: De Thuiskok: Hype uit Hawaï

Wat vaststaat: in de jaren negentig werden op Hawaï de eerste pokécompetities gehouden, begin van dit decennium veroverde poké de Amerikaanse westkust en in 2014 stak poké de oceaan over naar Londen.

Iemand die de poké bowl al vroeg in Nederland zag aankomen, was Igor Sorko, organisator van het eetfestival Rollende Keukens. „Het gaat meestal zo. Het ene jaar meldt zich bij ons één foodtruck met zo’n concept, het volgende jaar ineens vijf. Dan weet je dat het een trend is. Zo ging het ook met poké bowl.” Hij snapt de hype wel. De kom met rauwe vis, verse groente en rijst refereert aan de licht Aziatische keuken, die al langer populair is. „En zo’n bakje is bij uitstek geschikt om mee te nemen.” Perfect voor bezorgdiensten.

Het was een kwestie van tijd voordat het eerste pokérestaurant hier zou openen. Oun Thorn (35) en zijn vrouw waren al een tijdje op zoek naar een goed horecaconcept voor Rotterdam. Ze reisden door Azië, maar ze vonden het in New York, waar ze drie kwartier in de rij moesten staan bij Pokéworks. „Dit moest iets bijzonders zijn.” Thorn deed marktonderzoek en zag dat er in de hele Benelux nog geen poké-restaurant was. Hij zag potentie: „Mensen willen vers, gezond, snel. Het is eigenlijk sushi in een kom, en sushi, daar houden Nederlanders al van.”

Zijn poké is niet gemaakt van moi en limu, maar van rijst met zalm, tonijn, kip, tofu of garnalen. En je kunt er bijvoorbeeld avocado of biet bij doen, sesam en furikake – een Japans strooiseltje. „Ze staan ervoor in de rij, elke dag gaat er twintig kilo zalm doorheen.”

De Hawaïaanse poké paus doet niet moeilijk over de manier waarop overal ter wereld gevarieerd wordt. Dat doen ze op Hawaï ook. Maar hoe onderscheid je nou een poké bowl van ‘gewoon een kommetje met vis en groente enzo’? Dat vroeg het satirisch online magazine De Speld zich af. Hun antwoord: kost het meer dan 20 euro? Dan is het een poké bowl. Zo niet dan is het gewoon een kommetje met vis en groente enzo.

NRC Eten & Gezondheid De laatste inzichten over eten, de lekkerste recepten en slimme tips om gezond te leven Inschrijven

Een versie van dit artikel verscheen ook in NRC Handelsblad van 19 juni 2017