We hebben een zomer achter de rug waar het ruim 40 graden was in Nederland. Dat is klimaatverandering. Driekwart van onze insecten zijn dood. Dat is decennia aan mismanagement.

Volgens de Raad van State voert de Nederlandse staat een dermate schadelijk stikstofbeleid, dat ze 18.000 vergunningen op losse schroeven heeft gezet. En vervolgens laat de VVD optekenen dat ‘het beleid nu doorslaat naar de natuur’. Dat is niet een regeringspartij die geïnteresseerd is in de toekomst van ons land. Dat is een partij die regeert volgens het motto ‘Après moi, le déluge.’

Goed, het is alom bekend dat de VVD zich meer zorgen maakt over de winstgevendheid van multinationals dan het welzijn van de gemiddelde burger en de planeet. Mijn groeiende onbehagen zit in mijn eigen gebrek aan actie. Ik eet nauwelijks vlees. Ik heb een paar keer meegelopen in een klimaatmars. Maar alleen bij mooi weer. En afgelopen zomer was ik in Beijing voor een conferentie. Dat is niet het gedrag van iemand die denkt dat de doomsday clock op 1 voor 12 staat. Dat is het gedrag van iemand die graag wil dat zijn eigen onderzoek belangrijk gevonden wordt, en verder vooral rustig zijn/haar leventje wil leven.

Maar als je huis echt in brand staat, wat zijn dan je argumenten om als wetenschapper aan de kant te staan? Dat we onze onafhankelijke positie kwijtraken en daarmee de geloofwaardigheid van de wetenschap beschadigen? Nee. Je kan het inhoudelijk met ze oneens zijn, maar niemand twijfelt aan de authenticiteit van de gele hesjes. Ze zijn immers bereid om met gevaar voor eigen leven een snelweg te blokkeren.

Ik weet om eerlijk te zijn niet hoe het wetenschappelijk equivalent van een snelweg blokkeren eruitziet. Maar wat ik wel weet: onze geloofwaardigheid wordt beschadigd door het feit dat we constant roepen dat er iets verschrikkelijks staat te gebeuren, maar ondertussen niet bereid zijn offers te brengen die in de verste verte in verhouding staan tot waar we voor waarschuwen.

Er zijn genoeg wetenschappelijke papers en beleidsondersteunende rapporten geschreven. Het is klaar nu. Het zal de wetenschap vast onwennig zijn. Het is tijd voor actie.

Benjamin Sprecher is universitair docent (en onderzoeker) bij het Centrum voor Milieuwetenschappen in Leiden