Bijna 20 procent van de 15-jarigen in Nederland is niet in staat om zelfstandig financiële beslissingen te nemen. Ze kunnen amper een bonnetje lezen en zijn alleen in staat om iets te kopen als ze dat al eens eerder hebben gedaan met iemand erbij.

Dat blijkt uit een groot wereldwijd Pisa-onderzoek (Programme for International Student Assessment) van de OESO, de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling. Het onderzoek is gedaan onder 48.000 15-jarigen in vijftien landen.

Met de groep 15-jarigen met beperkte financiële vaardigheden scoort Nederland iets beter dan het internationaal gemiddelde. In Brazilië bijvoorbeeld valt 53 procent van de 15-jarigen in de categorie die financieel moeilijk uit de voeten kan. In Rusland daarentegen valt slechts 11 procent in deze laagste groep.

Waarschuwing

Het Nationaal instituut voor budgetvoorlichting, het Nibud, is verontrust over de uitkomsten. "Door de ontoereikende kennis die leerlingen nu hebben, is er een groot risico dat zij later als volwassenen hun geldzaken niet goed kunnen regelen", waarschuwt het instituut.

Tegelijkertijd heeft Nederland internationaal gezien met 17 procent een relatief grote groep jongeren van 15 die heel goed financieel hun eigen weg kunnen vinden. Die weten bijvoorbeeld wat inkomstenbelasting is en kunnen uitleggen uit welke onderdelen een bedrag op een bonnetje is opgebouwd.

Volgens de OESO heeft Nederland in het basis- en voortgezet onderwijs voldoende aandacht voor financiële vaardigheden. Ook zijn er tal van organisaties die lesmateriaal aanbieden en daar maken veel scholen vrijwillig gebruik van.

Kassière

Er is ook een relatie tussen baantjes die 15-jarigen hebben en hun sociaaleconomische milieu, blijkt uit het onderzoek. Jongeren uit gezinnen met hogere inkomens hebben twee keer zo vaak incidentele klusjes, zoals oppassen. Kinderen waar thuis minder wordt verdiend, hebben vaker een deeltijdbaantje naast school, zoals supermarktkassière.