De teamchef van de politie in Leiden, Fatima Aboulouafa, is dinsdag door de korpsleiding van de Nationale Politie naar huis gestuurd. Deze zomer stelde ze publiekelijk racisme, machtsmisbruik en pesten binnen de politieorganisatie aan de kaak. Haar kritische opstelling veroorzaakt te veel interne spanningen volgens een tiental leidinggevenden in de eenheid Den Haag, waar Leiden onder valt.

Het op non-actief stellen van de klokkenluider is een opvallend besluit van de leiding van de Nationale Politie. Korpschef Erik Akerboom heeft deze zomer na een gesprek met Aboulouafa over haar noodkreet het belang van diversiteit binnen het korps beklemtoond. In een blog noemde hij het „pijnlijk en onacceptabel” dat „de leiding soms wegkijkt” bij meldingen over fout gedrag van politieagenten.

Aboulouafa, van Marokkaanse komaf, werkt al 23 jaar bij de politie en was sinds een jaar de baas in Leiden over een eenheid van 130 politieagenten. Ze heeft van een lid van de korpsleiding van de Nationale Politie dinsdag telefonisch te horen gekregen dat haar aanwezigheid „onrust veroorzaakt bij eenheidsleiding, sectorleiding en teamchefs”. Ze zou zich te confronterend opstellen ten opzichte van andere leidinggevenden. Liesbeth Huyzer van de korpsleiding laat weten dat er een „onwerkbare situatie” was ontstaan. „De inzet van de eenheidsleiding en korpsleiding is om tot een duurzame oplossing te komen. Er is daarom een pauze voorgesteld om juist rust te brengen in deze situatie”, aldus Huyzer.

Aboulouafa wil geen commentaar geven op de maatregel die nu tegen haar is genomen.

‘Lichtschijners’ bij politie

De teamchef uit Leiden postte op 6 juni op Instagram een bericht waarin ze klaagde over discriminatie binnen de politie. Ze schreef dat klokkenluiders, door haar ‘lichtschijners’ genoemd, binnen de organisatie oplopen tegen een ‘blue wall of silence’. Politieagenten die „structurele problemen en grensoverschrijdende zaken binnen onze organisatie” aankaarten, hebben volgens haar „mentale of lichamelijke klachten opgelopen”. Vanwege „capaciteitsproblemen” zouden ‘foute’ agenten niet op non-actief worden gesteld.

De klachten van Aboulouafa veroorzaakten veel onrust binnen de Haagse politie. „Het beeld dat je schetst over ons mooie bedrijf op insta komt mij bijzonder negatief over. Jammer!”, schreef haar collega, de teamchef van Rijswijk Marian Zaal als reactie. De reactie is inmiddels verwijderd.

Op netwerk LinkedIn is door agenten een debat begonnen over het diversiteitsbeleid van de politie. Zaal postte dinsdag op LinkedIn de conclusie van een artikel van managementadviseur Paul Verburgt waarin stelling wordt genomen tegen het streven naar meer diversiteit bij de politie. „De personele samenstelling van het politiekorps is ten principale niet relevant voor de grondslag en effectiviteit van de politie”, is zijn conclusie. Het artikel wordt geliket door veel leidinggevende politieagenten.

Desgevraagd zegt Zaal het artikel slechts te hebben gedeeld omdat het „een artikel is met weer een invalshoek. Niets meer en niets minder”.

Verwijten over discriminatie

De eenheid Den Haag van de politie is regelmatig in opspraak door verwijten over discriminatie. Vrijdag doet de rechtbank uitspraak in een strafzaak tegen drie Haagse agenten die een politiehond loslieten op een arrestant. Dat gebeurde omdat de man zich zou hebben verzet, zo noteerden de agenten in processen-verbaal. Uit camerabeelden bleek later dat dit niet klopte.

Begin deze maand werd bekend dat vier agenten van het Haagse politiebureau Hoefkade disciplinair worden onderzocht. Uit een intern onderzoek dat het team Veiligheid Integriteit en Klachten (VIK) van de Haagse politie heeft ingesteld naar incidenten, blijkt dat er op dit bureau in de Schilderswijk sprake is van ernstige discriminatie, geweld, ongewenste omgangsvormen en groepscultuur onder politieagenten. Een interne klokkenluider die bij het VIK de wantoestanden aankaartte, werd weggepest en werkt nu bij een andere eenheid.

Aboulouafa kreeg aanvankelijk steun vanuit de Haagse eenheidsleiding van Monique Mos, hoofd Operatiën. Zij schreef op het intranet van de politie dat discriminatie en pesten bij de politie „een hardnekkig en moeilijk uit te roeien probleem is”. Ze riep leidinggevenden op „signalen serieus te nemen” en kondigde „intensieve” gesprekken aan. Aan dat overleg neemt zij niet meer deel, want Mos heeft vorige maand een nieuwe functie gekregen bij de politie. Ze was naar eigen zeggen toe aan „een nieuwe uitdaging”.

Een versie van dit artikel verscheen ook in NRC Handelsblad van 26 september 2019