Το ψέμα του δήθεν «καθαρού ντίζελ» δεν είναι αποκλειστικότητα της Volkswagen, όπως αποκαλύπτει πολυσέλιδη έρευνα του περιοδικού Spiegel που κάνει λόγο για «βρώμικα μυστικά» ολόκληρης της γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας. Το ρεπορτάζ αναφέρεται συγκεκριμένα στους ντιζελοκινητήρες της Opel, οι οποίοι εκπέμπουν έως και 11 φορές περισσότερα οξείδια του αζώτου από το επιτρεπόμενο όριο.

Οι ντιζελοκινητήρες της Opel, στην πραγματικότητα, χρησιμοποιούν την καθαρή τεχνολογία AdBlue μόλις στο 20% του χρόνου λειτουργίας τους, ενώ στο υπόλοιπο 80% το σύστημα καθαρισμού απενεργοποιείται, επιβαρύνοντας την ατμόσφαιρα και την υγεία με καρκινογόνες ουσίες.

Οπως και στην περίπτωση της Volkswagen, η απενεργοποίηση γίνεται για να βελτιωθούν οι επιδόσεις των αυτοκινήτων, εξαπατώντας καταναλωτές που θεωρούν ότι αγοράζουν οχήματα με χαμηλούς ρύπους. Η Οpel, όπως και οι περισσότερες αυτοκινητοβιομηχανίες, δεν δημοσιοποιούν τον κώδικα που ελέγχει τους υπολογιστές τους, χαρακτηρίζοντάς τον «εμπορικό μυστικό». Πρόκειται για ένα εξαιρετικό παράδειγμα επίκλησης «εμπορικών μυστικών» με στόχο την απόκρυψη στοιχείων που υπηρετούν το δημόσιο συμφέρον.

Ο Γερμανός προγραμματιστής Φέλιξ Ντόμκε αφιέρωσε 50 ώρες από τον λιγοστό ελεύθερο χρόνο του προκειμένου να αποκωδικοποιήσει το μυστικό αυτό. Ο Ντόμκε κατόρθωσε να «σπάσει» και να αναλύσει τον πηγαίου κώδικα ενός Οpel Zafira 1,6lt και ενός Astra επίσης 1,6lt. Το περιοδικό Spiegel, η εκπομπή ερευνητικής δημοσιογραφίας Μonitor, καθώς και η γερμανική περιβαλλοντική οργάνωση DUH ζήτησαν τον έλεγχο των ίδιων οχημάτων με βάση τις παραμέτρους που είχε ανακαλύψει ο Ντόμκε. Για να μην υπάρχει το παραμικρό περιθώριο αμφισβήτησης των αποτελεσμάτων, απευθύνθηκαν σε δύο εργαστήρια τα οποία χρησιμοποιούν οι ίδιες οι εταιρείες, το TUV Νότου, στην Πράγα και το TUV Βορρά, στο Εσεν. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι, όταν ισχύουν οι παράμετροι που ανακάλυψε ο Ντόμκε, πράγματι οι εκπομπές οξειδίων του αζώτου αυξάνονται δραστικά.

Η Οpel δήλωσε ότι τα οχήματά της «δεν χρησιμοποιούν λογισμικό που καταλαβαίνει ότι το όχημα περνάει από έλεγχο ρύπων». Η απάντηση που εκ πρώτης όψης μοιάζει με διάψευση δεν είναι τίποτα τέτοιο. Γιατί οι κινητήρες όντως δεν αναγνωρίζουν τις δοκιμές – απλώς το σύστημα περιορισμού των ρύπων είναι προγραμματισμένο έτσι ώστε να σβήνει όταν ανιχνεύει τουλάχιστον μία παράμετρο που επιβεβαιώνει ότι δεν γίνεται έλεγχος ρύπων. Για παράδειγμα, από τη στιγμή που ο κινητήρας θα ξεπεράσει τις 2.400 στροφές (πολύ συχνά στη διάρκεια οδήγησης σε πραγματικές συνθήκες), το σύστημα καθαρισμού σβήνει και δεν ξανανοίγει ακόμη και αν οι στροφές εν συνεχεία πέσουν. Γιατί; Γιατί στους εργαστηριακούς ελέγχους ρύπων οι στροφές ποτέ δεν ξεπερνούν τις 2.200. Επίσης, οι εργαστηριακοί έλεγχοι ρύπων γίνονται πάντα σε θερμοκρασίες 20-30 βαθμούς Κελσίου – έτσι τα φίλτρα ρύπων στους κινητήρες της Opel, αλλά και άλλων κατασκευαστών, δεν λειτουργούν αν η θερμοκρασία είναι κάτω από 17 ή πάνω από 33 βαθμούς Κελσίου. Η πληροφορία ίσως εξηγεί εν μέρει γιατί τα οξείδια του αζώτου στις πόλεις εκτοξεύονται σε περιόδους καύσωνα.

«Μετά τις αποκαλύψεις, αυξάνεται η πίεση για διακοπή των ελαφρύνσεων στα οχήματα ντίζελ», διαπιστώνει το ρεπορτάζ του Spiegel.