Od tygodnia opinia publiczna dowiaduje się o zarzutach wobec polityka PO Stanisława Gawłowskiego. Jest oskarżany o korupcję -Sejm ma wkrótce uchylić mu immunitet i pozwolić na areszt.

Jeden z zarzutów dotyczy przyjęcia dwóch zegarków Tag Heuer wartych 26 tys. zł. Polityk miał je przyjąć w czerwcu 2011 r. jako wiceminister środowiska. Według śledczych łapówkę wręczył mu Łukasz L., wicedyrektor Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej. Miała to być cena za pozostawienie go na stanowisku.

Sprawa wydaje się o tyle ciekawa, że polityk PO nosił zegarek Tag Heuer już w 2008 r. Świadczą o tym zdjęcia opublikowane przez „Newsweek” kilkanaście dni temu. Na wszystkich poseł PO ma ten sam czarny zegarek szwajcarskiej marki.

Fot.: BRAK

Zarzut dotyczący zegarków w głównej mierze opiera się na zeznaniach dwóch urzędników: byłego dyrektora IMGW Mieczysława O. i jego zastępcy Łukasza L.. Pierwszy ma status podejrzanego (prokuratura podejrzewa go o przyjęcie 800 tys. zł łapówek) i siedzi w areszcie, drugi już został skazany na ponad rok więzienia w zawieszeniu (dobrowolnie poddał się karze).

„Newsweek” zapoznał się z aktami sprawy Łukasza L. Wynika z nich, że L. i Mieczysław O. wspólnie zarządzali Instytutem i byli kochankami. Więź, która ich łączyła, była skomplikowana, bo L. potajemnie nagrywał swojego przełożonego. W sądowych materiałach znajduje się m.in. stenogram z ich długiego spotkania w restauracji. Mimo, że rozmowa miała miejsce wiosną 2013 r. (przynajmniej wtedy L. zgrał ją z dyktafonu na komputer), czyli dwa lata po rzekomym przekazaniu łapówki Gawłowskiemu, to L. nie czuł się w Instytucie pewnie.

Spotkanie jest pełne emocji – padają pytania, czy L. jeszcze kocha swojego szefa, pojawiają się też wątki seksualne. L. zarzuca M., że wykorzystuje seksualnie swoich studentów, a w zamian proponuje im pracę. – Sobie ich znajdujesz, studentów. Spotykasz się z nimi, dupczysz, a następnie oferujesz praktyki płatne, pracę. Mam rzucić nazwiskami? – mówi Łukasz L. I rzeczywiście wymienia kliku mężczyzn, których miał wykorzystać O.

Pierwszy (...). Drugi (...). Trzeci (...). Czwarty Michał (...), ten z Poznania, z Zamówień – wylicza Łukasz L. – I... yyy... piąty ten ze Śląska (…) – kontynuuje.

Mieczysław O. niepewnie zaprzecza, ale Łukasz L. Kontynuuje, wypytując go o innego mężczyznę, któremu Mieczysław O. miał udzielić pożyczki. – Aldi? Adi? Aldi? Przyszła na Twojego maila o pozabankową pożyczkę. Że jest w ciężkiej sytuacji i żeby nic nie mówić Michałowi (…).

– Aldi? Nie wiem. Słowo honoru nie wiem. Ja tego maila w ogóle nie dostałem – broni się O.

Większość rozmowy dotyczy jednak tego, że Gawłowski żąda zwolnienia Łukasza L. z Instytutu. „On cię kazał wypierd… Wiesz, jak mi powiedział? Że mamy wypierd… L.” - mówi Mieczysław O.

Szef IMGW zastanawia się też, jak mógłby „ukryć” w strukturze IMGW swojego kochanka. Jednym z pomysłów jest przeniesienie go do oddziału w Krakowie. Na to jednak nie zgadza się L., który mówi, że czuje się jak „bezpański pies”, „bezdomny i trędowaty”. Nie odpowiadają mu też nowe zarobki proponowane przez Mieczysława O.: 4,9 tys. zł plus premia w wysokości średniej krajowej (z rozmowy wynika, że L. do tej pory zarabiał ok. 17 tys. zł, czyli, jak zauważa O., „więcej niż Gawłowski”).

Co ciekawe, mimo że rozmowa jest szczera i odbywa się już po rzekomym skorumpowaniu Gawłowskiego, to wątek łapówek—zegarków się w niej nie pojawia.

O. snuje za to rozważania, dlaczego, minister tak naciska na wyrzucenie jego kochanka: „Najprawdopodobniej musi się to wiązać z twoim wujem, o którym, wiesz, mówi się tam w PO. I wiesz, i nazwisko wypłynęło, i albo on dostał opier… za to albo coś. Że tutaj L. w nas strzela a L. u ciebie pracuje w Instytucie (…). Nie możemy znaleźć innego racjonalnego wytłumaczenia”. Dalej Mieczysław O. mówi wprost, że L. jest jego polisą bezpieczeństwa na wypadek przejęcia władzy przez PiS: „Możesz być gwarantem naszego dobrobytu za ileś lat. A dzisiaj my musimy ci pomóc. Musimy cię chronić”.

Trochę też się z nim droczy. Mówi, że za kilka lat to L. dzięki swoim koneksjom stanie na czele Instytutu i wtedy to on będzie wyrzucać ludzi z pracy: „Do pokazania porozumienie zmieniające, że twoim miejscem pracy jest Kraków i z pensją 4900 plus premia. Taki papier Zaleski (ówczesny podsekretarz stanu w resorcie ochrony środowiska – red.) musi pokazać Gawłowskiemu. A potem wszystko jest nasze (…). Potem możemy iść tu, iść tu, iść tu. Przez dwa lata. Dopóki Gawłowskiego nie wypierd…ą. Potem przyjdzie twój wuj i ty nas wypierd…sz.”

Czy L. faktycznie jest spokrewniony z wpływowym politykiem PiS o tym samym nazwisku, Ryszardem Legutką? – Nie będą na to pytanie odpowiadać – ucina pytania „Newsweeka” Elżbieta L., matka skazanego urzędnika. On sam początkowo też unika jednoznacznej deklaracji: — Nie mogę niczego komentować, obowiązuje mnie tajemnica śledztwa, ale nie. Nie jestem spokrewniony z żadnym politykiem PiS – mówi wreszcie w rozmowie z „Newsweekiem”.

— A może dyrektor Instytutu był przekonany o pańskich koneksjach a pan po prostu nie wyprowadzał go z błędu?

— Nie mam pojęcia, co siedziało w jego głowie.

Sam Mieczysław O. miał dobre kontakty z politykami PiS. Gdy Prawo i Sprawiedliwość przejęło władzę, szybko został doradcą ministra Jana Szyszki. Był nim jeszcze w ubiegłym roku.

Sprawa zegarków Gawłowskiego to odprysk afery korupcyjnej w IMGW. Zaczęła się w 2013 r. od notatki ABW, do której trafił donos pracowników Instytutu opisujący „czarną rzeczywistość” w instytucji. Od tej chwili ABW zaczyna przyglądać się IMGW, agenci zwracają uwagę na detale działalności Instytutu. Przykład? Jedna z młodych pracownic zajmuje bardzo wysokie stanowisko, choć jest to jej pierwsza praca (wcześniej kończyła jedynie policealne studium wizażu i kurs sekretarek).

Tymczasem kolejne donosy trafiają do dziennikarzy i do CBA: wynika z nich, że Łukasz L., formalnie młody dyrektor marketingu, były dziennikarz „Gościa Niedzielnego” i TVP, podejmuje najważniejsze decyzje w IMGW, kontroluje skrzynkę pocztową dyrektora O. Premie w IMGW dostają głównie znajomi Łukasza L. On sam płaci z pieniędzy IMGW firmie Pearle Consierge kilkadziesiąt tysięcy za wpuszczenie go na pokaz mody, na którym może być jurorem obok kilku celebrytów.

Donosy do CBAŁukasz L., formalnie młody dyrektor marketingu, były dziennikarz „Gościa Niedzielnego” i TVP, podejmuje najważniejsze decyzje w IMGW, kontroluje skrzynkę pocztową dyrektora O.Łukasz L., młody dyrektor marketingu, były dziennikarz „Gościa Niedzielnego” i TVP, podejmuje najważniejsze decyzje w IMGW, kontroluje skrzynkę dyr.

Donosów na L. jest tyle, że jedna z jego współpracownic wynajmuje agencję detektywistyczną z Lublina. Zlecenie brzmi: „Ustalenie, kto jest autorem donosów pisanych do TVN Uwaga oraz instytucji państwowych”. Koszt: 32 tys. zł.

W kwietniu 2014 r. ABW łapie wreszcie pierwszy trop: przesłuchuje M., jednego z pracowników IMGW, a ten podaje Agencji jak na tacy układ w Instytucie. Opowiada głównie o L. — jak wymyślił sobie, że z jednego z budynków Instytutu zrobi hotel, bo postanowił zostać hotelarzem. Jak za pieniądze IMGW opłacił swój występ na pokazie Moda i Styl — żeby uwiarygodnić wydanie pieniędzy zlecił zrobienie filmiku „Moda jak pogoda”. Gdy sprawą zainteresowało się ministerstwo środowiska, pracownicy IMGW musieli raptownie ściągać filmik z YouTube.

M. opowiada, jak IMGW płaci za zachcianki Łukasza L., kupując specjalnie dla niego gruzińską wodę i herbatę z USA, ściągając porcelanę z Lubljany sygnowaną „design by Luki” i nawilżane chusteczki ze Szwajcarii. M. opowiada: „Wanda K. pokazywała mi esemesy które wymieniali Łukasz L. z dyrektorem O., wskazujące na więź intymną między mężczyznami”.

Z relacji pracowników wynika, że Łukasz L. fałszuje dokumentację przetargów, opłaca pieniędzmi IMGW prywatną przychodnię dla matki.

ABW przesłuchuje kilkudziesięciu pracowników, w końcu trafia na dwa przekręty Łukasza L.: firma mająca świadczyć usługi „związane z obsługą dnia codziennego Łukasza L.” dostaje kilkadziesiąt tysięcy od IMGW za fikcyjne usługi. Potem, pod stołem oddaje L. niemal 20 tysięcy. Kolejny przekręt to zatrudnianie „słupów” — L. załatwia kilku ludziom pracę w IMGW a ci w zamian muszą co miesiąc oddawać mu część swojej pensji. L. jest ostrożny, wpłaty przyjmuje tylko w gotówce. Zapewnia „słupy”, że „wszystko będzie tip-top”. W firmie, która pierze dla niego ukradzione pieniądze, załatwia etat dla matki.

Jesienią 2014 r. ABW zatrzymuje L. W jego mieszkaniu (urzędnik zapłacił za nie gotówką niemal 800 tys. zł) znajduje wydruki mejli i nagrania rozmów z dyrektorem IMGW, Mieczysławem O. Łukasz L. długo nie współpracuje ani z ABW, ani z prokuraturą. Twierdzi, że jest niewinny. Wreszcie, po 10 miesiącach w areszcie na warszawskiej Białołęce dobrowolnie poddaje się karze, bez przeprowadzenia rozprawy. Dostaje 1,8 roku więzienia w zawieszeniu.

Choć jego adwokat składa apelację, Łukasz L. wycofuje ją wiosną 2016 r. Kilka miesięcy potem akta sprawy L. — zwyczajnej, kryminalnej historii — zaczynają znienacka krążyć po Polsce. Przekrętami urzędnika interesują się aż trzy instytucje organów ścigania. Akta wypożyczają kolejno wydział Prokuratury Krajowej ze Szczecina, Prokuratura Okręgowa w Warszawie i wrocławska delegatura CBA.

Zobacz też: Wypowiedzi polityków PiS, o których woleliby zapomnieć