Thierry Baudet was lyrisch over wat zijn partij allemaal bereikt heeft, zoals het Kamerdebat dat binnenkort zal plaatsvinden over het Marrakesh-pact. Een debat aanvragen, tja, het gebeurt wel meer, Baudet zou dat kunnen weten als hij wat vaker zijn gezicht in Den Haag liet zien; maar vooruit, laten we hem zijn trots gunnen.

Verder was hij verguld met hoe het FvD het klimaatdebat ‘omgeturnd’ heeft. Ook dat is misschien een tikkeltje grotesk, zo trots te zijn dat je een zandkorrel hebt verplaatst in de woestijn van het extreem complexe en veelkantige klimaatdebat.

Kletspraat

Maar vooruit. Het is trouwens gevaarlijk om kritische kanttekeningen te plaatsen bij populisten als Baudet – voor je het weet krijg je het verwijt van ‘demoniseren’ naar je knikker. Zestien jaar na de moord op Pim Fortuyn zijn journalisten nog altijd huiverig voor dat verwijt, en in zo’n atmosfeer komen politici dan weg met de verbijsterendste kletspraat.

Zo werd op het FvD-congres een video vertoond waarin het beleid van de EU werd vergeleken met de tirannie van de Spaanse bezetter in de zestiende eeuw. Internationale samenwerking vergelijken met de gruwelen van de Tachtigjarige Oorlog – je moet maar durven.

Nog grotesker was het toespraakje van FvD-lijsttrekker voor het Europees Parlement Derk Jan Eppink. Hij beweerde dat Merkel en Macron met de EU op het punt staan ‘een Grote Sprong Voorwaarts’ te maken. Vreedzame, liberale politiek vergelijken met de marxistisch geïnspireerde dictatuur van Mao die voor tientallen miljoenen doden zorgde – wederom: je moet maar durven.

We kunnen het ook de overtreffende trap van demoniseren noemen. Dat vond NOS-verslaggever Arjan Noorlander duidelijk niet. Die beweerde dezelfde avond nog bij ‘Nieuws­uur’ met droge ogen dat het Forum voor Democratie bezig is de toon te ‘matigen’.

Powerplay

Ik merkte daar weinig van, ook niet de volgende dag, toen Thierry Baudet – misschien nog halfdronken van de congresborrel – bij het tv-programma ‘Buitenhof’ aantrad. Hij verwierp daar het Marrakesh-pact en opperde als alternatief ‘powerplay’ tegen landen die zich niet houden aan internationale afspraken (een opvallende term voor iemand die het behoud van de Nederlandse taal zo’n warm hart toedraagt).

Ook nu was het weer een vertoning van agressief cynisme, groteske overdrijvingen (‘Het [Marrakesh-pact] is een open uitnodiging aan heel Afrika om hier naartoe te komen’) en regelrechte leugens: ‘Het Midden-Oosten neemt überhaupt helemaal geen vluchtelingen op’. Gespreksleider Paul Witteman corrigeerde hem niet. Wie werkelijk de toon hebben gematigd, zijn de journalisten die Baudet c.s. met zijn kolder laten wegkomen.

Jamal Ouariachi is psycholoog en schrijver. Voor zijn roman ‘Een honger’ ontving hij in 2017 de EU-prijs voor literatuur. Al zijn columns leest u in dit dossier.