De liberale premiers van de Benelux vormen een front met de Franse president Emmanuel Macron over migratie. Een progressief verbond tegen de nationalisten lijkt in de maak.

De Luxemburgse premier Xavier Bettel nodigde donderdag niet alleen zijn Beneluxcollega’s Mark Rutte en Charles Michel uit voor een werkdiner in het kasteel van Bourlingster, maar ook de Franse president Emmanuel Macron. De vier kunnen het al langer goed met elkaar vinden. Bij de start van een hete Europese herfst en twee weken voor een informele Europese top in het Oostenrijkse Salzburg wilden ze de klokken gelijkzetten.

Het onderonsje had een strategische reden. De Beneluxpremiers, die alle drie behoren tot de liberale Alde-familie, wilden aantonen dat ze ideologisch heel dicht bij Macron staan. Met sterke onderlinge banden kunnen Macron en Alde samen naar de Europese verkiezingen gaan met een pro-Europees verhaal.

Of het zover komt, lieten de ‘vier musketiers’ donderdag ridderlijk in het midden. Maar de verstandhouding bleek uitstekend. De wil tot samenwerking in concrete dossiers zoals migratie en de brexit is groot.

Het is aan de EVP om duidelijkheid te verschaffen. Je kan niet tegelijk aan de kant van Merkel en aan die van Orbán staan. Emmanuel macron Frans president

Vooral de impasse in het migratiedossier moet snel doorbroken worden. De vier gaan in Salzburg een gezamenlijk plan op tafel leggen voor bescherming van de Europese buitengrenzen, solidariteit bij de opvang van echte vluchtelingen en het sneller terugsturen van economische migranten. Een akkoord over de Dublinregels, die bepalen welk land verantwoordelijk is voor een asielaanvraag, moet er daarom snel komen, vinden ze.

Ook de samenwerking met de Afrikaanse landen van oorsprong moet beter. Premier Michel sprak in Luxemburg van een ‘marshallplan voor Afrika’, met partnerakkoorden op maat met individuele landen over ontwikkelingssamenwerking, handel, veiligheid en de terugname van vluchtelingen. De vier zitten daarmee dicht bij de plannen die Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker volgende woensdag op tafel zal leggen in zijn State of the Union.

‘Het ontwikkelingsbeleid van de voorbije decennia zat fout’, aldus Michel. ‘Nederland geeft jaarlijks 3,5 miljard euro uit aan ontwikkelingssamenwerking. Het komt erop aan de middelen van alle lidstaten beter samen te ballen en te stroomlijnen’, beklemtoonde Mark Rutte.

Voor gastheer Bettel stond nog meer op het spel. Hij sloot de namiddag samen met Macron af met een ‘dialoog’ met de Luxemburgse burgers. Die Franse steun kon Bettel in de campagne voor de Luxemburgse parlementsverkiezingen op 14 oktober goed gebruiken. Alle peilingen wijzen uit dat zijn paarse coalitie geen tweede termijn beschoren is.

Maar ook Macron is er veel aan gelegen om de Benelux te vriend te hebben. Hij ziet zichzelf als de aanvoerder van het progressieve kamp, de tegenpool van nationalisten als de Hongaarse premier Viktor Orbán of de Italiaanse sterke man Matteo Salvini.