Wie niet rookt, niet kampt met overgewicht en een gezonde bloeddruk heeft, leeft gemiddeld zes jaar langer. Dat blijkt uit een groot, langlopend Rotterdams bevolkingsonderzoek.

Nederlandse onderzoekers publiceerden daarvan gisteren een tussenresultaat in het medische vakblad PLoS Medicine.

Voor het onderzoek zijn de gegevens van ruim 9000 personen gebruikt die deelnamen aan de zogenoemde Rotterdam Study. Daarin wordt sinds 1989 de gezondheid van inwoners van de Rotterdamse wijk Ommoord bijgehouden.

Negen jaar eerder ziek

De onderzoekers gebruikten data van 1989 tot 2012. Volgens onderzoeksleider en epidemioloog van het Erasmus MC Arfan Ikram is er met het onderzoek voor het eerst "met keiharde data" aangetoond wat de relatie is tussen leefstijl en het risico op het oplopen van een of meerdere levensgevaarlijke ziekten.

Normaliter worden voor soortgelijke onderzoeken computermodellen gebruikt of wordt er vaak slechts één ziekte uitgelicht, zegt Ikram.

In het Rotterdamse onderzoek is gekeken naar de zes ziekten die volgens de Wereldgezondheidsorganisatie WHO het vaakst leiden tot de dood: kanker, beroerte, degeneratieve hersenziekten (dementie), hart- en vaatziekten, diabetes en chronische longziekten.

Er is onder meer bijgehouden wanneer iemand voor het eerst met een van die ziekten werd geconfronteerd. Mensen die te zwaar zijn, roken én een hoge bloeddruk hebben, blijken gemiddeld negen jaar eerder zo'n ziekte op te lopen dan iemand met een gezondere leefstijl.

In ruim een kwart van de gevallen lopen ongezondere personen als eerste een hartziekte op. Van de personen die gezond leven, is die kans bijna 10 procent lager. Bij deze groep blijkt kanker het vaakst - in bijna een derde van de gevallen - de eerste ziekte.

Dementie

Grootste verschil tussen de twee groepen is de kans op dementie als eerste grote aandoening waarmee ze te maken krijgen. Bij mensen die gezond leven is dat bijna 20 procent. Bij een ongezonde leefstijl is dat iets meer dan 4 procent.

Volgens onderzoeksleider Ikram is dat verschil te verklaren door het gegeven dat gezondere mensen in de regel later ziek worden, waardoor de kans op het oplopen van een ouderdomsziekte als dementie simpelweg toeneemt.

Ikram: "Ze hebben dan met hun leefstijl al andere ziektebeelden voorkomen. Natuurlijk ga je ergens aan dood. Maar als je gezond leeft, kun je langer genieten van een leven zonder ziekte."

Uit het Rotterdamse onderzoek blijkt dat van alle mensen - gezond of ongezond - 9 van de 10 mensen boven de 45 jaar uiteindelijk een levensbedreigende ziekte oploopt.