Gemeenten en organisaties zoals culturele instellingen kunnen een uitzending op locatie aanvragen bij VRT-radiozenders, maar dat is niet gratis. Vlaams parlementslid Katia Segers (SP.A) vraagt transparantie.

Een museum of theatergezelschap dat wat extra aandacht voor een nieuwe expo of voorstelling wil, kan aan de VRT vragen dat bijvoorbeeld ‘Culture Club’ (Radio 1) of ‘Pompidou’ (Klara) bij hen een liveprogramma komt maken. Prijskaartje: 1.800 tot 9.750 euro. Dat schrijft de krant De Morgen vandaag.

Katia Segers, mediaspecialist bij de SP.A, vindt dat de grens tussen het redactionele en commerciële in alle media te vaak aan het vervagen is. ‘Dat is een kwalijke evolutie.’

Het parlementslid vraagt zich af waarom de VRT grote sommen geld betaalt om sportwedstrijden te mogen capteren, terwijl aan de culturele sector geld wordt gevraagd. Dat organisaties een deel van de productiekost dragen, vindt ze geen goede zaak. In de eerste plaats vraagt ze transparantie en duidelijkheid.

Wel benadrukt Segers dat op locatie gaan tot de opdracht van de openbare omroep hoort. En dat de VRT zeker aandacht geeft aan kleinere organisaties. ‘Maar een programma op locatie laten uitzenden, is voor de kleintjes niet mogelijk.’ De kwestie is voor haar alleszins een debat waard.

‘Geen reclame en geldgewin’

De VRT zegt dat de openbare omroep geen geld vraagt voor radioverslaggeving. Wel wordt de meerkost van een live-uitzending op locatie gedeeld met de betrokken organisatie, zo klinkt het.

‘We verdienen hier niet of nauwelijks aan’, zegt woordvoerder Van Goethem. ‘Het is geen reclame en het gaat niet om geldgewin. De VRT gaat met zo’n uitzending in interactie met het publiek, en organisaties krijgen een megafoon. Iedereen wint.’

Sinds de jaren tachtig gaat de VRT zulke samenwerkingen aan. De bedragen die De Morgen aanhaalt, komen volgens Van Goethem in de buurt. Afhankelijk van wat er bij de uitzending komt kijken, loopt de prijs op. Het gaat bijvoorbeeld om verbindingslijnen, een geluidsinstallatie voor livemuziek of ontvangst van publiek.

Is het een courante praktijk? ‘Het gebeurt zeker niet dagelijks. Dit seizoen heeft Culture Club (Radio 1) zo’n drie keer vanop locatie gewerkt. De Madammen (Radio 2) doet het een paar keer per seizoen.’

Ook de vergelijking met sportwedstrijden gaat volgens hem niet op. ‘Je kan sportwedstrijd niet vergelijken met culturerel evenementen. Bij sport spelen ook altijd de uitzendrechten. Die heb je niet in de cultuursector, daar zijn de spelers vooral op zoek naar aandacht.’

Kritiek

De praktijk is volgens de woordvoerder volledig in overeenstemming met de beheersovereenkomst. Maar niet iedereen vindt het een goede manier van werken. Vlaams parlementslid Bart Caron (Groen) spreekt in De Morgen over een vorm van product placement. Volgens hem krijg je zo een selectie op basis van wie dat kan betalen. ‘Dit is tegen alle deontologische regels’, zegt de Vlaamse Vereniging van Journalisten dan weer.

‘Bij elke organisatie kan op zoek gegaan worden voor een samenwerking op maat, kleinere organisaties kunnen even goed op belangstelling en op de mogelijkheid tot samenwerking rekenen’, reageert de VRT-woordvoerder. Hij benadrukt ook dat de nieuwsdienst zulke overeenkomsten niet maakt en dat de VRT-programma’s hun redactionele onafhankelijkheid behouden.

Wilfried Vandaele, mediaspecialist van N-VA, is niet te spreken over het nieuws. ‘Er zijn al eerder soortgelijke gevallen geweest, maar het is de eerste keer dat dit zich op de regionale radio ook in de nieuwssfeer voordoet. Dan wordt het is een deontologische kwestie. En dat is een hellend vlak.’

Vandaele gaat de minister van Media in de mediacommissie om duidelijkheid vragen. ‘Want dit is een gevoelige kwestie. En als dat geen duidelijke antwoorden oplevert, vraag ik een audit van de VRT. Dit is het zoveelste incident waar de VRT zich in een grijze zone begeeft. Het is tijd dat we dan alles maar eens door laten lichten.’