Als de federale overheid niet tussenkomt in de pensioenfactuur van lokale overheden, dreigt een financieel fiasco voor veel steden en gemeenten. “Komt er geen oplossing, dan zal een groot deel van onze middelen naar de pensioenlasten moeten gaan. De aanleg van riolering of armoedebestrijding moeten dan wachten”, klinkt het in een open brief van 254 Vlaamse burgemeesters.

Het gros van de Vlaamse steden en gemeenten draait volledig zelf op voor het pensioen van de eigen ambtenaren. Die pensioenfactuur zal in 2024 gegroeid zijn tot 1,8 miljard euro – bijna veertig procent meer dan vorig jaar. Ondanks de tussenkomt van de nieuwe Vlaamse regering in een deel van die kosten, wordt die factuur voor veel steden en gemeenten te zwaar om te dragen. De VVSG, de Vereniging van Steden en Gemeenten die vandaag (donderdag) haar 25-jarig bestaan viert, pakt daarom uit met een open brief aan de federale regeringsonderhandelaars. Daarin vragen ze een structurele oplossing voor het probleem.

“Andere werkgevers betalen niet voor de pensioenen voor wie ooit bij hen gewerkt heeft”, klinkt het in de brief. “Waarom wij dan wel? Steeds meer statutairen gaan met pensioen, ze leven langer en genieten dus langer van hun pensioen. We gunnen het hen van harte, maar lokaal krijgen we hiervoor geen financiering uit de federale schatkist.” Daarom pleiten de burgemeesters voor een uniforme regeling voor alle statutairen bij alle publieke overheden. “Pensioenen zijn immers in hoofdzaak een federale verantwoordelijkheid.”

Belastingen verhogen

Als de federale overheid straks niet over de brug komt, vrezen de burgemeesters dat een deel van de noodzakelijke lokale investeringen niet meer uitgevoerd kan worden. “Komt er geen oplossing, dan zal een groot deel van die middelen naar de financiering van de pensioenlasten moeten gaan. De aanleg van riolering of betekenisvolle stappen in armoedebestrijding moeten dan wachten”, klinkt het dreigend. “Nochtans verwachten onze inwoners een sterk beleid: een veilig kruispunt, een nieuw woonzorgcentrum...”

Omdat een structurele oplossing ongetwijfeld nog even op zich laat wachten, vragen de burgemeesters dat de overheid op korte termijn al de verdere stijging van de lokale pensioenkosten draagt. “Dat moet de druk van de ketel halen”, zegt Nathalie Debast van VVSG. “Het alternatief is dat de gemeenten hun belastingen verhogen, maar vanzelfsprekend doen ze er alles aan om dat te vermijden. Het kan niet de bedoeling zijn dat de gemeenten meer verantwoordelijkheden krijgen, maar vervolgens wel in hun dynamiek gefnuikt worden door hogere facturen.”