Byłem młody i mi się wtedy wydawało, że ustrój socjalistyczny realizuje społeczną misję - tak swoją przynależność do PZPR tłumaczy obecny prezydent Krakowa

Majchrowski opowiada także o pewnym incydencie z udziałem prezydenta USA. - Wysłano mi zaproszenie na spotkanie z Bushem na Wawelu. Nie poszedłem. Uznałem, że skoro mnie nie chcą, to nie będę się narzucał

- W czasach poprzednich rządów PiS w komendzie wojewódzkiej powstał zespół liczący 27 osób, które szukały na mnie haków - mówi w rozmowie z Dawidem Serafinem prezydent Majchrowski

Dlaczego Kraków nie znalazł się wśród gospodarzy Euro 2012? - To było polityczne. Później spotkałem Jana Kulczyka i mi powiedział, że to on załatwił, iż Euro dostał Poznań, a nie Kraków - twierdzi prezydent Krakowa

***

Kiedy ostatnio był pan w rodzinnym Sosnowcu?

Dość dawno. Bywam tam głównie przy okazji Wszystkich Świętych.

Nie lubi pan wspominać dzieciństwa.

Nie ma tam nic ekscytującego.

Zupełnie nic?

Co mam panu powiedzieć, że bawiłem się na trzepaku? Był też jeden ogródek jordanowski, do którego chodziłem z babcią.

Tą, którą zirytował pański poród?

Tak. Mama opowiedziała mi, że mój poród odbył się w warunkach domowych. Bardzo zirytował babcię, bo krzyki mamy przeszkodziły jej w słuchaniu przemówienia premiera Mikołajczyka. To była mocna osobowość. Pochodziła z Białorusi.

Kobiety od urodzenia były dość mocno obecne w pana życiu.

Wychowałem się w domu kobiet. Kiedy miałem może półtora roku rodzice postanowili, że się rozstaną.

Było "rzucanie talerzami"?

To nie było rozstanie „na noże”. Po rozwodzie utrzymywali kontakt. Umówili się, że do końca szkoły podstawowej będę mieszkać u mamy, a w weekendy będę odwiedzał ojca. Od liceum miałem mieszkać u ojca, a wolne dni spędzać u mamy.

Żaden nowy "tata" i nowa "mama" się nie pojawili?

Nie. Nigdy na horyzoncie nie pojawiła się macocha ani też nowy ojczym. Zresztą mama zmarła dość młodo. Dobrze wspominam czasy dzieciństwa - poza tym dzieciństwo i młodość zawsze wspomina się z sentymentem. Mogę jednak powiedzieć, że cieszę się, że nie mieszkam w Sosnowcu.

Dlaczego?

Jak pan będzie w Sosnowcu, to pan zrozumie.

W Sosnowcu tak się panu nie podobało, że postanowił wyjechać do Krakowa.

Wybrałem studia prawnicze, a Kraków był najbliżej. Wtedy nie było jeszcze Uniwersytetu Śląskiego. Mama chorowała, chciałem mieć jak najbliżej do domu. Wyjeżdżałem w piątki wracałem w poniedziałki. Nie dostałem też akademika przez trzy lata, więc byłem na uboczu.

***

Początki w PZPR

***

To ubocze nie przeszkadzało panu we wstąpieniu do PZPR.

Wie pan, ja wierzyłem w to, co się mówiło i pisało.

Wiary starczyło na 16 lat.

Od zawsze byłem wyczulony na sprawy społeczne, miałem takie społecznikowskie zacięcie. Młody byłem i mi się wtedy wydawało, że ustrój socjalistyczny realizuje właśnie taką społeczną misję. Ale okazało się, że idee rozmijają się z rzeczywistością. Kiedy się już totalnie rozeszły, to po wprowadzeniu stanu wojennego rzuciłem legitymacją.

To był impuls?

Raczej dojrzewałem do tej decyzji. Było kiedyś zebranie partyjne poświęcone m.in. mojej osobie. Drugą osobą, nad którą się wówczas pastwiono, był Rysiu Bocian. Miałem zarzut, że jako członek partii publikuję w Tygodniku Powszechnym. Wydałem też w Paryżu książkę pt. "Geneza politycznych ugrupowań katolickich". To była moja praca doktorska. Pokazywałem dwa nurty katolicyzmu: chadecki i narodowy. Pytaniem było, jak to się stało, że ten pierwszy, demokratyczny nie znalazł podatnego gruntu po wojnie.

Zgłębianie genezy ugrupowań katolickich kłóciło się chyba z przynależnością do partii?

Katolicyzm mnie interesował w ujęciu historycznym, a nie teologicznym.

Wierzy pan w Boga?

Pomińmy to pytanie.

Skoro nie o wieczności, to porozmawiajmy o życiu: „kobiety, wino, śpiew”?

Wie pan, alkoholu mało piję, nad czym ubolewam. Jakoś mi specjalnie nie podchodzi. Jak jest jakaś uroczystość prywatna, to sobie naleję trochę whisky. W czasach studenckich piłem sporo piwa. Była taka knajpa: nazywała się Barcelona.

Na studiach był pan typem imprezowicza?

Nie, tak jak wspominałem, w piątki wracałem do domu. Pod tym kątem to był czas stracony.

Żałuje pan?

Nie. Cały czas studiów bardzo miło wspominam.

Brunetki czy blondynki?

Ja wszystkie was dziewczynki…

Pierwszy pocałunek był z żoną?

Nie, żonę poznałem dopiero po studiach.

Może i lepiej, bo na studiach podobno podglądał pan opalające się studentki.

Nie musiałem podglądać. Jak już dostałem akademik, to moje okna wychodziły na dach Rotundy, gdzie się opalały dziewczyny.

Piękny widok?

Piękny. Do dziś lubię kobiety. Chodzi mi o to, że doceniam rolę kobiet w życiu i wiem, że są bardzo zorganizowane i konkretne. Cenię te cechy charakteru.

A jakim był pan ojcem?

Wychowanie spadło głównie na żonę. Po ślubie mieszkaliśmy w pokoju asystenckim przy ul. Tokarskiego. Mieliśmy pokój, który liczył 9 metrów kwadratowych. Potem na świat przyszedł pierwszy syn. Tak dłużej nie dało się funkcjonować i postanowiliśmy, że dopóki nie dostaniemy mieszkania, żona wyjedzie do rodzinnego domu we Wrocławiu. W takiej rozłące spędziliśmy dwa lata. Co weekend do nich jeździłem, a moim zadaniem było przede wszystkim zadbanie o rodzinę. Na pewno jestem typowym dziadkiem, który rozpieszcza wnuki. Zawsze tak jest, że bardziej rozpieszcza się wnuki, niż własne dzieci.

***

Majchrowski kontra Bush

***

Lubi pan dziennikarzy?

Niektórych.

Wśród nich na pewno nie ma dziennikarzy „Gazety Krakowskiej”.

A powinienem ich lubić?

Pracowałem z nimi. Zyskują przy bliższym poznaniu, to świetni dziennikarze. Nigdy też urząd nie wygrał z „Krakowską” w sądzie.

Bo nie traci czasu i pieniędzy na spory sądowe. Te osoby, jak pan mówi przy bliższym poznaniu faktycznie mogą okazać się sympatyczne. Ja nie miałem możliwości, aby to sprawdzić. Natomiast pracują w pewnych trybach i stosują się do polityki redakcji. A ta ogólnie nie jest mi przychylna.

Nie tylko "Krakowska" krytykuje, w Onecie też znajdzie pan materiały wytykające urzędnicze zaniedbania. To typowe, nie lubi pan krytyki.

Nie lubię jej napastliwej formy. Jestem za krytyką, ale merytoryczną. Niestety dość często jest jednostronna.

Ironia losu, przecież pan sam opublikował krytyczny tekst w "Gazecie Krakowskiej", który wywołał skandal dyplomatyczny. Pax Americana. Pamięta pan ten materiał?

Pamiętam. Napisałem, że atak na Irak to bezzasadna agresja.

Kilkanaście tygodni później do Krakowa przyleciał George Bush junior. Amerykańska strona powiedziała, że nie życzy sobie pana obecności na lotnisku.

Za to wysłano mi zaproszenie na spotkanie z Bushem na Wawelu. Nie poszedłem. Uznałem, że skoro mnie nie chcą, to nie będę się narzucał. Na znak protestu, iż Amerykanie nie życzą sobie mojej obecności, część zaproszonych osób też nie przybyła. Później prezydent Aleksander Kwaśniewski za każdym razem, gdy mnie spotykał, mówił, że mam pozdrowienia od Busha.

***

Zbieranie haków

***

Jak to się właściwie stało, że trafił pan do polityki?

To była naturalna konsekwencja mojej naukowej kariery. Skoro od strony nauki zajmowałem się polityką, to się w nią wciągnąłem. W 1996 roku, za czasów koalicji SLD i PSL, szukano chętnego na stanowisko wojewody krakowskiego. Takiego, który nie byłby związany z żadną z tych partii, ale zostałby zaakceptowany przez obie strony. Okazałem się dobrym kandydatem. Polecił mnie ojciec senatora Marka Pęka, który teraz tak ostro mnie atakuje w mediach społecznościowych, oraz Andrzej Urbańczyk.

Kocha pan władzę?

Nie. Choć oczywiście trzeba czasem podejmować nieodwołalne decyzje. Trzeba działać dla dobra mieszkańców i miasta niezależnie od przynależności partyjnych, dlatego jestem otwarty na współpracę z wieloma osobami. Lubię łączyć.

Lub – jak powiedzą nieżyczliwi – tworzyć układy. „Majchrowszczyzna powinna być wycięta dla dobra Krakowa i Polski”. Wie pan, kto to powiedział.

Rokita?

Jarosław Kaczyński.

Prezes PiS przyjeżdżał tutaj w 2006 roku i wygłaszał takie formułki. W 2010 do Krakowa zawitał Donald Tusk i mówił podobnie. Ja jestem przyzwyczajony.

Zabolały te słowa?

No jasne. Jestem tylko człowiekiem. Jakby ktoś o panu opowiadał różne nieprawdziwe, szkalujące rzeczy, nie denerwowałby się pan? Ja nie jestem osobą, która atakuje i walczy z innymi. Jak ktoś mnie zaatakuje, to odpowiadam. Sam jednak nie zaczynam. Nie opowiadam nieprzyjemnych rzeczy.

Wyjaśnił pan sobie z Tuskiem i Kaczyńskim te ataki?

Po co? Przecież wiadomo, że chodziło o jedno: Majchrowski musi odejść. Wiem, że w czasach poprzednich rządów PiS zbierano na mnie haki. W komendzie wojewódzkiej powstał zespół liczący 27 osób, które szukały na mnie haków. W tym samym czasie była taka głośna afera we Włoszech, gdzie były obozy pracy, w których przetrzymywano Polaków. Tam oddelegowano 7 osób. Więc o czymś to świadczy.

Przez pana generał Rapacki podobno stracił stanowisko komendanta. Miał odmówić założenia podsłuchu.

Ironia jest taka, że ja pana Rapackiego spotkałem dwa razy. Raz, gdy na oficjalnych uroczystościach został komendantem. Drugi raz podczas jubileuszu Wisły Kraków.

Minister Ziobro wyraźnie mówił o układach.

Minister Ziobro powiedział o parę słów za dużo, więc go podałem do sądu. Zeznał, że nie chciał mnie urazić. Sędzina kazała nam sobie podać ręce. Więc podałem.

Z Jarosławem Kaczyńskim w 2010 też się pogodziliście.

Podziękował mi za organizację pogrzebu.

***

Rozmowa z Kulczykiem

***

Płacze pan czasem?

Nie.

Pana żona powiedziała, że płakał pan po tym, jak nie przyznano Krakowowi organizacji Euro 2012.

Może miałem łzę w oku, ale nie płakałem. To był skandal.

Skandal, bo w Krakowie nie zobaczyliśmy znanych piłkarzy?

Skandal, bo to było polityczne. Później spotkałem Jana Kulczyka i on mi powiedział, że to on załatwił, iż Euro dostał Poznań, a nie Kraków.

Po igrzyskach też pan płakał?

To był wielki błąd. Szkoda, że igrzyska nie odbędą się w Krakowie. I tutaj wracamy do tematu dziennikarzy, którzy woleli dowalić Majchrowskiemu, niż zadbać o interes całego regionu, w który rząd musiałby wpompować pieniądze. Tak naprawdę Kraków miał już dwa potrzebne obiekty: Tauron Arenę i ewentualnie stadion Wisły. Reszta zawodów miała odbyć się poza miastem. To nie jest tak, jak przedstawiano w mediach, że wydalibyśmy na to miliardy.

Jednak to nie dziennikarze, a mieszkańcy w referendum powiedzieli „nie”.

Ale dziennikarze nie do końca uczciwie przedstawiali sytuację, a po referendum wrzucili do sieci zdjęcie z szampanem, gdzie meldowali wykonanie zadania. Cały czas się zastanawiam komu…

Gdyby można było cofnąć czas, podjąłby pan decyzję o referendum?

Nie wiem. W tamtej sytuacji podjąłem najlepszą możliwą decyzję. Zdawałem sobie sprawę, że nie uda się zorganizować tak wielkiego wydarzenia bez akceptacji mieszkańców, którzy bali się kosztów.

Skoro już poruszył pan temat pieniędzy. Lubi pan być określany mianem milionera?

Moim zadaniem było utrzymywanie rodziny. Ja całe życie pracowałem, brałem drugie etaty, aby rodzinę utrzymać. Teraz prezesi państwowych spółek dostają w rok tyle, ile ja zaoszczędziłem przez 50 lat pracy.

Wkurza to pana?

Wkurza mnie chamstwo i głupota.

Wtedy pan przeklina?

Kiedyś prezes Kaczyński powiedział, że używam knajackiego języka. Sprawdziłem sobie co to znaczy, bo nie wiedziałem. I rzeczywiście, miał rację. Lubię sobie zakląć, ale to tak w przestrzeń, a nie na kogoś.

Chcesz porozmawiać z autorem? Napisz: dawid.serafin@redakcjaonet.pl