Met de huidige plannen om de uitstoot van transport terug te dringen, halen we de klimaatdoelen nooit. De ngo T&E geeft ons land een schamele 23 op 100.

De 28 Europese lidstaten krijgen gemiddeld 30 op 100 voor hun ambitie om de uitstoot van broeikasgassen uit transport terug te dringen. België staat met 23 procent op een verontrustende 19de plaats, na onder meer Polen, Tsjechië en Roemenië.

De ranking komt uit een rapport van de Europese ngo Transport & Environment (T&E), die de klimaatplannen die de lidstaten eind vorig jaar indienden bij Europa fileerde. Ze focusten op transport, dat verantwoordelijk is voor de grootste uitstoot van broeikasgassen. Zonder zware reducties van de transportemissies komen we nooit tot een koolstofvrije samenleving. Het is de enige sector waar de uitstoot nog jaar na jaar blijft stijgen.

Met 23 procent gaat het Belgische klimaatplan voor transport zwaar onder de Europese lat. 100 procent zou betekenen dat we op het spoor zitten om naar een nuluitstoot te gaan tegen 2050, en om de tussentijdse doelen voor 2030 te halen.

‘Het Belgische plan blinkt uit in vage plannen en weinig ambitieuze doelen’, zegt Carlos Calvo Ambel, de auteur van het rapport. ‘Zo moet slechts de helft van de nieuw verkochte auto’s in 2030 ‘schoon’ zijn. Om echt te decarboniseren tegen 2050, zouden alle nieuwe wagens tegen het begin van de jaren 2030 fossielvrij moesten zijn.’

Meer, zegt Calvo Ambel, onder ‘schoon’ rekent Vlaanderen ook hybrides en biobrandstoffen. ‘Zeker dat laatste is problematisch, want de helft van de biobrandstoffen is gebaseerd op voedsel en heeft een negatieve impact op het klimaat.’

Gas en biobrandstof

Ook het feit dat we zwaar op gas (CNG en LNG) rekenen wordt ons aangerekend. ‘Gas is een fossiele brandstof die even problematisch is als benzine of diesel. Dat is een stap in de foute richting.’

Met het intussen afgevoerde rekeningrijden hield T&E geen ­rekening, wél met het feit dat ­tegen 2025 ‘schone’ bussen alleen in de stadscentra verplicht worden. Bovendien zijn de plannen om het spoornetwerk te optimaliseren verre van duidelijk. Ook over hoe we op termijn een vijfde van de woon-werkverplaatsingen met de fiets willen gaan doen, ontbreken volgens T&E alle details.

Dat het mogelijk is om een deftig plan op tafel te leggen, bewijzen Nederland, Spanje en Groot-Brittannië, de enige landen die meer dan 50 procent halen. Nederland steekt er met 73 procent met kop en schouders bovenuit. Alle nieuw verkochte auto’s moeten er tegen 2030 emissievrij zijn. Fiscale maatregelen en subsidies moeten het aandeel elektrische voertuigen opkrikken. Zero-emissiezones worden de norm in de steden. Er zijn concrete plannen om het openbaar vervoer efficiënter te maken en het vrachtverkeer over het spoor te stimuleren. Ook voor de binnenvaart mikt Nederland op minstens 150 zero-emissieschepen tegen 2030.