Od stycznia nie będzie można dawać zwierzętom hodowlanym paszy z soją GMO. Tymczasem innej na rynku prawie nie ma.

Produkty genetycznie zmodyfikowane zdecydowanie dominują. Na blisko 11 mln ton pasz serwowanych rocznie w Polsce na fermach drobiu, trzody czy bydła – ponad 9 mln ton jest na bazie genetycznie modyfikowanej soi. To oficjalne szacunki Ministerstwa Rolnictwa przedstawione KPRM. Czytaj także: Niemieckie świnie głodują. Import pasz zaboli hodowców Poniżej dalsza część artykułu

Dla producentów drobiu, którego jesteśmy największym wytwórcą w Unii Europejskiej, oznaczałoby to praktycznie koniec konkurencyjności. A rocznie eksportujemy blisko połowę (47 proc.) z 3,3 mln ton drobiu.

– Musimy pamiętać o zachowaniu przewagi konkurencyjnej dla produkowanego w naszym kraju mięsa – mówi „Rzeczpospolitej" Adam Zaleski, dyrektor generalny De Heus, spółki produkującej pasze. – Jeśli wprowadzimy zakaz stosowania soi GMO bez znalezienia stosownej alternatywy, nasza przewaga mocno stopnieje. Moim zdaniem ceny mięsa będą musiały wzrosnąć ok. 10–12 proc., tylko z powodu zamiany śruty sojowej – tłumaczy.

Od lutego Ministerstwo Rolnictwa zapowiada przesunięcie tego zakazu o kilka lat. Początkowo chodziło o 2024 r., w projekcie przesłanym w październiku do KPRM Jan Ardanowski, minister rolnictwa, zaproponował już 2021 r. Nie wiadomo, jednak, czy rząd zdąży odwlec wejście nowych przepisów.

Ustawa, uchwalona w 2006 r., miała wprowadzić zakaz stosowania pasz GMO przy karmieniu zwierząt już w 2008 r. W tym roku obchodzimy więc dziesiątą rocznicę próby wprowadzenia zakazu, który został następnie przesunięty na styczeń 2013 r., i – ostatecznie – na 2019 r.

Tymczasem Ministerstwo Rolnictwa w projekcie ustawy o zmianie ustawy o paszach samo zauważa, że zakaz przyczyni się do pogorszenia konkurencyjności produkcji zwierzęcej i wzrostu cen żywności, zwłaszcza mięsa drobiowego, wieprzowego oraz jaj. Autorzy podkreślają, że Polska jest bardzo konkurencyjnym producentem kurcząt rzeźnych w UE, a szacowany wzrost kosztów produkcji z tytułu zakazu pasz GMO zmniejszy konkurencyjność cenową. Następstwem może być zahamowanie dynamicznego rozwoju drobiarstwa, a nawet jego znaczący spadek produkcji – czytamy w opisie projektu.

Ministerstwo jednak, zamiast w ogóle zrezygnować z pomysłu, przesuwa wciąż termin jego wprowadzenia.

Problemem jest brak realnych alternatyw dla soi GMO. Wśród pasz z soi 95 proc. zajmuje soja GMO, a pasz opartych na śrucie rzepakowej czy nasionach strączkowych jest za mało i według prognoz nawet w 2021 r. nadal będzie ich za mało. Soja bez GMO to 5 proc. światowej produkcji soi. – Coraz częściej mówi się także o wykorzystaniu białka produkowanego z owadów – zauważa Adam Zaleski z De Heus.