Het Expertisecentrum Euthanasie kreeg vorig jaar een recordaantal verzoeken om euthanasie. In 2019 waren er 3122 hulpvragen, een toename van 22 procent. Het centrum kampt door de toename van het aantal verzoeken met een tekort aan psychiaters en andere artsen.

"Elke werkdag melden zich 13 mensen bij ons die zeggen: Help mij, ik kan niet verder. De nood is te groot", zegt bestuurder Steven Pleiter van het Expertisecentrum, dat voorheen de Levenseindekliniek heette. De teams die euthanasie uitvoeren, bestaande uit een arts en een verpleegkundige, deden dat gemiddeld 12 keer per jaar. Het streven is om dat niet verder op te laten lopen.

Vooral de complexe verzoeken zoals euthanasie bij dementie, ouderdomsklachten en psychiatrie komen bij het Expertisecentrum terecht. Van de hulpvragen is 29 procent (898) ingewilligd. Dat is procentueel vergelijkbaar met het jaar ervoor. Het centrum noemt de stijging van het aantal ingewilligde verzoeken op basis van dementie opvallend: dat ging van 70 naar 96.

300 hulpvragen in een maand

In 2017 en 2018 zag de organisatie juist voor het eerst een stabilisatie in het aantal verzoeken. Halverwege vorig jaar tekende zich een forse toename af en in juli werden voor het eerst meer dan 300 hulpvragen in een maand ontvangen. In oktober gebeurde dat opnieuw.

Vorig jaar stond een verpleeghuisarts voor de rechter wegens het beëindigen van het leven van haar 74-jarige patiënte. Zij werd ontslagen van rechtsvervolging, maar de aandacht die de zaak kreeg verklaart volgens het het centrum een deel van de stijging.

Daardoor worden mogelijk vaker hulpvragen gedaan bij het het Expertisecentrum. "We merken wat meer behoedzaamheid bij artsen", zei bestuurder Pleiter op NPO Radio 1. "En de vergrijzing is natuurlijk volop gaande en mensen hebben een duidelijke mening over het levenseinde."

'Schrijnend tekort'

Volgens het Expertisecentrum is het tekort aan psychiaters al langer schrijnend en is er nu ook dringend vraag naar andere artsen. "We hebben momenteel op alle fronten vacatures: artsen, psychiaters en verpleegkundigen." Vooral in de regio Den Haag en Rotterdam is er een tekort aan artsen.

De wachttijd voor een euthanasietraject op basis van psychiatrische problemen is mede door de tekorten opgelopen tot een jaar of langer. Voor de overige trajecten zijn de wachttijden veel korter: na een verzoek werd het traject binnen vijftien dagen begonnen en werd binnen twee maanden euthanasie verleend.