'Tienduizend luchtballonnen kleuren de hemel blauw', klinkt de opgewekte single van K3. In Stad is dat wel anders. Tienduizend Swapfietsen kleuren hier het straatbeeld blauw, met hun karakteristieke voorband. En daar is niet iedereen even blij mee.

Even simpel als succesvol

Het concept is even simpel als succesvol: voor een vast bedrag per maand staat er altijd een werkende fiets voor je deur. Vanaf 14,50 hebben studenten een exemplaar onder de bips, zonder zich ooit nog te hoeven bekommeren om een lekke band.

Ook is de kans op diefstal kleiner, want Swapfietsen worden niet te koop aangeboden. Gebeurt dat wel, dan weet je dus gelijk dat je met een gestolen exemplaar te maken hebt. Naar eigen zeggen 'een razend goed concept'. Toch denkt een aantal Groningse fietsenmakers daar iets anders over.

'Mooi kut, hè?'

'Tja, wat vinden wij van Swapfiets, pa? Da's mooi kut, hè?' 'Het is niet best.' Een gesprek tussen vader en zoon, die samen inmiddels een jaar of zes een tweedehands fietsenwinkel in Stad runnen. In drie jaar tijd hebben ze de jaarlijkse omzet van ongeveer een ton zien terugzakken naar 64 duizend euro.



Afgelopen feestdagen moest ik mijn broer vragen om geld te storten Rami Srour- Fietsenmaker in Stad

'Het gebeurt wel eens dat we niet zo goed te eten hebben. Het klinkt raar, maar het is echt zo', vertelt zoon. Om 14.00 uur is er 125 euro verdiend. Willen ze vandaag kunnen rondkomen, dan moet daar nog zo'n 250 euro bij. Een lastige klus.



In de Haddingestraat zijn de Swapfietsen niet op twee handen te tellen (Foto: Bram Koster/RTV Noord)

Winkel verkleind

Ook Rami Srour, eigenaar van De Rotonde Fietsen, handelt in de goedkopere tweedehands fiets. Aanvankelijk wilde hij zijn winkel uitbreiden. Dat plan is nooit gerealiseerd, omdat hij de afgelopen tijd steeds meer moeite kreeg met het betalen van zijn huidige huur. 'Met de feestdagen moest ik mijn broer vragen om geld te storten. Dat had ik nog niet eerder meegemaakt.'

Waar hij voor de komst van Swapfiets nog gemiddeld acht fietsen per dag verkocht, zijn dat er nu op een goede dag twee. Ook het aantal bandenreparaties is meer dan gehalveerd: van gemiddeld dertig naar nu nog zo'n tien per dag.

Nog drie andere fietsenmakers vertellen aan RTV Noord dat hun omzet uit de goedkopere tweedehands fiets ongeveer is gehalveerd.

Boven het rechter raam hing enige tijd een bord van De Rotonde Fietsen, daar zou de uitbreiding van Srours zaak komen. Nu is het bord verwijderd. (Foto: Bram Koster/RTV Noord)

Focus verleggen

Een aantal makers is dan ook naarstig op zoek gegaan naar alternatieve inkomstenbronnen. Fietscentrum Bus laat zich inhuren door fietsenwebwinkels en doet onderhoud en reparaties voor diens klanten. De Ganze is zich gaan concentreren op duurdere fietsen.

Ook Pikkert Fietsen verlegt de focus. 'Voorheen hadden we veel vraag naar fietsen tussen de 50 en de 75 euro. Dat is nu met Swapfiets helemaal gebeurd', vertelt Arnoud Pikkert. Daarom verkoopt hij alleen nog tweedehands van boven de 100 euro. 'Maar ook daarvan verkopen we soms een week niks.'

De 'betere' fietsenwinkel

Stap je een zaak binnen die stalen rossen in een hogere prijsklasse verkoopt, dan krijg je een heel andere reactie. Bij Bike Centre Dik verkopen ze fietsen 'die net even ietsje meer kosten', aldus Klaas Dik. 'Wij merken weinig van Swapfiets, het wordt bij ons alleen maar drukker.



Gemak is het sleutelwoord tegenwoordig Herman van der Meulen - fietsexpert

Bij Herman van der Meulen beginnen de nieuwprijzen bij 500 euro. Van der Meulen ziet geen omzetverandering sinds Swapfiets en vindt het een mooi concept. 'Maar als ik even snel een rekensommetje maak, waag ik wel te betwijfelen of het goedkoper is dan gewoon een tweedehands fiets te kopen', werpt hij op.

En daar heeft hij een punt. In het allergoedkoopste scenario, met de goedkoopste fiets met studentenkorting en zonder diefstal of schades waar je voor moet bijbetalen, ben je na een jaar 174 euro kwijt.

'Nu even chill'

'Daar denk ik liever niet over na', zegt een Swapfietsgebruiker lachend. 'Het is gewoon makkelijk' en 'het is nu even chill', dat is wat je te horen krijgt als je studenten vraagt waarom ze een Swapfiets huren. 'Gemak is het sleutelwoord tegenwoordig', stelt Van der Meulen.

Ideologie

'Ik weet niet of dat leasen zo'n goede ontwikkeling is.' Nico Marinus is 25 jaar geleden in het fietsenmakersvak gestapt vanuit een bepaalde ideologie. Hij wil mensen weer op weg helpen, want 'fietsen is gezond'. Met lede ogen ziet hij aan hoe de mentaliteit van de Groninger fietser verandert.

'Een Swapfiets is niet je eigen fiets. Over het algemeen gaan mensen zuiniger om met hun eigen spullen. Als je niet goed voor de spullen leert zorgen, gaan ze misschien minder lang mee', zegt hij.

Fietsen in de Swapfietsgarage (Foto: Bram Koster/RTV Noord)

'Wild met de fietsjes'

Een bezoekje aan de Swapfietsgarage doet vermoeden dat Marinus' hypothese geen onzin is. 'Dagelijks komen hier zo'n vijftig fietsen binnen ter reparatie. Het voornaamste werk is wieltjes richten, want de studenten zijn nogal wild met de fietsjes. Ze willen nog wel eens een stoeprandje meepakken', vertelt Robbin Heiligers.

Elke dag meer

Heiligers is fietsenmaker bij Swapfiets. Op het moment van bezoek heeft het bedrijf ongeveer 10.700 abonnees. Nu je dit leest zijn het er al weer meer, want het aantal klanten groeit wekelijks met ongeveer 250. 'Aan het einde van dit jaar willen we op 16.000 abonnees zitten', aldus Heiligers.

Zitten en turen

Slecht nieuws voor Kifah Srour, eigenaar van Ster Fietsen. Rond de klok van één tuurt hij wat voor zich uit, iets onderuitgezakt op een stoeltje achter zijn kassa. 'Ik heb niks te doen. Sinds 09.00 uur heb ik dertig euro verdiend. Dat is helemaal niks', zegt hij treurig.

Kifah Srour wacht op meer klanten (Foto: Bram Koster/RTV Noord)

Vanachter zijn bureau kijkt hij uit over de straat. 'Kijk daar: een, twee, drie, vier, vijf, zes, zeven! Zeven Swapfietsen zie ik nu al staan.' Blauw kleuren ze de Groningse straten. Srours toekomst daarentegen ziet er minder kleurrijk uit.

RTV Noord ging langs bij in totaal twintig fietsenwinkels in Stad, in uiteenlopende prijsklassen. Dit artikel is op basis van die steekproef geschreven. Niet alle reacties zijn in het artikel opgenomen. Daarnaast wilden sommige fietsenmakers anoniem blijven. Alle namen en winkels zijn bij de redactie bekend.

Update: naar aanleiding van een gesprek met Rami Srour is het gedeelte over De Rotonde Fietsen later aangepast.

Lees ook:

- Swapfiets in Stad flink gegroeid; denkt na over andere fietsen

- Swapfiets: het nieuwe fietsabonnement in Stad vergeleken met de concurrenten