‘Privatisering van de oceanen’

Documentaire ontmaskert ngo’s

IJMUIDEN – Eendracht Maakt Kracht lanceert de Nederlandstalige versie van de Franse documentaire ‘De stem van de onzichtbaren’. De onafhankelijk geproduceerde film legt dubbele agenda’s bloot van een in Brussel hyperactieve milieulobby.

De Bretonse filmmaakster Mathilde Jounot wilde aanvankelijk een film maken over overbevissing. Tijdens haar journalistieke reis rond de wereld ontdekt ze echter dat het shock-label ‘overbevissing’ te pas en te onpas wordt gebruikt om vissers zwart te maken. Ze graaft dieper, bezoekt internationale oceaan- en visserijconferenties, praat met visserijbiologen en Europese, Aziatische en Afrikaanse vissers, en beseft dat ze er naast zit. Overbevissing is een hardnekkig ngo-frame op basis waarvan politici beslissingen nemen die visserijgemeenschappen wereldwijd onterecht marginaliseren.

Onthullend

Ronduit onthullend is de film als Jounot de dubbele agenda’s blootlegt van organisaties als het Wereld Natuur Fonds en de machtige (door The Rockefeller Foundation gesponsorde) Oceana-Europe en PEW-Europe. Onder het mom van natuurbescherming zijn die uit op het kleineren van de (Europese) visserij. Zo wil Brice Lalonde (WWF-Frankrijk) alle wildvangst zonder keurmerk verbieden en vindt hij dat ,,de hele kustlijn kan worden toegekend aan aquacultuur.’’

Jounot vraagt zich af of het beschermen van het milieu wel het enige doel is van milieuorganisaties. Het viskeurmerk MSC was een initiatief van WNF en multinational Unilever. En ze laat zien dat het aquacultuur-keurmerk ASC wordt beheerd door Marine Harvest, de grootste producent van kweekzalm. ,,Hoe kunnen wij mensen vertrouwen die een label toekennen dat zij zelf hebben gecreëerd.’’

De vertaling van de film is bekostigd door de Nederlands/Belgische vissersactiegroep EMK. Op een steeds ongelijker speelveld voelen de vissers zich in de hoek gedrukt. Deze maand nog werd hen in Brussel nieuwe beperkingen in het vooruitzicht gesteld. Terwijl de visbestanden in de Noordzee er juist uitstekend voor staan, factcheckte ook NRC recent. ,,Met list en bedrog hebben ngo’s politici iets op de mouw gespeld’’, zei Pim Visser van koepel VisNed in Visserijnieuws.

Ook de gevreesde Europese aanlandplicht voor babyvisjes is er zo doorgedrukt. Toenmalig pleitbezorger, EU-commissaris Maria Damanaki, is nu global managingdirector for oceans bij het Amerikaanse The Nature Conservancy, waar zij werkt aan ‘transformatie van oceaanmanagement.’

Volgens filmmaakster Jounot beleven we ‘de privatisering van de oceanen’, wat volgens haar wil zeggen dat de zeggenschap en soevereiniteit over de oceanen steeds meer komt te liggen bij grote multinationals en rijke ngo’s, en minder bij landen en burgers. Het steekt vissers dat zij door ‘het grote geld’ verdreven worden uit uitgestrekte natuurgebieden op zee of op de kust, maar de toeristenindustrie en de olie-industrie niet.

De soevereiniteit over de oceanen is te veel uit handen gegeven. Landbouw en visserij moeten weer beter op de kaart worden gezet; het gaat immers om voedsel. Vissers moeten meer betrokken worden bij het beheer van de oceanen; zij hebben al eeuwenlang de meeste kennis daarvoor.

‘Oceans. La voix des invisibles’ (de stem van de onzichtbaren) is geselecteerd voor 29 internationale filmfestivals en kreeg al drie cinemaprijzen. De 56 minuten durende documentaire is gratis te zien via het online videokanaal Vimeo