چهار تصویر اول این مجموعه صفحاتی از شماره ای از روزنامه ی عصر جدید (۲۱ ذیقعده ی ۱۳۳۳ هجری قمری برابر با ۷ مهر ۱۲۹۴ – ۳۰ سپتامبر ۱۹۱۵) است که سرود ملی پیشنهادی غلامرضا خان سالار معزز را نشان می دهد. شعر سرود هم ضمیمه ی مقاله است.

ساخت سرود ملی بخشی از فرآیند شکل گیری مفهوم ملت در میان ایرانیان بود که از نیمه ی دوم قرن نوزدهم شدت گرفت. در دوره ی ناصرالدین شاه موسیو لومر آهنگی بی کلام ساخت به نام «سلام شاه» که به هنگام ورود و بر تخت نشستن شاه اجرا می شد اما در این که این قطعه سرود ملی دانسته می شده یا نه جای تردید وجود دارد (← منبع).

در دوران احمد شاه سرود ملی وجود نداشت. خاطره ای به نقل از دکتر جلال گنجی از دوران دانشجویی اش در آلمان نشان می دهد که دانشجویان ایرانی مقیم آلمان هیچ سرودی به نام سرود ملی ایران نمی شناخته اند و ترانه ی «عمو سبزی فروش» را به جای سرود ملی ایران در رژه ی دانشجویان خارجی در برابر امپراطور آلمان خوانده اند ( ← منبع: فصلنامۀ «ره‌ آورد»، شماره ی ۳۴، صفحات ۲۴۰ و ۲۴۱). به نظر می رسد سرود ملی پیشنهادی سالار معزز نخستین تلاش جدی برای ساخت سرود ملی در ایران باشد.

(دو تصویر بالا از دسته ی موزیک قزاقخانه و دسته ی موزیک دولتی توسط آقای مانا روانبد در اختیار شهرفرنگ گذاشته شده است.)

✤ Also available in: English