Toen in 1914 de Duitsers België binnenvielen, zochten velen hun heil in Nederland. Het grote barakkenkamp in Soesterberg bood onderdak aan ruim de helft van de Belgische soldaten. Voor burgers werden dorpen van houten huisjes gebouwd: Albertsdorp, Elisabethdorp en Nieuwdorp.

Elisabethdorp bevond zich aan de Barchman Wuytierslaan, tegenover de Kabouterhut en richting het Dierenpark. Tijdschrift Panorama – inmiddels bekend van haar berichtgeving over misdaad, seks en sport – wijdde in 1916 een artikel aan het dorp.

Het bijschrift, voor degenen die het niet kunnen lezen, luidde als volgt: “Het Belgische dorp nabij Amersfoort. Even buiten Amersfoort is een dorp verrezen voor de Belgische geïnterneerden en hun gezinnen. Het geheel bestaat uit houten huisjes en geeft, zooals de foto’s op deze pagina aantoonen, een gezelligen en gerieflijken indruk; er zijn kerken en een school, terwijl er zelfs gelegenheid is, hooger onderwijs te ontvangen. De foto’s hierboven geven een panorama van het dorp.”

Naaisters

De vrouwen en kinderen van de Belgische militairen in Kamp Zeist bivakkeerden in Elisabethdorp. De Rockefeller Foundation stelde 500 naaimachines beschikbaar, zodat de vrouwen wat konden bijverdienen. De naaisters verdienden een gulden per week, plus een kledingstuk. De breiende vrouwen kregen een gulden vijftig per kilo verwerkte wol en ook een kledingstuk. Toen er zoveel kleren gemaakt waren dat de vluchtelingen geen kleding meer nodig hadden, werd de regeling opgeheven. Omdat er geen gratis kleding meer werd verstrekt, stegen hun lonen. In totaal waren er ruim 650 naaisters en breisters actief, wat een enorme productie opleverde.

Een inkijkje

Foto: Archief Eemland / aft003000393 Foto: Archief Eemland / aft002002076 Foto: Archief Eemland / aft001000191