Beursgigant ICE gaat met een eigen cryptocurrency-platform, Bakkt, komen. Dit kan zorgen voor extra publiciteit, gebruiksgemak, vertrouwen en kan grote institutionele partijen aantrekken. Het is echter ook goed om de komst van het het platform kritisch te bekijken. Zo zou een platform als Bakkt wel eens een paard van Troje kunnen blijken, welke Wall Street de mogelijkheid geeft om Bitcoins te verkopen die eigenlijk niet bestaan. Hiermee komt de schaarste van maximaal 21 miljoen Bitcoin in het gedrang.

Grote speler op Wall Street

Met meer dan 20 verschillende beurzen en handelsplatformen in zijn beheer is ICE één van de grotere spelers in het bestaande financiële systeem. Dat juist dit bedrijf aankondigde zichzelf te storten op de cryptocurrency markt was bijzonder. Het geplande platform, genaamd Bakkt, zal een alles-in-één oplossing worden voor cryptocurrency investeerders.

Zo kan men straks op het platform bitcoins kopen, verhandelen en opslaan bij een vertrouwde en gereguleerde partij. Dit is voordelig (en in veel gevallen verplicht) voor grote instituties. Het grote geld hoeft zich hierdoor niet bloot te stellen aan de gevaren en complexiteit van bijvoorbeeld het opslaan van bitcoins.

Rehypothecation (Herbelening)

Dat een partij gereguleerd en vertrouwd is wil niet zeggen dat ze ook echt te vertrouwen zijn. Zo heeft Wall Street de afgelopen jaren laten zien dat ze (bijvoorbeeld) niet vies zijn van ‘rehypothecation‘, in het Nederlands heet dit ‘herbelening’. Deze ingewikkelde term duidt aan dat meerdere mensen eigenaar denken te zijn van hetzelfde object.

Zo zijn de afgelopen jaren meermaals meer aandelen verkocht dat dat er daadwerkelijk bestonden. Ook is de goudmarkt berucht om het feit dat er, via contracten, vele malen méér goud verkocht werd aan investeerders dan dat er fysiek goud bestaat. Dit hoeft niet persé tot problemen te leiden, want het gaat pas opvallen als iedereen daadwerkelijk zijn/haar objecten fysiek probeert te claimen.

De oplossing voor het probleem is overigens ook simpel: de claimende partij wordt geld beloofd in plaats van het fysieke object. Om precies te zijn: Meer geld dan dat het object waard is. Deze situatie is goed te vergelijken met een bank die niet al het geld van zijn klanten contant in de kluis heeft liggen. Toch kan de bank functioneren, door een bepaald (giraal) geldbedrag te beloven, waarmee de klant girale betalingen kan doen.

Bitcoin maken vanuit het niets

In het geval van Bitcoin zou dat kunnen betekenen dat Bakkt jouw bitcoins, die op hun platform staan, ook verkoopt aan andere partijen. Deze partijen weten dat niet van elkaar en zolang de bitcoins allemaal bij Bakkt opgeslagen blijven zal er geen probleem zijn. Op deze manier kunnen de eigenaren van Bakkt makkelijk geld verdienen en wordt de 21 miljoen limiet van Bitcoin omzeild. Ze kunnen dus in feite zelf bitcoins maken vanuit het ‘niets’.

Bijkomend voordeel voor Wall Street, en Bakkt, is dat de prijs van Bitcoin hiermee sterk gemanipuleerd kan worden. De prijs is immers een gevolg van vraag en aanbod. Met rehypothecation kan de hoeveelheid beschikbare bitcoins uteindelijk in hun eigen voordeel gemanipuleerd worden. De ‘ingebakken’ schaarste van de cryptovaluta komt hiermee in het gedrang.

Alles op een grote hoop

Nu hoor ik je misschien denken: Deze situatie kan helemaal niet voorkomen. Alle Bitcoins staan immers op de blockchain en kunnen:

Niet gekopieerd worden; Niet meerdere keren worden uitgegeven; Nooit de mining limiet van ruwweg 21 miljoen voorbij gaan.

Wat dat betreft heb je in principe gelijk, maar dat geldt alleen als jij eigenaar bent van je private keys en daarmee je bitcoins. Hierbij heb je jouw cryptocurrencies op een wallet opgeslagen, op je pc of via een hardware wallet. Het probleem is echter dat een partij als ICE eigenaar is van de private keys en ook waarschijnlijk de bitcoins niet ‘onchain’ bewaart. Hierdoor hoeven ze dus nooit te bewijzen dat ze daadwerkelijk een specifiek aantal in bezit hebben.

Alle gebruikers van het Bakkt platform zullen dus geen eigen fysiek walletadres hebben waar ze hun bitcoins kunnen bekijken. In plaats daarvan gooit Bakkt alle bitcoins op een ‘grote hoop’ en laat de gebruikers alleen zien welk gedeelte van die berg van hun is.

Deze methode is hoe de meeste Bitcoin exchanges nu ook opereren. Dat Bakkt een zogenaamd ‘omnibus account’ zal gaan gebruiken, waarbij alles dus op de spreekwoordelijke grote hoop komt, is vrijwel zeker en ook bevestigd door Kelly Loeffler, CEO van Bakkt.



Synthetische bitcoins

Mocht je nog sceptisch zijn over dit scenario, dan is het goed om te weten dat nu al ongeveer voor 15 miljard Dollar van deze zogenaamde ‘synthetische bitcoins’ in omloop zijn. Dat is drie keer zoveel als de dagelijkse hoeveelheid daadwerkelijke bitcoins die wereldwijd verhandeld worden op exchanges.

Deze synthetische, of niet-bestaande, bitcoins ontstaan bijvoorbeeld bij het leveraged handelen (zoals op het zeer populaire Bitmex), waarbij men bitcoins leent van een exchange om er daarna mee te handelen. Zie bijvoorbeeld het recente geval bij OKEX, waar een handelaar een schuld opbouwde van ruim $450 miljoen dollar.

Financiële soevereiniteit

Het is uiteraard nog de vraag hoe dit scenario zich in de praktijk zal ontwikkelen. Investeerders die hun munten gaan onderbrengen bij Bakkt zijn uiteraard niet gebaat bij rehypothecation. Ze zouden Bakkt misschien kunnen dwingen tot het afzien van een omnibus-account en ervoor zorgen dat iedereen het beheer houdt over zijn eigen Bitcoins.

Daarnaast is Bitcoin ooit opgezet om volledig beheer te hebben over je eigen geld. Financiële soevereiniteit dus. Bakkt kan Bitcoin bezitters dus niet dwingen om hun geld bij hen onder te brengen. En bitcoins die Bakkt niet heeft kunnen ze dus ook niet meerdere keren verkopen. Bitcoin beleggers zouden om moeten gaan met Bakkt, als ze doen met de gemiddelde Bitcoin exchange. Niet je bitcoins erop laten staan, maar zelf opslaan zodat je er volledige controle over hebt. Grote financiële instellingen echter mogen dit niet en kunnen dit waarschijnlijk ook niet. En daar ligt een potentieel probleem voor de toekomst van Bitcoin.

The ‘nuclear’ option.

Uiteindelijk hebben de Bitcoin gebruikers nog het ultieme wapen, een fork. Ze zouden het Bitcoin-netwerk kunnen splitsen en dan zou meteen duidelijk worden hoeveel Bitcoins Bakkt daadwerkelijk bezit.

Laten we hopen dat het niet zover zal hoeven komen.

Dit artikel is grotendeels gebaseerd op artikelen van en interviews met Caitlin Long. Beursveteraan en cryptocurrency enthousiasteling. Mocht je meer willen weten over dit onderwerp dan raad ik je aan onderstaande bronnen te raadplegen:

– ICE Creating New Cryptocurrency Market: A Double-Edged Sword

– Why the ICE/Bakkt News Makes Some Crypto Investors Nervous – Ep.032

– Caitlin Long about Financialization