Tien jaar na de uitzending is er ruzie ontstaan tussen de betrokkenen van Submission (2004), de anti-islamfilm van toenmalig VVD-kamerlid Ayaan Hirsi Ali die destijds leidde tot de moord op Theo van Gogh, die de film regisseerde.

Schrijver Joost Zwagerman, destijds presentator van het tv-programma Zomergasten, waarin Submission werd vertoond, en regisseur George Schouten zijn boos omdat zij vooraf onvoldoende zijn ingelicht door de VPRO over de uitzending. Waren zij beter op de hoogte gebracht, onder meer over elkaars bezwaren, dan was volgens Zwagerman de uitzending niet doorgegaan.

Zwagerman was tegen uitzending

Schouten en de opnamecrew van twintig man moesten de aankondiging van de brisante film één dag eerder uit NRC vernemen. Zwagerman wist wel van de film, maar hij was tegen uitzending, zegt hij vandaag in NRC:

“Maar eindredacteur Peter Van Ingen wilde per se dat het doorging en sprak mij aan op mijn civil courage.”

Van Ingen:

“Het klopt dat Zwagerman tegen het filmpje was. Maar ik vond: we moesten niet wijken voor terroristen.”

‘Provocerende islamfilm hoort niet in Zomergasten’

Op de dag van de uitzending heeft Van Ingen de opnamecrew geïnformeerd en ze de mogelijkheid geboden om hun naam van de aftiteling te halen. Schouten en zeven andere betrokkenen hebben dit inderdaad gedaan omdat ze voor hun veiligheid en die van hun gezinnen vreesden. En omdat Schouten de première van een “provocerende islamfilm” niet in Zomergasten vond passen.

Eén cameraman, van Marokkaanse afkomst, besloot helemaal niet aan de uitzending mee te werken – al vóór hij van Submission wist – omdat hij niet in één ruimte wilde verkeren met Hirsi Ali.

Zwagerman:

“Ik was natuurlijk niet gaan presenteren als ik had geweten dat de mensen die mij in beeld brachten het te gevaarlijk vonden om hun naam te verbinden aan de uitzending. En die medewerkers waren allemaal niet in beeld. Ik wel.”

Van Ingen ontkent:

“Zwagerman was volledig op de hoogte van alles.”

Lees meer over de ruzie (€ ) in NRC Handelsblad van vandaag.