Yuri van Gelder. Beeld epa

Hij kwam pas in de vroege ochtenduren terug in de Nederlandse flat te Barra di Tijuca. Van Gelder gaf toe dat hij die nacht alcohol tot zich had genomen. De teamleiding van de nationale gymnastiekunie (KNGU) besloot het voorval voor te leggen aan de staf van de Nederlandse olympische ploeg. Technisch directeur Hans Gootjes leidt de Nederlandse turndelegatie.



Maurits Hendriks is als chef de mission van het NOC*NSF verantwoordelijk voor het handhaven van de ploegdiscipline. Hij hecht bijzonder aan normen en waarden. Hij heeft zelfs bepaald dat sporters die klaar zijn eerder Rio moeten verlaten om de andere sportmensen niet tot last te zijn. Uitgaan is feitelijk verboden, omdat veiligheid en gezondheid in de Braziliaanse metropool niet te waarborgen zijn.

'Niet te tolereren'

Gootjes en Hendriks kwamen tot de zware beslissing om Van Gelder, een turner die dertien jaar streefde naar een olympisch optreden, op het vliegtuig te zetten. Zij kwamen op maandagavond, midden in de Nederlandse nacht, met hun verklaring. Officieel: 'In overleg met de KNGU is besloten Van Gelder terug te trekken uit het olympisch toernooi.'



Hendriks in die persverklaring: 'Het is een zeer moeilijke beslissing geweest. Ik vind het vreselijk voor Yuri, maar dit gedrag is ontoelaatbaar. Dat hoort niet bij deelname aan de Olympische Spelen of welk sportevenement dan ook. Sportief is dit een aderlating maar bij een dergelijke overtreding van de geldende waarden binnen TeamNL hebben we geen andere keuze. We staan voor samen excelleren, met respect voor alle afspraken en regels. Onze sporters hebben een voorbeeldrol en daar past dit gedrag absoluut niet bij. We hebben Yuri erop aangesproken en hij heeft toegegeven dat hij die ochtend pas is teruggekeerd in het dorp. Yuri heeft ons geen andere keuze gelaten.'

Yuri van Gelder. Beeld anp

Kernwaarden

Gootjes sprak van kernwaarden in zijn team die door Van Gelder zijn overschreden. 'Ook met het oog op het handhaven van een optimaal prestatieklimaat hebben we deze maatregel in overleg met TeamNL getroffen', aldus Gootjes.



De technisch directeur was in 2009 en 2010 betrokken bij eerdere dieptepunten in de loopbaan van de wereldkampioen ringen van 2005. In 2009 werd Van Gelder, bij de NK in Rotterdam, betrapt op het gebruik van cocaïne. Dat staat 'in competitie' op de dopinglijst. Hij kreeg een jaar schorsing en vertoefde lange tijd in Schotland in een afkickkliniek.



Een jaar later zou hij zijn rentree maken bij de WK in eigen land. Net voor de start van het toernooi in Rotterdam werd hij uit de ploeg gezet. Er werd van terugval in zijn verslavingsituatie gesproken. De oorzaak die gemeld werd destijds was: 'Medische redenen van persoonlijke aard.'

De schok is hier groot. Yuri van Gelder naar huis. Disciplinaire maatregel die doet denken aan WK Rotterdam 2010. John Volkers

Later werd het een verhaal dat Van Gelder in paniek was geraakt door de druk van het aanstaande evenement en naar Portugal was gevlucht. De rel uit 2010 werd later bijgelegd, waarna de turner in 2011, bij de EK in Berlijn, zijn rentree kon maken. Hij won overigens na zijn schorsing en desertie nooit meer een internationale medaille. Wel was hij bij voortduring van de partij in de grote finales.



De Spelen van 2008 miste hij, omdat destijds slechts de wereldkampioen aan ringen een olympisch ticket kreeg. Van Gelder werd bij de WK van Stuttgart in 2007 tweede. Vier jaar later miste hij het erepodium bij de WK in Japan. Door de teamverrichting van april in Rio kon hij dit jaar voor het eerst olympisch uitkomen. Vijf turners mochten naar Rio, onder wie de onvermijdelijke ringenturner uit Waalwijk. Een droom kwam uit, sprak hij voortdurend.



Hij plaatste zich zaterdag als achtste en laatste voor de finale van aanstaande maandag, maar na zijn privéfeestje over dat heuglijke feit zal hij thuis moeten toekijken hoe de Oekrainer Radivilov zijn plaats gaat innemen. Een val uit de ringen zou minder pijn hebben gedaan. Zijn carrière lijkt voorbij. Van Gelder leeft van zijn stipendium dat hem door het NOC*NSF als topsporter wordt verstrekt.