Na negen maanden heeft de Nederlandse overheid een begrotingsoverschot van 12 miljard euro in 2018. De schuld daalt naar 52,9 procent van het bbp.

De Nederlandse overheid verkeert in financiële topvorm. Na jaren van besparingen laat de regering-Rutte III de uitgaven weer oplopen, maar de inkomsten komen door een goede economische groei nog sneller binnen.

Daardoor daalden de uitgaven, in verhouding tot het bruto binnenlands product (bbp), tot 41,9 procent van het bbp. Nooit eerder was die uitgavenquote zo laag, zegt het Nederlandse Centraal Bureau voor de Statistiek. In dat opzicht is de Belgische staat, met meer dan 50 procent overheidsuitgaven, een kwart groter dan de Nederlandse.

In juli, augustus en september gaf de Nederlandse overheid 320 miljard euro uit. Ze kreeg 335 miljard euro aan inkomsten binnen.

Dalende schuld

Tussen 1 oktober 2017 en 30 september 2018 boekte de Nederlandse overheid een overschot op de begroting van 2,1 procent van het bbp. Voor het kalenderjaar 2018 rekende de Nederlandse overheid op een overschot van 1,1 procent, maar dat zal dus wellicht meer worden.

Door het overschot daalt de schuld verder naar 52,9 procent van het bbp. Dat is vier procentpunt minder dan in het begin van het jaar. De helft van die daling komt door het overschot, de andere helft omdat de schuld wordt afgezet tegen een groter bbp.

België

Het contrast met België is immens. De Nederlandse overheid organiseert haar arbeidsmarkt veel flexibeler en leeft bijzonder zuinig. Het gevolg is een land waar veel meer mensen werken, de staat minder spendeert, minder schulden torst en daardoor wel is voorbereid op de kosten van de vergrijzing.

De data van de Europese Commissie tonen in dat opzicht twee andere werelden. Omdat Nederland de voorbije jaren wél hervormde, ligt de groei er dit jaar bijna dubbel zo hoog als bij ons, de werkloosheid bijna de helft lager en is wat wij tekort hebben - 1 procent van het bbp - in Nederland een overschot.

Ook qua schuld is het plaatje indrukwekkend anders. In België duikt de staatsschuld – als alles goed gaat – volgend jaar onder de kaap van 100 procent van het bbp. Nederland maakt zich op om in 2019 onder de lat van 50 procent te gaan.