Transcript

1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κατεύθυνση Διοίκησης Επιχειρήσεων ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΜΑΡΑΣΛΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ "Bitcoin" ΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΙΣΜΑ; ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Εισηγητής Ξανθός Γεώργιος Ηράκλειο Οκτώβριος 2014

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ BITCOIN ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ BITCOIN ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ BITCOIN ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΝΟΜΙΣΜΑ Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΟΥ BITCOIN Η ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ BITCOIN ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗ ΚΑΙ BITCOIN ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΚΑΙ ΡΥΘΜΙΣΗ Ινδία Καναδάς Κίνα Κύπρος Χονγκ Κονγκ Ινδονησία Ιαπωνία Ρωσική Ομοσπονδία Σιγκαπούρη ΗΠΑ Διεθνείς κατευθυντήριες γραμμές...19 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 :ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΤΟ BITCOIN Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ BITCOIN ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΟΥΝ ΤΑ BITCOINS Συναλλαγές (Αγορά και Πώληση) Μακροχρόνιες Επενδύσεις ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΤΟΥ BITCOIN ΑΓΟΡΑΖΟΝΤΑΣ ΚΑΙ ΠΟΥΛΩΝΤΑΣ ΜΕ BITCOIN Τα πορτοφόλια με τα Bitcoins PaperWallets...28 [2]

3 SoftwareWallets Mobilewallets WebWallets...33 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΕΜΠΟΡΙΟ ΜΕ BITCOIN HOIKONOMIATOYBITCOIN ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΜΕ BITCOIN ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ...43 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΧΡΗΜΑ ΧΡΗΜΑ ΝΟΜΙΣΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΤΑ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ...62 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΗΣΥΧΙΕΣ ΤΟ BITCOIN ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΧΑΚΑΡΙΣΤΕΙ ; ΣΥΜΦΕΡΕΙ ΤΙΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΙΣ Η ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΟΥ BITCOIN; ΤΟ BITCOIN ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΦΟΥΣΚΑ ΕΤΟΙΜΗ ΝΑ ΣΚΑΣΕΙ; Ο ΠΥΡΗΝΑΣ ΤΟΥ BITCOIN ΚΡΥΒΕΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ;...73 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...76 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ...77 [3]

4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το διαδικτυακό εμπόριο έχει φτάσει στο σημείο να βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που χρησιμεύουν ως τρίτα μέρη για την επεξεργασία των ηλεκτρονικών πληρωμών. Ενώ το σύστημα λειτουργεί αρκετά καλά για τις περισσότερες συναλλαγές, εξακολουθεί να υποφέρει από τις εγγενείς αδυναμίες του μοντέλου εμπιστοσύνης που βασίζεται. Οι εντελώς μη αντιστρέψιμες συναλλαγές δεν είναι πραγματικά εφικτές, δεδομένου ότι τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα δεν μπορούν να αποφύγουν τις συμβιβαστικές διαφορές. Το κόστος της διαμεσολάβησης αυξάνει το κόστος συναλλαγών, περιορίζοντας το ελάχιστο πρακτικό μέγεθος της συναλλαγής και κόβοντας τη δυνατότητα για μικρές περιστασιακές συναλλαγές. Ακόμα, υπάρχει ένα ευρύτερο κόστος στην απώλεια της ικανότητας να γίνονται μη αντιστρέψιμες πληρωμές για μη αντιστρέψιμες υπηρεσίες. Οι έμποροι πρέπει να είναι δύσπιστοι όσον αφορά τους πελάτες τους, να αναζητούν περισσότερες πληροφορίες από ό,τι θα χρειάζονταν στο παρελθόν. Ένα ορισμένο ποσοστό της απάτης είναι αποδεκτό ως αναπόφευκτο. Αυτές οι δαπάνες και η αβεβαιότητα πληρωμής μπορεί να αποφευχθούν κατά πρόσωπο με τη χρήση του φυσικού νομίσματος, αλλά δεν υπάρχει κανένας μηχανισμός για να κάνει τις πληρωμές μέσω ενός καναλιού επικοινωνίας, χωρίς μια αξιόπιστη ομάδα. Αυτό που χρειάζεται είναι ένα σύστημα ηλεκτρονικών πληρωμών με βάση την κρυπτογραφική απόδειξη αντί της εμπιστοσύνης, επιτρέποντας οποιαδήποτε δύο μέρη να συναλλάσσονται απευθείας μεταξύ τους, χωρίς την ανάγκη ύπαρξης ενός αξιόπιστου τρίτου. Οι συναλλαγές που είναι υπολογιστικά ανέφικτες να αντιστραφούν θα προστατεύσουν τους πωλητές από την απάτη, και οι μηχανισμοί μεσεγγύησης θα μπορούσαν εύκολα να εφαρμοστούν για την προστασία των αγοραστών. [4]

5 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ BITCOIN Τα Bitcoins είναι ψηφιακά νομίσματα τα οποία δεν έχουν εκδοθεί από κάποια κυβέρνηση, ή τράπεζα, ή από κάποια οργάνωση, και βασίζονται εξ ολοκλήρου σε πρωτόκολλα κρυπτογράφησης και σε ένα ειδικά κατανεμημένο δίκτυο από συγκεκριμένους χρήστες, στο οποίο υπάρχει η δυνατότητα αποθήκευσης και μεταφοράς χρημάτων. Το Bitcoin είναι ένα σύστημα πληρωμών που εισήχθη ως ένα λογισμικό ανοικτού κώδικα το 2009 από τον προγραμματιστή SatoshiNakamoto (Jon Matonis 2013) και τέθηκε σε πλήρη λειτουργία και εφαρμογή τον Ιανουάριο του 2009 (Nakamoto, S., 2008). Σχεδόν αμέσως, το νέο σύστημα με το όνομα bitcoin προσέλκυσε μεγάλο αριθμό χρηστών και την όλη προσοχή και το ενδιαφέρον των μέσων μαζικής ενημέρωσης. Αναμφισβήτητα, τα ερωτήματα που προέκυπταν για το συγκεκριμένο σύστημα, ήταν σχεδόν αδύνατο να απαντηθούν άμεσα και με πλήρη λεπτομέρεια 1. Οι πληρωμές στο σύστημα αυτό καταγράφονται σε ένα δημόσιο λογιστικό βιβλίο, χρησιμοποιώντας τη δική του μονάδα λογαριασμού, η οποία καλείται επίσης bitcoin. Πληρωμές γίνονται μέσω ενός ομότιμου συστήματος (peer-to-peer), χωρίς ένα κεντρικό αποθετήριο ή ενιαίο διαχειριστή, κάτι το οποίο οδήγησε το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ να αποκαλέσει το bitcoin ως ένα αποκεντρωμένο εικονικό νόμισμα 2. Παρά το γεγονός ότι η υπόστασή [5]

6 του ως νόμισμα αμφισβητείται, τα ΜΜΕ συχνά αναφέρονται στο Bitcoin ως ένα κρυφό νόμισμα ή ένα ψηφιακό νόμισμα (Joyner, 2014). Το Bitcoin αναφέρθηκε για πρώτη φορά σε μια ερευνητική εργασία που δημοσιεύθηκε το 2008 με το όνομα του Satoshi Nakamoto. Είναι άγνωστο ποιος είναι ο Satoshi Nakamoto. Ορισμένες κύριες ιστοσελίδες άρχισαν να δέχονται bitcoins από το Για παράδειγμα, η WordPress ξεκίνησε το Νοέμβριο του 2012 (Skelton, Andy 2012), ακολουθούμενη από την Okcupid τον Απρίλιο του 2013 (Franceschi-Bicchierai, Lorenzo 2013), την AtomicMall το Νοέμβριο του , την TigerDirect (Dahlberg, Nancy 2014) και την Overstock.com τον Ιανουάριο του 2014 (Vaishampayan, Saumya 2014). Επιπλέον, ορισμένες ομάδες μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα όπως το Ίδρυμα ElectronicFrontier επιτρέπουν τις δωρεές με bitcoin (Biggs, John 2014). Οι πρώτες εκδηλώσεις επιβολής του νόμου συνέβησαν το Μάιο του Περιουσιακά στοιχεία που ανήκαν στην Mt. Gox κατασχέθηκαν από το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας, και η ιστοσελίδα της αγοράς φαρμάκων του Δρόμου του Μεταξιού έκλεισε από το FBI (Farrell, Greg 2013). Τον Οκτώβριο του 2013, η κινεζική Baidu, που παρομοιάζεται με γίγαντα του internet, επέτρεψε στους πελάτες των υπηρεσιών ασφαλείας της ιστοσελίδας να πληρώνουν με bitcoins (Kapur, Saranya 2013). Αντίθετα στις 5 Δεκεμβρίου 2013, η Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας απαγόρευσε στα κινεζικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα τη χρήση τωνbitcoins (Kelion, Leo 2013). Μετά την ανακοίνωση, η αξία των bitcoins μειώθηκε 4 και η Baidu δεν αποδεχόταν «Statement of Jennifer ShaskyCalvery, Director Financial Crimes Enforcement Network United States Department of the Treasury Before the United States Senate Committee on Banking, Housing, and Urban Affairs Subcommittee on National Security and International Trade and Finance Subcommittee on Economic Policy». fincen. gov. Financial Crimes Enforcement Network. 3 4 powersellersunite.com. The Sydney Morning Herald. [6]

7 πλέον bitcoins για ορισμένες υπηρεσίες 5. Η αγορά πραγματικών αγαθών με οποιοδήποτε εικονικό νόμισμα ήταν παράνομη στην Κίνα, τουλάχιστον από το Το πρώτο ΑΤΜ για bitcoin εγκαταστάθηκε τον Οκτώβριο του 2013 στο Vancouver του Καναδά (McMillan, Robert 2013). Παράλληλα στις ΗΠΑ δύο άνδρες συνελήφθησαν τον Ιανουάριο του 2014, σχετικά με τα τέλη της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες χρησιμοποιώντας bitcoins. Οι πρώτες συναλλαγές με bitcoins πραγματοποιήθηκαν τον Ιανουάριο του 2009 και δύο χρόνια αργότερα τον Ιούνιο του 2011, υπήρχαν 6,5 εκατομμύρια bitcoins σε κυκλοφορία ανάμεσα σε χρήστες (ReidandHarrigan, 2011). Κατά τους τελευταίους μήνες, το νόμισμα bitcoin έχει υποστεί ραγδαία ανάπτυξη τόσο στην προσοχή των μέσων ενημέρωσης όσο και στην τιμή αγοράς του σε σχέση με τα υπάρχοντα νομίσματα. Για παράδειγμα ένα απλό bitcoin συναλλάσσεται για περισσότερα από 30$ αμερικάνικα δολάρια. Την ίδια στιγμή, οι Γερουσιαστές των Η.Π.Α. και χώρες με ισχυρή οικονομία όπως η Γερμανία, έχουν εκφράσει τις ανησυχίες τους σχετικά με την αδυναμία που δείχνουν να έχουν τα bitcoins ή αν προτιμάτε το μειονέκτημα τους να αποτρέψουν σενάρια φοροδιαφυγής, ξέπλυμα μαύρου χρήματος και γενικότερα παράνομων συναλλαγών. Το σύστημα bitcoin πρέπει να αποδείξει ότι μπορεί να αντιμετωπίσει αυτά τα σενάρια, και να καθιερωθεί στον κόσμο των συναλλαγών ως ένα ασφαλές και εύχρηστο σύστημα. 5 Bloomberg (New York) 6 English.mofcom.gov.cn. [7]

8 1.2. ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ BITCOIN Το Bitcoin αποτελεί ένα ηλεκτρονικό σύστημα χρημάτων, που έχει σκοπό να διευκολύνει τις πληρωμές μεταξύ των χρηστών, χωρίς να στηρίζεται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη. Οι πληρωμές γίνονται σε Bitcoins (της BTC), τα οποία είναι ψηφιακά νομίσματα που εκδόθηκαν και μεταφέρονται από το δίκτυο Bitcoin. Τα στοιχεία όλων αυτών των συναλλαγών, επικυρώνονται με την βοήθεια του συστήματος, παρέχοντας έτσι και την ανάλογη απόδειξη, μεταξύ των συναλλασσόμενων μερών. Το σύστημα καταγράφει όλες τις κινήσεις των χρηστών οποιαδήποτε χρονική στιγμή, δημιουργώντας έτσι αρχεία τα οποία είναι γνωστά με την ονομασία «η αλυσίδα μπλοκ». Οι χρήστες οι οποίοι άρχισαν να χρησιμοποιούν το Bitcoin, πρώτα έπρεπε να αποκτήσουν ένα πρόγραμμα που ονομάζεται Bitcoin πορτοφόλι και μία ή περισσότερες ηλεκτρονικές διευθύνσεις σχετικές με το Bitcoin. Για να κατανοήσουμε καλύτερα τις Bitcoin διευθύνσεις, που χρησιμοποιούνται για τη λήψη Bitcoins, αρκεί να τις παρομοιάσουμε με έναν ανάλογο τρόπο λειτουργίας, όπως είναι οι διευθύνσεις ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που χρησιμοποιούνται για τη λήψη . Ακόμα κι αν το Bitcoin, θεωρηθεί από πολλούς ως ένα πειραματικό σύστημα πληρωμών, έχει ήδη αναπτυχθεί σε τόσο μεγάλη κλίμακα (με την [8]

9 έννοια ότι η τρέχουσα αξία όλων των νομισμάτων που εκδόθηκαν μέχρι σήμερα υπερβαίνει τα δολάρια και προσελκύει τόσο την προσοχή από πολλά μέσα μαζικής ενημέρωσης αλλά και από νέους χρήστες, με αποτέλεσμα να αναιρεί τον όρο που του προσάπτουν ως πειραματικό σύστημα. Οι υποστηρικτές του νέου αυτού πρωτοποριακού συστήματος συναλλαγών, ισχυρίζονται ότι είναι το πρώτο πραγματικά παγκόσμιο νόμισμα που δεν κάνει διακρίσεις στους χρήστες του με βάση την ιθαγένεια ή τον τόπο, λειτουργεί χωρίς διακοπές όλο το 24ώρο 365 ημέρες το χρόνο και τέλος είναι πολύ εύκολο να εξασφαλίσει κανείς με πολύ χαμηλά πάγια την χρήση του. Από την άλλη πλευρά, οι επικριτές του ισχυρίζονται, ότι δεν πρόκειται για ένα ασφαλές σύστημα και ότι είναι πολύ εύκολο να παραβιαστεί και να κλαπούν Bitcoins από τα πορτοφόλια, μέσω επιθέσεων στο διαδίκτυο. Η συναλλαγματική ισοτιμία του Bitcoin παρουσιάζει έντονες διακυμάνσεις με την πάροδο των ετών. Αρκεί να αναλογιστεί κανείς ότι από 0,01 δολάρια που ήταν στην αρχή η αξία του, εκτινάχθηκε σε πάνω από 30 δολάρια μέσα σε λίγο χρονικό διάστημα. Η όλη δραστηριότητα του συστήματος Bitcoin είναι διαθέσιμη στο ενδιαφερόμενο κοινό μέσω του διαδικτύου. 1.3 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ BITCOIN Δεδομένου ότι το Διαδίκτυο έχει γίνει πλέον αναπόσπαστο μέρος της ζωής μας, η επανάσταση και η ραγδαία εξέλιξη του ηλεκτρονικού εμπορίου έχει αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αλληλεπιδρούν και συναλλάσσονται οι άνθρωποι σήμερα. Συνέπεια όλων όσων αναφέρθηκαν προηγουμένως, είναι και οι ηλεκτρονικές πληρωμές και πιο συγκεκριμένα το ψηφιακό χρήμα. Η [9]

10 έννοια των ψηφιακών μετρητών, ωστόσο, έκανε την εμφάνιση της για πρώτη φορά, γύρω από τη δεκαετία του 1980 και έχει συσσωρευτεί από μια πλούσια ιστορία. Για την περαιτέρω διερεύνηση όμως των ηλεκτρονικών νομισμάτων, πρέπει πρώτα να σκιαγραφήσουμε τις ιδιότητες που πρέπει να αντιπροσωπεύει η χρήση των ψηφιακών μετρητών (Matonis J., 1995). i. Ασφάλεια: Τα ψηφιακά συστήματα πληρωμών θα πρέπει να χρησιμοποιούν υψηλής ποιότητας τεχνικές κρυπτογράφησης, ώστε να διασφαλιστεί ένα υψηλό επίπεδο ασφάλειας και γενικότερα η σωστή λειτουργία των συναλλαγών. ii. iii. iv. Ανωνυμία: Οι συναλλαγές θα πρέπει να είναι προσβάσιμες μόνο από τα εμπλεκόμενα πρόσωπα. Η αδυναμία ανίχνευσης των συναλλαγών από τρίτους είναι κάτι το προαιρετικό αλλά αποτελεί δικαίωμα του καθενός. Φορητότητα. Το ψηφιακό χρήμα θα πρέπει να είναι ανεξάρτητο από οποιαδήποτε φυσική θέση, και εύκολα μεταβιβάσιμο μέσω του δικτύου. Διπλής διαδρομής. Οι ψηφιακές πληρωμές θα πρέπει να είναι ομότιμου συστήματος (peer-to-peer) και να προκύψουν μεταξύ των χρηστών (και όχι από μια καταχωρημένη οντότητα, όπως μια επιχείρηση πιστωτικών καρτών). v. Ικανότητα εκτός σύνδεσης. Οι πληρωμές θα πρέπει να υποβάλλονται σε επεξεργασία εκτός σύνδεσης, χωρίς να απαιτείται ταυτοποίηση από 3ο πρόσωπο/ομάδα. Οι χρήστες θα πρέπει να είναι σε θέση να δαπανήσουν και να λάβουν χρήματα ανά πάσα στιγμή. vi. Διαίρεση. Το ψηφιακό χρήμα θα πρέπει να είναι ανταλλάξιμο και διαιρούμενο σε μικρότερες μονάδες μετρητών. Να τονίσουμε, πως θα ήταν ιδιαίτερα επιθυμητό για το ψηφιακό νόμισμα, να είναι ευρέως αποδεκτό και φιλικό προς το χρήστη. Το πιο σημαντικό πρόβλημα, στο ψηφιακό χώρο συναλλαγής είναι ότι δείχνει ιδιαίτερα ευάλωτο το σύστημα στις «διπλές δαπάνες». Για παράδειγμα, επειδή μπορεί εύκολα να αναπαραχθεί σε ηλεκτρονικά αρχεία, ένα ψηφιακό νόμισμα μπορεί να ταυτόχρονα να δαπανηθεί και να διατηρηθεί στα αρχεία [10]

11 του υπολογιστή, επιτρέποντας έτσι στο εν λόγω νόμισμα να είναι αποτελεσματικό όχι μία φορά, αλλά δύο φορές (Nakamoto, S., 2008). Μέχρι τώρα, οι ηλεκτρονικές πληρωμές απαιτούσαν μεγαλύτερη συμμετοχή και από τρίτα στοιχεία όπως το PayPal ή Visa προκειμένου να ελέγξει την πρόθεση και την αυθεντικότητα των συναλλαγών. Το Bitcoin ίσως χαρακτηριστεί από πολλούς ως ένα επαναστατικό σύστημα στον χώρο των ηλεκτρονικών συναλλαγών, διότι για πρώτη φορά το πρόβλημα της διπλής δαπάνης μπορεί να λυθεί, χωρίς την ανάγκη για ένα τρίτο στοιχείο όπως το Paypal (BritoJ. &CastilloA., 2013). Για να καταλάβουμε πώς το Bitcoin το καταφέρνει αυτό, θα πρέπει να πρώτα να κατανοήσουμε τις πτυχές της κρυπτογράφησης, τις ψηφιακές υπογραφές, και τις συναρτήσεις κατακερματισμού. 1.4 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΝΟΜΙΣΜΑ Πρώτα απ όλα, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να κατανοήσουμε ότι το κρυφό νόμισμα, δεν είναι αντικείμενο το οποίο μπορούμε να κρατήσουμε στο χέρι μας. Ας φέρουμε στο μυαλό μας το γνωστό χαρτονόμισμα που αντιπροσωπεύει το δολάριο. Στην ουσία πρόκειται για ένα χαρτονόμισμα το οποίο οι άνθρωποι μπορούν να το κρατάνε στα χέρια τους και το οποίο δεν έχει κάποια αξία πέρα από αυτή που του έχουμε εναποθέσει εμείς οι ίδιοι. Η πίστη των ανθρώπων στο χρήμα και στις οικονομικές τους συναλλαγές, δίνει την δυνατότητα να αναπαριστά ένα κομμάτι χαρτιού τόσο ισχύ. Όταν αναφερόμαστε στο κρυφό νόμισμα, μιλάμε για ένα αμιγώς ψηφιοποιημένο νόμισμα. Η κρυπτογράφηση η οποία επιτυγχάνεται καθιστά σχεδόν αδύνατη την ύπαρξη των πλαστών χρημάτων. Αναμφισβήτητα, το κρυφό νόμισμα αποτελεί μία πολύ ενδιαφέρουσα ιδέα, διότι ήταν και εξακολουθεί να είναι μία εξέγερση θα λέγαμε στο νομισματικό σύστημα [11]

12 παγκοσμίως, ανεξάρτητα από το γεγονός όπου πολλοί το κατέκριναν ως ένα διεφθαρμένο σύστημα αλλά παράλληλα αναγκαίο. Κατά την δεκαετία του 90 αναπτύχθηκε ένα κίνημα γνωστό με την ονομασία «cyberpunk». Χωρίς να επεκταθούμε ιδιαίτερα με πλήρη λεπτομέρεια στο συγκεκριμένο κίνημα, μπορούμε να πούμε πως αποτέλεσε ένα φαινόμενο της εποχής, ένα φαινόμενο διαφορετικής κουλτούρας σε συνδυασμό με μία ευφυή θα λέγαμε τεχνολογία που δεν ήταν άλλη από την χρήση και την εκμετάλλευση του ηλεκτρονικού διαδικτύου. Το συγκεκριμένο κίνημα αποτέλεσε την βάση για την σύλληψη πολλών νέων ιδεών γύρω από αυτού του είδους την τεχνολογία. Μία από αυτές τις νέες ιδέες ήταν και το κρυφό νόμισμα και η κρυπτογράφηση με την βοήθεια των υπολογιστών (Reid, F., HarriganM., 2012). Η κρυπτογράφηση είναι η πρακτική δημιουργία αλγόριθμων που έχουν σχεδιαστεί και υλοποιηθεί μέσω του υπολογιστή. Πρόκειται για ένα σύστημα το οποίο περιέχει πληροφορίες στο εσωτερικό του και έχει την δυνατότητα να κρατά τις πληροφορίες του ασφαλείς. Φανταστείτε ένα τεράστιο βουνό το οποίο φρουρείται από ένοπλους και στην κορυφή του έχει πυραύλους για καλύτερη άμυνα. Είναι σχεδόν ακατόρθωτο κάποιος να πλησιάσει στο βουνό με τόση προστασία. Όπως και στο παράδειγμα μας, έτσι και με την κρυπτογράφηση των πληροφοριών είναι σχεδόν αδύνατο να παραβιαστεί το σύστημα ακόμα και από τον πιο καλό χάκερ του πλανήτη. [12]

13 1.5 Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΟΥ BITCOIN Τον Ιούνιο του 2011 αυξήθηκε η αξία σε τιμή του Bitcoin στο επιβλητικό ποσό των 32 δολαρίων, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ότι ένα νόμισμα σε Bitcoin θα μπορούσε να μετατραπεί σε 32 αμερικάνικα δολάρια. Στην συνέχεια γνώρισε ραγδαία πτώση η αξία του Bitcoin σε 2 μόλις δολάρια. Στην πραγματικότητα, αυτή η τάση ανόδου και καθόδου της αξίας του νέου ψηφιακού νομίσματος, συνεχίστηκε μέχρι και τον Φεβρουάριο του 2013, όταν και κορυφώθηκε και πάλι η αξία του στα 30 δολάρια. Η τάση ανόδου συνεχίστηκε και μάλιστα στις 10 Απριλίου το 2013 έφτασε το εκπληκτικό ποσό των 266 δολαρίων. Σήμερα η αξία του Bitcoin έχει σταθεροποιηθεί περίπου στα 120 αμερικάνικα δολάρια, με την συνολική αξία όλων των Bitcoins να αιωρείται γύρω από το ένα δισεκατομμύριο δολάρια. Πολλοί είναι εκείνοι που αναρωτιούνται σήμερα τον λόγο τον οποίο το Bitcoin έγινε ξαφνικά τόσο δημοφιλές, και γιατί ξαφνικά σήμερα κοστίζει τόσο πολύ, ενώ δεν άξιζε σχεδόν τίποτα τα προηγούμενα χρόνια που έκανε την εμφάνισή του. Η απάντηση είναι πολύ απλή και βασίζεται σε αυτό που αναφέραμε κυρίως στην προηγούμενη ενότητα, όταν κάναμε αναφορά στην πίστη των ανθρώπων στο χρήμα και το πόσο επηρεάζει αυτή η πίστη την αξία του. Τα τελευταία χρόνια οι άνθρωποι φαίνεται να χάνουν την πίστη τους στις τράπεζες και στα χαρτονομίσματα, ενώ παράλληλα αξιόλογα ονόματα επενδύσεων έχουν αρχίσει να αγοράζουν Bitcoins. Δημοσιογράφοι από όλο τον κόσμο μιλάνε όλο και περισσότερο για το νέο ψηφιακό νόμισμα καθώς όλο και περισσότεροι κλάδοι δέχονται ως τρόπο πληρωμής το Bitcoin, αυξάνοντας έτσι την πίστη προς το κρυφό νόμισμα αλλά και την αξία του [13]

14 [14]

15 1.6 Η ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ BITCOIN Τον Μάιο του 2010 ένας προγραμματιστής από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αντάλλαξε νομίσματα Bitcoins προκειμένου να αγοράσει δύο πίτσες. Αυτή ήταν και η πρώτη αγορά που πραγματοποιήθηκε με το νέο ψηφιακό νόμισμα. Αν το Απρίλιο του 2013 πραγματοποιούσε την ίδια αγορά, οι πίτσες θα του κόστιζαν 1.7 εκατομμύρια δολάρια. Τον Μάρτιο του 2013 ένας πολίτης των Η.Π.Α αγόρασε ένα μεταχειρισμένο αυτοκίνητο (PorscheCayman) χρησιμοποιώντας για την συγκεκριμένη αγορά μόλις 30 BitCoins. Μεγάλα ονόματα γύρω από τον χώρο των επενδύσεων και της χρηματοδότησης στρέφονται στην χρήση του BitCoin, προκαλώντας έτσι στους καταναλωτές και στους επενδύτες εμπιστοσύνη προς τον νέο τρόπο συναλλαγών. Ένας νεαρός επιχειρηματίας μόλις 23 χρονών με το όνομα Charlie Shrem από την Νέα Υόρκη, δημιούργησε μία εταιρία η οποία πουλάει πολυτελή σαλόνια. Η καινοτομία η οποία επιχείρησε ο συγκεκριμένος νεαρός ήταν ότι δέχονταν ως τρόπο πληρωμής νομίσματα BitCoins. Αξίζει να σημειωθεί, πως ο Charlie Shrem είναι από τους πρώτους εκατομμυριούχους BitCoin. Δημιούργησε ένα σημείο εκκίνησης το λεγόμενο Bitlnsant, το οποίο καθιστά εύκολη και γρήγορη την μεταφορά ψηφιακών νομισμάτων, συμβάλλοντας έτσι σημαντικά στην αύξηση του καταναλωτικού κοινού που χρησιμοποιεί στις συναλλαγές του το BitCoin 8. Παγκοσμίου φήμης εταιρείες οι οποίες δραστηριοποιούνται στο διαδίκτυο όπως η Wordpress, η OKCupid και η Reddit έχουν αρχίσει να δέχονται τα Bitcoins ως μορφή πληρωμής. Παράλληλα η εταρεία Ebay και ο πλέον διαδεδομένος τρόπος πληρωμής Paypal, εξετάζουν πολύ σοβαρά την αποδοχή του συστήματος πληρωμών μέσω Bitcoin. Όλα τα παραπάνω 8 [15]

16 προσδίδουν στο νέο σύστημα πληρωμών ακόμα περισσότερη νομιμότητα. Σήμερα μια γιγαντιαία ποικιλία διαφορετικών ειδών τα οποία είναι διαθέσιμα στην αγορά, όπως για παράδειγμα αυτοκίνητα, σπίτια ακόμα και πίτσες μπορούν να αποκτηθούν από το καταναλωτικό κοινό με το κρυφό νόμισμα, το Bitcoin. 1.7 ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗ ΚΑΙ BITCOIN Δεν είναι τυχαίο ότι το Bitcoin οικοδομήθηκε την περίοδο της κρίσης των δανείων και των γενικότερα οικονομικών προβλημάτων παγκοσμίως. Πρώτα απ όλα είναι σχεδόν αδύνατο να καταλάβει κανείς πως δημιουργήθηκε το Bitcoin. Ιδρυτής του φέρεται να είναι ο άνθρωπος με το ψευδώνυμο Satoshi Nakamoto, αλλά κανείς δεν μπορεί να επιβεβαιώσει αν σε αυτό το εγχείρημα συμμετείχαν και άλλοι προγραμματιστές. Το ψηφιακό νόμισμα αποτέλεσε την απάντηση στην αυξανόμενη δυσπιστία του κοινού στα παραδοσιακά νομίσματα και στον τρόπο με τον οποίο η ζωή και τα χρήματα των ανθρώπων εξαρτώνται από τις τράπεζες. Το Bitcoin αποτελεί το πρώτο αποκεντρωτικό ψηφιακό νόμισμα του κόσμου. Δεν έχει καμία σύνδεση είτε άμεσα είτε έμμεσα με καμία χώρα και δεν υπόκειται στον έλεγχο καμίας κεντρικής τράπεζας. Ας δούμε όμως σε αυτό το σημείο ένα παράδειγμα. Αν δανείσουμε σε κάποιο φίλο μας ένα χαρτονόμισμα των 20 δεν θα το έχουμε πλέον στην κατοχή μας. Όμως, στο παρελθόν δε θα μπορούσαμε να είμαστε σίγουροι για αυτό με τα ψηφιακά νομίσματα. Όταν τα χρήματα βρίσκονται σε ένα ψηφιακό αρχείο μπορούν εύκολα να αντιγραφούν. Αν για παράδειγμα στείλω ένα [16]

17 έγγραφο με σε κάποιον, θα υπάρχει και ένα αντίγραφο στα «απεσταλμένα» του δικού μου . Η λύση σε αυτό ήταν να ανατεθεί σε κάποιον μεσάζοντα να κρατάει αυτός ένα καθολικό λογαριασμό των υπολοίπων των λογαριασμών, να παίρνει το ποσό της συναλλαγής από τον πληρωτή και να το δίνει στο δικαιούχο. Το πρόβλημα σε αυτό ήταν ότι η κυβέρνηση μπορούσε να θέσει υπό πίεση τους διαμεσολαβητές. Αυτό που κάνει το Bitcoin ξεχωριστό, είναι ότι κατάφερε να λύσει το πρόβλημα αυτής της διπλής μεταφοράς χωρίς τη χρησιμοποίηση ενός διαμεσολαβητή-μεσάζοντα. Αυτό συμβαίνει μέσω ενός δικτύου δημόσιας διανομής σε ένα peer-to-peer δίκτυο. Με αυτόν τον τρόπο τηρείται μητρώο για όλες τις μεταφορές έτσι ώστε τα Bitcoins να μην μπορούν να χρησιμοποιηθούν από το ίδιο άτομο πάνω από μία φορές. Έτσι δεν χρειάζεται να υπάρχει και κάποια κεντρική αρχή να κρατάει αυτές τις συναλλαγές. Αυτή είναι η έννοια του αποκεντρωμένου συστήματος του Bitcoin που όλο και παίρνει μεγαλύτερες διαστάσεις τα τελευταία χρόνια λόγω των οικονομικών δυσχερειών και κρίσεων που συμβαίνουν στον κόσμο ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΚΑΙ ΡΥΘΜΙΣΗ Λίγες κυβερνήσεις έχουν προχωρήσει σε ρυθμίσεις σχετικά με το Bitcoin και παρόμοια ιδιωτικά νομίσματα. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η παραδοσιακή ρύθμιση του χρηματοπιστωτικού τομέα δεν εφαρμόζεται, διότι το Bitcoin δεν συνάδει με τους παραδοσιακούς δημοσιονομικούς παράγοντες (European Central Bank 2012). Σύμφωνα με άλλα καθεστώτα, υπάρχουν ισχύοντες κανόνες οι οποίοι έχουν επεκταθεί ώστε να συμπεριλάβουν τόσο το Bitcoin όσο και τις εταιρίες που το χρησιμοποιούν. Ο Steven Strauss, καθηγητής δημόσιας πολιτικής στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, πρότεινε τον Απρίλιο του 2013 στις κυβερνήσεις να θέσουν εκτός νόμου το Bitcoin (Strauss, Steven 2013). Μια λεπτομερής έρευνα σαράντα ξένες δικαιοδοσιών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης διατηρείται [17]

18 από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου των ΗΠΑ 9. Ας δούμε παρακάτω μια σύντομη αναφορά σε διάφορες χώρες και στις σχέσεις τους με το Bitcoin Ινδία Τα ψηφιακά ή εικονικά νομίσματα, όπως το Bitcoin έχουν κερδίσει ευρεία αποδοχή στην Ινδία, παρά έναν υπάρχον φυσικό σκεπτικισμό για τα περιουσιακά στοιχεία που δεν υποστηρίζονται από απτές οντότητες, όπως η γη. Οι δράσεις της Διεύθυνσης Εκτέλεσης και του τμήματος που είναι υπεύθυνο για το φόρο εισοδήματος έχουν στείλει δονήσεις σε όλη την επικρατούσα τάση του Bitcoin στις κοινότητες της Ινδίας, για το λόγο ότι δεν υπάρχει ακόμη καμία επίσημη ρύθμιση για το πώς οι εταιρείες που ασχολούνται με τα ψηφιακά νομίσματα θα πρέπει να συμμορφώνονται με την καταπολέμηση του ξεπλύματος του χρήματος και των νόμων επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών Καναδάς Η καναδική κυβέρνηση ανακοίνωσε το Φεβρουάριο του 2014 ότι επρόκειτο να ρυθμίσει το Bitcoin στο πλαίσιο των υφιστάμενων ρυθμίσεων για την καταπολέμηση του ξεπλύματος του χρήματος και την χρηματοδότηση για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας (Duhaime, Christine) Κίνα 9 US Library of Congress [18]

19 Η Κίνα περιόρισε την ανταλλαγή Bitcoin με τοπικά νομίσματα τον Δεκέμβριο του 2013 (Kelion, Leo 2013). Στις 10 Απριλίου 2014, η Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας διέταξε τις τράπεζες και όλες τις υπηρεσίες πληρωμών τρίτων να σταματήσουν να ασχολούνται με τις επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν Bitcoin. Αυτό δημιούργησε μεγάλα προβλήματα στις εμπορικές ιστοσελίδες που χρησιμοποιούσαν το Bitcoin, καθώς πλέον δεν είχαν τραπεζικούς λογαριασμούς στην Κίνα (TechInAsia 2014) Κύπρος Η χρήση των Bitcoins δεν έχει ρυθμιστεί στην Κύπρο. Στις 11 Δεκεμβρίου 2013, η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου έκανε δήλωση σχετικά με τα Bitcoins, δηλώνοντας ότι «θεωρεί ότι η χρήση οποιουδήποτε είδους εικονικού χρήματος είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη, δεδομένου ότι είναι δεν υπάγεται σε κάποιο κανονιστικό σύστημα και η λειτουργία του εικονικού νομίσματος είναι ανεξέλεγκτη." Χονγκ Κονγκ Οι προϋπάρχοντες νόμοι του Χονγκ Κονγκ καλύπτουν τις πράξεις της απάτης και της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες που αφορούν εικονικά αγαθά (Vallikappen, Sanat 2014). 10 "Cyprus Central Bank warns about risks in use of Bitcoin" [19]

20 Ινδονησία Ένας εκπρόσωπος της Τράπεζας της Ινδονησίας, σύμφωνα με πληροφορίες, έκανε μια δήλωση σχετικά με το Bitcoin τον Δεκέμβριο του 2013 λέγοντας ότι «το Bitcoin είναι μια πιθανή μέθοδος πληρωμής, αλλά είναι διαφορετικό από τα συνηθισμένα νομίσματα... δεν ρυθμίζεται από την κεντρική τράπεζα, έτσι υπάρχουν κίνδυνοι... Αυτή τη στιγμή, μελετάμε το Bitcoin και δεν έχουμε κανένα σχέδιο για την έκδοση κανονισμού σχετικά με αυτό» Ιαπωνία Δεν υπάρχουν νόμοι στην Ιαπωνία που να ρυθμίζουν τη χρήση των Bitcoins. Ο Haruhiko Kuroda, διοικητής της Τράπεζας της Ιαπωνίας (BOJ), δήλωσε τον Δεκέμβριο του 2013, ότι «η BOJ βρισκόταν στη διαδικασία να ερευνήσει τα ζητήματα των Bitcoins, αλλά δεν έχω τίποτα να πω σχετικά με τα Bitcoins αυτή τη στιγμή» Ρωσική Ομοσπονδία Στις 27 Ιανουαρίου 2014, η Κεντρική Τράπεζα της Ρωσικής Ομοσπονδίας εξέδωσε μια ανακοίνωση με τίτλο «Χρήση εικονικών Νομισμάτων, συγκεκριμένα του Bitcoin, σε συναλλαγές." Σύμφωνα με τη δήλωση, η Κεντρική Τράπεζα θεωρεί ότι είναι «αμφίβολης δραστηριότητας» οι 11 Summary of Bank of Japan Press Conference [20]

21 υπηρεσίες των ρωσικών νομικών προσώπων με σκοπό την παροχή βοήθειας στην ανταλλαγή Bitcoins για αγαθά, υπηρεσίες, καθώς και τα συγκεκριμένα νομίσματα. Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη τράπεζα, όλα αυτά συνδέονται με το ξέπλυμα χρήματος και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, και συνιστά στους Ρώσους πολίτες και στα νομικά πρόσωπα να απέχουν από συναλλαγές που αφορούν τα Bitcoins Σιγκαπούρη Η Νομισματική Αρχή της Σιγκαπούρης μπορεί να απαιτήσει οι διαμεσολαβητές του Bitcoin να συλλέγουν προσωπικά στοιχεία των πελατών τους και να αναφέρουν ύποπτη δραστηριότητα παρόμοια με αυτό που απαιτείται από τα ανταλλακτήρια συναλλάγματος (NewEurope. 23 March 2014) ΗΠΑ Στις ΗΠΑ το πρώτο βήμα της ρύθμισης συνέβη τον Ιούλιο του 2011, όταν το αμερικανικό Τμήμα Οικονομικών Εγκλημάτων Δικτύου πρόσθεσε το: «άλλη τιμή που αντικαθιστά το νόμισμα» στον ορισμό του Χρήματος στις επιχειρήσεις 12. Το 2013 το Υπουργείο Οικονομικών εξέδωσε νέους κανόνες σχετικά με τα εικονικά νομίσματα, όπου οι ανταλλαγές (αλλά όχι οι χρήστες) θεωρούνται πομποί χρημάτων και πρέπει να συμμορφώνονται με τους κανόνες για την πρόληψη του ξεπλύματος του χρήματος και της 12 Financial Crimes Enforcement Network ( ) [21]

22 χρηματοδότησης της τρομοκρατίας (Lee, Timothy 2013). Εκτός από την απόκτηση προσωπικών στοιχείων των πελατών, οι Bitcoin ανταλλαγές πρέπει να επαληθεύουν ότι οι πελάτες τους δεν προέρχονται από τη λίστα του Γραφείου Ειδικών Καταλόγων των υπηκόων στους οποίους πραγματοποιείται έλεγχος περιουσιακών στοιχείων. Τον Απρίλιο του 2014 το Υπουργείο Οικονομικών επιβεβαίωσε ότι το Bitcoin και οι υπηρεσίες μεσεγγύησης δεν ταξινομούνται ως πομποί χρημάτων (AndrewMoran 2014) Διεθνείς κατευθυντήριες γραμμές Η FinancialActionTaskForce των G7 το 2013 δημοσίευσε κατευθυντήριες γραμμές για τις υπηρεσίες πληρωμής διαμέσου Ίντερνετ που ορίζουν τις εναλλακτικές αγορές ή τις πωλήσεις ψηφιακού χρήματος για τα μετρητά (ή άλλα ψηφιακά νομίσματα) [...] ως «ένα εικονικό ανταλλακτήριο συναλλάγματος» και προειδοποιούν ότι «οι υπηρεσίες που βασίζονται στην πληρωμή από το Internet, επιτρέπουν τη χρηματοδότηση τρίτων από ανώνυμες πηγές και μπορεί να αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο ξεπλύματος χρημάτων ή/και χρηματοδότησης της τρομοκρατίας». Έτσι, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι αυτό μπορεί να «δημιουργήσει προκλήσεις για τις χώρες (την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες / την καταπολέμηση της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας)». [22]

23 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 :ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΤΟ BITCOIN 2.1 Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ BITCOIN Μέχρι τώρα, θα πρέπει να έχουμε κατανοήσει γιατί το Bitcoin είναι τόσο πολύτιμο και γιατί οι άνθρωποι τα χρησιμοποιούν. Τώρα, το ερώτημα είναι, πώς ακριβώς λειτουργούν τα Bitcoins, πώς δημιουργούνται και ποιος ακριβώς είναι ο λόγος που τους προσδίδει μία τόσο τεράστια αξία σήμερα;για τους περισσότερους ανθρώπους που έχουν συνηθίσει τα παραδοσιακά νομίσματα, η ιδέα ενός ψηφιακού νομίσματος μπορεί να είναι πολύ συγκεχυμένη, διότι ψηφιακό νόμισμα δε μπορεί να κρατηθεί στα χέρια. Σε αυτό το κεφάλαιο θα μελετήσουμε πώς ακριβώς δημιουργούνται τα Bitcoins και τι τους δίνει τόση αξία τελικά. Επίσης, πρόκειται να διερευνήσουμε τους διάφορους τρόπους με τους οποίους μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τα Bitcoins στην καθημερινή μας ζωή, αποδεικνύοντας πώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως ένα μέσο για την αποταμίευση και την ανταλλαγή ή την συναλλαγή χρημάτων. Παράλληλα θα κάνουμε μία αναφορά στα πλεονεκτήματα, και στα μειονεκτήματα που πηγάζουν από την χρήση του Bitcoin. Ολόκληρο το σύστημα δημιουργίας του Bitcoin βασίζεται εξ ολοκλήρου στο σύστημα του μοντέλου εξόρυξης χρυσού. Ο χρυσός ο οποίος αντλείται από τα ορυχεία, με την πάροδο του χρόνου γίνεται όλο και πιο δύσκολη η εξόρυξη του λόγω των περιορισμένων αποθεμάτων πλέον. Αρχικά, ο χρυσός φιλτράρεται σε συγκριμένο μηχάνημα στην περιοχή της παραγωγής. Στην συνέχεια έρχεται στην επιφάνεια σε άμεση επαφή με το προσωπικό των ορυχείων και διοχετεύεται σε εξειδικευμένα εργοστάσια για περαιτέρω επεξεργασία μέχρι να αποκτήσει την τελική του μορφή. Καθώς όλο και περισσότεροι άνθρωποι ασχολούνται με την εξόρυξη χρυσού, απαιτούνται όλο και πιο προηγμένες τεχνολογίες για να συνεχιστεί η παραγωγή χωρίς [23]

24 προβλήματα. Αυτό σημαίνει, ότι μόνο ένα άτομο με σκαπάνη δεν πρόκειται να είναι ποτέ σε θέση να κάνει μια πολύ καλή δουλειά. Έτσι, οι άνθρωποι με περισσότερα κεφάλαια και περισσότερο εξοπλισμό και μια ομάδα ανθρώπων που είναι ειδικοί στην εξόρυξη χρυσού, θα έχουν εμφανώς καλύτερα αποτελέσματα στην παραγωγή χρυσού. Όσο περνάει βέβαια ο καιρός, όλο και λιγότερο χρυσός παράγεται από το βουνό και χρειάζεται όλο και περισσότερη δουλειά για την εξόρυξη του. Ο χρυσός άλλωστε είναι ένας μη ανανεώσιμος φυσικός πόρος που χρειάζεται χιλιάδες χρόνια για να δημιουργηθεί (Masnick. M., 2013). Τώρα ας χρησιμοποιήσουμε το παράδειγμα με τα ορυχεία, τους εργάτες και τον χρυσό, στην περίπτωση του BitCoin. Ο εργάτης που ασχολείται με την εξόρυξη χρυσού, σε αυτή την περίπτωση είναι ένα άτομο με έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή. Το συγκεκριμένο άτομο χρησιμοποιεί ένα λογισμικό το οποίο εργάζεται στην εξόρυξη ψηφιακών νομισμάτων. Το αποτέλεσμα αυτής της προσπάθειας ήταν η εμφάνιση του BitCoin το 2009 και η επιβράβευση του ατόμου που ασχολήθηκε με την εξόρυξη. Με την πάροδο του χρόνου η χρήση του BitCoin αυξάνεται συνεχώς σε παγκόσμιο επίπεδο. Επομένως, οι μαθηματικές εξισώσεις που πρέπει να επιλυθούν προκειμένου να λειτουργήσει το σύστημα στην ανταλλαγή ψηφιακού χρήματος γίνονται όλο και πιο δύσκολες. Δεν μπορεί πλέον ένα μόνο άτομο με ένα laptop για παράδειγμα να ανταπεξέλθει σε αυτές τις συνθήκες. Σήμερα ολόκληρες επιχειρήσεις, ομάδες ανθρώπων ασχολούνται με την ορθή λειτουργία του BitCoin με υπολογιστές τελευταίας τεχνολογίας και εξειδικευμένα λογισμικά που έχουν σχεδιαστεί για να λειτουργούν 24 ώρες το 24ώρο για την επίλυση πολύπλοκων μαθηματικών προβλημάτων και την συναλλαγή BitCoins. Αξίζει να αναφέρουμε σε αυτό το σημείο, ότι κατά μέσο όρο παράγονται 25 νέα ψηφιακά νομίσματα κάθε 10 λεπτά. Ωστόσο το ποσοστό αυτό μειώνεται στο μισό κάθε τέσσερα χρόνια, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ότι μετά το 2013 θα δημιουργούνται 12,5 νέα BitCoins κάθε 10 λεπτά και ούτε καθεξής. Μακροπρόθεσμα λοιπόν, η εξόρυξη ψηφιακών νομισμάτων θα γίνεται ολοένα και πιο περίπλοκη. Η παραγωγή θα συνεχιστεί μέχρι και το [24]

25 2140 σύμφωνα με τους μαθηματικούς υπολογισμούς, υπολογίζοντας 21 εκατομμύρια BitCoins να βρίσκονται σε λειτουργία εκείνη την περίοδο. Επομένως, καμία κυβέρνηση δεν μπορεί να διογκώσει την προσφορά και να υποτιμήσει το νόμισμα. Αντίθετα, το ψηφιακό νόμισμα θα αυξήσει την αξία του ακόμα περισσότερο με την πάροδο του χρόνου (S. Meiklejohn, M. Pomarole. 2013). Συμπεραίνουμε λοιπόν πως η εξόρυξη των BitCoins πραγματοποιείται λίγο πολύ όπως ο χρυσός στα ορυχεία. Μόνο που στην περίπτωση του κρυφού νομίσματος δεν χρησιμοποιούμε φτυάρι ή κάποιο εργαλείο για σκάψιμο ή δυναμίτες για την εξόρυξη του. Αντίθετα χρησιμοποιούμε ηλεκτρονικούς υπολογιστές και ειδικά σχεδιασμένα λογισμικά για την παραγωγή BitCoins. 2.2 ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΟΥΝ ΤΑ BITCOINS Συναλλαγές (Αγορά και Πώληση) Ένας από τους καλύτερους και γρηγορότερους τρόπους να επωφεληθεί κανείς από το BitCoin είναι μέσω σύντομων χρονικά επενδύσεων στο ψηφιακό νόμισμα. Είναι γεγονός πως η αξία του ψηφιακού νομίσματος παρουσιάζει συχνά διακυμάνσεις. Είναι εύκολο να αγοράσει κανείς νομίσματα σε σχετικά χαμηλή τιμή και να τα πουλήσει στην συνέχεια πιο ακριβά ώστε να έχει κέρδος. Να τονίσουμε σε αυτό το σημείο, πως δεν αποτελεί αναγκαία [25]

26 προϋπόθεση η καλή γνώση των οικονομικών για να ασχοληθεί κανείς με την αγοραπωλησία BitCoins. Είναι πολύ σημαντικό να παρακολουθεί κανείς συνεχώς την εξέλιξη του δείκτη τιμής του νομίσματος. Για παράδειγμα, εάν παρατηρηθεί μία πτώση του δείκτη, μία ορθή επιλογή θα ήταν να αγοράσουμε μερικά νομίσματα.στην συνέχεια, μία πιθανή άνοδος της αξίας του BitCoin πάνω από 10% ή 20% ή ακόμα περισσότερο, θα συνεπάγεται αμέσως κέρδος για τον επενδυτή. Πολλοί άνθρωποι πραγματοποιούν το παραπάνω εγχείρημα ανά τακτά χρονικά διαστήματα, προκειμένου να επωφεληθούν από τις διακυμάνσεις στην αξία του BitCoin. Παρατηρείται συχνά η αγορά 1000 δολαρίων αξίας σε BitCoins και σε μία εβδομάδα από την συγκεκριμένη αγορά να πωλούνται στην τιμή των 1700 δολαρίων (70% κέρδος). Είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να κερδίσει κανείς χρήματα, με την ανάλογη βέβαια σοβαρότητα που απαιτείται (TheEconomist, 2011) Μακροχρόνιες Επενδύσεις Ένας άλλος πολύ καλός τρόπος να χρησιμοποιήσει κανείς το BitCoin είναι ως μία μορφή μακροχρόνιας επένδυσης. Μάλιστα οι περισσότεροι οικονομολόγοι και αναλυτές συμφωνούν ότι το ψηφιακό νόμισμα ήρθε για να μείνει και με την πάροδο του χρόνου πρόκειται να αποκτήσει ακόμα περισσότερη νομιμότητα και ενδιαφέρον από νέους χρήστες. Η συγκεκριμένη άποψη υποστηρίζει δηλαδή ότι μακροχρόνια το BitCoin αναμένεται να έχει τεράστια αξία. Για παράδειγμα μπορεί κάποιος να αγοράσει ψηφιακά νομίσματα όταν παρατηρείται πτώση των τιμών και στην συνέχεια να τα αποταμιεύσει για μεγάλο χρονικό διάστημα.σε πέντε έως δέκα χρόνια από τώρα, η χρηματική αξία για παράδειγμα 15 ψηφιακών νομισμάτων που [26]

27 κοστίζουν σήμερα δολάρια, ενδέχεται να αξίζουν μελλοντικά πολύ περισσότερο από δολάρια. Τέλος, θα μπορούσε κανείς να συνδυάσει και τις 2 επιλογές που έχει. Πιο συγκεκριμένα, ο συνδυασμός βραχυχρόνιας και μακροχρόνιας επένδυσης, μπορεί να επιφέρει ακόμα περισσότερα κέρδη. Δηλαδή να χρησιμοποιήσει ο επενδυτής ένα ποσό αποκλειστικά για την βραχυπρόθεσμη πορεία των τιμών που διαγράφει το BitCoin, όπως αναφέραμε δηλαδή και στην προηγούμενη ενότητα, και ένα ποσό για μακροχρόνιες επενδύσεις και αποταμιεύσεις. 2.3 ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΤΟΥ BITCOIN Αρχικά θα αναφέρουμε μερικά από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα του ψηφιακού νομίσματος σε σχέση με άλλα συστήματα νομισμάτων. ΠΛΗΡΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Δεδομένου ότι υπάρχουν πολλά αντίγραφα της βάσης δεδομένων, το σύστημα BitCoin είναι σχεδόν αδύνατον να παραβιαστεί. Αυτό έμμεσα συνεπάγεται ότι οι κυβερνήσεις ανά τον κόσμο δεν έχουν καμία πρόσβαση στον πλούτο κάποιου και δεν μπορούν να παγώσουν τον λογαριασμό του, εφόσον δεν έχουν καμία δικαιοδοσία. Επομένως, οι χρήστες του ψηφιακού νομίσματος έχουν πλήρη ελευθερία να κάνουν ότι θέλουν με τα χρήματά τους. ΜΗ ΥΠΑΡΞΗ ΦΟΡΩΝ: Οι συναλλαγές των BitCoins είναι ορατές μόνο για τα εμπλεκόμενα άτομα που συμμετέχουν στην ανταλλαγή χρημάτων. Άρα δεν είναι εφικτή η παρακολούθηση των συναλλαγών [27]

28 από τρίτο πρόσωπο, επομένως δεν μπορεί να εφαρμοστεί κάποιο σύστημα φορολογίας στο BitCoin. Ο μόνος τρόπος να πληρώσει κανείς φόρο σε αυτή την περίπτωση είναι εθελοντικά και μόνο, αποστέλλοντας κάποιο ποσό από αυτά που εισπράττει στο κράτος. ΜΗΔΕΝΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ: Η αποστολή και η λήψη ψηφιακών νομισμάτων απαιτεί από τους χρήστες να χρησιμοποιούν το λογισμικό σύστημα του BitCoin, το οποίο δίνει την δυνατότητα σύνδεσης με άλλους κόμβους. Ουσιαστικά, η χρήση του νέου συστήματος διευκολύνει τις συναλλαγές των χρηστών και καθιστά το κόστος της διαδικασίας της συναλλαγής να είναι αμελητέο 13. ΤΑ BITCOINS ΕΙΝΑΙ ΑΔΥΝΑΤΟ ΝΑ ΚΛΑΠΟΥΝ: Η διεύθυνση ιδιοκτησίας των ψηφιακών νομισμάτων μπορεί να αλλάξει μόνο από τον ιδιοκτήτη. Κανείς δεν έχει την δυνατότητα να κλέψει BitCoins εκτός και αν έχει φυσική πρόσβαση στον υπολογιστή κάποιου χρήστη, και στέλνει έτσι χρήματα στον λογαριασμό του. Σε αντίθεση δηλαδή με τα κοινά νομισματικά συστήματα όπου απαιτούνται λίγες μόνο λεπτομέρειες ταυτότητας ώστε να παραβιαστεί ο λογαριασμός κάποιου ατόμου. Το σύστημα του BitCoin απαιτεί φυσική πρόσβαση, γεγονός που το ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα νομισματικά συστήματα και το καθιστά πολύ δύσκολο να παραβιαστεί. Όπως είδαμε το σύστημα του BitCoin παρουσιάζει αρκετά πλεονεκτήματα. Από την άλλη μεριά υπάρχουν και αρκετά μειονεκτήματα τα οποία θα αναφέρουμε εξής αμέσως: ΤΑ BITCOINS ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΥΡΕΩΣ ΑΠΟΔΕΚΤΑ: Τα ψηφιακά νομίσματα εξακολουθούν να γίνονται δεκτά μόνο από μία πολύ μικρή ομάδα εμπόρων στον διαδίκτυο. Το γεγονός αυτό προκαλεί πρόβλημα στην εμπιστοσύνη που προσφέρει το νόμισμα αλλά και στην χρήση του. Μπορεί να αναφέραμε σαν πλεονέκτημα ότι οι κυβερνήσεις δεν έχουν καμία πρόσβαση στο συγκεκριμένο σύστημα, όμως μπορούν να 13 [28]

29 αναγκάσουν τους εμπόρους να μην χρησιμοποιήσουν το BitCoin στις συναλλαγές τους, ώστε να διασφαλίσουν την παρακολούθηση των συναλλαγών και την φορολογία. ΑΜΕΣΗ ΕΞΑΡΤΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ: Αν ένας σκληρός δίσκος πάθει βλάβη ή αν σε κάποια δεδομένα εισχωρήσει ιός, τότε δημιουργείται σοβαρό πρόβλημα καθώς τα ψηφιακά νομίσματα έχουν ουσιαστικά χαθεί. Δεν υπάρχει η δυνατότητα ανάκαμψης των δεδομένων σε καμία περίπτωση. Η συγκεκριμένη μη επιθυμητή βλάβη μπορεί να χρεοκοπήσει μια πλούσια επένδυση μέσα σε λίγα μόλις δευτερόλεπτα. ΜΗ ΥΛΙΚΗ ΥΠΟΣΤΑΣΗ: Δεδομένου ότι τα ψηφιακά νομίσματα δεν έχουν κάποια φυσική μορφή, δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε φυσικά καταστήματα. Θα πρέπει πάντα να μετατρέπονται σε άλλα νομίσματα. Οπότε το BitCoin υστερεί ακόμα σημαντικά σε αγοραπωλησίες που δεν έχουν σχέση με το διαδίκτυο ΑΓΟΡΑΖΟΝΤΑΣ ΚΑΙ ΠΟΥΛΩΝΤΑΣ ΜΕ BITCOIN Η αγορά των Bitcoins είναι μια σχετικά απλή διαδικασία και ειδικά αν κάποιος έχει μια σχετική εμπειρία στην παραδοσιακή τραπεζική διαδικασία, το να κατανοήσει πώς θα κάνει τη μεταφορά από το κανονικό νόμισμα σε Bitcoin, δε θα του δημιουργήσει κανένα πρόβλημα. Βασικά, αν έχει κανείς ποτέ γράψει ή καταθέσει μια επιταγή ή αν έχει ποτέ ασχοληθεί με το onlinebanking (έλεγχος του τρεχούμενου λογαριασμού online, μεταφορά χρημάτων από ένα λογαριασμό σε έναν άλλον σε απευθείας σύνδεση κλπ) τότε η επεξεργασία των αγορών, το εμπόριο,η αποστολή καθώς και η λήψη bitcoin θα είναι ένα συμπληρωματικό πρόγραμμα για αυτόν. Παρόλα αυτά, πριν να αγοράσει κανείς bitcoins, θα πρέπει να γνωρίζει πού και πώς θα αποθηκευτούν αυτά όταν θα τα αποκτήσει. Ας δούμε λοιπόν πιο αναλυτικά αυτή τη διαδικασία. [29]

30 Τα πορτοφόλια με τα Bitcoins Ουσιαστικά, όλα τα bitcoins αποθηκεύονται σε ένα πορτοφόλι που δε διαφέρει και πολύ από το κανονικό πορτοφόλι που έχουμε όλοι μας. Το συγκεκριμένο πορτοφόλι είναι το σημείο από όπου θα φεύγουν τα bitcoins για τις συναλλαγές και το σημείο όπου θα αποθηκεύονται μόλις ληφθούν από κάποιον. Όμως, όπως συμβαίνει και με το κανονικό μας πορτοφόλι, πρέπει να υπάρχουν μέτρα σχετικά με την προστασία του γιατί μπορεί να χαθεί ή να κλαπεί. Αυτό αποτελεί μια πραγματικότητα και το bitcoin δεν εξαιρείται από αυτή. Υπάρχουν 4 τύποι bitcoin πορτοφολιών: Paper Wallets Software Wallets Mobile Wallets Web Wallets Ο καθένας μπορεί να χρησιμοποιήσει παραπάνω από έναν τύπο bitcoin πορτοφολιού. Κάθε τύπος πορτοφολιού έχει πλεονεκτήματα αλλά και μειονεκτήματα. Αν αυτός είναι ένας περίπλοκος τρόπος να το σκεφτεί κανείς, ένας εύκολος τρόπος για να γίνει αντιληπτό, είναι να σκεφτεί κάποιος όλους τους ήδη υπάρχοντες τρόπους για να αποθηκεύσει χρήματα. Χωρίς αμφιβολία, υπάρχει ο τραπεζικός λογαριασμός. Ακόμα, υπάρχει ο φυσικός τρόπος αποθήκευσης χρημάτων στο πορτοφόλι αλλά και η σύνδεση του τραπεζικού λογαριασμού με μια εφαρμογή στο κινητό από την οποία μπορεί κανείς να τσεκάρει το υπόλοιπό του και να κάνει μεταφορές χρημάτων. Μπορεί επίσης να υπάρχει ένας λογαριασμός PayPal για online πληρωμές όπως επίσης και ένα χρηματοκιβώτιο στο οποίο μπορεί κανείς να αποθηκεύσει για παράδειγμα σπάνια νομίσματα ή κρυφές πληροφορίες. Επιπλέον, μπορεί κανείς να έχει λογαριασμούς ταμιευτηρίου και θυρίδες ασφαλείας. Όλοι οι παραπάνω είναι τρόποι με τους οποίους μπορεί κανείς να αποθηκεύσει χρήματα αλλά και άλλα τιμαλφή. Όμως, όλοι αυτοί οι τρόποι έχουν και τα μειονεκτήματά τους. Για παράδειγμα, ο τραπεζικός λογαριασμός [30]

31 μπορεί να χακαριστεί κατά τη διάρκεια μιας online συναλλαγής. Επίσης, αν έχει κάποιος έχει πορτοφόλι με χρήματα, μπορεί να το ξεχάσει κάπου ή να του το κλέψουν. Στην περίπτωση επίσης που κάποιος έχει τραπεζικό λογαριασμό, μπορεί να αντιμετωπίσει προβλήματα αν η Τράπεζα έχει προβλήματα ρευστότητας μελλοντικά όπως έγινε με την τράπεζα της Κύπρου. Τέλος, αν κάποιος έχει τα χρήματά του αποθηκευμένα σε ένα χρηματοκιβώτιο, αυτό μπορεί να κλαπεί αλλά και να καταστραφεί σε μια ενδεχόμενη πυρκαγιά. Από τα παραπάνω συμπεραίνουμε ότι τίποτα δεν είναι 100% ασφαλές, και συνεπώς ούτε το bitcoin. Όμως, μπορεί κανείς να αποθηκεύει τα χρήματά του σε πολλά σημεία και έτσι με αυτόν τον τρόπο είναι περισσότερο εξασφαλισμένος ότι σε περίπτωση κινδύνου δε θα τα χάσει όλα. Ας δούμε όμως πιο αναλυτικά τα είδη των πορτοφολιών με τα bitcoins PaperWallets Το paperwallet είναι η πιο ασφαλής μορφή αποθήκευσης bitcoin γιατί επιτρέπει την αποθήκευση των bitcoin ανεξάρτητα από έναν υπολογιστή το οποίο μειώνει τις πιθανότητες τα bitcoins να κλαπούν από χάκερς ή από ιούς υπολογιστών. Όπως ένα χρηματοκιβώτιο, οι άνθρωποι χρησιμοποιούν τα paperwallets για μακροχρόνια αποταμίευση των bitcoins. Παρακάτω θα αναφερθούμε εκτενέστερα στο πώς διαφέρουν τα paperwallets από τα υπόλοιπα πορτοφόλια των bitcoins. Κάθε φορά που χρειάζεται κάποιος να στείλει ή να λάβει bitcoins, χρειάζεται μια διεύθυνση bitcoin στην οποία μπορεί να έχει πρόσβαση με ένα δημόσιο κλειδί. Κάθε δημόσιο κλειδί έχει ένα ιδιωτικό κλειδί που ξεκλειδώνει τη διεύθυνση. Αν κάποιος καταφέρει να έχει πρόσβαση στο ιδιωτικό κλειδί, μπορεί να έχει πρόσβαση και στα bitcoins. Τα κλειδιά αυτά αποθηκεύονται σε ένα αρχείο στον υπολογιστή με το όνομα «walet.dat». Αν το αρχείο δεν είναι κρυπτογραφημένο, τότε κάθε ιός ή χάκερ μπορεί να πάρει τα χρήματα. Αν από την άλλη είναι κρυπτογραφημένο, τότε κάθε φορά που θα θέλει κάποιος να έχει πρόσβαση στο λογαριασμό του ή να κάνει μια συναλλαγή, θα πρέπει να εισάγει έναν κωδικό. [31]

32 Η ιδέα πίσω από το paperwallet είναι ότι, αν το Διαδίκτυο δεν μπορεί να δει ποτέ πραγματικά τα ιδιωτικά κλειδιά, δεν υπάρχει και κανένας τρόπος κάποιο άλλο άτομο να αποκτήσει πρόσβαση σε αυτά. Για να συμβεί όμως αυτό, τα κλειδιά πρέπει να δημιουργούνται offline και να τυπώνονται σε ένα χαρτί το οποίο στη συνέχεια θα αποθηκευτεί σε ένα ασφαλές σημείο. Παρακάτω θα προσπαθήσουμε να αναφέρουμε τα βήματα για τον παραπάνω σκοπό. Αρχικά πηγαίνουμε στη σελίδα BitAddres.org. Επιλέγουμε Fileκαι στη συνέχεια Save όπως φαίνεται στην παραπάνω εικόνα. Έτσι, η συγκεκριμένη σελίδα θα αποθηκευτεί στον υπολογιστή μας και αφού η σελίδα είναι javascript θα μπορούμε να έχουμε πρόσβαση και χωρίς να είμαστε συνδεδεμένοι στο ίντερνετ. [32]

33 Στη συνέχεια, τοποθετούμε μια USB και αποθηκεύουμε εκεί τη σελίδα. Αποσυνδέουμε μετά τη USB και κλείνουμε την παροχή ίντερνετ. Έπειτα, κάνουμε επανεκκίνηση τον υπολογιστή μας χωρίς να ανοίξουμε την παροχή ίντερνετ. Συνδέουμε ξανά την USB και κάνουμε διπλό κλικ στη σελίδα που αποθηκεύσαμε πριν. Ακόμα και με το ίντερνετ κλειστό, η σελίδα θα ανοίξει. Πατάμε στην καρτέλα paperwalletκαι στη συνέχεια εκτυπώνουμε όσα paperwalletsθέλουμε. Είναι πάντα καλό να έχουμε μια ποικιλία από αυτά γιατί αργότερα μπορούμε να βάλουμε όση ποσότητα bitcoinsθέλουμε σε καθένα από αυτά. Η προφανής ερώτηση σε αυτό το σημείο είναι «πώς μπαίνουν τα bitcoins σε αυτό το χαρτί;» Αυτό μπορεί εύκολα να απαντηθεί αν κοιτάξουμε εκεί που λέει Load&Verify με ένα κωδικό QR που μπορεί να σκαναριστεί και ένα ιδιωτικό κλειδί που λέει Spend επίσης με ένα κωδικό QR που μπορεί να σκαναριστεί. [33]

34 Τώρα που το paperwalletέχει εκτυπωθεί, το μόνο που πρέπει να κάνουμε είναι να στείλουμε χρήματα σε αυτή τη διεύθυνση που είναι τυπωμένη πάνω του. Μπορούμε να το κάνουμε χωρίς φόβο γιατί κανείς πλέον δεν μπορεί να μας το χακάρει καθώς το ιδιωτικό μας κλειδί δεν ήταν ποτέ onlineκαι έτσι δεν υπάρχει κανένα ίχνος του πουθενά. Εδώ όμως πάλι, ελλοχεύει ένας κίνδυνος. Αν για παράδειγμα στείλουμε 100 bitcoins στο paperwalletμας, τότε μπορούμε να τα κρατήσουμε εκεί, όπως είπαμε, για όσο χρονικό διάστημα θελήσουμε μέχρι να πληκτρολογήσουμε το ιδιωτικό μας κλειδί onlineκαι να τα μεταφέρουμε στον κανονικό μας λογαριασμό με bitcoins. Κατά τη διάρκεια όμως που τα bitcoinsμας θα βρίσκονται στο paperwallet υπάρχει κίνδυνος να χαθούν για πάντα αν αυτό το χαρτί χαθεί ή καταστραφεί SoftwareWallets Τα Softwarewallets είναι πιθανώς ο πιο κοινός και ο πιο δημοφιλής τρόπος αποθήκευσης bitcoins. Αυτά τα πορτοφόλια είναι εγκατεστημένα στον υπολογιστή μας και μας καθιστούν πλήρως υπεύθυνους για την ασφάλειά τους. Αυτό σημαίνει πως αν για παράδειγμα χαλάσει ο υπολογιστής μας ή μπει κάποιος ιός σε αυτόν, μπορούμε να χάσουμε όλες τις αποθηκευμένες πληροφορίες και φυσικά όλα τα bitcoins μας. Τα παραπάνω αποτελούν αιτίες ώστε να ληφθούν περαιτέρω μέτρα προστασίας για τα software wallets τα οποία μπορεί να είναι τα ακόλουθα: Κρυπτογράφηση του πορτοφολιού ώστε να είναι απαραβίαστο από χάκερς και ιούς. Αυτό σημαίνει πρακτικά πως κάθε φορά που θέλουμε να έχουμε πρόσβαση στο πορτοφόλι μας ή να κάνουμε μια συναλλαγή, θα πρέπει να εισάγουμε έναν κωδικό. Backup του πορτοφολιού σε περίπτωση που χαλάσει ο υπολογιστής. Οι περισσότεροι άνθρωποι σήμερα γνωρίζουν πως πρέπει να κάνουν backup των αρχείων τους ώστε να μην αντιμετωπίσουν πρόβλημα σε περίπτωση που χαλάσει ο υπολογιστής τους. Backup μπορεί να γίνει και σε έναν εξωτερικό σκληρό δίσκο αλλά και online. Στη δεύτερη [34]

35 περίπτωση δεν είναι τόσο ασφαλές αφού μπορεί να χακαριστεί πάλι από τον οποιονδήποτε χάκερ αλλά και από ιό. Υπάρχει μια μεγάλη ποικιλία από software wallets για να διαλέξει κάποιος αλλά παρακάτω παρουσιάζονται τα πιο συνιστώμενα: Bitcoin-Qt: Αυτή είναι η ραχοκοκαλιά ολόκληρου του δικτύου Bitcoin. Έχει την υψηλότερη ασφάλεια, προστασία της ιδιωτικής ζωής, και τη σταθερότητα του κάθε softwarewallet. Το μόνο μειονέκτημα είναι ότι έχει λιγότερες δυνατότητες και καταλαμβάνει πολύ χώρο στη μνήμη του υπολογιστή. Multibit: Αυτή είναι η ελαφριά εναλλακτική λύση αντί για το Bitcoin-Qt. Επικεντρώνεται στην ταχύτητα και είναι εύκολο στη χρήση. Συγχρονίζεται με το δίκτυο Bitcoin όπως και το Bitcoin-Qt και μπορεί να οργανωθεί και να λειτουργήσει μέσα σε λίγα λεπτά. Επίσης υποστηρίζει μια ποικιλία των γλωσσών και είναι η τέλεια επιλογή για τους ανθρώπους που δεν είναι τόσο εξοικειωμένοι με την τεχνολογία. Armory: Είναι ένα προηγμένο σύστημα Bitcoin. Είναι πιο καλό από το Bitcoin-Qt, αλλά αφορά κυρίως εξοικειωμένους χρήστες. Προσφέρει πολλές δυνατότητες δημιουργίας αντιγράφων ασφαλείας και κρυπτογράφησης συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας αποθήκευσής του σε υπολογιστές που βρίσκονται και εκτός διαδικτύου. Electrum: Αυτό το softwarewallet χαρακτηρίζεται από την ταχύτητα και την απλότητά του. Το γεγονός ότι δεν χρησιμοποιεί τους πόρους από τον υπολογιστή είναι επίσης ένα τεράστιο πλεονέκτημα. Το Electrum χρησιμοποιεί απομακρυσμένους διακομιστές που χειρίζονται τα περισσότερα από τα πολύπλοκα μέρη του συστήματος Bitcoin. Επίσης δίνει τη δυνατότητα να ανακτήσουμε το software wallet μας μέσω μιας μυστικής φράσης Mobile wallets [35]

36 Ακριβώς όπως μια εφαρμογή για κινητά που προσφέρει πρόσβαση και έλεγχο του λογαριασμού, τα mobile wallets δεν έχουν αυτόνομες λειτουργίες αλλά συνήθως συνδέονται με τα web wallets, για τα οποία θα μιλήσουμε στη συνέχεια. Ωστόσο, υπάρχει ένα mobile wallet το οποίο δε χρειάζεται να συνδεθεί με οποιαδήποτε άλλη online υπηρεσία ώστε να λειτουργήσει. Αυτή τη στιγμή τα mobile wallets είναι διαθέσιμα για κινητά Android και BlackBerryOS. Επίσης, είναι συμβατά με QRκωδικούς που μπορούν να σκαναριστούν. Ωστόσο, τα περισσότερα mobile wallets απλά προσθέτουν πλεονεκτήματα στα web wallets με την έννοια ότι η εφαρμογή αυτή έχει πρόσβαση στο web wallet και σου επιτρέπει να κάνεις τα ίδια πράγματα που θα έκανες στον υπολογιστή σου Web Wallets Τα Web Wallets είναι με διαφορά ο πιο κατάλληλος τύπος πορτοφολιού αλλά και ο πιο επικίνδυνος από πλευράς ασφάλειας. Ρεαλιστικά μιλώντας, καθώς μεγαλώνει η κοινότητα των Bitcoin, έτσι πρέπει να συμβαίνει και με την ασφάλεια των web wallets. Αυτός είναι και ο λόγος που οι χρήστες bitcoins συνήθως χρησιμοποιούν τα web wallets για μικρές ποσότητες bitcoins ή για να πραγματοποιήσουν μικρές ανταλλαγές. Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει κανένα web wallet που να προσφέρει τόσο μεγάλη ασφάλεια αποθήκευσης bitcoin όπως η ασφάλεια που προσφέρει μια τράπεζα σε κανονικό χρήμα. Το θετικό αυτής της υπόθεσης είναι πως η λειτουργία του bitcoin είναι ακόμα στις αρχές της και το ίδιο ισχύει για την ασφάλεια των συναλλαγών. Με το πέρασμα του χρόνου νέοι τρόποι ασφάλειας δημιουργούνται που προσφέρουν σιγουριά στις εν λόγω συναλλαγές. Συνεπώς, ο τρόπος αποθήκευσης bitcoin έχει να κάνει με τον τρόπο που θέλει ο καθένας να τα χρησιμοποιήσει. Εάν για παράδειγμα θέλει να τα επενδύσει μακροχρόνια, ο καλύτερος τρόπος αποθήκευσης είναι τα paper [36]