W okresie sierpień-grudzień 2018 r. Instytut wydał ponad 1,5 mln zł; 350 tys. zł przeznaczono na wynagrodzenia

20 tys. zł wydano na tłumaczenia tekstów znajdujących się na stronie internetowej Instytutu. Uderzały one m.in. we władze Ukrainy, Georga Sorosa i Roberta Biedronia

Instytut jest organizacją rządową, a mimo to tygodniami zwlekał z ujawnieniem nam swoich wydatków

Bitwa o uzyskanie wglądu do sprawozdania finansowego Instytutu Współpracy Polsko-Węgierskiej trwała ponad pięć tygodni, choć początkowo Centrum Informacyjne Rządu obiecywało przesłać je nam niezwłocznie. W przeciwieństwie do samej instytucji zarządzanej przez dr hab. Macieja Szymanowskiego, która na naszą prośbę o możliwość sprawdzenia jej wydatków w ogóle nie odpowiedziała.

Tymczasem warto przypomnieć, że Instytut jest finansowany z pieniędzy podatników. Zgodnie z ustawą, rokrocznie może liczyć na budżet w wysokości 6 mln złotych.W marcu ujawniliśmy, że część pieniędzy została wydana m.in. na tłumaczenia publikowanych przez Instytut artykułów dziennikarki stale bywającej w proputinowskiej stacji TV RT oraz na publikację innych propagandowych treści, m.in. uderzających w ukraiński rząd i polską opozycję.Trudno uznać, by pieniądze podatników zostały w ten sposób wydane na krzewienie współpracy z Węgrami, a to tym miała zajmować się ta rządowa instytucja.

43 dni zwłoki

Instytucja finansowana ze źródeł publicznych jest zobowiązana udostępniać informacje dotyczące swojej działalności. W szczególności powinna umożliwić wgląd w sprawozdanie finansowe. Taki obowiązek wynika wprost z ustawy o dostępie do informacji publicznej. - Jeżeli takie sprawozdanie jest przekazywane do KPRM, wtedy obowiązek udostępnienia takiej informacji ciąży także na tej instytucji, jeżeli dysponuje ona żądanymi dokumentami - mówi Onetowi mec. Michał Fertak.

Tymczasem przez kilka tygodni Centrum Informacyjne Rządu działające przy KPRM pozostawało głuche na nasze prośby. I to pomimo że na swojej stronie internetowej publikuje taki zapis: „Odpowiedzi udzielane są najszybciej jak to możliwe, nie później niż w ustawowym terminie 14 dni”. W naszym przypadku ta zasada nie zadziałała.

Jednak w międzyczasie wniosek o udostępnienie sprawozdania finansowego Instytutu Współpracy Polsko-Węgierskiej złożył poseł Krzysztof Brejza i stosowne dokumenty otrzymał. Wtedy, jak za dotknięciem magicznej różdżki, przedstawiciele CIR nareszcie odpowiedzieli także na naszą prośbę. Zapewne zakładając, że poseł i tak upubliczni je w internecie.

Na co idą pieniądze Instytutu?

Największe kontrowersje budzi finansowanie treści znajdujących się na stronie internetowej, którą w sprawozdaniu nazwano „projektem długofalowym”, „stanowiącym wizytówkę działalności Instytutu".

"Pomimo zajmujących sporo czasu działań związanych z organizacją placówki, w pierwszej kolejności uruchomiona została strona internetowa Instytutu w języku polskim, węgierskim i angielskim. Jest ona źródłem zarówno bieżących, jak i odwołujących się do historii informacji z zakresu wydarzeń społecznych, gospodarczych, kulturalnych, naukowych związanych z Polską i Węgrami. Zawiera także teksty publicystyczne" – czytamy w sprawozdaniu finansowym.

Tymczasem na stronie internetowej Instytutu – co opisaliśmy w marcu tego roku – można przeczytać głównie materiały niemające nic wspólnego z krzewieniem historii polsko-węgierskiej. Znajdują się tam za to felietony redaktora naczelnego „Sieci” Jacka Karnowskiego („Prezydent Trump nie akceptuje lewicowej agendy”), wypowiedzi czołowych przedstawicieli obozu władzy nieodnoszące się w żaden sposób do Węgier ("Ziobro: Nie ma zgody na dyskryminację chrześcijaństwa", "Prezydent Duda powołał sędziów Sądu Najwyższego", "Przyłębska: sądy uzurpują sobie prawa poza konstytucją") czy też informacje o licznych sukcesach rządu Morawieckiego („Polskie Koleje Linowe na powrót polskie”, „Polska skutecznie przeciwdziała ubóstwu wśród dzieci”, „Polska walczy o ochronę chrześcijan i żydów”).

W październiku poprzedniego roku Instytut zdecydował się także opublikować tekst pochodzący z przejętego przez Orbana tygodnika „Figyelo”. Artykuł był agresywną krytyką władz Ukrainy. Materiał zniknął potem ze strony Instytutu, według naszych informacji – po osobistej interwencji szefa MSZ Jacka Czaputowicza.

Pieniądze wydano też na tłumaczenia tekstów Mariann Őry, węgierskiej dziennikarki, znanej z proputinowskich poglądów. Instytut opublikował m.in. teksty, w których dowodzi ona, że nielubiany przez rządy w Warszawie i Budapeszcie komisarz UE Frans Timmermans „faktycznie służy interesom miliardera spekulanta Georga Sorosa”. Na koszt polskich podatników z języka węgierskiego przetłumaczono także jej tekst pt. „Lewacka akcja przeciwko Węgrom to już zdarta płyta”.

Jednak najczęstszym bohaterem publikacji Instytutu jest George Soros. 21 lutego przetłumaczony został tekst dziennikarza prorządowej węgierskiej gazety "Magyar Hirlap". Autor, w artykule pod tytułem "Trochę polskiej politologii - z Sorosem w tle”, ostro krytykuje polską opozycję, w tym Ryszarda Petru czy Roberta Biedronia.

Ze sprawozdania finansowego Instytutu wynika, że na tłumaczenia tekstów uderzających m.in. w Sorosa, władze Ukrainy czy instytucje UE wydano prawie 20 tys. zł z pieniędzy podatników.

Najwięcej pieniędzy pochłonęły wynagrodzenia – ponad 350 tys. zł.

Od października Instytut prowadził lekcje języka polskiego w jednej z węgierskich szkół. Na wynagrodzenia dla trzech nauczycielek w okresie październik-grudzień wydano 9600 zł, a na pomoce naukowe - 10 tys.

Niespełna 140 tys. przeznaczono na trzy inne projekty: "Dzień z Radiem WNET w Budapeszcie", wydanie albumu "Polak, Węgier, dwa bratanki" (to zadanie powierzono Wydawnictwu M z Krakowa specjalizującemu się w wydawaniu publikacji o tematyce religijnej) oraz na wyścig kolarski młodzików.

Łącznie, w ciągu pięciu miesięcy działalności, Instytut wydał 1,5 mln zł. O dotychczasowych osiągnięciach Instytutu pisaliśmy tutaj.