N-VA heeft concreet gemaakt hoe het België wil hervormen. Kernpunten zijn onder meer twee sterke deelstaten met maximale bevoegdheden, een beperkt confederaal niveau en een apart statuut voor Brussel. 'Dit is ons ideaalbeeld', stelde voorzitter Bart De Wever zijn ontwerpcongresteksten voor. Wanneer het nieuwe Belgische model gefinaliseerd moet worden, blijft evenwel onduidelijk.

'Dit is de wereld zoals wij denken dat die er moet uitzien.' Zo stelde N-VA-voorzitter Bart De Wever woensdag de ontwerpcongresteksten van zijn partij voor. 'Dit is ons ideaalbeeld', klinkt het, en ook ondervoorzitter Ben Weyts heeft het over 'ons ideaal, onze ambitie'.

De voorstellen rond een nieuw confederaal België (zie hieronder, red.) zijn volgens Weyts 'een instrument om onze welvaart en ons welzijn te behouden en verbeteren. We staan voor een scharniermoment. Wij zijn ervan overtuigd dat confederalisme nuttig en nodig is.'

Bij de voorstelling wilde De Wever alvast een snel ontstaan misverstand de wereld uithelpen. Zijn partij wil de spoorwegen 'niet in zes splitsen. Het klopt dat we pleiten voor het regionaliseren van de spoorwegen. Maar wij stellen voor de deelstaten bevoegd te maken voor de infrastructuur zoals nu ook voor trams geldt, maar om voor de exploitatie de vrije markt te laten spelen', aldus De Wever.

De ontwerpteksten worden nu voorgelegd aan de N-VA-leden. Zij krijgen de kans hun mening te geven over de voorstellen. Op het driedaagse congres van eind januari - begin februari stemt de partij dan over de teksten.

België afgebouwd

In de ontwerpteksten heeft de N-VA het niet over een onafhankelijk Vlaanderen, maar over een 'confederatie België’. Die wordt volledig gestript en Vlaanderen en Wallonië krijgen ‘alle bevoegdheden’. België krijgt enkel nog het leger, asielbeleid, de nationaliteitsverwerving en andere kleinere bevoegdheden. De enige inkomsten die België nog overhoudt zijn de btw en accijnzen, maar die zullen gebruikt worden voor de schuldenafbouw.

De N-VA wil de Belgische regering dan ook afgeslankt zien van 15 ministers en een handvol staatssecretarissen naar zes ministers, die een eerder vertegenwoordigende rol (van de deelstaten) op zich nemen. In de plaats van de premier, wiens job verdwijnt, zit een van de ministers deze nieuwe regering voor.

Van de Senaat is geen sprake meer, en ook de Kamer zoals we die nu kennen verdwijnt. Het Belgische parlement van de N-VA zal uit vijftig parlementsleden bestaan. Daarvan worden er 25 door het Vlaamse parlement verkozen , en 25 door het Waalse parlement. Brussel en de Duitstalige regio hebben een gewaarborgde vertegenwoordiging.

Opvallend is dat de koning mag blijven voor de N-VA, mits een 'strikt protocollaire functie'. Zijn kabinetschef komt onder politiek toezicht te staan.

Staatsschuld en Brussel

Het confederale niveau krijgt een ‘absolute schuldenrem’ opgelegd en zal geen verdere schulden meer kunnen maken. Met de btw en accijnzen wil de N-VA de bestaande schuld over een periode van 25 jaar aflossen. Het gat dat deze maatregel in de begroting van de deelstaten veroorzaakt, kan worden opgevuld door nieuwe belastingen, of een eigen lening. Het economisch minder sterke Wallonië kan 25 jaar lang rekenen op een solidariteitsmechanisme. Dat mechanisme hoort volgens de N-VA ‘objectief, efficiënt en responsabiliserend’ te zijn.

België bestaat nu nog uit drie regionale overheden: het Vlaamse, Waalse en Brusselse gewest. In de visie van N-VA blijven enkel Vlaanderen en Wallonië over. De Brusselse gemeentes, het Brusselse gewest, de Brusselse agglomeratie, de politiezone’s en de OCMW’s worden allemaal samengebracht in één bestuursniveau: de Regio Brussel Hoofdstad. Die krijgt een eigen regering, maar houdt enkel de grondgebonden bevoegdheden (economie, werkgelegenheid en openbare werken) over. De sociale zekerheid, uitkeringen en de personenbelasting zijn bevoegdheden van Vlaanderen en Wallonië. Via de ‘Brusselkeuze’ kiezen de Brusselaars zelf voor de Vlaamse of Waalse voorzieningen.

Buitenland

Vlaanderen en Wallonië zullen ten slotte een eigen diplomatieke dienst krijgen. In de Europese Ministerraden zullen de Vlaamse en Waalse ministers de bevoegdheden gelijk verdelen, en elke legislatuur afwisselen. In de ene bestuursperiode trekt bijvoorbeeld de Vlaamse minister van Justitie en de Waalse minister van Sport naar Europa, in de volgende bestuursperiode wisselt het om. Als de Belgische confederatie zijn begroting aan Europa moet voorleggen, zal die bestaan uit een bundeling van de Vlaamse en de Waalse begroting.

Wat vindt u van de voorstellen? Reageer via de reageerknop rechtsboven.