Jerina Zaloshnja

Ambasadorja e Shqipërisë në Washington D.C. njoftoi, me një postim të gjatë dhe gjithë ekzaltim në rrjetet sociale, se kishte qenë e ftuar e Presidentit Trump, në një darkë speciale për Iftar, {darka e posaçme gjatë muajit të Ramazanit}. “Pata nderin dhe privilegjin e madh të isha pjesë e tavolinës së Tij (Presidentit Trump), në dhomën e darkave shtetërore të Shtëpisë së Bardhë” – shkruan Ambasadorja. Telegrami diplomatik i Ambasadores për publikun shqiptar vijon më pas atë klishenë e vjetër, të cilën, ne që kemi lindur dhe jemi rritur në komunizëm e njohim mirë: “I thashë Presidentit se populli shqiptar i është tepër mirënjohës”…a të tjera si këto.

S’ka dyshim se fakti që Ambasadorja jonë ka patur mundësinë të takohet me Presidentin e SH.B.A-ve është i jashtëzakonshëm, po të kemi parasysh se ne jemi një vend shumë i vogël; aq i vogël, sa nuk është pa gjasë që Presidenti Amerikan të mos e ketë patur të qartë gjeografikisht ku ndodhet Shqipëria, sidomos Presidenti Trump.

Dhe, çdo rast që shfaqet për diplomatët tanë për të takuar shefin e Shtëpisë së Bardhë është i artë dhe duhet shfrytëzuar. Ambasadorja jonë thjesht duhet përgëzuar për gjërat, besoj të mënçura, të ditura, dhe të duhura që i ka thënë Presidentit Trump dhe zv/Presidentit. Por, në një fakt tjetër dëshiroj të përqendrohem.

Ambasadorja e Shqipërisë ishte e ftuara e Presidentit të SH.B.A-ve në darkën zyrtare të shtruar prej tij për Ramazan, si përfaqësuese e një vendi mysliman. Shqipëria ishte e ftuar në darkën zyrtare shtetërore të Shtëpisë së Bardhë si një vend mysliman. “Pata nderin dhe privilegjin e madh,- shkruan në telegramin e saj publik ambasadorja jonë në SHBA,- të isha pjesë e tryezës së Presidentit Trump, bashkë me kolegët nga Arabia Saudite, Indonezia dhe Bangladeshi”. Por, nuk është ky argumenti me të cilin arrijmë në përfundimin se, në protokollin e Shtëpisë së Bardhë, Shqipëria është e përfshirë ndër vendet myslimane; as edhe Twitter-i i Presidentit amerikan për darkën, Iftarin me ambasadorët e vendeve myslimane aleate, që na tregon se për SH.B.A-të Shqipëria është një vend mysliman. Nga ana tjetër, ky perceptim, apo realitet, nuk lidhet vetëm me administratën Trump. Edhe për Presidentin George Bush, që mbështeti fort antarësimin e Shqipërisë në NATO, Shqipëria ishte një vend mysliman, aleat i SHBA.

Duhet ta themi fort dhe qartë: Asgjë të keqe nuk ka të jesh një vend mysliman. Por, Shqipëria nuk është një vend mysliman. Islami si një doktorinë fetare, nuk ka asnjë rol në organizimin e shoqërisë në Shqipëri, dhe aq më pak në organizimin e shtetit, siç është rasti i shteteve islame. Unë jam myslimane, por vendi im nuk është mysliman. Në rastin e Shqipërisë ky ekuacion nuk është i barabartë.

Ka një perceptim në elitat politike, por edhe intelektuale në vendet antare të BE se Shqipëria është një vend mysliman, madje shkohet deri aty sa të mendohet dhe të deklarohet se Shqipëria qeveriset nga ligjet e sheriatit. Ne ende nuk po mundemi në këtë vend të qeverisemi përmes rregullit të ligjit, por çdo deputet europian, çdo gazetar, duhet ta dijë një të vërtetë të thjeshtë. Shqipëria as nuk është qeverisur, dhe as nuk qeveriset nga Sheriati, por nga Kushtetuta, nga ligjet. Dhe, nuk janë vetëm vendet europiane. Marrdhëniet e Shqipërisë me Turqinë, marrdhënie shumë të rëndësishme, gjithmonë e më shumë po perceptohen si strategjikisht të rëndësishme, edhe për shkak të përbashkësisë fetare, sidomos për shkak të kësaj. Kjo është e pavërtetë dhe besoj e gabuar dhe e dëmshme.

Perceptimi i të qënit një vend mysliman, kur në fakt nuk je, është historik edhe i trashëguar dhe gjithashtu mund të vijë edhe për shkak të raporteve të shifrave midis tre besimeve, ku myslimanët janë shumicë. Ky gjithashtu është një intepretim tepër mekanik në Shqipërinë e pas komunizmit. Por, duket se përcetimin e një vendi mysliman e ushqejmë edhe vetë. Për shembull, ndonëse në çdo lagje të Tiranës janë ndërtuar xhamitë, të cilat mendohet t’u shërbejnë qytetarëvetë besimit mysliman për të kryer ritet fetare,këta preferojnë ta organizojnë faljen në sheshin Skënderbej në mënyrë publike. Por, sheshi është një hapësirë publike e destinuar për të gjithë qytetarët, ndërsa praktikimi i çfarëdo lloj ritesh supozohet të bëhet brenda institucioneve fetare, në Xhami apo Kishë, dhe jo nëpër sheshe.

Dy ditë më parë, sheshi “Nënë Tereza” u shndërrua në një restorant në natyrë të hapët për të shërbyer Iftarin. Disa gazetarë austriakë, që rastësisht u gjendën aty, filluan ta fiksonin këtë demonstrim publik, i cili, në fakt, ngjan shumë me ato në vendet e Lindjes së Mesme.

Unë ja tregova këtë episod B. B.-së. në mbrëmje. B. B. më tregoi se Johan Satler, Ambasadori Austriak në Tiranë po u shpjegonte pikërisht këtyre gazetarëve se “ky (Shqipëria) është një vend magjik, dhe i pabesueshëm kur është fjala për besimin fetar. Ortodoksë, Myslimanë dhe Katolikë janë bashkë në një bashkëjetesë të shkëlqyer. Dhe u recitonte edhe Gjergj Fishtën:

“Kemi Bajram edhe Pashkë,

por Shqipërinë e kemi bashkë”.

Kjo është, në fakt, Shqipëria që duhet ta promovojmë, siç bën Ambasdori i Austrisë në Tiranë.