In de 100 gemeenten met de duurste vastgoedprijzen of hoogste percentage inwijkelingen moet 20 tot 40 procent van de grote woonprojecten voorbehouden worden voor de eigen inwoners en hun kinderen. Zo wil N-VA ‘Wonen in Eigen Streek’, dat eerder door Europa werd afgeschoten, nieuw leven inblazen.

‘We maken ons sterk dat we een voorstel uitgewerkt hebben dat de toets van het Grondwettelijk Hof en het Europees Hof van Justitie kan doorstaan’, zegt Vlaams parlementslid Lorin Parys, die verwijst naar het eerdere decreet dat eind 2013 de toets van het Grondwettelijk Hof niet overleefde.

‘Concreet creëren we een kader waardoor het voor mensen die een nauwe band hebben met een gemeente waar het duur is om wonen, makkelijker wordt om er te blijven wonen’, licht Parys toe. ‘We focussen daarbij op mensen die niet in aanmerking komen voor een sociale woning, maar ook niet rijk genoeg zijn om alleen op te boksen tegen de stijgende vastgoedprijzen. We doen dat door private projectontwikkelaars te verplichten hun aanbod aan te passen en 20 procent van een nieuwe ontwikkeling voor te behouden voor Wonen in Eigen Streek. Voor publieke ontwikkelingen wordt dat 40 procent.’

De N-VA focust zich op gemeenten die het duurste zijn om een woning of bouwgrond te kopen, en gemeenten die het meest onder druk staan door inwijking. De partij vermoedt dat het gaat om een vijfde van de Vlaamse gemeenten. In de gemeenten die in aanmerking komen en in het systeem willen stappen, wordt in elk privaat woonproject van een zekere omvang 20 procent van de woningen of kavels gereserveerd voor gezinnen met lokale binding en een modaal inkomen. Dat kan oplopen tot 40 procent bij grotere projecten van publieke actoren.

De potentiële koper van een zogenaamde ‘Woning-In-Eigen-Streek’ moet in de eerste plaats een lokale binding hebben met de gemeente waar hij of zij wil kopen. Daarnaast zal ook een inkomens- en vermogenstoets worden uitgevoerd. ‘Omdat de projectontwikkelaar weet dat een deel van zijn project voor modale inkomens bestemd is, zal hij binnen zijn project ook woningen aanbieden die aangepast zijn aan de beurs van de modale Vlaming,’ verwacht Lorin Parys.

Wie een Woning-In-Eigen-Streek verwerft, moet 20 jaar eigenaar blijven. Wanneer hij of zij vroeger verkoopt, moet de woning verkocht worden aan iemand anders op de wachtlijst van Wonen In Eigen Streek, of moet er een financiële compensatie worden betaald, aldus nog de N-VA’er.