‘Kankerhoer, als ik je tegenkom, gooi ik je in de gracht.’ ‘Je neus is een omgekeerde pisbak.’ ‘Ga terug naar je oerwoud en klim terug in je palmboom.’

Het is een kleine greep uit de haatberichten aan Sylvana Simons die Sjarrel de Charon als moderator van Facebook elke dag tegenkwam. Het was zijn taak de teksten te filteren die écht niet kunnen, zoals oproepen tot geweld. “Het probleem was dat Sylvana Simons werd beschouwd als een publiek figuur. Daar mag je van Facebook heel veel tegen zeggen.’’

In zijn woensdag verschenen boek De achterkant van Facebook beschrijft De Charon hoe hij in 2017 in Berlijn een baantje zocht. Achter een mysterieuze advertentie bleek een vacature als moderator te schuilen. “Ik was natuurlijk razend nieuwsgierig. Wie krijgt de kans een kijkje in de keuken te nemen van zo’n enorme techgigant? Wat gebeurt daar nou precies? Nou, dat heb ik geweten…’’

Hoe word je voorbereid als moderator?

“De training is voornamelijk gericht op het Facebookbeleid zelf. Je wordt constant gedrild: Jij mag zelf iets vinden, maar dít is het Facebookbeleid. Misschien vind jij een blote vrouwentepel onschuldig, maar dat maakt niet uit. Verwijderen! Een man in een onderbroek, dat is op zich goedaardig. Maar de contouren van een erectie van een man in een onderbroek, dat mag dan weer niet.’’

Zijn die regels zo gedetailleerd?

“Ik kwam een foto tegen van vier Vlaams rechts-extremisten die bij een vlag met een verkapt hakenkruis een Hitlergroet brachten. De Facebookregel is dat de stand van de arm in een bepaalde hoek moet zijn, met gestrekte hand, om het als een Hitlergroet te betitelen. Hier waren de armen net niet hoog genoeg geheven. Ik mocht die foto niet verwijderen, terwijl die jongens zwarte hemden aanhadden en opgeschoren Hitlerkapsels hadden.’’

Hoe beschrijf je de gemiddelde Nederlander die jij in je meldingen tegenkwam?

“Veel meldingen gingen in 2017, toen ik er werkte, over Sylvana. De linkse activiste Anne Fleur Dekker was een goede tweede. En zwarte piet natuurlijk. Ik zag ogenschijnlijk keurige mensen, die riepen: ‘Blijf met je poten van ons land af, dit is onze traditie, ons kinderfeest’. Op een gegeven moment dacht ik dat heel Nederland een soort Pieter Baan Centrum was.’’

Je moest ook de gruwelijkste beelden beoordelen. Hoe ging je daarmee om?

“Tijdens een lunchpauze zag ik een collega op een bankje zitten met een anderhalve-literpak wijn en diazepampillen. Ik sloot me bij hem aan. Later vormden we een klein diazepamclubje, waarmee we om de beurt pillen haalden. Je ging ’s avonds niet naar huis met het gevoel wat-heb-ik-lekker-gewerkt, na het zien van vijf IS-executies, drie kartelmoorden, twee kinderpornovideo’s en honderden pesterijen op school. Het enige wat je wil, is die dag vergeten. Al mijn diazepamcollega’s hadden datzelfde.’’

Je schrijft ook over uitdagingen die via Facebook verspreid worden. De momo challenge, de blue whale challenge, de hot water challenge. Wat zijn dat?

“Ze zijn gericht op pubers. De blue whale challenge begint heel onschuldig, maar de laatste opdracht is: spring van een gebouw. In de hot water challenge moet je kokend water door een rietje drinken. Het gaat om manipulatie van kinderen die op hun kwetsbaarst zijn.’’

Hoe zouden sociale media in een ideale wereld gemonitord moeten worden?

“Ik heb het antwoord niet, maar je moet het niet aan Facebook overlaten, want die kan het niet. Het is ook onbegonnen werk. Op Facebook wordt vijfhonderd uur aan videomateriaal per minuut gepost. Er verschijnen vierduizend berichten per seconde. Daar valt niet tegenop te modereren. Deze bagger blijft maar terugkomen.’’

Wat werkt wel?

“Ik heb zelf geen kinderen, maar wat ik wel tegen ouders zeg, is: zet je kind niet elke dag achter de Playstation, maar ga praten. Hoe gaat het op school? Je bent zo stil, is er iets aan de hand? En kijk eens op het Facebookaccount van je kind. Mijn god, hij zit op een zelfverminkingsgroep. Ik heb me dikwijls afgevraagd hoe ouders het niet zien dat hun kind zichzelf in de armen snijdt.’’

Heb jij er iets blijvends aan overgehouden?

“Tot en met afgelopen januari was ik heel wantrouwig naar mensen toe. En ik kreeg paniekaanvallen, in de metro. Als je na twee maanden bij een psycholoog belandt, zegt dat wel iets over je werk.’’