Agarite'nin tablosu

Türk müzeciliğinin kurucusu, sanat ve tarih konusunda çok sayıda ilki gerçekleştiren Osman Hamdi Bey'in Fransa'da gizli bir sevgilisi olduğuna ilişkin bilgiler açıklandı. Toplumsal Tarih isimli dergide yer alan araştırmayı, Osman Hamdi'nin ağabeyi İsmail Galib'in torunu olan Prof. Dr. Edhem Eldem kaleme aldı.

Dergideki yazıya göre, Osman Hamdi Bey, Paris’te devlet görevlisi olduğu 1863-65 yılları arasında Agarite Charlotte Gay ile tanışmış ve birlikte yaşamaya başlamışlar. Bu ilişkiden, 28 Ekim 1867’de Fatma, ardından 6 Temmuz 1868’de ikinci kızları Melek dünyaya gelmiş. Osman Hamdi Bey, 1 yıl sonra eşi ve çocuklarıyla İstanbul’a dönmüş. 1869-1871 yılında Bağdat’a göreve giden Osman Hamdi Bey, eşi ve çocuklarını babası Edhem Bey’in yanında bırakmış. Bu ayrılık, çiftin evliliklerinin de çatırdamasına yol açmış.

Prof. Eldem'in aile kayıtları ve Fransa'daki arşiv çalışması sonrası ortaya koyduğu bilgelere göre, Osman Hamdi'nin bu ilişkisinin öyküsü şöyle:

1874 yılında Osman Hamdi ve Agarite ayrılmış. Agarite küçük kızı Melek’i alarak Paris’e dönmüş, büyük kızı Fatma ise babasıyla İstanbul’da kalmış. Küçük Melek, 15 yaşındayken hayatını kaybetmiş, büyük kız Fatma ise babasıyla İstanbul’da 70 yaşına kadar yaşamış ve aile kurarak çoluk çocuğa karışmış.

Agarite Charlotte Gay, Osman Hamdi Bey ile evlenmeden önce 7 Aralık 1849 tarihinde Jean-Simon Cournal’la evlenmiş ve 1850’de Marguerite Lucille adında bir de kızları olmuş. Ancak o kızla ilgili herhangi bir bilgi yok.

Habertürk’e konuşan Prof. Dr. Edhem Eldem, Osman Hamdi Bey’in 2 evliğinden 5 çocuğu olduğunu belirterek, bu evliliklerle ilgili şunları söyledi: “Osman Hamdi Bey’in 2 evliliği ve bu evliliklerden sırasıyla 2 ve 3 olmak üzere toplam 5 çocuğu olmuştur. Bu 2 evliliğin ortak noktası, her 2 karısının da Fransız olmasıdır. İlk evliliği Paris’te Agarite Charlotte Gay adında 30 yaşındaki bir kadınla oluyor. O tarihte kendisi 24 yaşlarındaydı ve çocukları Fatma 1867, Melek ise 1868 yılında Paris’te doğmuş. Agarite Charlotte Gay ile 1874’te ayrıldıktan sonra Maria Palyart ile evleniyor. Bu evlilikten ise Leyla, Edhem ve Nazlı adlarında 3 çocuğu daha dünyaya geliyor.”

OSMAN HAMDİ KİMDİR?

Osman Hamdi Bey (30 Aralık 1842, İstanbul - 24 Şubat 1910, İstanbul) Osmanlı arkeolog, müzeci, ressam ve Kadıköy'ün ilk belediye başkanıdır.

Osmanlı sadrazamlarından İbrahim Ethem Paşa’nın oğlu, müzeci Halil Ethem Bey ve nümizmat İsmail Galip Bey’in ağabeyidir.

İlk Türk arkeoloğu kabul edilir. En önemli arkeolojik kazısı 1887-1888'de gerçekleştirildiği Sayda Kral Mezarlığı (Lübnan) kazılardır. Bu kazılar sırasında dünyaca ünlü İskender Lahidi’ni bulmuştur.

Çağdaş Türk müzeciliğinin kurucusudur. İstanbul Arkeoloji Müzesi'ni kurmuş, 29 yıl müdürlüğünü yapmış ve müzeyi dünyanın sayılı müzeleri arasına ekletmişdir.

Günümüzde varlığını Mimar Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi olarak sürdüren Sanayi-i Nefise Mekteb-i Alisi'nin kurucusudur. İlk Türk ressamlarından birisidir ve Türk resminde figürlü kompozisyon kullanan ilk ressam olarak tarihe geçmiştir

Osman Hamdi Bey, müzecilik ve arkeoloji çalışmalarını sürdürürken resim yapmayı hiç bırakmadı. Resimlerini genellikle Eskihisar, Gebze’deki evinde geçirdiği yaz aylarında yaptı. Türk resminde ilk kez figürlü kompozisyonu kullanan ressamdı

Resimlerinde okuyan, tartışan, özlemini duyduğu Türk aydın tipini ve dışarıya açılmış kadın imgesini ele aldı. Dekor olarak tarihi yapıları, aksesuar olarak tarihi eşyaları kullandı. "Kaplumbağa Terbiyecisi" (1906), "Silah Taciri" (1908) Osman Hamdi’nin en ilgi çeken ve özgün eserlerindendir. Birçok resmi İstanbul Resim ve Heykel Müzesi, Londra, Liverpool ve Boston müzelerinde sergilenmektedir.