PGG nie realizuje tegorocznego planu wydobycia. Codziennie brakuje średnio 30 tys. ton węgla.

Ministerstwo Energii poleciło Węglokoksowi, największemu udziałowcowi Polskiej Grupy Górniczej, by zorientował się, jakie są możliwości zakupu dużych ilości węgla w Rosji i w ogóle na wschodnich rynkach – dowiedziała się „Rzeczpospolita". Tegoroczne wyniki wydobycia tego surowca w kopalniach PGG są niepokojące i istnieje obawa, że jesienią i zimą energetyce zabraknie polskiego węgla. – Deficyt ma sięgnąć 5–6 mln ton! – mówi nam osoba znająca sytuację w branży. Poniżej dalsza część artykułu

„Rzeczpospolita" dotarła do comiesięcznych raportów z ruchów kopalń należących do PGG (i tych już włączonych z KHW). Wynika z nich, że przez pierwsze 100 dni tego roku kopalnie wydobyły niespełna 10 mln ton surowca, co daje ok. 98 tys. ton na dobę. By wykonać plan na ten rok (32 mln ton) i zaspokoić rynek, trzeba wydobyć ponad 22 mln ton, a więc blisko 150 tys. ton na dobę. To nierealne. – Dobowe wydobycie w zależności od kopalni waha się między 80 a 110 tys. ton – mówi nam menedżer branży górniczej.

Według raportów z końca maja np. kopalnia Murcki-Staszic dziennie produkuje 800 ton, miesięcznie – ponad 22 tys. ton – wychodzi, że blisko 18 tys. ton zabraknie jej do domknięcia planu. Mysłowice-Wesoła – aż ponad 71 tys. ton rocznie za mało w stosunku do założeń i potrzeb, Marcel – 68 tys. ton za mało w rok. Bardzo słabe wyniki ma m.in.kopalnia Jankowice, która ma aż dziewięć ścian w zbrojeniu, a więc w przygotowaniu do wydobycia – (minus 178 tys. ton) i Pokój (223 tys. ton w tym roku), najgorsze Piast (blisko milion ton na minusie) i Ziemowit (387 tys. ton) – w tych dwóch kopalniach to głównie efekt problemów geologicznych.

Brak 5 mln ton węgla to nie tylko zachwianie bezpieczeństwa energetycznego opartego w Polsce na węglu, ale i wymierne straty finansowe PGG, która ma w tym roku pokazać zysk. Jaka to strata przychodu? Ok. 1,5 mld zł. Są to przychody na podstawowej działalności przy przyjętej średniej cenie sprzedaży węgla 300 zł za tonę.

Skąd takie problemy z wydobyciem? – To efekt braku inwestycji w nowe wyrobiska chodnikowe. W ubiegłym roku PGG zajmowała się restrukturyzacją, zamiast inwestować w nowe ściany. Dziś to odczuwamy boleśnie – mówi nam osoba z branży.

Dziura wydobycia wzięła się również stąd, że kopalnie podczas robót przygotowawczych nowych wyrobisk pozyskują węgiel. Szkopuł w tym, że kopalnie PGG nie wykonały w tym roku 11 km zaplanowanych wyrobisk (na 39 km). Na jedną ścianę potrzeba ok. 3,5 km wyrobisk.

Już w marcu tego roku, jak pisała „Rzeczpospolita", pojawiły się kłopoty z zakupem polskiego węgla. Problem zgłosiło około 40 proc. małych i średnich ciepłowni o mocach od kilkudziesięciu do ponad 100 megawatów. W kolejnych miesiącach może on się pogłębić.

Niektóre ciepłownie właśnie wiosną ogłaszały przetargi na dostawy w kolejnym sezonie jesienno-zimowym i na cały 2018 r. I od dostawców dostawały odmowę. Co na to Polska Grupa Górnicza? Uspokaja. – Zgodnie z deklaracjami spółka zamierza wykonać założony na ten rok plan wydobywczy w ilości nie mniej niż 32 mln ton węgla – zapewnia nas Tomasz Głogowski, rzecznik PGG.

Jakim cudem, skoro ma tak złe wyniki w połowie roku?

– W drugim półroczu przewidywany jest znaczący wzrost wydobycia związany z planami uruchomienia dodatkowych ścian. Obecnie węgiel w PGG wydobywany jest na 39 ścianach, w czwartym kwartale br. Polska Grupa Górnicza będzie dysponować 47 ścianami – tłumaczy Głogowski.

Zapewnia, że „Polska Grupa Górnicza zapewni dostawy węgla dla energetyki zawodowej i nie planuje importu węgla w celu realizacji tego zadania".

Ale jak ustaliła „Rzeczpospolita", właścicieli PGG nie przekonują zapewnienia spółki, że plan uda się zrealizować. – Mówi się w wariancie optymistycznym o 26–28 mln ton węgla, więc zabraknie 6 mln ton. Co gorsza, węgiel rosyjski najwyższej klasy energetycznej, bo tu jest największy problem, jest droższy niż polski – wychodzi 13 zł za GJ (gigadżula) – odpowiada nam jeden z właścicieli PGG.

Węgiel ze Wschodu miałby kupować Węglokoks (udziałowiec PGG), ale ostatnio rozważana jest opcja, by pominąć pośrednika – PGG sama kupiłaby węgiel od sąsiada i nie musiałaby płacić Węglokoksowi prowizji.

Janusz Piechociński, wicepremier i minister gospodarki rządu PO–PSL, z niepokojem przygląda się sytuacji w górnictwie. – Król jest nagi. W ubiegłym roku wpompowano w restrukturyzację górnictwa kilka miliardów złotych z energetyki, przykrócono przywileje. Wszystko, by pokazać sukces, który odbija się czkawką. W ubiegłym roku w śląskich kopalniach przyhamowano proces inwestycyjny i modernizacyjny o 30 proc. i efekty dziś widzimy właśnie m.in. w zbyt niskim wydobyciu. Efektu skali, o której tyle mówiono, nie ma. W 2015 r. średni koszt wydobycia tony węgla udało się znacząco obniży, w 2016 r. te koszty wzrosły– mówi Piechociński.