Dziś, jeśli chcesz wynająć pokój w dogodnej lokalizacji, pozbyć się łupieżu albo znaleźć adres dyskretnego lekarza – szukasz tego w internecie. W dwudziestoleciu międzywojennym internetu nie było, za to popularnością cieszyły się prasowe ogłoszenia. Podczas gdy pierwsze strony gazet donosiły o sytuacji w Niemczech, polskich sukcesach gospodarczych czy o sprawie Rity Gorgonowej, ostatnie przypominały pełną ogłoszeń tablicę na OLX. Ktoś coś zgubił, ktoś kogoś szukał, ktoś miał płaszcz do oddania albo chciał kupić kanarka? Z pomocą przychodziły wówczas ostatnie strony dzienników. 25 w dzień powszedni, 32 w niedzielę i święta Każdy tytuł prasowy miał swój cennik ogłoszeń, a sama cena była uzależniona od kilku czynników. Największą popularnością cieszyły się „ogłoszenie drobne”, które drukowane było na ostatnich stronach — to właśnie tam kucharka mogła zadeklarować, że szuka pracy albo pani — że szuka służącej. W 1930 roku w Ilustrowanym Kuryerze Codziennym ceny takich ogłoszeń liczone były od sumy wyrazów. Za jedno słowo w dzień powszedni opłata wynosiła 25 groszy, a w niedzielę i święta — 32 grosze. Dla poszukujących pracy stawki były niższe — odpowiednio 10 i 12 groszy. Z wyższymi cenami musieli się liczyć ci, którzy na łamach prasy szukali drugiej połówki: za słowo w ogłoszeniach matrymonialnych należało zapłacić 30 groszy w dzień powszedni, natomiast 40 groszy w niedzielę i święta. Dodatkowe opłaty obejmowały m.in. wskazanie miejsca, w którym ogłoszenie miało się ukazać, układ tabelaryczny czy czerwony druk. Niektóre z gazet pobierały także opłaty za nagłówek napisany tłustym drukiem albo za ramkę ozdabiającą (i wyróżniającą) ogłoszenie.

Czy to było drogo? Mały rocznik statyczny z tego okresu podaje, że za litr mleka w Warszawie zapłacić trzeba było 45 groszy, za kilogram mąki (pszennej) – 86 groszy, a za jedno jajko – 18 groszy. Tak więc ogłoszenie matrymonialne o treści: INTELIGENTNA lat 30 z dobrej rodziny na stałem stanowisku niebiedna szatynka wyjdzie za mąż za pana w wieku 30-45 lat kulturalnego na stanowisku. Zgłoszenia pisemnie do Adm. Kurjera pod „Prawe Serce” kosztowało tyle, co 20 litrów mleka.

Poszukiwany: niekrępujący pokój Standardowymi ogłoszeniami były te dotyczące nieruchomości. Jeśli myślałeś o kupnie kamienicy lub wynajęciu pokoju bez problemu w każdym dzienniku znalazłeś ogłoszenia, w których mogłeś przebierać. Znaleźć można było zarówno „pokój elegancki, dwuosobowy, niekrępujący” jak i „pokoje kawalerskie” czy „pomieszczenie dla panienki pracującej poza domem”. Zaraz obok informacji o pokojach do wynajęcia znajdowały się notki od osób, które szukały miejsca do zamieszkania. Przy tego typu anonsach często podawano swój zawód. „Lekarka” lub „Urzędnik” czy też „wypłacalny student medycyny” – brzmiało wiarygodnie i miało być gwarancją uczciwego użytkowania lokalu.

Na porządku dziennym były także ogłoszenia dotyczące służby „Potrzebna służąca do wszystkiego z gotowaniem” – pobrzmiewało w gazetach dwudziestolecia niczym refren. Czasami wymagania były jasno określane: „Potrzebna od 1 kwietnia do dworu gospodyni-kuchmistrzyni, znająca wykwintną kuchnię, hodowlę drobiu oraz prasowanie” – szukano w „Kurierze Poznańskim” z marca 1928 roku. Warto jednak zaznaczyć, że oferty pracy nie były kierowane wyłącznie do służby domowej – w prasie szukano także m.in. osób znających się na buchalterii, akwizytorów, krawcowych czy ekspedientek. A jeśli nie miałeś żadnego fachu w ręku i chciałeś się czegoś nauczyć? Ogłoszenia z prasy dwudziestolecia chętnie donosiły także o kursach i różnego rodzaju szkoleniach. „Już czas decydować o wyborze zawodu!” grzmiał anons w „Kurierze Poznańskim” z maja 1939 roku, informując jednocześnie o pierwszych w Polsce „kursach przyrodoleczniczych”. Popularne były szkolenia z zakresu stenografii, księgowości, czy wykrojów i szycia. Swoje usługi starano się zaprezentować jak najbardziej profesjonalnie – i tak na przykład dr med. J. Świtalska ogłosiła czteromiesięczne kursy „kursy racjonalnej kosmetyki i masażu leczniczego” podkreślając, że są zatwierdzone są przez wydział zdrowia.

Standardowymi ogłoszeniami były te informujące o zgubach. Tak samo jak obecnie, gubiono dokumenty, biżuterię, torebki czy zwierzęta. W „ Kurjerze Warszawskim” z 25 sierpnia 1934 roku Karol Borowski prosił o odprowadzenie psa wilka, który wabił się Fool „za nagrodą”. W tym samym numerze zamieszczono również ogłoszenie dotyczące zgubienia walizki z dokumentami w pociągu na trasie Żyrardów-Warszawa w dniu 16 sierpnia 1934 roku. Sprzedam: luksusowy kajak Oczywiście, ogłoszenia to także oferty sprzedaży i kupna. Czegoż nie dało się wówczas kupić! W jednym z numerów Kuriera Poznańskiego z 1936 roku pośród różnego rodzaju ofert znaleźć można na sprzedaż: pianino („Ecke, czarne, krzyżowe (…) okazyjnie sprzedam”), modne wiosenno-letnie materiały męskie („niegniecące nieświecące się, w najlepszych jakościach”), wózek dziecięcy („biały amerykański w dobrym stanie”) czy… kajak („dwuosobowy luksusowy”). Kolumna z ogłoszeniami sprzedaży zawierała często także ogłoszenia o sprzedaży leków na wszelkie schorzenia – łupież, plamy wątrobowe, nerwicę, piegi, hemoroidy, sklerozę… Wprawdzie brakowało informacji, aby „przed użyciem skontaktować się z lekarzem lub farmaceutą”, ale tę rolę mogły pełnić ogłoszenia o praktykach lekarskich. Sporą grupę stanowiły informacje o gabinetach, które z zachowaniem dyskrecji miały leczyć choroby weneryczne. Osoby, które musiały skorzystać z tych ostatnich ogłoszeń, być może przegapiły ogłoszenie: „Nie! Kupujcie prezerwatyw ani żadnych innych artykułów ochronnych nim nie otrzymacie najnowszego cennika z 5 różnemi wzorami za zł 2.50 znacz p. Niebywałe nowości w tej dziedzinie wysyłka pocztą zupełnie dyskretnie (…)”. Popularnością cieszyły się także inne rzeczy, które można było zamówić drogą wysyłkową – na przykład poradniki. Książeczkę „Jak zachować się w towarzystwie?”, którą za jedyne 1,50 zł. w znaczkach pocztowych wysyłała Księgarnia M. Wahla z Przemyśla. Sporo ofert dotyczyło także pomocy na „męską niemoc”:„Panowie! Poradnik „Osłabienie męża”, najnowsze sposoby leczenia. Wysyła każdemu dr med. Parczewski (…)”. Oprócz ofert dotyczących pracy, sprzedaży czy kupna szczególne miejsce zajmowały ogłoszenia, które wywoływały pewien dreszcz emocji. Kto chciał poznać przyszłość, ten dzięki anonsom mógł dotrzeć do „Adarelli znanej wróżbiarki” czy „Słynnego jasnowidza Gordoni”, którzy podawali w „Kurierze Poznańskim” swoje adresy. „Słynny Jasnowidz Gordoni wysyła każdemu horoskop do trzydziestego dziewiątego roku — szczegółowo opracowany tylko 5 zł bez żadnych dopłat. Warszawa, Szczygla 11-21”. Niższą stawkę miała „wróżka-chiromantka” Eugenia Palej. Pobierała „TYLKO 1 ZŁ!” (jak głosił nagłówek ogłoszenia), a za tę kwotę „zdumiewająco określa przeszłość przyszłość”. Oczywiście, reklamowano także bardziej przyziemne usługi – na przykład wiele ogłoszeń zamieszczały akuszerki.