Το γεγονός της εβδομάδας είναι αναμφισβήτητα η επίσκεψη του Μπάρακ Ομπάμα, του Προέδρου των ΗΠΑ, στην Αθήνα. Ο Ομπάμα είναι ο τέταρτος Αμερικανός πρόεδρος που επισκέπτεται την Ελλάδα. Πρώτος ήταν ο Ντουάιτ Αϊζενχάουερ το 1959, ακολούθησε ο Τζορτζ Μπους πατήρ το 1991 και ο Μπιλ Κλίντον το 1999. Με αφορμή την επίσκεψη Κλίντον είχαν γίνει μεγάλα επεισόδια. Κατά την επίσκεψη Μπους δεν θυμάμαι να είχαν γίνει επεισόδια, αλλά είχαν παρθεί δρακόντεια μέτρα ασφαλείας -θυμάμαι στη γειτονιά μου την αποκλεισμένη Συγγρού.

Αντίθετα, όταν μας επισκέφτηκε ο Αϊζενχάουερ το 1959, έτυχε αποθεωτικής υποδοχής από τον ελληνικό λαό -η αριστερή ΕΔΑ, που τότε ήταν αξιωματική αντιπολίτευση, κάλεσε τον αθηναϊκό λαό να καλωσορίσει τον Αμερικανό πρόεδρο και πράγματι υπολογίζεται ότι 500.000 λαού ανταποκρίθηκαν στα καλέσματα.

Φυσικά έκανε και ο Μποστ σκίτσο για την επίσκεψη -και αυτό θα είναι το σημερινό μας θέμα. Για να πω την αλήθεια, κανονικά το θέμα αυτό θα το είχαμε χτες, που θα ήταν και πιο επίκαιρο, αλλά έπαθα μια περίεργη κρίση ντεζαβουδισμού. Θέλω να πω πως ήμουν απολύτως βέβαιος ότι το σκίτσο του Μποστ το έχω ήδη παρουσιάσει. Σήμερα όμως που το ερεύνησα λίγο περισσότερο δεν βρήκα να έχω ανεβάσει παλιότερο άρθρο -παρόλο που έψαξα με όλους τους δυνατούς τρόπους. Ακόμα δεν είμαι 100% σίγουρος -αν πάντως έχουμε ήδη δημοσιεύσει το σκίτσο που ακολουθεί σας ζητώ ταπεινά συγνώμη.

Το σκίτσο δημοσιεύτηκε στον Ταχυδρόμο στις 12 Δεκεμβρίου 1959, δυο μέρες πριν από την επίσημη επίσκεψη του Αμερικανού προέδρου Ντουάιτ Αϊζενχάουερ, ή Άικ (Ike) όπως ήταν το πολύ διαδεδομένο χαϊδευτικό του, στην Ελλάδα, στο πλαίσιο περιοδείας του σε χώρες της Ασίας και της Ευρώπης. Πρόκειται για μια σημαδιακή ημερομηνία, διότι τη μέρα εκείνη ο Νικοκύρης ξεπερνούσε το ψυχολογικό όριο των 40 ημερών.

Η κυβέρνηση (της ΕΡΕ, του Κωνσταντίνου Καραμανλή) είχε πάρει μέτρα, όπως το πρόωρο κλείσιμο των καταστημάτων, που τότε λειτουργούσαν με σπαστό ωράριο, ώστε να διευκολυνθεί η προσέλευση των πολιτών, και πράγματι εκτιμάται ότι 500.000 άνθρωποι παρατάχθηκαν κατά μήκος της διαδρομής. Όλα τα πολιτικά κόμματα άλλωστε καλωσόριζαν τον Αμερικανό πρόεδρο, ο οποίος πρόσφατα είχε κάνει χειρονομίες για τον τερματισμό του ψυχρού πολέμου· έτσι και η ΕΔΑ καλούσε τον λαό να προσέλθει «στις επάλξεις της ειρήνης».

Xαρακτηριστικό ήταν άλλωστε και το πρωτοσέλιδο της Αυγής:

Αλλά ας γυρίσουμε στο σκίτσο. Ο τίτλος «Η αφίξ κάνει καλό» είναι λογοπαίγνιο με το πασίγνωστο τα χρόνια εκείνα διαφημιστικό σλόγκαν «Η ΦΙΞ κάνει καλό» -για τη γνωστή μάρκα μπίρας.

Ο Μποστ παρουσιάζει τη μαμα-Ελλάς να καλεί τους Αθηναίους να αφήσουν τις δουλειές τους και να πάνε στην υποδοχή, ελπίζοντας ότι έτσι θα φανεί πιο γενναιόδωρος ο Άικ. Η Ανεργίτσα (ή Άνεργκερλ για την περίσταση) προβάρει βήμα παρέλασης τραγουδώντας το σύνθημα I like Ike, που πράγματι υπήρχε και ακουγόταν εκείνη την εποχή -και συμπληρώνοντάς το ελληνοπρεπώς (σε ένα άλλο του σκίτσο, ο Μποστ είχε επινοήσει και την παραλλαγή «Άι λάικ τσιμπολογάικ»!)

Σε μια ταράτσα στο φόντο, μια κοπέλα κοιτάζει το προεδρικό αεροσκάφος να πλησιάζει και τραγουδάει παρωδημένη τη μεγάλη επιτυχία Nel blu dipinto di blu του Ντομένικο Μοντούνιο ( βραβείο Γιουροβίζιον 1958)

μόνο που αντί για volare και cantare οι στίχοι έχουν γίνει ντολάρε και μαντζάρε, δίνοντας το πραγματικό νόημα της υποδοχής:

κι ας ψάλουν όλαι αι ουρανομήκεις γλώσσαι

τον εθνικόν μας ύμνον «δώσε παιδί μου δώσε»

Ο νοικοκύρης με το ζεμπίλι βαφτίζεται κάτοικος των Ηνωμένων Απορειών, ενώ στο κείμενο της μπορντούρας επαναλαμβάνεται αυτό το νέο όνομα της χώρας -με τις ΗΠΑ να μετονομάζονται σε Δολαρία.

Ασφαλώς το σκίτσο του Μποστ έχει μπόλικη υποδόρια ειρωνεία -δεν αποκλείεται να ασκεί έμμεσα κριτική και στην αριστερά για τη στάση εθνικής ομοψυχίας και τον ενθουσιασμό που καλλιέργησε. Αλλά τόσα χρόνια μετά δεν θα διακινδύνευα να βγάλω συμπεράσματα.

Καθώς πλησίαζαν τα Χριστούγεννα, το κείμενο της μπορντούρας ακολουθεί το μοτίβο των καλάντων της πρωτοχρονιάς -αλλά βέβαια ο Άη Βασίλης έχει για την περίσταση αντικατασταθεί από τον… Άη Ζενχάουερ!

Άη Ζενχάουερ έρχεται, θα πει μας καταδέχεται

από τη Δολαρία εις την Ηνωμένη Απορία

Βαστάει τσέκια κε χαρτί, ζαχαροντόλαρς ζηλευτοί

κι έτσι καθείς θα πάρει στις γιορτές μια κονσέρβα καλαμάρι

Άη Ζενχάουερ έρχεται, το επίπεδο θ’ ανέρχεται

κι εντός της εβδομάδος πιθανόν να ληφθεί του μπουναμάδος.

Αν περιμένω να σωθώ μ’ έξη και δύο τοις εκατό

και να πνιγώ στο χρήμα σκάφτε λάκκο να έμβω εις το μνήμα

Φέρτε τα ντόλαρς γρήγορα, είν’ θετικά παρήγορα

και διώχνουν κάθε πόνο κι ας μας κάνουν σκλαβάκια ένα χρόνο

Και εις έτη πολλά!