De Belgische veiligheidsdiensten werken aan een strijdplan om te voorkomen dat Russische trollen zich bemoeien met de federale verkiezingen van 2019. Dat bevestigt Ingrid Van Daele, de woordvoerster van de Staatsveiligheid, aan De Standaard.

‘Over de inhoud ervan kunnen we nog weinig meedelen. Maar we zullen over die specifieke dreiging van beïnvloeding van de verkiezingen overleggen met de militaire Veiligheidsdienst (Adiv) en het Centrum voor Cyberbeveiliging (CCB). We hebben sinds kort nieuwe performante tools om dieper te zoeken op Twitter, Instagram en Facebook (DS 9 juli). Die moeten ons ook helpen om dergelijke beïnvloeding te detecteren en tegen te gaan.’



Zowel bij de Staatsveiligheid als bij de militaire tegenhanger Adiv zijn de voorbije maanden mensen en middelen vrijgemaakt om op het internet naar tekenen van radicalisering en ook naar pogingen tot beïnvloeding op zoek te gaan.

Maar de Russen doen dus nog meer dan alleen maar proberen verkiezingen te beïnvloeden. Dat blijkt ten overvloede uit onderzoek van de Nederlandse krant NRC (zie hiernaast). Zij toonde onder meer aan dat Russische internettrollen na de aanslagen van 22 maart op twitter anti-islam hashtags probeerden trending te maken. De Russische internettrollen deden dat vanuit een grote ‘trollenfabriek’ in Sint-Petersburg, onder meer door berichten in het Nederlands te tweeten en te retweeten.



Wees kritisch

Kenneth Lasoen, specialist veiligheids- en inlichtingendiensten verbonden aan de UGent, is niet verbaasd over wat de NRC ontdekte. ‘Ik zou zeggen “Welkom in de Nieuwe Koude Oorlog.” Na de Koude Oorlog zijn de Amerikanen gestopt met het systematisch verspreiden van dit soort desinformatie, maar de Russen zijn gewoon doorgegaan.’



Volgens Lasoen is het niet vreemd dat de Russen anti-islamgevoelens proberen te verspreiden. ‘Hun bedoeling is de samenleving te destabiliseren. Hoe onstabieler ons systeem, des te beter voor hen. En hoe kunnen ze beter instabiliteit creëren dan door te surfen op de bestaande anti-islamgevoelens?’



De enige oplossing is volgens Lasoen de publieke opinie bewuster maken van het probleem. ‘Twitter zou nog veel aandachtiger moeten zijn. Ze proberen dergelijke berichten uit het systeem te filteren maar dat is moeilijk. Veel desinformatie, fake news en berichten van trollen sijpelen door. De enige echt performante manier om dat soort berichten te bestrijden, is dat we de kritische zin van de Twitter-gebruikers proberen op te drijven, zodat ze goed beseffen wat er allemaal mogelijk is op de sociale media.’